I SA/WA 1909/06

I SA/Wa 1909/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-03-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Gabriela Nowak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Skarżony organ
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie : WSA Jolanta Rudnicka asesor WSA Iwona Kosińska Protokolant asystent sędziego Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2007 r. sprawy ze skargi J.B. na decyzję Dyrektora Instytutu [...] Polskiej Akademii Nauk z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia doktoranckie 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Komisji Kwalifikacyjnej na Studia Doktoranckie z dnia [...] czerwca 2006 r., 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
I SA/WA 1909/06
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. Dyrektor Instytutu [...] Polskiej Akademii Nauk poinformował J. B., że podziela stanowisko komisji kwalifikacyjnej w przedmiocie negatywnej decyzji o przyjęciu skarżącego na studia doktoranckie.
Wskazał, że warunkiem przyjęcia na studia doktoranckie jest otrzymanie pozytywnego wyniku z rozmowy kwalifikacyjnej, a ukończone przez skarżącego studia na Wydziale [...] Politechniki [...] i dwa lata wyższych [...] studiów, nie dały mu odpowiedniego przygotowania merytorycznego do pracy naukowo-badawczej w zakresie tematyki, którą chciałby zająć się w pracy doktorskiej.
Podniósł, że zdaniem komisji, które w pełni podziela, właśnie ten czynnik w połączeniu ze słabą znajomością języków obcych był powodem przesadzającym o odrzuceniu jego kandydatury w ubieganiu się o przyjęcie na Studia Doktoranckie w Instytucie [...] PAN.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że na posiedzeniu w dniu
[...] lutego 2006 r. Rada Naukowa Instytutu [...] PAN zaakceptowała zasady funkcjonowania i organizacji Studiów Doktoranckich, wyraziła zgodę na dokonanie naboru na Studia Doktoranckie w roku 2006 oraz wyraziła zgodę na powołanie komisji kwalifikacyjnej w składzie: profesor prowadzący kierunkowe seminarium doktorskie oraz kierownik Studium Doktoranckiego w [...] PAN, doc. dr hab. I. R.
Komisja kwalifikacyjna, w skład której wchodziła doc. dr hab. I. R. oraz prof. W. w dniu [...] czerwca 2006 r. podjęła decyzję negatywną o przyjęciu J. B. na studia doktoranckie.
Skarżący J. B. pismem datowanym dnia [...] czerwca 2006 r. zwrócił się do Instytutu [...] Polskiej Akademii Nauk o niezwłoczne przesłanie kopii protokołu z rozmowy kwalifikacyjnej z dnia [...] czerwca 2006 r. oraz o doręczenie wydanej decyzji w sprawie przyjęcia na studia doktoranckie.
Następnie pismem datowanym dnia [...] lipca 2006 r. wezwał Instytutu [...] PAN do usunięcia naruszenia prawa, ponieważ wskazana podstawa decyzji, a mianowicie, że kandydat nie ma dyplomu magistra [...] jest dyskryminująca i nie była zawarta w zasadach rekrutacji.
Kolejnym pismem, które wpłynęło do Instytutu [...] PAN w dniu
[...] lipca 2007 r. skarżący zwrócił się, aby wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zakwalifikować jako odwołanie od decyzji komisji rekrutacyjnej.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. Dyrektor Instytutu [...] Polskiej Akademii Nauk poinformował J. B., że podziela zdanie komisji kwalifikacyjnej o odrzuceniu jego kandydatury w ubieganiu się o przyjęcie na Studia Doktoranckie w Instytucie [...] PAN.
Wnioskiem dnia [...] lipca 2006 r. J. B. zwrócił się do Instytutu [...] PAN o uzupełnienie negatywnej decyzji komisji kwalifikacyjnej z dnia
[...] czerwca 2006 r. o pouczenie, co do środków i trybu zaskarżenia tej decyzji.
Dyrektor Instytutu [...] PAN postanowieniem z dnia [...] września
2006 r. uzupełnił decyzję z dnia [...] sierpnia 2006 r. w sprawie przyjęcia na studia doktoranckie w [...] J. B., co do pouczenia w sprawie prawa do wniesienia skargi do sądu administracyjnego o treści "decyzja niniejsza jest ostateczna w administracyjnym toku instancji. Strona może wnieść skargę na decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Dyrektora Instytutu [...] PAN, w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia, jeżeli uzna, że decyzja jest niezgodna z prawem".
W dniu [...] października 2006 r. skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora Instytutu [...] PAN z dnia [...] sierpnia 2006 r. oraz poprzedzającą ja decyzję komisji kwalifikacyjnej z dnia
[...] czerwca 2006 r. o odmowie przyjęcia na studia doktoranckie, wniósł J. B.
Wnosił o stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji lub ich uchylenie.
Zarzucał naruszenie:
1. art. 156 § 1 pkt 2) kpa przez podjęcie "decyzji negatywnej o przyjęciu na studia doktoranckie" przez (komisję) organ niewłaściwy, a następnie utrzymanie w mocy nieważnej decyzji przez dyrektora [...] PAN działającego jako organ odwoławczy (niewłaściwość instancyjna),
2. obowiązku uchwalenia przez radę naukową warunków i trybu rekrutacji na studia doktoranckie,
3. art. 70 ust. 1 i art. 32 ust. 1 Konstytucji w zw. z § 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Spotru z dnia 25 maja 2005 r. w sprawie warunków i trybu organizowania, prowadzenia i odbywania studiów doktoranckich przez nierówne traktowanie i pozbawienie dostępu do studiów doktoranckich osoby posiadającej tytuł zawodowy magistra inżyniera,
4. obowiązku sporządzenia protokołu (art. 68 § 1 kpa) z czynności postępowania rozmowy kwalifikacyjnej oraz niejasny i nieznany cel tej czynności,
5. obowiązku określenia obiektywnych i weryfikowanych kryteriów rekrutacji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Instytutu [...] PAN wnosił o jej oddalenie.
W uzasadnieniu wskazał, że w Instytucie [...] PAN Kierownik Studiów Doktoranckich doc. dr hab. I. R. jest jednocześnie zastępcą Dyrektora Instytutu [...] PAN ds. Naukowych. Do kompetencji Zastępcy Dyrektora Instytutu [...] PAN należy, podejmowanie decyzji w sprawach przyjęcia na studia doktoranckie. Decyzja komisji kwalifikacyjnej, w skład której wchodzi zastępca Dyrektora [...] PAN, w sprawie przyjęcia na studia doktoranckie jest jednocześnie decyzją Dyrektora [...] PAN w sprawie przyjęcia na studia doktoranckie. W sprawie tej nie są wydawane odrębne decyzje dyrektora; podpis Dyrektora [...] PAN pod sformułowaniem umieszczonym w protokole z rozmowy kwalifikacyjnej: "Decyzja pozytywna/negatywna" jest równoznaczne z decyzją w sprawie przyjęcia na studia doktoranckie w [...] PAN.
Organ wskazał, że zasada wyrażona w art. 15 kpa, iż postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, dotyczy również postępowań o charakterze szczególnym, regulowanych odrębnymi przepisami, do jakich należy zaliczyć postępowanie rekrutacyjne na studia doktoranckie.
Dyrektor Instytutu [...] PAN podniósł, że przepisy regulujące to postępowanie, w przypadku studiów prowadzonych na wyższych uczelniach, pozwalają na jednoznaczne określenie organu odwoławczego od decyzji merytorycznej podjętej w I instancji (dziekan/rektor). W przypadku instytutów Polskiej Akademii Nauk, przepisy nie precyzują, jaki organ powinien rozpatrywać odwołanie od decyzji Dyrektora Instytutu w sprawie postępowania rekrutacyjnego na studia doktoranckie. Struktura PAN sytuuje Dyrektora instytutu jako jedyny organ decyzyjny.
Wskazał, że Prezes Polskiej Akademii Nauk nie jest organem odwoławczym, gdyż obowiązujące przepisy, w tym w szczególności ustawa z dnia 25 kwietnia 1997 r. o Polskiej Akademii Nauk (Dz. U. Nr 75, poz. 469) przyznają Prezesowi PAN uprawnienia w zakresie nadzoru nad działalnością instytutów naukowych. Z art. 22 ust. 1 wymienionej ustawy wynika jedynie nadzór nad działalnością administracyjną, a nie merytoryczną. Zaś ust. 3 tego samego artykułu przyznaje Prezesowi PAN prawo wydawania decyzji administracyjnych wyłącznie w sprawach określonych ustawą. Ani ustawa o PAN, ani przepisy dotyczące postępowania rekrutacyjnego na studia doktoranckie (jako lex specialis) takiego upoważnienia nie zawierają.
Zdaniem Dyrektora Instytutu [...] PAN w tej sytuacji, jedyną możliwość zagwarantowania kandydatowi dwuinstancyjnego toku postępowania administracyjnego stanowi zastosowanie w drodze analogii przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących ponownego rozpatrzenia sprawy. Rozwiązanie takie jest korzystne dla skarżącego, ponieważ pozwala na ponowną ocenę jego osoby jako kandydata na studia doktoranckie.
Dyrektor Instytutu [...] PAN potraktował odwołanie strony – J. B. jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i pismem z dnia [...] sierpnia 2006 r. podtrzymał decyzję dyrektora Instytutu [...] PAN, sygnowaną przez Zastępcę Dyrektora, doc. dr hab. I.R., będącą równocześnie decyzją Dyrektora [...] PAN o nie przyjęciu strony na studia doktoranckie w [...] PAN. Decyzja Dyrektora zawiera szczegółowe uzasadnienie odmowy przyjęcia na studia.
Organ podniósł, że również pozostałe zarzuty nie zasługują na uwzględnienie
W szczególności ukończone przez J. B. studia na Wydziale [...] Politechniki [...] - dyplom mgr inż. i dwa lata wyższych studiów [...] - bez dyplomu, a także nieznajomość języków obcych nie dały mu odpowiedniego przygotowania merytorycznego do pracy naukowo - badawczej w dziedzinie [...]. Praktyczna wiedza na temat redagowania [...] nie jest wystarczającym argumentem za przyjęciem kandydata na studia doktoranckie, wymagające uwzględnienia szerszego tła [...]. Wykłady na studiach doktoranckich, obowiązkowe dla słuchaczy studium, wymagają przygotowania w zakresie podstawowej wiedzy z różnych dziedzin [...], której to wiedzy w ocenie komisji kandydat nie posiada.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd orzekając w sprawie nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości, a także nie ocenia zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej z punktu widzenia zasad współżycia społecznego.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej także: p.p.s.a.).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie analizowana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do decyzji wydanych w niniejszej sprawie należy mieć na uwadze, że postępowanie w sprawie przyjęcia na studia doktoranckie jest postępowaniem administracyjnym i musi być prowadzone zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego.
Stosownie do art. 107 kpa decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji.
Sąd podziela utrwalony w orzecznictwie i w doktrynie pogląd, że decyzja organów uczelni, czy też w drodze analogii instytutów naukowych, w kontekście wyrażonej w
art. 77 ust. 5 Konstytucji RP zasady autonomii szkół wyższych, nie musi spełniać tak surowych kryteriów jak decyzja organu administracji publicznej, jednakże niezbędne jest zapewnienie stronie minimum procedury, w celu zachowania jej proceduralnych uprawnień, przy zachowaniu autonomii szkoły wyższej czy też instytutu.
Odnosząc się do tej kwestii należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] czerwca 2006 r. nie spełniają tego minimum.
Stosownie do § 4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 25 maja 2005 r. w sprawie warunków i trybu organizowania, prowadzenia i odbywania studiów doktoranckich oraz przyznawania i zwrotu stypendiów doktoranckich (Dz. U. Nr 115, poz. 964) dyrektor placówki naukowej podejmuje decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 3 powołanego przepisu tj. między innymi w sprawach przyjęcia na studia doktoranckie.
Wnioski w tych sprawach przedstawia dyrektorowi placówki naukowej kierownik studiów doktoranckich.
Zgodnie z § 6 ust. 3 powołanego rozporządzenia rektor szkoły wyższej lub dyrektor innej placówki naukowej podejmuje decyzje w sprawach przyjęcia na studia doktoranckie na podstawie wyników postępowania rekrutacyjnego przedstawionych przez komisję rekrutacyjną.
Z powołanych przepisów wynika w sposób jednoznaczny, że decyzję w sprawie przyjęcia kandydata na studia doktoranckie podejmuje dyrektor instytutu.
Organ w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę wskazał, ze zastępca dyrektora instytutu posiada te same kompetencje, co dyrektor instytutu w sprawie przyjęcia na studia doktoranckie.
Doc. dr hab. I. R. jak wskazuje organ jest zastępcą Dyrektora Instytutu [...] PAN, jednakże wniosek organu zawarty w odpowiedzi na skargę, iż jej podpis na decyzji z dnia [...] czerwca 2006 r. świadczy o tym, że negatywną decyzję w przedmiocie przyjęcia na studia doktoranckie podjął Dyrektor [...] PAN nie jest prawidłowy.
Należy zwrócić uwagę, że gdyby pójść tym tokiem rozumowania, w aktach administracyjnych powinno znajdować się upoważnienie Dyrektora [...] PAN dla swojego zastępcy do wydawania decyzji w przedmiocie przyjęcia lub odmowy przyjęcia na studia doktoranckie, gdyż ta sfera decyzyjna została zagwarantowana dla dyrektora instytutu, a takiego upoważnienia w aktach administracyjnych nie ma.
Twierdzeniu organu, że decyzja z dnia [...] czerwca 2006 r. wydana została przez dyrektora instytutu, przeczy sama treść decyzji.
Sformułowanie "komisja podjęła decyzję" jest jednoznaczne i świadczy o tym, że decyzja z dnia [...] czerwca 2006 r. została podjęta przez komisję kwalifikacyjną w składzie opiekun naukowy prof. R. W. oraz I. R., bez wskazania stopnia naukowego i stanowiska służbowego, a nie jak twierdzi organ w odpowiedzi na skargę przez Dyrektora Instytutu [...] PAN.
Należy stwierdzić, że w aktach administracyjnych brak jest dowodu wskazującego na to, że decyzja z dnia [...] czerwca 2006 r. wydana została przez upoważniony do tego organ.
Ponadto decyzja ta nie zawiera nawet jednego zdania uzasadnienia, nie wskazuje podstawy prawnej oraz nie zawiera pouczenia o sposobie jej zaskarżenia.
Materiał dowodowy wskazuje, że została doręczona stronie na jej wyraźne żądanie.
Przy czym w aktach administracyjnych brak jest zwrotnych poświadczeń odbioru przesyłek doręczanych przez organ skarżącemu oraz przesyłek doręcznych przez skarżącego do organu. Brak jest również informacji o zachowaniu przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania.
Organ nie zbadał, czy skarżący wniósł odwołanie w terminie i w swoich rozważaniach pominął tą kwestię. Zatem brak jest informacji i dowodu, że odwołanie zostało złożone przez skarżącego w terminie.
Decyzja drugoinstancyjna wydana została przez Dyrektora Instytutu [...] Polskiej Akademii Nauk w dniu [...] sierpnia 2006 r.
Stosownie do art. 22 ustawy z dnia 25 września 1997 r. o Polskiej Akademii Nauk (Dz. U. z 1997 r. Nr 75, poz. 469) Prezes Akademii kieruje bieżącą działalnością Akademii i składa w jej imieniu oświadczenia woli. Zbycie lub obciążenie nieruchomości Akademii wymaga zgody Prezydium Akademii. Prezes Akademii sprawuje nadzór nad placówkami naukowymi Akademii. Stosownie do ust. 2 Prezes Akademii ustala zakres zadań wiceprezesów. W tym zakresie zastępują oni Prezesa. Stosownie do
ust. 3 Prezes Akademii, w zakresie określonym w ustawie, ma prawo wydawania decyzji administracyjnych. Decyzje te są decyzjami organu drugiej instancji w rozumieniu kodeksu postępowania administracyjnego.
Art. 127 § 3 kpa stanowi, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.
W ocenie Sądu, art. 127 § 3 kpa w ogóle nie mógł mieć zastosowania w sprawie.
Organ nie wskazał z jakiego przepisu prawa wynika wskazany przez niego tryb, w postaci wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jako właściwy do zaskarżenia decyzji organu I instancji
Wyłączenie czy też ograniczenie prawa odwołania od decyzji musi wynikać z konkretnego przepisu prawa, nie może być dorozumiane, co wywodzi organ w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę.
Wyłom od zasady dwuinstancyjności musi wynikać z konkretnego przepisu prawa.
Zasadą jest, że od decyzji służy odwołanie. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości interpretacyjnych, co do dopuszczalności prawa odwołania od decyzji należy przyjąć, że prawo to przysługuje. Takie stanowisko zajął Sąd Najwyższy w uchwale z dnia
1 grudnia 1994 r. (OSN 1995, Nr 7, poz. 82).
Wyłączenie lub ograniczenie dwuinstancyjności musi być w sposób jasny i wyraźny dokonane przez ustawodawcę.
Oznacza to, że musi być wyraźnie przewidziana możliwość zwrócenia się przez stronę z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Żaden przepis ustawy o Polskiej Akademii Nauk z dnia 25 kwietnia 1997 r., ani też żaden przepis powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 25 maja 2005 r. w sprawie warunków i trybu organizowania, prowadzenia i odbywania studiów doktoranckich oraz przyznawania i zwrotu stypendiów doktoranckich, nie przewiduje możliwości zwrócenia się przez stronę niezadowoloną z decyzji dyrektora Instytutu, z wnioskiem do tego organu, o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Zgodnie z art. 22 ust. 3 powołanej ustawy o Polskiej Akademii Nauk Prezes Akademii, w zakresie określonym w ustawie, ma prawo wydawania decyzji administracyjnych. Decyzje te są decyzjami organu drugiej instancji w rozumieniu kodeksu postępowania administracyjnego.
Zdaniem Sądu, oznacza to, że organem odwoławczym od decyzji, wydanych w pierwszej instancji przez Dyrektora Instytutu Naukowego jest Prezes Polskiej Akademii Nauk.
Twierdzenie organu, że skoro art. 22 ust. 3 ustawy o Polskiej Akademii Nauk nie precyzuje, iż są to decyzje Prezesa PAN jako organu II instancji od decyzji dyrektora Instytutu w zakresie przyjęcia na studia doktoranckie, to wobec tego stronie przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie znajduje oparcia w przepisach prawa.
Jak podniesiono wyżej wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy musi wynikać expressis verbis z przepisów ustawy. Wobec braku przepisów ustawy w tym przedmiocie, stronie przysługuje odwołanie.
Uregulowanie w sprawie przyjęcia na studia doktoranckie zawarte jest również w ustawie o szkolnictwie wyższym. Uregulowanie to przyjmuje zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Art. 169 pkt 8 ustawy o szkolnictwie wyższym z dnia 27 lipca 2005 r.( Dz. U. Nr 164, poz. 1365), który stosuje się odpowiednio do przyjęcia na studia doktoranckie (art. 196 powołanej ustawy) stanowi, iż od decyzji komisji rekrutacyjnej służy odwołanie, w terminie czternastu dni od daty doręczenia decyzji, do uczelnianej komisji rekrutacyjnej, powołanej w trybie określonym przez statut. Podstawą odwołania może być jedynie wskazanie naruszenia warunków i trybu rekrutacji na studia, określonych zgodnie z ust. 2. Decyzję podejmuje rektor po rozpatrzeniu wniosku uczelnianej komisji rekrutacyjnej. Decyzja rektora jest ostateczna.
Odnosząc się per analogiam to tej ustawy należy mieć na uwadze, że przyjęcie innego rozwiązania tj. ograniczenia zasady dwuinstancyjności poprzez przyjęcie, że stronie ubiegającej się o przyjęcie na studia doktoranckie w polskiej Akademii Nauk przysługuje wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy naruszyłoby zasadę równości stron.
Zdaniem Sądu, nie może zachodzić sytuacja, że przy przyjmowaniu na studia doktoranckie w szkole wyższej organ obowiązuje zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, natomiast przy przyjmowaniu na studia doktoranckie w Polskiej Akademii Nauk już ta zasada nie obowiązuje.
W sprawie niniejszej decyzja drugoinstancyjna wydana została przez Dyrektora Instytutu Naukowego Polskiej Akademii Nauk, a więc przez podmiot nieupoważniony do jej wydania. Organem II instancji jest Prezes PAN.
Stosownie do art. 156 § 1 ust. 1 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości.
Przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący. Artykuł 19 kpa nakłada na organ administracji publicznej obowiązek przestrzegania z urzędu swej właściwości rzeczowej, miejscowej i instancyjnej. Obowiązek ten ciąży na organie w momencie wszczęcia postępowania, jak również w każdym stadium postępowania administracyjnego. Organ niewłaściwy nie dysponuje zdolnością prawną do prowadzenia postępowania i podjęcia aktu jurysdykcyjnego rozstrzygającego o prawach i obowiązkach stron.
Odnosząc się do zarzutów merytorycznych należy stwierdzić, że Sąd dokonuje oceny decyzji pod względem merytorycznym, gdy decyzja odpowiada wymogom formalnym.
Z uwagi na to, że powyższa decyzja nie spełnia takich wymogów, nie mogła być przedmiotem oceny merytorycznej.
Wada określona w art. 156 § 1 pkt 1 kpa jest uznana za wadę na tyle ciężką, że powoduje nieważność decyzji bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia.
W związku z tym jedynie na marginesie należy zauważyć, że w aktach administracyjnych brak jest regulaminu studiów doktoranckich oraz warunków naboru, co w przypadku spełnienia wymagań formalnych i tak uniemożliwiłoby kontrolę merytoryczną decyzji w zakresie zarzutów skarżącego odnoszących się do nieprawidłowego trybu postępowania rekrutacyjnego wobec niego.
Należy również zauważyć, że w rozpoznawanej sprawie organ dokonał wywodu prawnego oraz uzasadnienia swojego stanowiska dopiero w odpowiedzi na skargę, przy czym poza sporem jest, że kwestie te powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Istotą stwierdzenia nieważności decyzji jest to, że przesłanka będąca przyczyną stwierdzenia tej nieważności istniała już w dacie wydania tej decyzji. Inaczej mówiąc, decyzja, której stwierdzono nieważność, wydana została niezgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej wydania, przy czym niezgodność ta spełnia co najmniej jedną z przesłanek ustawowo określonych, jako przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji.
Jak wskazano wyżej, sytuacja taka ma miejsce w sprawie niniejszej, albowiem obie decyzje w toku postępowania administracyjnego, wydane zostały przez organy do tego nieuprawnione.
W rozważanej sprawie biorąc pod uwagę, że celem instytucji stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej (orzeczenia administracyjnego) jest eliminacja z obrotu prawnego decyzji administracyjnej (orzeczenia administracyjnego) obarczonej ciężkimi wadami wymienionymi w art. 156 § 1 kpa należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 i art. 200 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzec jak w sentencji wyroku.