I SA/Wa 221/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie uchylił decyzję odmawiającą przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności z powodu braku wystarczających dowodów na toczące się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości.
Skarżący domagali się przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Organy administracji odmówiły, powołując się na toczące się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa, zgodnie z art. 3 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego. Sąd uchylił decyzje obu instancji, stwierdzając, że materiał dowodowy był zbyt skąpy, aby potwierdzić istnienie takiego postępowania dotyczącego przedmiotowej nieruchomości, co stanowiło naruszenie zasad postępowania administracyjnego.
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta odmawiającą przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Podstawą odmowy był art. 3 ustawy z dnia 4 września 1997 r., który stanowi, że organ odmawia wydania decyzji, jeżeli toczy się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości. Organy obu instancji uznały, że takim postępowaniem jest postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia 13 maja 1948 r. w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 r., które dotyczyło przedmiotowej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji. Sąd stwierdził, że akta sprawy nie zawierały wystarczających dowodów na potwierdzenie toczącego się postępowania administracyjnego, na które powoływały się organy. Informacja o postępowaniu była lakoniczna i nie pozwalała na ocenę, czy rzeczywiście dotyczy ono przedmiotowej nieruchomości. Sąd uznał, że postępowanie przed organami zostało przeprowadzone z naruszeniem zasad wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Sąd oddalił natomiast zarzut skarżących, że organ powinien zastosować przepisy ustawy z dnia 26 lipca 2001 r., wskazując, że wnioski zostały złożone na podstawie ustawy z 1997 r., która obowiązywała w dacie ich złożenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli takie postępowanie rzeczywiście dotyczy przedmiotowej nieruchomości i zostało prawidłowo udokumentowane w aktach sprawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy nie wykazały w sposób wystarczający, że postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości rzeczywiście toczy się w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości, co było podstawą odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego. Brak wystarczających dowodów w aktach sprawy narusza zasady postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (9)
Główne
u.p.u.w. art. 3
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności
Organ odmawia wydania decyzji o przekształceniu, jeżeli toczy się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpoznać cały materiał dowodowy.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ prowadzi postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów państwa.
u.p.u.w. art. 2 § ust. 1
Ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności
Określa organ właściwy do wydania decyzji o przekształceniu.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję, jeśli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza, czy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
u.n.u.w.
Ustawa o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości
Ustawa z dnia 26 lipca 2001 r., która nie miała zastosowania w tej sprawie ze względu na datę złożenia wniosku.
dekret warszawski art. 7
Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy
Dotyczy postępowania w sprawie własności gruntów, które organy uznały za przeszkodę do przekształcenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wystarczających dowodów w aktach sprawy potwierdzających toczące się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości. Naruszenie przez organy zasad postępowania administracyjnego dotyczących zbierania materiału dowodowego.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. do wniosku złożonego w 2000 r.
Godne uwagi sformułowania
nie jest możliwe dokonanie przez Sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, gdyż materiał dowodowy, bardzo skąpy w swej treści, nie pozwala na ustalenie, czy postępowanie administracyjne, na które powołują się organu obu instancji, dotyczy przedmiotowej nieruchomości. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpoznać cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa) i obowiązany jest prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów państwa (art. 8 kpa).
Skład orzekający
Emilia Lewandowska
przewodniczący-sprawozdawca
Elżbieta Lenart
członek
Cezary Pryca
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wykazanie, że organy administracji muszą w sposób wyczerpujący udowodnić istnienie przeszkód prawnych (np. toczących się postępowań) uniemożliwiających realizację praw obywateli, a nie tylko powoływać się na nie lakonicznie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności i interpretacji art. 3 ustawy z 1997 r. w kontekście postępowań wszczętych na podstawie dekretów z okresu powojennego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie postępowania administracyjnego i udokumentowanie wszystkich przesłanek decyzji. Jest to przykład, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytorycznie sprawa mogłaby być rozstrzygnięta inaczej.
“Brak dowodów w aktach sprawy: jak sąd uchylił decyzję o odmowie przekształcenia prawa własności.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 221/05 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2006-02-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-01-24 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Cezary Pryca Elżbieta Lenart Emilia Lewandowska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Lenart NSA Cezary Pryca Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2006 r. sprawy ze skargi A. J., W. J., D. K. i B. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2004 r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Uzasadnienie I SA/Wa 221/05 UZASADNIENIE Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., decyzją z dnia [...] listopada 2004 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. odmawiającą wydania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że w dniu 22 grudnia 2000 r. A. i W. J., D. K., L. M. i B. P. złożyli wniosek, w trybie ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (tj. Dz. U. z 2001 r., Nr 120, poz. 1299 z późn. zm.), o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. W dniu 19 sierpnia 2004 r., po rozpatrzeniu wyżej wymienionych wniosków Prezydent W. decyzją nr [...] odmówił wydania decyzji o przekształceniu prawa użytkowanie wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], działka nr ew. [...] z obr. [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, organ odmawia wydania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, jeżeli toczy się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego. Podniesiono również, iż obecna nieruchomość położona przy ul. [...], opisana w KW [...] stanowi część dawnej nieruchomości o nr hip. [...], w przedmiocie, której obecnie prowadzone jest, na wniosek dawnych właścicieli wyżej wymienionej nieruchomości, postępowanie w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 r. Nadto organ wskazał, iż przedmiotowa nieruchomość nie podlega przepisom ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 z późn. zm.). Rozpoznając sprawę, na skutek odwołań wniesionych przez wszystkich wnioskodawców, organ odwoławczy uznał, że z akt sprawy wynika, iż przed Prezydentem W. toczy się postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia 13 maja 1948 r. złożonym w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), które m.in. dotyczy nieruchomości położonej przy ul. [...], działka ew. nr [...]. Organ odwoławczy uznał także, że w pojęciu "prawidłowość nabycia nieruchomości" użytym w art. 3 ustawy z dnia 4 września 1997 r. mieści się postępowanie z art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. W tym zakresie organ powołał się na pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2001 r., sygn. akt I SA 20/00. Organ odwoławczy tym samym podzielił stanowisko organu I instancji uznając zarzuty podniesione w odwołaniu za niezasadne. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego A. i W.J., D. K. i B. F., która wstąpiła w prawa skarżących: L. M. i B. P. w związku z nabyciem od nich w drodze umowy sprzedaży własności lokalu mieszkalnego nr [...], w budynku mieszkalnym usytuowanym na przedmiotowej nieruchomości wraz z udziałem wynoszącym [...] części we współużytkowaniu wieczystym tej nieruchomości aktem notarialnym z dnia 24 października 2005 r., Repertorium A nr [...] (k. 30-33, k. 26), wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2004 r. W uzasadnieniu skargi podnieśli, że spełniają wszystkie przesłanki, o których mowa w ustawie z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności. Organ nie podał żadnych szczegółów odnośnie postępowania, które ma się toczyć na skutek wniosku z 13 maja 1948 r., co rodzi w skarżących wątpliwości, czy w ogóle taka sprawa rzeczywiści jest prowadzona. Skarżący powołują się również na to, że ma do nich zastosowanie ustawa z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Organ I instancji wydając decyzję z dnia [...] sierpnia 2004 r. odmawiającą wydania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] z obr. [...] opisaną w księdze wieczystej KW nr [...], powołał się na art. 3 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (t.j. Dz. U. z 2001 r., Nr 120, poz. 1299 ze zm.). Przepis ten stanowi, że "organ, o którym mowa w art. 2 ust. 1, odmawia wydania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, jeżeli toczy się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego". Jednocześnie organ ten uznał, że takim postępowaniem uniemożliwiającym wydanie decyzji o przekształceniu, jest toczące się postępowanie w trybie przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, które m.in. dotyczy przedmiotowej nieruchomości, a zostało wszczęte wnioskiem z dnia 13 maja 1948 r. Organ odwoławczy podzielił to stanowisko organu I instancji, przy czym, organy obu instancji uznały, że okoliczność ta, iż toczy się powoływane przez nich postępowanie administracyjne wynika z akt niniejszej sprawy. Dla oceny, czy prawidłowo organy obu instancji orzekły w zaskarżonych decyzjach powołując się na art. 3 ustawy z 4 września 1997 r. jest ustalenie, że rzeczywiście toczy się postępowanie administracyjne o jakim mowa w wyżej powołanym przepisie, a przechodząc na grunt niniejszej sprawy - ustalenie czy toczy się konkretnie postępowanie administracyjne z wniosku dawnych właścicieli, złożonego w trybie przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r., a dotyczące przedmiotowej nieruchomości. Sąd administracyjny wydaje wyrok na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W rozpatrywanej sprawie akta nie zawierają dowodów, które potwierdziłyby prawidłowość stanowiska organów orzekających w niniejszej sprawie, co do toczącego się postępowania administracyjnego pozwalającego na wydanie decyzji na podstawie art. 3 powołanej ustawy z 4 września 1997 r. W aktach znajduje się, odnośnie tej kwestii, tylko pismo Biura Gospodarki Nieruchomościami Geodezji i Katastru z dnia 9 sierpnia 2004 r., nr [...], z którego wynika, że w tym Biurze prowadzone jest postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia 13 maja 1948 r. złożonym w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy i postępowanie to jest skutkiem decyzji z dnia [...] stycznia 1999 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., które stwierdziło nieważność decyzji Prezydium Rady Narodowej odmawiającej dawnym właścicielom przyznania prawa własności czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomości. Organy orzekające w niniejszej sprawie na podstawie tak lakonicznej informacji uznały, że odnośnie przedmiotowej nieruchomości toczy się postępowanie administracyjne uzasadniające odmowę wydania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego do tej nieruchomości w prawo własności z powołaniem się na art. 3 ustawy z 4 września 1997 r. Nie jest możliwe dokonanie przez Sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, gdyż materiał dowodowy, bardzo skąpy w swej treści, nie pozwala na ustalenie, czy postępowanie administracyjne, na które powołują się organu obu instancji, dotyczy przedmiotowej nieruchomości. O takim postępowaniu nie wiedzą skarżący. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpoznać cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa) i obowiązany jest prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów państwa (art. 8 kpa). W przedmiotowej sprawie postępowanie przed organami obu instancji zostało przeprowadzone z naruszeniem wskazanych wyżej zasad postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na treść zaskarżonych decyzji. Uzasadnia to ich uchylenie. Natomiast nie mają racji skarżący zarzucając, że organ powinien zastosować do ich sytuacji przepisy ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.). W sprawie jest bezsporne, że skarżący, bądź ich poprzednicy prawni złożyli w 2000 r. wnioski o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Daty złożenia wniosków oraz ich treść wskazują wprost, że zostały one złożone na podstawie przepisów ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności. W dacie złożenia tych wniosków jeszcze nie obowiązywała ustawa z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu (...). Zasadnie więc wnioski skarżących zostały rozpoznane w oparciu o przepisy ustawy z dnia 4 września 1997 r., gdyż takie żądanie wynika wprost z wniosków, które wszczęły to postępowanie. Mając powyższe na uwadze Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI