I SA/Wa 2197/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję odmawiającą przyznania zasiłku rodzinnego, uznając, że córka skarżącej, mimo niepełnosprawności, nie była członkiem rodziny w rozumieniu ustawy, gdyż przysługiwał jej zasiłek pielęgnacyjny, a nie świadczenie pielęgnacyjne.
Skarżąca H. L. domagała się przyznania zasiłku rodzinnego i dodatku z tytułu samotnego wychowywania córki K. L., kwestionując sposób ustalenia liczby członków rodziny przez organ administracji. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że córka skarżącej, mimo ukończenia 25 lat i posiadania orzeczenia o niepełnosprawności, nie mogła być zaliczona do członków rodziny na potrzeby zasiłku rodzinnego, ponieważ przysługiwał jej zasiłek pielęgnacyjny, a nie świadczenie pielęgnacyjne, które warunkuje uwzględnienie takiej osoby przy przeliczaniu dochodu.
Sprawa dotyczyła skargi H. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję o odmowie przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatku z tytułu samotnego wychowywania córki K. L. Organ administracji uznał, że córka skarżącej, A. L., nie spełnia kryteriów członka rodziny w rozumieniu art. 3 pkt 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych, ponieważ nie przysługuje jej świadczenie pielęgnacyjne, a jedynie zasiłek pielęgnacyjny. Skarżąca argumentowała, że córka pozostaje na jej całkowitym utrzymaniu i nie jest zdolna do samodzielnej egzystencji, co powinno być uwzględnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd wyjaśnił, że definicja rodziny zawarta w art. 3 pkt 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych pozwala na uwzględnienie dziecka, które ukończyło 25 lat i legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jako członka rodziny tylko w przypadku, gdy rodzinie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne (art. 17 ustawy), a nie zasiłek pielęgnacyjny (art. 16 ustawy). Ponieważ skarżąca nie wykazała uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego, zasadne było uznanie za członków rodziny jedynie skarżącej i jej młodszej córki, co skutkowało przekroczeniem kryterium dochodowego do zasiłku rodzinnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, takie dziecko może być uznane za członka rodziny tylko w przypadku, gdy rodzinie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, a nie zasiłek pielęgnacyjny.
Uzasadnienie
Ustawa o świadczeniach rodzinnych w art. 3 pkt 16 definiuje rodzinę, uwzględniając dzieci do 25 roku życia, a także te, które ukończyły 25 lat i legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, ale tylko pod warunkiem, że rodzinie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne (art. 17). Zasiłek pielęgnacyjny (art. 16) nie spełnia tego warunku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
u.ś.r. art. 3 § pkt 16
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Definicja rodziny, która może być uwzględniona przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego. Dziecko powyżej 25 roku życia z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności jest członkiem rodziny tylko, gdy rodzinie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne.
u.ś.r. art. 5 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Kryterium dochodowe do przyznania zasiłku rodzinnego.
Pomocnicze
u.ś.r. art. 47 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Wysokość zasiłku rodzinnego na pierwsze i drugie dziecko w okresie od 1 maja 2004 r. do 31 sierpnia 2005 r.
u.ś.r. art. 16
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Przepis dotyczący zasiłku pielęgnacyjnego.
u.ś.r. art. 17 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Przepis dotyczący świadczenia pielęgnacyjnego, którego przyznanie warunkuje uwzględnienie dziecka powyżej 25 lat jako członka rodziny.
p.u.s.a. art. 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania przez sąd administracyjny o oddaleniu skargi.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argument skarżącej, że córka A. L. powinna być zaliczona do członków rodziny na potrzeby zasiłku rodzinnego mimo ukończenia 25 lat, ponieważ pozostaje na jej całkowitym utrzymaniu i nie jest zdolna do samodzielnej egzystencji.
Godne uwagi sformułowania
pod pojęciem rodziny należy rozumieć małżonków, rodziców, opiekunów prawnych dziecka, opiekuna faktycznego dziecka oraz pozostające na utrzymaniu dzieci w wieku do ukoczenia 25 roku życia tylko osoby wymienione w art. 3 pkt 16 mogą być zaliczone do członków rodziny, na które następnie przelicza się dochód rodziny A. L mogłaby być uznana za członka rodziny dla potrzeb ustalenia prawa do zasiłku rodzinnego, gdyby rodzinie w związku z jej niepełnosprawnością przysługiwało świadczenie pielęgnacyjne
Skład orzekający
Daniela Kozłowska
przewodniczący sprawozdawca
Mirosław Gdesz
członek
Marta Laskowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja definicji rodziny na potrzeby świadczeń rodzinnych, rozróżnienie między zasiłkiem pielęgnacyjnym a świadczeniem pielęgnacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dziecka powyżej 25 roku życia z niepełnosprawnością i konkretnych przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych obowiązujących w tamtym okresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje, jak precyzyjna wykładnia przepisów prawa, w tym definicji ustawowych, może decydować o przyznaniu świadczeń socjalnych. Jest to przykład typowej, ale ważnej dla obywateli kwestii interpretacyjnej.
“Czy niepełnoletnie dziecko po 25. roku życia może być członkiem rodziny do celów zasiłku? Sąd wyjaśnia kluczowe rozróżnienie.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 2197/05 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2006-02-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-12-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Daniela Kozłowska /przewodniczący sprawozdawca/ Marta Laskowska Mirosław Gdesz. Symbol z opisem 6320 Zasiłki celowe i okresowe Sygn. powiązane I OSK 1000/06 - Wyrok NSA z 2006-12-12 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska (spr.) Sędziowie asesor WSA Mirosław Gdesz asesor WSA Marta Laskowska Protokolant Maciej Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2006 r. sprawy ze skargi H. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2004 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oddala skargę Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2004 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy M. z dnia [...] października 2004 r. o odmowie przyznania H. L. zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania córki K. L. Uzasadniając decyzję Kolegium wskazało, że odwołanie H. L.nie może być uwzględnione, bowiem decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z przepisami ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (DZ. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.). W myśl art. 3 pkt 16 tej ustawy pod pojęciem rodziny należy rozumieć małżonków, rodziców, opiekunów prawnych dziecka, opiekuna faktycznego dziecka oraz pozostające na utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia. Nie wszyscy faktyczni członkowie rodziny wnioskującego o przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego są członkami rodziny w rozumieniu art. 3 pkt 16 ustawy. Z uwagi na to, że córka A. L. nie spełnia kryteriów członka rodziny z tego przepisu nie może być uznana za członka rodziny wnioskodawcy. Zgodnie z art. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504 zł. W przypadku gdy dochód rodziny lub dochód osoby uczącej się przekracza tę kwotę o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. Stosownie do art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy w okresie od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r. wysokość zasiłku rodzinnego wynosi 43 zł miesięcznie na pierwsze i drugie dziecko. Jak wynika z przedłożonych przez H. L. dokumentów łączny dochód dwuosobowej rodziny w 2002 r. wyniósł [...] zł, co daje [...] zł miesięcznie na osobę i jest to kwota wyższa od kryterium dochodowego ustalonego na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy (504 zł), powiększonego o kwotę odpowiadającą najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany (43 zł), tj. 547 zł, zatem brak jest podstaw do przyznania zasiłku rodzinnego na rzecz K. L. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie H. L. wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2004 r. podając, że organ ten nieprawidłowo ustalił liczbę członków rodziny skarżącego przyjmując, iż składa się ona z dwóch osób i nie zaliczając do rodziny córki A. z powodu ukończenia przez nią [...] lat. Córka A. pozostaje na całkowym utrzymaniu skarżącego, ponieważ nie jest zdolna do samodzielnej egzystencji i tym samym spełnia wymagania ustawy jako członek rodziny. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd obowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Skarga nie mogła być uwzględniona. Zgodnie z art. 3 pkt 16 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, jeżeli w ustawie jest mowa o "rodzinie – oznacza to odpowiednio następujących członków rodziny: małżonków, rodziców, opiekuna prawnego dziecka, opiekuna faktycznego dziecka oraz pozostające na utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dziecko, które ukończyło 25 rok życia legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością rodzinie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne". Taką definicję rodziny należy uwzględnić przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego (art. 5 ustawy). Wynika z tego, że tylko osoby wymienione w art. 3 pkt 16 mogą być zaliczone do członków rodziny, na które następnie przelicza się dochód rodziny i ustala w ten sposób kwotę dochodu na jedną osobę. W niniejszej sprawie sporne jest, czy córka skarżącego A. spełnia warunki z powyższego przepisu i może być traktowana jako osoba uwzględniana przy przeliczaniu dochodu rodziny na poszczególnych jej członków. Dokonując wykładni art. 3 pkt 16 ustawy należy stwierdzić, że A. L mogłaby być uznana za członka rodziny dla potrzeb ustalenia prawa do zasiłku rodzinnego, gdyby rodzinie w związku z jej niepełnosprawnością przysługiwało świadczenie pielęgnacyjne. Jak wynika z zaświadczenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. z dnia [...] października 2004 r. na córkę A. wypłacany był zasiłek pielęgnacyjny, o jakim mowa w art. 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a nie świadczenie pielęgnacyjne uregulowane w art. 17 tej ustawy. Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje niepełnosprawnemu dziecku; osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; osobie, która ukończyła 75 lat oraz osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Natomiast świadczenie pielęgnacyjne przysługuje matce lub ojcu dziecka albo opiekunowi faktycznemu dziecka z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz koniecznością stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenie, rehabilitacji i edukacji, albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Opisane wyżej świadczenia rodzinne są różnymi świadczeniami i tylko jedno z nich, tzn. świadczenie pielęgnacyjne przysługujące matce lub ojcu dziecka albo faktycznemu opiekunowi dziecka pozwala na uznanie dziecka, które ukończyło 25 lat życia i legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, za członka rodziny, który powinien być uwzględniony przy przeliczaniu dochodu rodziny. Ponieważ skarżący nie wykazał, że jest uprawniony do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu, o którym mówi art. 17 ust. 1 ustawy, to uzasadnione było uznanie za członków rodziny dla potrzeb ustalenia zasiłku rodzinnego tylko dwóch osób, tj. H. L. i K. L. W takim stanie rzeczy wydane decyzje odmawiające przyznania zasiłku rodzinnego i dodatku do zasiłku rodzinnego na rzecz K. L. należy uznać za prawidłowe. Wobec powyższego Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI