I SA/Wa 2021/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki kolejowej na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii, odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego gruntu, uznając, że nie została spełniona przesłanka braku dokumentów potwierdzających przekazanie gruntu.
Spółka kolejowa domagała się stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego gruntu, powołując się na ustawę o komercjalizacji przedsiębiorstw państwowych. Wojewoda i Minister odmówili, wskazując na istnienie decyzji z 1973 r. przekazującej grunt w użytkowanie. Sąd administracyjny oddalił skargę, potwierdzając, że decyzja z 1973 r. stanowi dokument potwierdzający przekazanie gruntu, co wyklucza uwłaszczenie na podstawie ustawy z 2000 r., ponieważ nie została spełniona jedna z trzech kumulatywnych przesłanek.
Sprawa dotyczyła skargi spółki kolejowej na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego gruntu. Spółka wnioskowała o stwierdzenie nabycia prawa użytkowania wieczystego na podstawie art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego. Ustawa ta przewiduje, że grunty Skarbu Państwa, będące w posiadaniu przedsiębiorstwa państwowego w dniu 5 grudnia 1990 r., co do których przedsiębiorstwo nie legitymuje się dokumentami o przekazaniu ich w formie prawem przewidzianej, stają się z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego. Spółka wykazała własność Skarbu Państwa oraz posiadanie gruntu w wymaganej dacie. Jednakże organy administracji, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznały, że nie została spełniona trzecia przesłanka – brak dokumentów o przekazaniu gruntu w formie prawem przewidzianej. Jako taki dokument wskazano decyzję Prezydium Rady Narodowej z dnia 17 listopada 1973 r., która przekazała teren, w tym sporną działkę, w użytkowanie Dyrekcji Okręgowej PKP. Sąd podkreślił, że wszystkie trzy przesłanki z art. 34 ust. 1 ustawy muszą być spełnione łącznie, a istnienie wspomnianej decyzji z 1973 r. wyklucza możliwość uwłaszczenia na podstawie ustawy z 2000 r. W związku z tym skarga została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, istnienie takiej decyzji wyklucza możliwość uwłaszczenia, ponieważ nie jest spełniona jedna z kumulatywnych przesłanek z art. 34 ust. 1 ustawy.
Uzasadnienie
Ustawa o komercjalizacji wymaga łącznego spełnienia trzech przesłanek do nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego. Jedną z nich jest brak dokumentów o przekazaniu gruntu w formie prawem przewidzianej. Decyzja Prezydium Rady Narodowej z 1973 r. stanowi taki dokument, co uniemożliwia uwłaszczenie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (20)
Główne
u.o.k.r.i.p.p.p.k.p. art. 34
Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
Warunkuje nabycie z mocy prawa użytkowania wieczystego przez przedsiębiorstwo państwowe, wymagając łącznego spełnienia przesłanek własności Skarbu Państwa, posiadania gruntu przez przedsiębiorstwo w dniu 5 grudnia 1990 r. oraz braku dokumentów o przekazaniu gruntu w formie prawem przewidzianej.
u.o.k.r.i.p.p.p.k.p. art. 35
Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
Pomocnicze
r.R.M. art. 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 stycznia 2001 r. w sprawie sposobu potwierdzania posiadania przez przedsiębiorstwo państwowe "Polskie Koleje Państwowe" gruntów będących własnością Skarbu Państwa, w tym rodzajów dokumentów stanowiących dowody w tych sprawach
u.o.g.t.w.m.i.o. art. 8
Ustawa z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach
Stanowił podstawę do przekazywania terenów państwowych w użytkowanie jednostkom państwowym w drodze decyzji.
u.o.g.n. art. 87
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce nieruchomościami
Przewidywał przejście w zarząd państwowych jednostek organizacyjnych gruntów państwowych będących w ich użytkowaniu w dniu wejścia w życie ustawy (1 sierpnia 1985 r.).
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny (naruszenie przepisów postępowania lub prawa materialnego).
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi, gdy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek podejmowania działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny, czy materiał dowodowy uzasadnia wydanie decyzji.
k.p.a. art. 75 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dopuszczalne środki dowodowe.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
Traktat Wersalski art. 256
Traktat pokoju między mocarstwami sprzymierzonymi i skojarzonymi a Niemcami
Podstawa ujawnienia własności Skarbu Państwa.
Ustawa z dnia 31 lipca 1920 r. ratyfikująca traktat pokoju
u.o.k. art. 14 § 1
Ustawa z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach
uchwała nr 189
Uchwała Rady Ministrów nr 189 z dnia 6 maja 1961 r. w sprawie nadania statutu przedsiębiorstwu "Polskie Koleje Państwowe"
u.o.p.p.p.k.p. art. 50 § 1
Ustawa z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe"
Regulacja przejściowa dotycząca mienia i praw PKP.
u.o.p.p.p.k.p. art. 49 § 1
Ustawa z dnia 6 lipca 1995 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe"
Uchyliła ustawę z 1989 r.
u.o.p.p.p.k.p. art. 42
Ustawa z dnia 6 lipca 1995 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe"
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie decyzji Prezydium Rady Narodowej z 1973 r. o przekazaniu gruntu w użytkowanie Dyrekcji Okręgowej PKP stanowi dokument o przekazaniu gruntu w formie prawem przewidzianej, co wyklucza spełnienie przesłanki z art. 34 ust. 1 ustawy o komercjalizacji.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 8, 77 § 1, 80 k.p.a.) poprzez brak podjęcia działań do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nierozpatrzenie materiału dowodowego. Naruszenie prawa materialnego (art. 34 ustawy z 8 września 2000 r.) poprzez odmowę stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego.
Godne uwagi sformułowania
nie została spełniona jedna z przesłanek wynikająca z art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. tj. wymóg, by [...] nie legitymowała się dokumentami o przekazaniu gruntów w formie prawem przewidzianej do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorców państwowych, gdyż w obrocie prawnym pozostaje wspomniana decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] nr [...] z dnia 17 listopada 1973 r. jedynie w razie kumulatywnego (łącznego) spełniania wszystkich przesłanek wynikających z art. 34 ust. 1 ustawy o komercjalizacji możliwe jest potwierdzenie, że z mocy prawa dany teren stał się przedmiotem użytkowania wieczystego [...] S.A.
Skład orzekający
Monika Sawa
przewodniczący
Małgorzata Boniecka-Płaczkowska
członek
Kamil Kowalewski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego przez przedsiębiorstwa państwowe na podstawie ustawy o komercjalizacji, zwłaszcza w kontekście istnienia wcześniejszych decyzji o przekazaniu gruntów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej przedsiębiorstw państwowych i gruntów Skarbu Państwa, z uwzględnieniem przepisów przejściowych i historycznych decyzji administracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy złożonej interpretacji przepisów dotyczących uwłaszczenia gruntów przez przedsiębiorstwa państwowe, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie nieruchomości i administracyjnym. Choć nie ma tu nietypowych faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów przejściowych.
“Czy stare decyzje administracyjne blokują uwłaszczenie gruntów kolejowych?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 2021/23 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2024-01-19 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2023-10-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Kamil Kowalewski /sprawozdawca/ Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Monika Sawa /przewodniczący/ Symbol z opisem 6070 Uwłaszczenie państwowych osób prawnych oraz komunalnych osób prawnych Hasła tematyczne Komunalizacja mienia Skarżony organ Minister Rozwoju Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 84 poz 948 art. 34 i art. 35 ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Monika Sawa sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska asesor WSA Kamil Kowalewski (spr.) Protokolant referent Magdalena Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 23 lutego 2023 r. nr DO-II.7610.18.2023.JL w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego oddala skargę. Uzasadnienie Minister Rozwoju i Technologii (dalej też jako Minister) zaskarżoną decyzją z dnia 23 lutego 2023 r., nr DO-II.7610.18.2023.JL, wydaną po rozpoznaniu odwołania [...] S.A. z siedzibą w [...] (dalej też jako [...] S.A. lub Spółka) utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia 3 stycznia 2023 r., nr [...], odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 października 2000 r. przez przedsiębiorstwo państwowe "[...]" w [...], prawa użytkowania wieczystego gruntu, położonego w [...], obręb [...], oznaczonego jako działka nr [...] o pow. 275 m2, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...]. Jak wynika z akt sprawy, Spółka wnioskiem z dnia 2 sierpnia 2022 r. (złożonym w dniu 29 sierpnia 2022 r.), zwróciła się do Wojewody o stwierdzenie nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego gruntu ozn. jako działka [...] o pow. 0,0275 ha położonego w [...], obręb [...], dla którego prowadzona jest księga wieczysta nr [...]. Wojewoda decyzją z dnia 3 stycznia 2023 r. odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa wspomnianego gruntu przez Spółkę z dniem 5 grudnia 1990 r. Decyzja ta została z urzędu sprostowana postanowieniem z dnia 3 stycznia 2023 r., [...] w którym błędnie wskazaną w decyzji datę "5 grudnia 1990 r." zastąpiono prawidłową datą "27 października 2000 r." Wojewoda w uzasadnieniu decyzji powołał art. 34 i 35 ustawy z 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "(...)" (Dz. U. z 2021 r. poz. 146 z późn. zm.) oraz § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 3 stycznia 2001 r. w sprawie sposobu potwierdzania posiadania przez przedsiębiorstwo państwowe "(...)" gruntów będących własnością Skarbu Państwa, w tym rodzajów dokumentów stanowiących dowody w tych sprawach (Dz. U. z 2001 r. Nr 4, poz. 29). Następnie stanął na stanowisku, że spośród wymienionych w powołanym art. 34 przesłanek powstania prawa użytkowania wieczystego jedna pozostała niespełniona, gdyż Spółka posiadała dokument o przekazaniu jej spornego gruntu w formie prawem przewidzianej. Dokument taki miała stanowić decyzja Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia 17 listopada 1973 r., nr [...]. Spółka złożyła odwołanie od tej decyzji zarzucając jej błędne ustalenie przez Wojewodę, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki z art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. Decyzją powołaną na wstępie Minister utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Wojewody. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Minister przypomniał treść art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. Następnie wskazał, uznając za ustalone, że nieruchomość oznaczona jako działka [...], stanowiła w dniu 5 grudnia 1990 r. własność Skarbu Państwa, co potwierdza treść księgi wieczystej nr [...]. Podstawę ujawnienia własności Skarbu Państwa stanowił art. 256 Traktatu pokoju między mocarstwami sprzymierzonymi i skojarzonymi i Niemcami – Wersal z dnia 28 czerwca 1919 r. (Dz. U. z 1920 r. nr 25, poz. 200) oraz ustawa z dnia 31 lipca 1920 r. ratyfikująca traktat pokoju (Dz. U. z 1920 r. r 35, poz. 199). Jako kolejną przesłankę, zgodnie z art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. Minister wskazał posiadanie gruntu przez [...] w dacie 5 grudnia 1990 r., zauważył jednak, że przepis art. 34 przewiduje jednocześnie wymóg, by [...] nie legitymowała się dokumentami o przekazaniu gruntów w formie prawem przewidzianej do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorców państwowych. W ocenie Ministra, [...] wykazała spełnienie przesłanki posiadania gruntu na wspomnianą datę przedkładając do akt postępowania wyciąg z ewidencji środków trwałych według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r., z którego wynika, iż na przedmiotowej działce znajduje się linia kolejowa nr [...] tj. tory główne zasadnicze linii kolejowej i szlakowe, skarpy nasypu, sieć trakcyjna oraz urządzenia skr. Zdaniem Ministra, stwierdzenie nabycia przez [...] S.A. prawa użytkowania wieczystego okazało się jednak niemożliwe ponieważ w stosunku do nieruchomości oznaczonej jako działka [...] istnieją dokumenty potwierdzające ustanowienie zarządu działki na rzecz [...] S.A. tj. decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] nr [...] z dnia 17 listopada 1973 r. przekazująca na rzecz Dyrekcji Okręgowej [...] w [...] teren Skarbu Państwa położony w obrębie Miasta [...] o ogólnej pow. 4 ha 0945 m2, składający się z parcel wymienionych w załączniku w tym m. in. działki [...] przeznaczonej pod budowę linii kolejowej [...]. Minister wyjaśnił, że powyższa decyzja nr [...] z dnia 17 listopada 1973 r. została wydana m.in. na podstawie art. 8 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (tj. Dz. U. z 1969 r. Nr 22, poz. 159), który dotyczy przekazywania terenów państwowych w użytkowanie. Przy czym zgodnie z art. 87 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 22, poz. 99) grunty państwowe będące w dniu wejścia ustawy w życie tj. w dniu 1 sierpnia 1985 r. w użytkowaniu państwowych jednostek organizacyjnych przechodzą w zarząd tych jednostek. Wreszcie jak ustalił Minister decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] nr [...] z dnia 17 listopada 1973 r. dotychczas nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. W tych warunkach Minister stanął na stanowisku, że nie została spełniona jedna z przesłanek wynikająca z art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. tj. wymóg, by PKP nie legitymowała się dokumentami o przekazaniu gruntów w formie prawem przewidzianej do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorców państwowych, gdyż w obrocie prawnym pozostaje wspomniana decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] nr [...] z dnia 17 listopada 1973 r. Natomiast na marginesie Minister zauważył, że Wojewoda [...] ustalił, iż działka [...] stanowiła przecięcie linii kolejowej z drogą publiczną obecnie powiatową ul. [...], która została zaliczona do kategorii dróg publicznych wojewódzkich rozporządzeniem Ministra Komunikacji z dnia z dnia 14 lipca 1986 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg wojewódzkich w województwach: białostockim, bielskim, ciechanowskim, częstochowskim, katowickim, kieleckim, krośnieńskim, łomżyńskim, nowosądeckim, ostrołęckim, pilskim, piotrkowskim, poznańskim, przemyskim, siedleckim, sieradzkim, suwalskim, rzeszowskim, tarnowskim i zielonogórskim (Dz. U. nr 30, poz. 1 51 z późn. zm.). Skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z 15 grudnia 2022 r. złożyła Spółka zarzucając jej: 1. naruszenie przepisów postępowania, tj.: a) art. 7 oraz art. 8 w zw. z art. 85 k.p.a., poprzez brak podjęcia działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, b) art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego: 2. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 34 ustawy z 8 września 2000 r., poprzez odmowę stwierdzenie nabycia na rzecz [...] S.A. z dniem 27 października 2000 r. ex lege prawa użytkowania wieczystego. Wskazując na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuty rozwinęła w uzasadnieniu skargi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W tym miejscu przypomnieć należy, że sądowa kontrola administracji odbywa się przy uwzględnieniu kryterium legalności. Sąd może więc uchylić zaskarżoną decyzję jedynie wówczas gdy ta wydana została z naruszeniem obowiązujących przepisów postępowania lub przepisów prawa materialnego w stopniu określonym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 z późn. zm. – dalej też jako P.p.s.a.) Spór jaki zarysował się pomiędzy Skarżącą w niniejszej sprawie a organem administracji dotyczy tego, czy Minister zasadnie odmówił Spółce stwierdzenia, że doszło do nabycia przez nią z mocy prawa użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego działkę ozn. nr geod. [...] o pow. 275 m2 położoną w [...]. Jak prawidłowo wskazał Minister materialnoprawną podstawę decyzji stanowią art. 34 i 35 ust. 1 i 2 ustawy o komercjalizacji oraz § 2 wydanego na jej podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 3 stycznia 2001 r., które określa sposób potwierdzania posiadania przez przedsiębiorstwo państwowe [...] gruntów będących własnością Skarbu Państwa, w tym rodzajów dokumentów stanowiących dowody w tych sprawach. Zgodnie z art. 34 ustawy o komercjalizacji, grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu [...], co do których PKP nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy (tj. 27 października 2000 r.), z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego [...]. Z art. 34 ust. 1 ustawy wynikają zatem trzy przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby [...] mogły zostać uwłaszczone, tj: 1) przysługiwanie Skarbowi Państwa prawa własności do gruntu; 2) posiadanie przez [...] w dniu 5 grudnia 1990 r. gruntu; 3) brak dokumentów o przekazaniu [...] gruntów w formie prawem przewidzianej. Przy czym przesłanki te muszą być spełnione łącznie. Niespełnienie którejkolwiek z nich, nawet przy spełnieniu pozostałych, uniemożliwia skorzystanie z możliwości uwłaszczenia na podstawie art. 34 ustawy o komercjalizacji. W niniejszej sprawie nie jest kwestionowane, że przedmiotowa nieruchomość stanowiła zarówno 5 grudnia 1990 r., jak i 27 października 2000 r. własność Skarbu Państwa. Tym samym, spełniona została pierwsza z przesłanek uwłaszczenia, określonych w art. 34 ust. 1 ustawy o komercjalizacji. Na poparcie spełnienia przesłanki posiadania gruntu 5 grudnia 1990 r. Skarżąca przedłożyła wyciąg z ewidencji środków trwałych według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r., z którego wynika, iż na przedmiotowej działce znajduje się linia kolejowa nr [...] tj. tory główne zasadnicze linii kolejowej i szlakowe, skarpy nasypu, sieć trakcyjna oraz urządzenia skr. Minister stanął na stanowisku, że powyższe dokumenty w dostatecznym stopniu wskazują na spełnienie drugiej z przesłanek wynikających z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "[...]". Zatem i ta kwestia nie była sporna pomiędzy stornami i jednocześnie nie budzi wątpliwości Sądu. Stwierdzić należy natomiast, że w aktach rozpoznawanej sprawy znajduje się kopia powoływanej przez Wojewodę, a następnie Ministra decyzji Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia 17 listopada 1973 r. nr [...] w sprawie przekazania na rzecz Dyrekcji Okręgowej [...] w [...] terenu Skarbu Państwa położonego w obrębie Miasta [...] o ogólnej pow. 4 ha 0945 m2, składającego się z parcel wymienionych w załączniku w tym m. in. działki [...] przeznaczonej pod budowę linii kolejowej [...]. Na podstawie tej decyzji teren o pow. 40.945 m2 położony w obrębie Miasta [...] został nieodpłatnie przekazany na rzecz Dyrekcji Okręgowej [...] w [...]. Jednocześnie nie ulega wątpliwości, że w skład tego terenu wchodziła parcela ozn. [...], co wynika wprost z wykazu stanowiącego załącznik do decyzji z dnia 17 listopada 10973 r. Podstawę prawną wspomnianej decyzji stanowił art. 8 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (t.j. Dz.U. z 1969 r., Nr 22 poz. 159), który w ust. 1 przewidywał, że przekazywanie terenów państwowych jednostkom państwowym i organizacjom społecznym w użytkowanie następuje w drodze decyzji właściwego do spraw gospodarki komunalnej i mieszkaniowej organu prezydium powiatowej (miejskiej miasta stanowiącego powiat lub wyłączonego z województwa) rady narodowej wydanej na wniosek jednostki ubiegającej się o przekazanie terenu; decyzja powinna zawierać określenie czasu i warunków użytkowania. Przepis ten stanowił więc podstawę do przekazania w użytkowanie terenów państwowych, które w drodze decyzji mogły być przekazane w użytkowanie jednostkom państwowym. Nie ulega więc wątpliwości, że ta decyzja Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia 17 listopada 1973 r. stanowiła podstawę oddania w użytkowanie terenu składającego się m.in. z działki ozn. [...] na rzecz Dyrekcji Okręgowej [...] w [...]. Zasadnie więc Minister w uzasadnieniu skarżonej decyzji powołał art. 87 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 22 poz. 99). Przepis ten stanowił, że grunty państwowe będące w dniu wejścia w życie ustawy w użytkowaniu państwowych jednostek organizacyjnych przechodzą w zarząd tych jednostek. Na podstawie tego przepisu przeszły w zarząd w rozumieniu tej ustawy grunty państwowe będące w użytkowaniu państwowych jednostek organizacyjnych. Skoro więc teren obejmujący działkę ozn. [...] został uprzednio oddany w użytkowanie Dyrekcji Okręgowej [...] w [...], to z dniem 1 sierpnia 1985 r. (kiedy to weszła w życie ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości) przeszedł on w zarząd Kolei. Należy zauważyć, że status przedsiębiorstwa państwowego [...] został określony przepisami uchwały Rady Ministrów nr 189 z dnia 6 maja 1961 r. w sprawie nadania statutu przedsiębiorstwu "Polskie Koleje Państwowe" (M.P. Nr 47, poz. 210), która została podjęta na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach (Dz. U. Nr 54, poz. 311). Uchwała ta została następnie z dniem 9 maja 1989 r. uchylona w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" (Dz.U. Nr 26, poz. 138). Jeden z przepisów przejściowych (art. 50 ust. 1) ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. przewidywał, że mienie oraz prawa i zobowiązania przedsiębiorstwa "[...]", działającego dotychczas na podstawie ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach, stają się mieniem oraz prawami i zobowiązaniami PKP, działającego na podstawie niniejszej ustawy. Podobną regulację w art. 42 zawierała ustawa z dnia 6 lipca 1995 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" (Dz.U. Nr 95, poz. 474 z późn. zm.), która w art. 49 ust. 1 uchylała ustawę z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 26, poz. 138 i z 1991 r. Nr 107, poz. 463). Ta z kolei ustawa utraciła moc w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "[...]". W tych warunkach nie ulega więc w ocenie Sądu wątpliwości, że działka ozn. nr geod. [...] położona w [...] obręb [...] o pow. 275 m2 pozostawała w posiadaniu [...] S.A. Jednak posiadanie to wynikało z decyzji Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia 17 listopada 1973 r. nr [...] w sprawie przekazania na rzecz Dyrekcji Okręgowej [...] w [...] terenu Skarbu Państwa położonego w obrębie Miasta [...] o ogólnej pow. 4 ha 0945 m2, składającego się z parcel wymienionych w załączniku w tym m. in. działki [...] przeznaczonej pod budowę linii kolejowej [...]. Zatem organy obu instancji nie mogły na podstawie art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. wydać decyzji o stwierdzeniu objęcia tej działki w użytkowanie wieczyste przez Spółkę, gdyż nie została spełniona trzecia z przesłanek wyrażonych w tym przepisie, warunkujących wydanie decyzji oczekiwanej przez Spółkę. W ocenie Sądu nie powinno budzić wątpliwości, że jedynie w razie kumulatywnego (łącznego) spełniania wszystkich przesłanek wynikających z art. 34 ust. 1 ustawy o komercjalizacji możliwe jest potwierdzenie, że z mocy prawa dany teren stał się przedmiotem użytkowania wieczystego [...] S.A. Brak zatem którejkolwiek z nich wyklucza możliwość wydania pozytywnej dla Spółki decyzji w tym przedmiocie. Mając na uwadze ogół okoliczności ustalonych przez organy obu instancji należało stwierdzić, że choć sporny grunt stanowił własność Skarbu Państwa, a PKP przedstawiła w toku postępowania dokumenty potwierdzające fakt jego posiadania na dzień 5 grudnia 2000 r., to jednak poza sporem pozostaje również, że Spółka legitymowała się dokumentami o przekazaniu jej tych gruntów w formie prawem przewidzianej. Takim dokumentem o przekazaniu Spółce gruntów była decyzja Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia 17 listopada 1973 r. mocą której oddano w użytkowanie teren obejmujący m.in. z działkę ozn. [...] na rzecz Dyrekcji Okręgowej [...] w [...]. Sąd zauważył, że Minister w toku postępowania wyjaśniającego podjął wystarczające działania zmierzające do ustalenia czy decyzja ta nie została dotychczas wyeliminowana i pozostaje w obrocie prawnym. W tym zwrócił się do Skarżącej Spółki o udzielenie stosownych wyjaśnień w tym zakresie. Istnienie w obrocie prawnym decyzji o oddaniu gruntu w użytkowanie Spółce powoduje, jak słusznie przyjęły organy obu instancji, że nie było możliwe orzeczenie w trybie art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o powstaniu użytkowania wieczystego na tym gruncie. Prawidłowo więc przyjął Minister, że nie została spełniona jedna z przesłanek wynikająca z art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. tj. wymóg, by [...] nie legitymowała się dokumentami o przekazaniu gruntów w formie prawem przewidzianej do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorców państwowych, gdyż w obrocie prawnym pozostaje wspomniana decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] nr [...] z dnia 17 listopada 1973 r. W tych okolicznościach bez wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy pozostawała kwestia ewentualnej kwalifikacji działki [...] (lub jej części) jako drogi publicznej. Przede wszystkim należy jeszcze raz wskazać, że przyczyną wydania decyzji odmownej było stwierdzenie braku jednaj z przesłanek przewidzianych w art. 34 ust. 1 ustawy, warunkujących przyznanie PKP użytkowania wieczystego gruntu. Z akta sprawy wynika zaś, że działka ozn. nr geod. [...] sklasyfikowana jest jako Tk, czyli tereny kolejowe, brak jest w obowiązującej dokumentacji informacji by jakaś jej cześć oznaczona była symbolem dr, co mogłoby oznaczać, że stanowi drogę zaliczoną do kategorii dróg publicznych. Podsumowując Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Stwierdzić przy tym należy, że organy rozpatrzyły całokształt materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) i dokonały prawidłowej oceny przesłanek uwłaszczenia w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości oraz w należyty sposób uzasadniły zajęte stanowisko (art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a.). Podnieść należy, że z przepisów k.p.a. normujących postępowanie dowodowe nie można wywodzić, że organy zobowiązane są w nieskończoność do poszukiwania dowodów służących poparciu twierdzeń strony w sytuacji, gdy strona ich nie przedstawia. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy nieudowodnienie określonych okoliczności może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony (por. wyrok NSA z 20 lutego 2020 r., sygn. akt II GSK 3719/17). Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd, z mocy art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI