I SA/Wa 2069/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-03-27
NSAnieruchomościŚredniawsa
uwłaszczenienieruchomościstwierdzenie nieważnościprzymiot stronyinteres prawnyKpadekretSkarb Państwaadministracja publicznasąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M.M. na decyzję Ministra Budownictwa o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej, uznając, że skarżący nie posiadał przymiotu strony.

Skarżący M.M. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej z 1993 r. dotyczącej Centrali Handlowej. Minister Budownictwa odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że M.M. nie jest stroną w sprawie, ponieważ nie wykazał interesu prawnego. Sąd administracyjny utrzymał tę decyzję w mocy, stwierdzając, że skarżący nie wykazał swojego przymiotu strony w rozumieniu Kpa, a nieruchomość przeszła na własność Skarbu Państwa na mocy dekretu z 1945 r., a uprawnione osoby nie złożyły wniosku o przyznanie prawa własności czasowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę M.M. na decyzję Ministra Budownictwa, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej z 1993 r. dotyczącej Centrali Handlowej. Skarżący, działając na podstawie praw nabytych od E.B., domagał się stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej, twierdząc, że narusza ona jego interes prawny. Minister Budownictwa odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na art. 157 § 3 Kpa, ponieważ uznał, że M.M. nie posiada przymiotu strony. Sąd administracyjny zgodził się ze stanowiskiem organu, podkreślając, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, a do jego dopuszczalności konieczne jest wykazanie przesłanek formalnoprawnych. Sąd stwierdził, że skarżący nie wykazał swojego interesu prawnego do przedmiotowej działki, ponieważ nieruchomość przeszła na własność Skarbu Państwa na mocy dekretu z 1945 r., a poprzedni właściciele nie złożyli wniosku o przyznanie prawa własności czasowej, co oznacza, że nie powstały ich prawa, które mogłyby być naruszone. W związku z tym, że M.M. nie wykazał, iż jest stroną postępowania w rozumieniu art. 28 Kpa, sąd oddalił skargę jako niezasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba taka nie posiada przymiotu strony, jeśli nie wykaże naruszenia swoich praw przez decyzję uwłaszczeniową.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skoro nieruchomość przeszła na własność Skarbu Państwa na mocy dekretu z 1945 r., a uprawnione osoby nie złożyły wniosku o przyznanie prawa własności czasowej, to nie powstały ich prawa, które mogłyby być naruszone decyzją uwłaszczeniową. Brak złożenia wniosku oznacza brak roszczenia restytucyjnego i tym samym brak interesu prawnego do żądania stwierdzenia nieważności decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

Kpa art. 157 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości art. 2 § 1-3

Pomocnicze

PPSA art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

PPSA art. 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Dekret o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy art. 7

PPSA art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wykazał przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej. Brak złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej przez poprzednich właścicieli oznacza brak roszczenia restytucyjnego i interesu prawnego.

Godne uwagi sformułowania

M. M. nie posiada przymiotu strony. nie istnieje decyzja, której ważność należy poddać ocenie nie powstały jakiekolwiek ich prawa, które mogłyby być naruszone decyzją uwłaszczeniową nie mają oni jakiegokolwiek roszczenia restytucyjnego

Skład orzekający

Elżbieta Sobielarska

przewodniczący

Gabriela Nowak

członek

Mirosław Gdesz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron w postępowaniach o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowych, zwłaszcza w kontekście przepisów dekretowych i braku złożenia wniosków o przyznanie prawa własności czasowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uwłaszczeniem na podstawie dekretu z 1945 r. i brakiem wniosku o własność czasową.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy złożonych kwestii prawnych związanych z uwłaszczeniem i przymiotem strony w postępowaniu administracyjnym, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie nieruchomości i administracyjnym.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 2069/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-03-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Elżbieta Sobielarska /przewodniczący/
Gabriela Nowak
Mirosław Gdesz. /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Skarżony organ
Minister Budownictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Gabriela Nowak asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2007 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej. oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2006 r. nr [...] Minister Budownictwa, po rozpoznaniu wniosku M. M. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] o odmowie wszczęcia na wniosek M. M. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lutego 1993 r. nr [...] dotyczących uwłaszczenia Centrali Handlowej [...] [...] w W. działką nr [...] położoną w W. przy ul. [...] i [...] .
Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne:
M. M. w dniu [...] września 2005 r., w oparciu o prawa nabyte od E. B., aktem notarialnym z dnia [...] sierpnia 2005 r. (Rep A nr [...]) wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lutego 1993 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1992 r. nr [...], którą to decyzją wydaną na podstawie art. 2 ust. 1 - 3 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1990 r. Nr 79, poz. 464 ze zm.) stwierdzono nabycie z mocy prawa przez Centralę Handlową [...] [...] w W. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] i [...] , oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...] o pow. [...] m2.
Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r., na podstawie art. 157 § 3 Kpa odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, odmówił wszczęcia postępowania z uwagi na to, że M. M. nie posiada przymiotu strony.
Po rozpoznaniu wniosku M. M. o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] października 2006 r. utrzymał w mocy własną decyzję uznając, że wnioskodawca nie ma interesu prawnego do występowania z żądaniem stwierdzenia nieważności powołanej decyzji uwłaszczeniowej. Organ stwierdził, że przedmiotowa nieruchomość została nabyta przez Skarb Państwa w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 ze zm.). Poprzedni właściciele tej nieruchomości nie złożyli wniosku o nabycie prawa własności czasowej. Natomiast złożony przez Urząd Likwidacyjny wniosek nie wywołał żadnych skutków prawnych. Tym samym brak złożenia wniosku o przyznanie własności czasowej do gruntu, oznacza, iż nie istnieje roszczenie w tym zakresie, a zatem w postępowaniu uwłaszczeniowym nie zostały naruszone prawa osób trzecich, które dawałaby następcom byłych właścicieli przymiot strony w tym postępowaniu.
Skargę na powyższą decyzję Ministra do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. M. Przy czym w trakcie rozprawy skarżący sprecyzował, iż jego zdaniem Minister Budownictwa miał obowiązek wszcząć postępowanie nadzorcze.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując zajęte uprzednio stanowisko.
Uczestnik postępowania Minister Skarbu Państwa wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie mogła zostać uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.
Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja pierwszoinstancyjna są zgodne z prawem materialnym i procesowym. Stanowisko, że stronie skarżącej nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 Kpa w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej jest prawidłowe. Minister prawidłowo ustalił i ocenił stronę podmiotową prowadzonego postępowania komunalizacyjnego oraz postępowania poprzedzającego wydanie decyzji w trybie art. 157 § 3 Kpa.
Należy stwierdzić, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu /art. 157 § 2 Kpa/. Przy tym nie ma tu zastosowania ogólna reguła wyrażona w art. 61 § 3 Kpa, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej, ponieważ stosownie do postanowień zawartych w art. 157 par. 3 Kpa /"odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje w drodze decyzji"/ wszczęcie tego postępowania wymaga uprzedniej kontroli ze strony organu administracji, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne, warunkujące jego dopuszczalność. Na podstawie tego przepisu orzeka się co do niedopuszczalności z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Decyzja wydana na podstawie tego przepisu, jest wynikiem oceny zdolności do działania w sprawie osoby wnoszącej podanie, legitymacji strony, wykazania tego, że nie istnieje decyzja, której ważność należy poddać ocenie - por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 1998, str. 829.
W przedmiotowej sprawie M. M. wystąpił o wszczęcie postępowania mającego na celu stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej. Jednak stroną postępowania uwłaszczeniowego, prowadzonego na podstawie art. 2 powołanej ustawy o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, był co do zasady tylko Skarb Państwa i właściwa osoba prawna. Inny podmiot może w tym postępowaniu uczestniczyć, gdy wykaże, że decyzja dotyczy jego interesu prawnego lub obowiązku. W kontekście art. 2 ust. 1 - 3 tej ustawy ten interes prawny, jak słusznie wywiódł to organ, może wystąpić tylko z uwagi na naruszenie praw osób trzecich.
Przekładając to na okoliczności przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że skoro przedmiotowa nieruchomość przeszła na własność Skarbu Państwa w trybie powołanego dekretu z dnia 26 października 1945 r., a uprawnione osoby nie złożyły w zakreślonym terminie wniosku o którym mowa w art. 7 tego dekretu, to nie powstały jakiekolwiek ich prawa, które mogłyby być naruszone decyzją uwłaszczeniową, ponieważ jeżeli nie złożyli wniosku o przyznanie prawa własności czasowej, to nie mają oni jakiegokolwiek roszczenia restytucyjnego.
Znajduje to potwierdzenie w treści art. 28 Kpa, stanowiącym, iż stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym, czy istnieje konkretny interes prawny, decydują normy prawa materialnego, na gruncie których należy rozstrzygać, czy żądanie podmiotu znajduje ochronę w konkretnej normie prawnej.
W ocenie Sądu nie może budzić wątpliwości, że zarówno w postępowaniu administracyjnym jak też w postępowaniu sądowoadministracyjnym skarżący nie wykazał się interesem prawem do przedmiotowej działki.
Skoro zatem M. M. nie wykazał, że jest stroną postępowania w rozumieniu art. 28 Kpa, to decyzja o odmowie wszczęcia postępowania nadzorczego jest prawidłowa.
Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI