I SA/WA 2055/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2022-10-07
NSAAdministracyjneŚredniawsa
sądy administracyjneniedopuszczalność skargiprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymipomoc społecznausługi asystenckieosoby z niepełnosprawnościamiPrezydent Miastakontrola sądowa

WSA w Warszawie odrzucił skargę na odmowę świadczenia usługi asystenckiej, uznając ją za niedopuszczalną wobec braku podstawy prawnej do kontroli sądowoadministracyjnej.

Skarżąca wniosła skargę na działania Prezydenta m.st. Warszawy, który odmówił świadczenia usługi asystenta osoby z niepełnosprawnością polegającej na przenoszeniu z wózka do samochodu. Organ administracji wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że żądana usługa nie mieści się w katalogu usług pomocy społecznej ani w programie "Asystent osobisty osoby niepełnosprawnej", a odmowa nie jest aktem administracyjnym podlegającym kontroli sądu. WSA przychylił się do stanowiska organu, odrzucając skargę jako niedopuszczalną, ponieważ nie dotyczyła ona aktów lub czynności podlegających kognicji sądu administracyjnego.

Skarżąca J. S. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na działania Prezydenta m.st. Warszawy, który odmówił jej świadczenia usługi asystenta osoby z niepełnosprawnością, polegającej na pomocy w przesiadaniu się z wózka do samochodu i z powrotem. Prezydent m.st. Warszawy wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że żądana usługa nie jest objęta programem "Asystent osobisty osoby niepełnosprawnej" ani przepisami ustawy o pomocy społecznej. Organ podkreślił, że odmowa świadczenia tej konkretnej usługi nie stanowi indywidualnego aktu prawnego ani czynności materialno-technicznej z zakresu administracji publicznej, podlegającej kontroli sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za niedopuszczalną i postanowił ją odrzucić. Sąd wyjaśnił, że kontrola sądowoadministracyjna obejmuje ściśle określony katalog aktów i czynności, a odmowa świadczenia usługi, która nie jest usługą pomocy społecznej ani nie wynika z innych przepisów prawa w sposób władczy, nie mieści się w tym katalogu. Sąd wskazał, że tego typu sprawy mogą być przedmiotem skargi powszechnej uregulowanej w Kodeksie postępowania administracyjnego, która nie podlega kontroli sądów administracyjnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, taka odmowa nie podlega kontroli sądu administracyjnego, ponieważ nie mieści się w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że żądana usługa asystencka nie jest usługą pomocy społecznej ani nie wynika z innych przepisów prawa w sposób władczy, a zatem odmowa jej świadczenia nie stanowi aktu lub czynności podlegającej kontroli sądu administracyjnego. Sprawy tego typu mogą być przedmiotem skargi powszechnej, która nie podlega kognicji sądów administracyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje ściśle określony katalog aktów i czynności, w tym decyzje administracyjne, postanowienia, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Odmowa świadczenia usługi asystenckiej, która nie ma charakteru władczego i nie wynika z przepisów prawa w sposób ustalający uprawnienia lub obowiązki, nie mieści się w tym katalogu.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga podlega odrzuceniu w przypadkach określonych w tym przepisie, w tym gdy jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż brak formalny.

Pomocnicze

u.p.s.

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Przepisy ustawy o pomocy społecznej regulują usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze, jednak żądana przez skarżącą usługa nie mieściła się w tym katalogu.

k.p.a. art. 227

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepisy dotyczące skargi powszechnej, która może dotyczyć zaniedbań lub nienależytego wykonywania zadań przez organy, ale nie podlega kontroli sądów administracyjnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odmowa świadczenia usługi asystenckiej nie jest aktem administracyjnym podlegającym kontroli sądu administracyjnego. Żądana usługa nie mieści się w katalogu usług pomocy społecznej ani w programie "Asystent osobisty osoby niepełnosprawnej".

Godne uwagi sformułowania

brak podstawy prawnej do kontroli sądowoadministracyjnej nie mieści się w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego nie stanowią też innych aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Aktem lub czynnością, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 powołanej ustawy, jest indywidualny akt lub czynność o charakterze władczym, rozstrzygająca o tym czy konkretnemu podmiotowi przysługuje określone uprawnienie wynikające z przepisu prawa albo czy ciążą na nim z mocy prawa określone obowiązki.

Skład orzekający

Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących odmowy świadczenia usług niemających charakteru administracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy świadczenia usługi asystenckiej, która nie jest usługą pomocy społecznej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej zakresu kognicji sądów administracyjnych, ale stan faktyczny jest dość specyficzny i nie budzi szerszego zainteresowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 2055/22 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-10-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
I OSK 731/23 - Postanowienie NSA z 2023-05-24
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art 58 par 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz po rozpoznaniu w dniu 7 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na działania Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie odmowy świadczenia usługi postanawia odrzucić skargę.
Uzasadnienie
J. S., pismem z dnia 11 lipca 2022 r., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na działania Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie odmowy świadczenia usługi.
W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła, że Prezydent m.st. Warszawy bezpodstawnie 14 czerwca 2022 r. odmówił jej wykonania przez [...] z siedzibą w [...] czynności materialno – technicznej polegającej na świadczeniu usług asystenta osoby z niepełnosprawnością, poprzez przenoszenie jej z wózka dla osoby z niepełnosprawnością ruchową do samochodu oraz z samochodu do wózka.
Prezydent m.st. Warszawy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie podnosząc, że katalog usług świadczonych przez [...] z siedzibą w [...], określony Zarządzeniem Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w sprawie ustalenia "Standardów usług asystenta osób z niepełnosprawnościami na terenie m.st. Warszawy" nie obejmuje żądanej przez skarżącą usługi.
Organ podkreślił, że ww. Centrum zostało powołane do istnienia uchwałą Rady m.st. Warszawy z dnia 16 grudnia 2016 r. nr XXVIII/982/2016, jest jednostką organizacyjną m.st. Warszawy, do której zadań należy m.in. organizowanie i koordynowanie świadczenia usług opiekuńczych, w tym specjalistycznych oraz usług dla osób z zaburzeniami psychicznymi, w miejscu zamieszkania realizowanych na terenie m.st. Warszawy we współpracy z ośrodkami pomocy społecznej m.st. Warszawy. Ww. usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze są świadczeniami pomocy społecznej przyznawanymi na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 2268 ze zm.). Ponieważ katalog usług wynikających z ustawy o pomocy społecznej nie zaspokaja wszystkich potrzeb mieszkańców Warszawy, CUS organizuje także inne rodzaje usług w ramach tworzonych przez siebie programów. Mają one charakter dodatkowego wsparcia dla osób z niepełnosprawnością oferowanego przez m.st. Warszawa - poza świadczeniami pomocy społecznej przyznawanymi przez ośrodki pomocy społecznej. Przyznawanie usług, nie będących usługami pomocy społecznej sensu stricto - czyli w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej, nie następuje w oparciu o decyzję administracyjną, gdyż dyrektor Centrum nie posiada upoważnień Prezydenta m.st. Warszawy do wydawania decyzji. Zasady realizacji usług spoza zakresu pomocy społecznej na rzecz zainteresowanych osób regulują odpowiednie dokumenty podane do publicznej wiadomości.
Prezydent wskazał, że jednym z programów realizowanych przez Centrum jest "Asystent osobisty osoby niepełnosprawnej" - edycja 2022. Głównym celem programu jest wprowadzenie usług asystenckich w formie ogólnodostępnego wsparcia w wykonywaniu codziennych czynności oraz funkcjonowaniu w życiu społecznym osób z niepełnosprawnościami.
J.S. przystąpiła do programu Asystent Osoby z Niepełnosprawnością 28 października 2020 r. Od dnia zgłoszenia zarejestrowano dla ww. 3 usługi, w tym jedna została odwołana z powodu braku potwierdzenia realizacji ze strony skarżącej, zaś dwie zostały zrealizowane.
Organ podkreślił, że poza usługami, które zostały zrealizowane J.S. wielokrotnie zamawiała usługę przenoszenia z wózka do samochodu i z samochodu do wózka osoby z niepełnosprawnością ruchową. Centrum odmówiło ich realizacji ze względu na ich niezgodność z regulaminem programu, ponadto każdorazowo informowano skarżącą, że przedmiotowa usługa nie wchodzi w zakres czynności asystenta osoby niepełnosprawnej.
Prezydent m.st. Warszawy zaznaczył, że żądana usługa nie stanowi usługi świadczonej przez m.st. Warszawa ani w oparciu o przepisy ustawy o pomocy społecznej, ani w oparciu o inne akty prawne. Rozstrzygnięcia Centrum Usług Społecznych nie mają charakteru indywidualnych aktów prawnych ani czynności materialno-technicznych z zakresu administracji publicznej dotyczących stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3).
Przedmiotem skargi J. S. jest odmowa przyznania jej przez Prezydenta m.st. Warszawy usługi asystenckiej dla osoby z niepełnosprawnością, realizowanej przez [...] z siedzibą w [...], polegającej na przenoszeniu jej z wózka do samochodu oraz z samochodu do wózka.
Mając na uwadze treść powołanych wyżej przepisów określających właściwość sądów administracyjnych stwierdzić należy, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, nie dotyczy ona bowiem wskazanego wyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Brak też jest przepisów szczególnych, które przewidywałyby w takiej sytuacji kontrolę sądowoadministracyjną.
Zauważyć należy, że żądana przez skarżąca usługa nie mieści się w katalogu usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych uregulowanych w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 2268 ze zm.). Jak słusznie zaznaczył organ w odpowiedzi na skargę przyznawanie usług niebędących usługami opiekuńczymi w rozumieniu ww. ustawy o pomocy społecznej, w tym usług organizowanych przez [...] z siedzibą w [...] (jednostki organizacyjnej [...]) w ramach tworzonych, dodatkowych programów, nie następuje w oparciu o decyzję administracyjną. Rozstrzygnięcia takie nie mają charakteru indywidualnych aktów prawnych, nie stanowią też innych aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że "inny akt lub czynność", o których mowa w tym przepisie, to taki akt lub czynność, które dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Akt lub czynność musi zatem ustalać, stwierdzać bądź potwierdzać uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa. Musi istnieć ścisły związek między ustaleniem, stwierdzeniem lub potwierdzeniem (bądź ich odmową) a możliwością realizacji uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Aktem lub czynnością, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 powołanej ustawy, jest indywidualny akt lub czynność o charakterze władczym, rozstrzygająca o tym czy konkretnemu podmiotowi przysługuje określone uprawnienie wynikające z przepisu prawa albo czy ciążą na nim z mocy prawa określone obowiązki. Zdaniem Sądu przyznanie lub odmowa przyznania żądanej przez skarżącą usługi takiego charakteru nie posiada.
W ocenie Sądu złożona skarga ma charakter skargi powszechnej określonej przepisami art. 227 i nast. kodeksu postępowania administracyjnego. Sprawy ze skarg na działanie administracji publicznej określone w art. 227 kpa nie podlegają zaś kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
Zaznaczyć trzeba, że przedmiotem skargi powszechnej uregulowanej w Dziale VIII kpa mogą być zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw.
W świetle powyższego stwierdzić trzeba, że wniesiona skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI