Orzeczenie · 2019-10-24

I SA/Wa 2347/18

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2019-10-24
NSAnieruchomościWysokawsa
nieruchomościprawo administracyjnedekret warszawskistwierdzenie nieważnościprawo własnościużytkowanie wieczystepostępowanie administracyjnerażące naruszenie prawastrony postępowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa. Sprawa dotyczyła wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej z 1972 r., która odmawiała ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu. Sąd uznał, że kluczowym zarzutem skargi, dotyczącym wydania decyzji z 1972 r. wobec osoby zmarłej (H. S., zmarłego w 1949 r.), jest zasadny. Wydanie decyzji wobec osoby nieposiadającej zdolności prawnej stanowi rażące naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd podkreślił, że organ administracji ma obowiązek ustalenia stron postępowania, a skierowanie decyzji do osoby zmarłej jest wadą nieważności, niezależnie od tego, czy miało wpływ na wynik sprawy. Sąd nie zgodził się z argumentacją organu, że skierowanie decyzji do pełnomocnika osoby zmarłej i jej następcy prawnego nie stanowi rażącego naruszenia prawa, wskazując, że w sytuacji braku jednoczesnego skierowania do spadkobierców, jest to podstawa do stwierdzenia nieważności.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że wydanie decyzji administracyjnej wobec osoby zmarłej jest rażącym naruszeniem prawa i podstawą do stwierdzenia nieważności, nawet jeśli decyzja została skierowana do pełnomocnika.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw, w których decyzje administracyjne były wydawane wobec osób zmarłych, szczególnie w kontekście postępowań dotyczących praw do nieruchomości z okresu po II wojnie światowej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wydanie decyzji administracyjnej wobec osoby zmarłej stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie decyzji administracyjnej wobec osoby zmarłej stanowi rażące naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji.

Uzasadnienie

Osoba fizyczna nabywa zdolność prawną z chwilą urodzenia i traci ją z chwilą śmierci. Osoba zmarła nie może być stroną postępowania administracyjnego, a wydanie wobec niej decyzji jest wadą nieważności. Obowiązkiem organu jest ustalenie kręgu stron, a naruszenie tego obowiązku przez wydanie decyzji wobec osoby zmarłej jest rażącym naruszeniem prawa.

Czy skierowanie decyzji do pełnomocnika osoby zmarłej oraz pełnomocnika jej następcy prawnego może być uznane za brak rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skierowanie decyzji do pełnomocnika osoby zmarłej oraz pełnomocnika jej następcy prawnego, w sytuacji gdy decyzja nie została skierowana jednocześnie do spadkobierców zmarłego, nie wyłącza stwierdzenia rażącego naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto, iż skierowanie decyzji do osoby zmarłej nie stanowiłoby przesłanki do stwierdzenia nieważności, gdyby decyzja ta została skierowana jednocześnie do spadkobierców zmarłego. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca.

Czy organ w postępowaniu nadzorczym jest uprawniony do samodzielnego ustalania stanu faktycznego, w tym przeznaczenia nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego, w celu oceny rażącego naruszenia prawa?

Odpowiedź sądu

Sąd nie wypowiedział się jednoznacznie w tej kwestii, skupiając się na zarzucie skierowania decyzji do osoby zmarłej, ale wskazał na zarzuty skargi dotyczące błędnego ustalenia wzorca planistycznego przez organ nadzoru.

Uzasadnienie

Skarga podnosiła zarzuty dotyczące błędnego ustalenia przez organ nadzoru obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego oraz braku dopuszczenia dowodu z opinii urbanisty. Sąd uznał jednak, że zarzuty dotyczące skierowania decyzji do osoby zmarłej są zasadne i wystarczające do uchylenia decyzji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju oraz decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...].

Przepisy (7)

Główne

Dekret z 26.10.1945 r. art. 7

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy.

Obowiązek przyznania własności czasowej (użytkowania wieczystego), jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela będącego osobą fizyczną da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zagospodarowania przestrzennego. Odmowa była uzasadniona jedynie, gdy korzystanie z gruntu pozostawało w sprzeczności z funkcją przypisaną nieruchomości w planie.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. W szczególności pkt 2 - rażące naruszenie prawa.

Pomocnicze

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu, w tym obowiązek ustalenia stron i doręczenia rozstrzygnięć.

k.c. art. 8

Kodeks cywilny

Nabycie zdolności prawnej z chwilą urodzenia i jej utrata z chwilą śmierci.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skierowanie decyzji administracyjnej z 1972 r. do osoby zmarłej (H. S.) stanowi rażące naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Osoba zmarła nie może być uczestnikiem żadnego postępowania. • Wydanie wobec niej decyzji powoduje, że jest ona obarczona wadą nieważności. • Naruszenie obowiązku prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania administracyjnego stanowi przesłankę uzasadniającą stwierdzenie nieważności.

Skład orzekający

Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

przewodniczący sprawozdawca

Bożena Marciniak

członek

Joanna Skiba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że wydanie decyzji administracyjnej wobec osoby zmarłej jest rażącym naruszeniem prawa i podstawą do stwierdzenia nieważności, nawet jeśli decyzja została skierowana do pełnomocnika."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których decyzje administracyjne były wydawane wobec osób zmarłych, szczególnie w kontekście postępowań dotyczących praw do nieruchomości z okresu po II wojnie światowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kuriozalnej sytuacji wydania decyzji administracyjnej wobec osoby zmarłej, co jest fundamentalnym błędem proceduralnym i pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie stron postępowania.

Decyzja administracyjna dla zmarłego? Sąd wyjaśnia, dlaczego to rażące naruszenie prawa.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst