I SA/Wa 237/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę D. Z. na decyzję Ministra Budownictwa, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą wznowienia postępowania uwłaszczeniowego na rzecz P. S.A. D. Z., będąca dzierżawcą części gruntu, wnioskowała o wznowienie postępowania, argumentując, że decyzja uwłaszczeniowa narusza jej prawa jako osoby trzeciej, w szczególności w kontekście budynków wybudowanych przez nią ze środków własnych. Sąd uznał jednak, że D. Z. nie posiadała interesu prawnego do żądania wznowienia postępowania uwłaszczeniowego. Podkreślono, że zgodnie z art. 147 KPA, postępowanie o wznowienie może być wszczęte tylko na wniosek strony. W przypadku postępowania uwłaszczeniowego, stronami są zazwyczaj Skarb Państwa i państwowa osoba prawna, a także podmioty wykazujące prawo do gruntu lub kwestionujące prawa własności Skarbu Państwa. D. Z., jako dzierżawca, posiadała jedynie interes faktyczny, a nie prawny, do bycia stroną w postępowaniu nadzwyczajnym. Sąd wyjaśnił, że art. 200 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, dotyczący praw osób trzecich, odnosi się do praw rzeczowych, a nie do praw wynikających z umowy dzierżawy. Ponadto, wskazano, że prawa dzierżawcy są chronione przez Kodeks cywilny, a kwestia zwrotu nakładów powinna być dochodzona w postępowaniu cywilnym, a nie administracyjnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie kręgu stron i interesu prawnego w postępowaniu o wznowienie postępowania uwłaszczeniowego, rozróżnienie między interesem prawnym a faktycznym dzierżawcy, interpretacja przepisów o ochronie praw osób trzecich w postępowaniu uwłaszczeniowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji uwłaszczenia państwowych osób prawnych i praw dzierżawcy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy dzierżawca nieruchomości ma interes prawny do żądania wznowienia postępowania uwłaszczeniowego dotyczącego tej nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, dzierżawca ma jedynie interes faktyczny, a nie prawny, do bycia stroną w postępowaniu nadzwyczajnym dotyczącym uwłaszczenia.
Uzasadnienie
Interes prawny do bycia stroną w postępowaniu nadzwyczajnym musi wynikać z prawa rzeczowego lub prawa do nabycia gruntu, a nie z umowy zobowiązaniowej (dzierżawy). Prawa dzierżawcy są chronione przez Kodeks cywilny, a kwestia nakładów powinna być dochodzona w postępowaniu cywilnym.
Czy uwłaszczenie państwowej osoby prawnej może naruszać prawa osób trzecich, w tym prawa wynikające z umowy dzierżawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uwłaszczenie nie może naruszać praw osób trzecich, ale przepis ten dotyczy praw rzeczowych, a nie praw zobowiązaniowych jak dzierżawa.
Uzasadnienie
Przepis art. 200 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami chroni prawa rzeczowe osób trzecich, które mogą być przeciwstawione prawu zarządu państwowej osoby prawnej lub prawu własności Skarbu Państwa. Umowa dzierżawy jest umową zobowiązaniową i nie daje prawa do rzeczy w rozumieniu praw rzeczowych. Ponadto, nabywca wydzierżawionej rzeczy wstępuje w stosunek dzierżawy, co nie powoduje wygaśnięcia umowy.
Przepisy (11)
Główne
KPA art. 147
Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie o wznowienie postępowania może być wszczęte tylko na wniosek podmiotu legitymującego się przymiotem strony.
u.g.n. art. 200
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przepisy dotyczące uwłaszczenia państwowych osób prawnych.
Pomocnicze
u.g.n. art. 200 § ust. 4
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przepis ten dotyczy praw rzeczowych osób trzecich, które mogą być przeciwstawione prawu zarządu państwowej osoby prawnej lub prawu własności Skarbu Państwa.
KPA art. 145 § § 1 pkt 1 i 5
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawy wznowienia postępowania administracyjnego.
KPA art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania administracyjnego.
u.k.r.p.p.p.k.p. art. 37
Ustawa o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe
Dotyczy nabycia własności budynków wybudowanych ze środków własnych.
k.c. art. 693 § § 1
Kodeks cywilny
Definicja umowy dzierżawy.
k.c. art. 678 § § 1
Kodeks cywilny
Wstąpienie nabywcy rzeczy wydzierżawionej w stosunek dzierżawy.
k.c. art. 694
Kodeks cywilny
Stosowanie przepisów o sprzedaży do dzierżawy.
P.u.s.a. art. 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sądów administracyjnych.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie sądu administracyjnego.
Argumenty
Odrzucone argumenty
D. Z. jako dzierżawca ma interes prawny do żądania wznowienia postępowania uwłaszczeniowego. • Decyzja uwłaszczeniowa narusza prawa D. Z. jako osoby trzeciej. • Decyzja uwłaszczeniowa została wydana z rażącym naruszeniem art. 37 ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe, gdyż budynki na gruncie zostały wybudowane ze środków własnych D. Z.
Godne uwagi sformułowania
D. Z. jako posiadacz zależny części tej nieruchomości miała w postępowaniu nadzorczym jedynie interes faktyczny. • Prawa osób trzecich, o których mowa w tym przepisie to prawa rzeczowe (prawa do rzeczy) które inne osoby mogą przeciwstawić prawu zarządu państwowej osoby prawnej bądź prawu własności Skarbu Państwa. • Naruszenie tych praw w postępowaniu uwłaszczeniowym (ich nieuwzględnienie przez organ) uniemożliwiłoby osobie trzeciej podjęcie działań zwalczających uwłaszczenie państwowej osoby prawnej. • Takiego skutku nie mogły spowodować prawa wynikające z umowy dzierżawy (umowy o charakterze zobowiązaniowym) ponieważ, dzierżawca nie nabywa prawa do rzeczy, lecz przysługuje mu wyłącznie prawo używania rzeczy i pobierania z niej pożytków.
Skład orzekający
Joanna Banasiewicz
przewodniczący
Elżbieta Sobielarska
członek
Przemysław Żmich
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron i interesu prawnego w postępowaniu o wznowienie postępowania uwłaszczeniowego, rozróżnienie między interesem prawnym a faktycznym dzierżawcy, interpretacja przepisów o ochronie praw osób trzecich w postępowaniu uwłaszczeniowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uwłaszczenia państwowych osób prawnych i praw dzierżawcy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, co jest kluczowe dla praktyków. Rozróżnienie między prawem rzeczowym a zobowiązaniowym w kontekście ochrony praw osób trzecich jest istotne.
“Dzierżawca kontra uwłaszczenie: Kto ma pierwszeństwo?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.