I SA/Wa 232/21

I SA/Wa 232/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-04-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-02-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Szymanowicz-Nowak
Leszek Kobylski
Przemysław Żmich /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I OSK 2100/22 - Wyrok NSA z 2024-03-08
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
art. 5 ust. 1, art. 18 ust. 1
Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.
Dz.U. 2020 poz 256
art. 156  § 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2,, art. 145 § 1 pkt 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kobylski Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu [...] kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi Gminy Miejskiej [...] na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.
Uzasadnienie
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po rozpatrzeniu wniosku Prezydenta Miasta K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z [...] grudnia 2020 r. nr [...] utrzymał we mocy swoją decyzję z [...] września 2020 r. nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody K. z [...] listopada 1993 r. nr [...] stwierdzającej nabycie przez Gminę K. z mocy prawa nieodpłatnie prawa własności do 1/2 części nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla [...], Wydział Ksiąg Wieczystych, zgodnie ze sporządzonym spisem, opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...], stanowiącej integralną część ww. decyzji.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.
Wojewoda K. decyzją z [...] listopada 1993 r., działając na podstawie art. 18 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) – dalej zwanej "ustawą" stwierdził nabycie przez Gminę Kraków z mocy prawa nieodpłatnie prawa własności do 1/2 części nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów, w jednostce ewidencyjnej [...], obręb nr [...], jako działka nr [...] o pow. [...] ha, uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla [...], Wydział Ksiąg Wieczystych, zgodnie ze sporządzonym spisem, opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...], stanowiącej integralną część ww. decyzji.
Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody K. z [...] listopada 1993 r. zwróciła się A. S.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z [...] września 2020 r. stwierdził nieważność decyzji Wojewody K. z [...] listopada 1993 r.
Z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wystąpił Prezydent Miasta K.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z [...] grudnia 2020 r. utrzymał we mocy swoją decyzję z [...] września 2020 r. W uzasadnieniu wskazał, że kluczową kwestią w przedmiotowym postępowaniu jest ustalenie czyją własnością była nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], według stanu prawnego na [...] maja 1990 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji MSWiA z [...] września 2020 r. prawidłowo wskazano, że komunalizacja na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy dotyczy jedynie mienia ogólnonarodowego (państwowego), należącego do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego, przedsiębiorstw państwowych, dla których organy te pełnią funkcję organu założycielskiego oraz zakładów i innych jednostek organizacyjnych podporządkowanych tym organom.
Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy stanowiącego materialnoprawną podstawę decyzji Wojewody K. z [...] listopada 1993 r. mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące m.in. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego staje się w dniu wejścia w życie ustawy, tj. [...] maja 1990 r., z mocy prawa mieniem właściwych gmin, o ile dalsze przepisy nie stanowią inaczej.
Minister wskazał, że zgromadzona w sprawie dokumentacja wskazuje, że tytuł Skarbu Państwa do nieruchomości oznaczonej w ewidencji jako działka nr [...] wynika z księgi wieczystej KW nr [...]. Księga wieczysta nr [...] została założona [...] marca 1983 r. dla działki nr [...] położonej w K. i przeniesiona z [...]. W dziale ll ujawniono własność: A. z D. K. do połowy oraz D. S. do 1/4 części, A. S. do 1/4 części. Na wniosek z [...] listopada 1993 r. i na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w K. z [...] listopada 1976 r. oraz decyzji Wojewody K. z [...] listopada 1993 r. wpisano [...] grudnia 1993 r. Gminę K. w połowie w miejsce A. K. Ponadto prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] z [...] października 2018 r. zmienione zostało postanowienie Sądu Rejonowego w K. z [...] listopada 1976 r. w ten sposób, że stwierdzono, że spadek po A. K. z domu D., zmarłej [...] kwietnia 1976 r. nabyli A. A. w 1/3 części, M. K. w 1/6 części, K. del F. w 1/6 części, A. S. w 1/3 części.
Dodatkowo Minister zauważył, że w operacie ewidencji gruntów i budynków według stanu na [...] maja 1990 r. jako właściciel działki nr [...] figurowali R. K. oraz A. z D.
Wobec powyższego – zdaniem Ministra - bezspornym jest, że [...] maja 1990 r. (dacie komunalizacji) Skarbowi Państwa nie przysługiwał tytuł własności do skomunalizowanej nieruchomości.
Biorąc pod uwagę przedstawione fakty organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem Ministra SWiA przedstawionym w decyzji z [...] września 2020 r., że [...] maja 1990 r. skomunalizowana nieruchomość, nie stanowiąc własności Skarbu Państwa, nie mogła podlegać komunalizacji na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy.
Minister podkreślił, że postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] z [...] października 2018 r., zmieniające postanowienie Sądu Rejonowego w K. z [...] listopada 1976 r., wywołuje skutek prawny ex tunc, tzn. od dnia wydania aktu, który został zmieniony. Natomiast nabycie spadku przez spadkobierców następuje skutecznie już z chwilą otwarcia spadku, a więc śmierci spadkodawcy (w niniejszej sprawie [...] kwietnia 1976 r.).
Z tego też powodu decyzja Wojewody [...] z [...] listopada 1993 r. stwierdzająca nabycie przez Gminę K. z mocy prawa nieodpłatnie prawa własności do 1/2 części nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, uregulowana w KW nr [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, co z kolei wypełnia przesłankę wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Dalej Minister wskazał, że przeprowadzone postępowanie nadzorcze nie wykazało istnienia nieodwracalnych skutków prawnych w rozumieniu art. 156 § 2 kpa, które uniemożliwiłyby wyeliminowanie z obrotu prawnego badanej decyzji.
Odnosząc się do argumentów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister zaznaczył, że organ nadzoru miał na względzie wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 maja 2015 r. sygn. akt P 46/13. Wskazać jednakże należy, że przedmiotowy wyrok Trybunału Konstytucyjnego jest zakresowy o pominięciu prawodawczym. Wyrok taki nie powoduje zmiany normatywnej, W szczególności nie oznacza derogacji tego przepisu. W aktualnym stanie prawnym nie jest możliwe określenie przez organ administracji publicznej rozpatrujący sprawę indywidualną, czy stwierdzenie nieważności decyzji po upływie danego czasu od jej wydania mieści się w zakresie niekonstytucyjności wyznaczonym przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 12 maja 2015 r. sygn. akt P 46/13, czy też nie. Sam wyrok nie spowodował żadnej zmiany normatywnej, a jedynie spowodował nałożenie na ustawodawcę obowiązku uzupełnienia wskazanej luki prawnej. W szczególności z wyroku nie wynika, po jakim czasie stwierdzenie nieważności ma charakter niekonstytucyjny.
Poza tym Minister dodał, że decyzja komunalizacyjna ma charakter stricte deklaratoryjny. Nie jest ona źródłem nabycia prawa własności przez gminę i nie kreuje tego prawa. Jej celem jest potwierdzenie faktu nabycia prawa, a poprzez to umożliwienie gminie skutecznego powoływania się w obrocie cywilnoprawnym na przysługujący jej tytuł. W związku z tym przywołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie ma znaczenia w rozpatrywane] sprawie. Gdyby jednak uznać, że decyzja komunalizacyjna ma charakter mieszany, tj. deklaratoryjno-konstytutywny, należałoby wskazać, że Trybunał posłużył się nieostrą przesłanką "znaczny upływ czasu". Trybunał zastrzegając, że przedmiotowy wyrok nie przesądził jaki termin ma być brany pod uwagę, nie dał wskazówek dla organów stosujących prawo do jego ustalenia.
Minister podkreślił, że orzecznictwo sądowe wskazujące na zakres stosowania przedmiotowego wyroku TK nie jest jednolite. Przeważa pogląd prezentowany przez Ministra SWiA w niniejszej sprawie. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku nie przesądził o tym, czy właściwym sposobem realizacji tego postulatu jest przewidziany aktualnie w art. 156 § 2 kpa dziesięcioletni termin prekluzyjny, który ogranicza stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnych obarczonych niektórymi wadami, czy też inny termin nawet przy założeniu w takiej sytuacji istnienia pewnej swobody.
Od decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 8 grudnia 2020 r. Gmina Miejska K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze Gmina wniosła o: 1) stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, ewentualnie ich uchylenie; 2) nałożenie na organ obowiązku uiszczenia na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wg norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) art. 145 § 1 pkt 8 kpa poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji wzruszenie decyzji Wojewody [...] z 2 listopada 1993 r. w trybie stwierdzenia nieważności, zamiast wznowienia postępowania; 2) art. 150 § 1 w zw. z art. 19 i art. 20 kpa w zw. z art. 18 ust. 1 ustawy poprzez uchybienie właściwości kompetencyjnej Wojewody [...] jako organu właściwego w sprawie wznowienia postępowania w sprawie uchylenia decyzji komunalizacyjnej; 3) art. 156 § 2 in principio w zw. z § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 190 ust. 1 oraz art. 7 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie w brzmieniu ukształtowanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 12 maja 2015 r. o sygn. P 46/13; 4) art. 156 § 2 in principio w zw. § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 165 ust. 1 zd. 2 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię polegającą na pominięciu konstytucyjnego standardu ochrony mienia publicznego; 5) naruszenie art. 158 § 2 w zw. z art. 156 § 2 kpa poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji orzeczenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 1993 r. zamiast decyzji stwierdzającej jej wydanie z naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymał stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.
A. S. uczestnik postępowania sądowego w piśmie z [...] marca 2022 r. wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest uzasadniona.
Trafnie Wskazał Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, że decyzja Wojewody [...] z [...] listopada 1993 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Rację ma organ nadzoru, że w stopniu rażącym naruszony został przez organ wojewódzki art. 5 ust. 1 ustawy.
Zgodnie z tym przepisem jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do: 1) rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego, 2) przedsiębiorstw państwowych, dla których organy określone w pkt 1 pełnią funkcję organu założycielskiego, 3) zakładów i innych jednostek organizacyjnych podporządkowanych organom określonym w pkt 1- staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy z mocy prawa mieniem właściwych gmin.
Z akt sprawy wynika, że [...] maja 1990 r. stan prawny przedmiotowej nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] wynikał z prowadzonej dla tej nieruchomości (założonej w 1983 r.) księgi wieczystej [...] (odpis z tej księgi z [...] kwietnia 1992 r. znajduje się w aktach komunalizacyjnych). Z treści działu II tejże księgi wynika, że ujawnionymi właścicielami spornej nieruchomości były wówczas osoby fizyczne: A. K. (K.) w ½ części oraz D. S. w ¼ części i A. S. w ¼ części.
Wydając zatem decyzję [...] listopada 1993 r. Wojewoda [...] stwierdził nabycie przez Gminę Miejską K. z mocy prawa prawa własności do nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] w zakresie udziału ½ , mimo że udokumentowany w księdze wieczystej stan prawny nie potwierdzał, że mienie to stanowi własność ogólnonarodową, jak tego wyraźnie wymagał art. 5 ust. 1 ustawy.
W niniejszej sprawie komunalizacyjnej doszło zatem do oczywistego naruszenia przepisu prawa materialnego - art. 5 ust. 1 ustawy, a skutki jakie wywołała decyzja komunalizacyjna – decyzja deklaratoryjna (odebranie prawa własności do mienia nieruchomego osobom fizycznym, tj. A. A., M. K., K. Del F., A. S. – prawomocne postanowienie spadkowe z [...] października 2018 r. sygn. akt [...]) były nie do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności i naruszenie to miało znacznie większą wagę aniżeli zasada trwałości decyzji administracyjnej wyrażona w art. 16 § 1 kpa.
Organ wojewódzki jako organ administracji państwowej prowadzący postępowanie administracyjne w sprawie o komunalizację mienia działał w oczywistym zaprzeczeniu do stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej. Wojewoda [...] pominął to, że był wówczas związany wpisem osób fizycznych jako właścicieli nieruchomości do księgi wieczystej nr [...].
Organ administracji publicznej nie był uprawniony w postępowaniu administracyjnym (komunalizacyjnym) do obalenia domniemania prawnego wynikającego z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. Nr 19, poz. 147 ze zm.) – dalej zwanej "ukwh" (por. wyrok NSA z 22 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 837/16).
Poza sporem jest to, że na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w K. z [...] listopada 1976 r. sygn. akt [...] spadek po A. K. zmarłej [...] kwietnia 1976 r. nabył Skarb Państwa, a organ wojewódzki przed wydaniem decyzji komunalizacyjnej dysponował tymże postanowieniem, co wynika z danych własnościowych ujawnionych w karcie inwentaryzacyjnej nieruchomości nr [...].
Jednakże w sytuacji nieuregulowanego stanu prawnego nieruchomości dla której prowadzona była księga wieczysta, a która to nieruchomość była objęta postępowaniem o komunalizację, nie można było wydać decyzji, o której mowa w art. 18 ust. 1 ustawy. W takiej sytuacji należało wpierw uregulować stan prawny wynikający z księgi wieczystej w odpowiedniej procedurze przed sądem powszechnym (art. 31 ukwh), ponieważ tego rodzaju sprawa była sprawą cywilną (art. 1 w zw. z art. 2 § 1 kpc).
Jeżeli natomiast chodzi o podnoszone w skardze zarzuty z pkt 3-5 naruszenia art. 156 § 2 in principio w zw. z § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 190 ust. 1 i art. 7 Konstytucji RP oraz art. 165 ust. 1 zd. drugie Konstytucji RP w powiązaniu ze stanowiskiem i skutkami wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 maja 2015 r. sygn. akt P 46/13 oraz naruszenia art. 158 § 2 w zw. z art. 156 § 2 kpa i nieuznanie, że znaczny upływ czasu oznacza upływ 10 lat od wydania kwestionowanej decyzji trzeba wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny w szeregu orzeczeń podejmował się już analizy wpływu powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego na zakończone postępowania administracyjne. W uzasadnieniach wydanych w tym przedmiocie wyroków wskazywano, że wyrok trybunalski stwierdzający niekonstytucyjność art. 156 § 2 kpa w zakresie opisanym w sentencji ma charakter zakresowy o pominięciu prawodawczym, który nie powoduje zmiany normatywnej, a w szczególności nie oznacza derogacji tego przepisu. Stwierdzenie niekonstytucyjności w zakresie pominięcia prawodawczego nakłada na ustawodawcę obowiązek rozszerzenia unormowania art. 156 § 2 kpa przewidującego ograniczenia możliwości stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy.
Zdaniem Sądu nie można w drodze wykładni art. 156 § 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa określać terminu, po którego upływie byłaby wyłączona możliwość stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Odmienne odczytanie zakresowego wyroku Trybunału prowadziłoby do wykreowania przez organ administracji publicznej, nieprzewidzianej w dacie wydania zaskarżonej decyzji brzmieniem art. 156 § 2 kpa, negatywnej przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji obarczonej wadą z art. 156 § 1 pkt 2 in fine kpa, ale również arbitralnego ustalania przezeń jej normatywnej treści. Taki sposób działania organu, a w dalszej kolejności Sądu, byłby nie do pogodzenia z zasadą pewności prawa. Trybunał Konstytucyjny orzekając w wyroku z 12 maja 2015 r., że art. 156 § 2 kpa w zakresie, w jakim nie wyłącza dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu - nie przesądził, że czas ten (wymagany okres prekluzyjny) powinien być taki sam, jak w przypadku przesłanek z art. 156 § 1 pkt 1, 3, 4 i 7 kpa, czyli 10 lat uznając, iż w tym zakresie "ustawodawca dysponuje swobodą w wyborze instrumentów prawnych służących realizacji wskazanych przez Trybunał wartości konstytucyjnych" (pkt 10.7 uzasadnienia wyroku). Tym bardziej zatem nie może tego za ustawodawcę czynić organ administracji publicznej (por. wyrok NSA z 23 listopada 2018 r. sygn. akt I OSK 3/17).
Skarżący pomija także to, że skutkiem decyzji komunalizacyjnej jest potwierdzenie nabycia przez gminę prawa własności nieruchomości, które następowało z mocy prawa. Zatem to nie obywatele, lecz jednostki samorządu terytorialnego są beneficjentami rozstrzygnięcia zawartego w takiej decyzji. Wskazuje się w orzecznictwie NSA jednoznacznie, że analizowany wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie służy ochronie interesów Skarbu Państwa, czy gminy, które wadliwie, z rażącym naruszeniem prawa nabyły prawo własności (por. m.in. wyroki NSA z: 1 marca 2016 r. sygn. akt I OSK 2566/15; 8 marca 2016 r. sygn. akt I OSK 2631/15; 30 marca 2016 r. sygn. akt I OSK 2486/15; 11 maja 2017 r. sygn. akt I OSK 2342/16; 5 lipca 2017 r. sygn. akt I OSK 2039/16). Nie ma bowiem wątpliwości, że u podstaw wyroku Trybunału legło dostrzeżenie potrzeby ochrony praw jednostek, a nie podmiotów publicznoprawnych.
Wobec tego podnoszone przez skarżącą wzorce konstytucyjne z art. 7, art. 165 ust. 1 zd drugie i art. 190 ust. 1 Konstytucji RP nie mogły stać na przeszkodzie wartościom konstytucyjnym właściwym dla obywateli, a określonym w art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji RP (gwarancja państwowej ochrony prawnej własności prywatnej).
Jeżeli natomiast chodzi o zarzuty podnoszone w pkt 1 i 2 skargi Sąd podziela stanowisko MSWiA, że tryb postępowania wznowieniowego i podstawa wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 8 kpa nie mogły mieć w niniejszej sprawie zastosowania. A. S. (jeden ze spadkobierców A. K.) złożyła w podaniu z [...] marca 2020 r. wniosek o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji komunalizacyjnej opierając żądanie na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Zatem właściwym do jego rozpatrzenia był Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji jako organ wyższego stopnia na organem wojewódzkim, o którym mowa w art. 17 pkt 2 i art. 157 § 1 kpa w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2020 r. poz. 1220).
Trafnie zaś wskazał w odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, że w niniejszej sprawie nie miał zastosowania art. 145 § 1 pkt 8 kpa stanowiący, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana m.in. w oparciu o orzeczenie sądu, które zostało następnie zmienione. Trzeba odróżnić kwestię ustalenia m.in. na podstawie orzeczenia sądowego okoliczności istotnych dla konkretnej sprawy administracyjnej (np. ustalenie stanu prawnego nieruchomości, ustalenie aktualnego kręgu stron postępowania administracyjnego) od kwestii wydania decyzji administracyjnej w oparciu o orzeczenie sądu, które następczo zostało zmienione.
Rację ma Minister, że decyzja deklaratoryjna wydawana na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy nie jest wydawana każdorazowo w oparciu o konieczne w tej sprawie administracyjnej, konkretne prawomocne orzeczenie sądu (np. prawomocny wyrok sądu powszechnego ustalający w trybie art. 189 kpc na rzecz konkretnej osoby prawo własności nieruchomości według stanu na [...] maja 1990 r.). Przepisy prawa materialnego z zakresu komunalizacji nieruchomości nie przewidują takiej zależności, że decyzję administracyjną wydaną w takiej sprawie winno poprzedzać prawomocne orzeczenie sądu. Decyzja stwierdzająca nabycie [...] maja 1990 .r. z mocy prawa własności nieruchomości jest wydawana w oparciu o stan prawny nieruchomości istniejący [...] maja 1990 r., a wynikający z różnych okoliczności i zdarzeń prawnych. W uproszczeniu można wskazać, że w sprawie komunalizacyjnej organ wojewódzki samodzielnie ustala stan prawny nieruchomości na podstawie zgromadzonych dokumentów własnościowych (np. umowy cywilnoprawnej, ostatecznej decyzji administracyjnej, zaświadczenia o stanie prawnym nieruchomości, prawomocnego orzeczenia sądowego). Z kolei w sprawach komunalizacyjnych, które dotyczą nieruchomości dla których [...] maja 1990 r. była prowadzona księga wieczysta, organ wojewódzki ustala stan prawny nieruchomości na podstawie treści księgi wieczystej (wówczas ten publiczny rejestr określa wiążąco dla organu stan prawny nieruchomości – art. 1 ukwh).
Biorąc pod uwagę powyższe i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ) w zw. z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.