I SA/Wa 2090/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje Ministra Budownictwa i Wojewody, uznając, że organy błędnie potraktowały dwa różne wnioski o wywłaszczenie jako ten sam, co doprowadziło do naruszenia przepisów k.p.a. i nierozpoznania istoty sprawy.
Sprawa dotyczyła skargi Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na decyzję Ministra Budownictwa, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego. Sąd uchylił obie decyzje, stwierdzając, że organy błędnie zinterpretowały wnioski, myląc wywłaszczenie nieruchomości z wywłaszczeniem prawa użytkowania wieczystego. W konsekwencji nie rozpoznano istoty sprawy, co stanowiło naruszenie przepisów k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2006 r., utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości. Sąd uznał skargę za uzasadnioną i uchylił obie zaskarżone decyzje, stwierdzając, że organy obu instancji popełniły błędy faktyczne i prawne. Kluczowym problemem było błędne potraktowanie przez organy dwóch różnych wniosków jako wniosków o to samo. Pierwszy wniosek, z dnia [...] października 2005 r., dotyczył wywłaszczenia nieruchomości, a postępowanie w tej sprawie zostało umorzone decyzją Wojewody z dnia [...] maja 2006 r. Drugi wniosek, z dnia [...] czerwca 2006 r., dotyczył wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego tej samej nieruchomości. Wojewoda odmówił wszczęcia postępowania w sprawie drugiego wniosku, uznając, że zachodzi stan rzeczy osądzonej, co było błędne, ponieważ pierwsza decyzja dotyczyła wywłaszczenia nieruchomości, a druga wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego. Minister Budownictwa utrzymał w mocy błędną decyzję Wojewody. Sąd stwierdził, że organy naruszyły art. 7 i 77 § 1 k.p.a., nie rozpoznając istoty sprawy. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, błędne zakwalifikowanie wniosków i nierozpoznanie istoty sprawy stanowi naruszenie przepisów k.p.a.
Uzasadnienie
Organy obu instancji błędnie potraktowały dwa odrębne wnioski dotyczące wywłaszczenia nieruchomości i wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego jako jeden wniosek, co doprowadziło do wydania sprzecznych z prawem decyzji i nierozpoznania istoty sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.s.z.p.i.r.i.w.d.k. art. 19 § 4
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych
u.s.z.p.i.r.i.w.d.k. art. 15 § 1
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych
u.s.z.p.i.r.i.w.d.k. art. 16
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy obu instancji błędnie potraktowały dwa różne wnioski (o wywłaszczenie nieruchomości i o wywłaszczenie prawa użytkowania wieczystego) jako ten sam. Decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie wywłaszczenia nieruchomości nie stanowi przeszkody do wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości z powodu stanu rzeczy osądzonej.
Godne uwagi sformułowania
Organy obu instancji poczyniły błędne ustalenia faktyczne i potraktowały dwa różne wnioski jako wnioski o to samo, co skutkowało wydaniem sprzecznych z prawem decyzji. Tak więc istota sprawy nie została przez organ I instancji rozpoznana. Przy czym organ odwoławczy potraktował zarówno ostateczną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. jak i decyzję tego Wojewody z dnia [...] lipca 2006 r. jako orzekające w sprawie wniosków o wywłaszczenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gdy faktycznie obie te decyzje rozstrzygają wnioski w sprawie wywłaszczenia nieruchomości. Tak więc decyzje organów obu instancji zapadły z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa, co skutkuje ich uchyleniem albowiem istota sprawy nie została rozpoznana i rozstrzygnięta w sposób zgodny z prawem.
Skład orzekający
Elżbieta Sobielarska
przewodniczący
Emilia Lewandowska
sprawozdawca
Maria Tarnowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących nierozpoznania istoty sprawy oraz rozróżnienia między wywłaszczeniem nieruchomości a wywłaszczeniem prawa użytkowania wieczystego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wywłaszczeniem nieruchomości pod drogi krajowe i odrębności wywłaszczenia nieruchomości od wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje typowy błąd proceduralny organów administracji, który może mieć istotne konsekwencje dla stron postępowania. Jest to przykład, jak precyzyjne rozróżnienie przedmiotów wniosków jest kluczowe.
“Błąd organów administracji: wywłaszczenie nieruchomości to nie to samo co wywłaszczenie prawa użytkowania wieczystego!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 2090/06 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2007-03-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-12-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Elżbieta Sobielarska /przewodniczący/ Emilia Lewandowska /sprawozdawca/ Maria Tarnowska Symbol z opisem 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę Skarżony organ Minister Budownictwa Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Maria Tarnowska Protokolant st. sekr. sądowy Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2007 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...], 2.stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Uzasadnienie Minister Budownictwa, decyzją z dnia [...] października 2006 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] orzekającą o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia części nieruchomości położonej w obrębie M., gmina [...], stanowiącej działkę oznaczoną w rejestrze gruntów nr [...] o pow. [...] ha, będącą w użytkowaniu wieczystym P. [...] SA z siedzibą w W. Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że przedmiotowa nieruchomość przeznaczona jest pod realizację celu publicznego - budowę drogi ekspresowej [...] i [...] na odcinku [...] - [...]. Wnioskiem z dnia [...] października 2005 r. Zastępca Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...] wystąpił do Wojewody [...] o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do przedmiotowej nieruchomości. Decyzją z dnia [...] maja 2006 r. Wojewoda [...] orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości. W dniu [...] lipca 2006 r. do Wojewody [...] wpłynął ponowny wniosek Zastępcy Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...] o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do nieruchomości położonej w obrębie M. i oznaczonej jako działka nr [...]. Ponieważ postępowanie w sprawie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości zostało zakończone decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. o umorzeniu postępowania to zasadnie decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. Wojewoda odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości, bowiem w przedmiotowej sprawie zachodzi stan rzeczy osądzonej skoro postępowanie w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości zostało zakończone decyzją ostateczną. W skardze na decyzję Ministra Budownictwa Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...]. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: - art. 19 ust. 4 w zw. z art. 15 ust. 1 i art. 16 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, - art. 6, 7 i 77 kpa poprzez wybiórcze rozpatrzenie materiału dowodowego. W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Organy obu instancji poczyniły błędne ustalenia faktyczne i potraktowały dwa różne wnioski jako wnioski o to samo, co skutkowało wydaniem sprzecznych z prawem decyzji. Wnioskiem z dnia [...] października 2005 r. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad wystąpiła do Wojewody [...] o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do niezabudowanej nieruchomości położonej w obrębie M., gmina [...], stanowiącej działkę geodezyjną nr [...] o pow. [...] ha będącą własnością Skarbu Państwa i w użytkowaniu wieczystym P. [...] SA w W. W załatwieniu powyższego wniosku Wojewoda [...] wydał w dniu [...] maja 2006 r. decyzję, którą umorzył postępowanie administracyjne wszczęte w sprawie wywłaszczenia nieruchomości. Jako podstawę prawną decyzji organ powołał art. 105 § 1 kpa, a z uzasadnienia tej decyzji wynika, że bezprzedmiotowość postępowania prowadzonego w sprawie wynika z faktu, iż brak jest, w ocenie organu, podstaw prawnych do wywłaszczenia przedmiotowej części nieruchomości. Decyzja ta stała się ostateczna. Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2006 r., a więc po wydaniu decyzji z dnia [...] maja 2006 r. przez Wojewodę, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wystąpił do tego Wojewody o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego polegającego na wywłaszczeniu prawa użytkowania wieczystego ustanowionego na niezabudowanej działce nr [...] o pow. [...] ha, położonej w obrębie M., gmina [...], na rzecz P. [...] SA w W. W decyzji z dnia [...] lipca 2006 r. Wojewoda [...] odmówił wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego w sprawie wywłaszczenia nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] położonej w obrębie M. i z treści uzasadnienia tej decyzji wynika, że organ ten potraktował wniosek z dnia [...] czerwca 2006 r. jako ponowny wniosek o wywłaszczenie nieruchomości mimo, że wniosek ten dotyczył wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości i w tym kontekście rozstrzygnął wniosek decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. Tak więc istota sprawy nie została przez organ I instancji rozpoznana. Organ ten nie rozróżnił, że przedmiotem wniosku z dnia [...] czerwca 2006 r. nie było żądanie wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia wskazanej w nim nieruchomości lecz żądanie wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego polegającego na wywłaszczeniu prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji z dnia [...] października 2006 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji kwalifikując ją jako decyzję orzekającą o odmowie wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego prawa użytkowania wieczystego, mimo, że decyzja ta odnosiła się do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia nieruchomości szczegółowo w niej opisanej. Z uzasadnienia decyzji Ministra Budownictwa wynika, że uznał on za zasadne odmówienie wszczęcia postępowania z tego względu, że postępowania w sprawie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w obrębie M., zostało zakończone decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. o umorzeniu postępowania. Tym samym organ odwoławczy uznał, że w sprawie zachodzi "stan rzeczy osądzonej". Organ ten pomija zupełnie okoliczności, że decyzją z dnia [...] maja 2006 r. organ I instancji umorzył postępowanie w sprawie wywłaszczenia nieruchomości w wyniku rozpatrzenia wniosku o wywłaszczenie nieruchomości zaś w decyzji z dnia [...] lipca 2006 r. organ pierwszej instancji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia nieruchomości mimo, że wniosek dotyczył wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości nie zaś wywłaszczenia samej nieruchomości. Przy czym organ odwoławczy potraktował zarówno ostateczną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. jak i decyzję tego Wojewody z dnia [...] lipca 2006 r. jako orzekające w sprawie wniosków o wywłaszczenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gdy faktycznie obie te decyzje rozstrzygają wnioski w sprawie wywłaszczenia nieruchomości. Tak więc decyzje organów obu instancji zapadły z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa, co skutkuje ich uchyleniem albowiem istota sprawy nie została rozpoznana i rozstrzygnięta w sposób zgodny z prawem. Ponownie rozpoznając wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] czerwca 2006 r. organ odniesie się w decyzji do przedmiotu tego wniosku jakim jest żądanie wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego ustanowionego na niezabudowanej działce nr [...], położonej w obrębie M., gmina [...], a które to prawo ustanowione jest na rzecz P. [...] SA w W. Przy czym należy mieć na uwadze, że ostateczna decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. orzekająca o umorzeniu postępowania nie odnosi się do żądania wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego opisanej w niej nieruchomości lecz do żądania wywłaszczenia tej nieruchomości, nie można więc uznać, że żądanie, które zostało sformułowane we wniosku z dnia [...] czerwca 2006 r. zostało już tą decyzją rozstrzygnięte. Mając powyższe na uwadze Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI