I SA/WA 2090/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-01-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
sołtysświadczenie pieniężnesamorząd gminnykadencjeokres pełnienia funkcjiKRUSustawa o świadczeniu pieniężnymwymogi formalneinterpretacja przepisów

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą świadczenia pieniężnego sołtysowi, uznając, że nie spełnił on wymogu co najmniej 8 lat pełnienia funkcji.

Skarżąca domagała się świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa, jednak Prezes KRUS odmówił przyznania świadczenia, wskazując na niespełnienie wymogu co najmniej 8 lat pełnienia funkcji (udowodniono 7 lat, 11 miesięcy i 17 dni). Skarżąca wniosła skargę, zarzucając błędną wykładnię przepisów i niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu i uznając, że przepis wymaga kumulatywnego spełnienia warunków, w tym minimalnego okresu 8 lat.

Sprawa dotyczyła skargi H. D. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) z dnia 25 sierpnia 2023 r., która odmówiła przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Skarżąca pełniła funkcję sołtysa przez dwie kadencje (2003-2007 i 2007-2011), co łącznie stanowiło 7 lat, 11 miesięcy i 17 dni. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa, świadczenie przysługuje osobie, która pełniła funkcję sołtysa przez co najmniej dwie kadencje, nie mniej niż przez 8 lat, oraz osiągnęła odpowiedni wiek. Prezes KRUS odmówił przyznania świadczenia, ponieważ skarżąca nie udowodniła wymaganego okresu 8 lat. Skarżąca zarzuciła organowi niewłaściwą wykładnię przepisów oraz niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego, argumentując, że krótszy okres wynikał z terminów wyborów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd uznał, że przepis art. 2 ust. 1 ustawy wymaga kumulatywnego spełnienia wszystkich warunków, w tym minimalnego okresu 8 lat pełnienia funkcji. Sąd podkreślił, że organy administracji publicznej są zobowiązane do stosowania przepisów prawa w ich obowiązującym brzmieniu, a subiektywne przekonanie strony o wadliwości przepisów nie może być uwzględnione. Ustalenie stanu faktycznego oparte na zaświadczeniu Wójta Gminy zostało uznane za prawidłowe. W związku z niespełnieniem przez skarżącą wymogu co najmniej 8 lat pełnienia funkcji sołtysa, sąd orzekł o oddaleniu skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, świadczenie nie przysługuje, ponieważ przepis wymaga kumulatywnego spełnienia warunku co najmniej 8 lat pełnienia funkcji.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organu, że art. 2 ust. 1 ustawy o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa wymaga łącznego spełnienia wszystkich przesłanek, w tym okresu nie mniej niż 8 lat pełnienia funkcji. Nawet jeśli pełnienie funkcji trwało przez dwie kadencje, ale krócej niż 8 lat, świadczenie nie przysługuje.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.ś.p. art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa

Świadczenie pieniężne przysługuje osobie, która pełniła funkcję sołtysa przez co najmniej dwie kadencje, nie mniej niż przez 8 lat, oraz osiągnęła odpowiedni wiek. Warunki te muszą być spełnione łącznie.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o oddaleniu skargi.

Pomocnicze

u.s.g. art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Przepis przywołany w kontekście podstawy prawnej pełnienia funkcji sołtysa.

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek stosowania przepisów prawa w obowiązującym brzmieniu.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania na podstawie przepisów prawa.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Ocena dowodów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez skarżącą wymogu co najmniej 8 lat pełnienia funkcji sołtysa, co jest warunkiem koniecznym do przyznania świadczenia pieniężnego. Obowiązek organu administracji stosowania przepisów prawa w ich obowiązującym brzmieniu, bez uwzględniania subiektywnych ocen strony co do ich zasadności.

Odrzucone argumenty

Niewłaściwa wykładnia art. 2 ust. 1 ustawy o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa poprzez przyjęcie, że okres 8 lat może być liczony w oderwaniu od terminu wyborów. Niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w szczególności w przedmiocie ustalenia okresu pełnienia funkcji sołtysa i przyczyn wskazania krótszego okresu w zaświadczeniu.

Godne uwagi sformułowania

świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przysługuje osobie, która spełnia łącznie następujące warunki organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa Subiektywne przekonanie Skarżącej o sfomułowaniu przepisów u.ś.p. w sposób wadliwy [...] nie mogło zostać uwzględnione przez organ

Skład orzekający

Jolanta Dargas

przewodniczący

Anna Falkiewicz-Kluj

członek

Kamil Kowalewski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogu co najmniej 8 lat pełnienia funkcji sołtysa dla przyznania świadczenia pieniężnego oraz zasady stosowania prawa przez organy administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy o świadczeniu pieniężnym dla sołtysów; interpretacja wymogu 8 lat jest kluczowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy konkretnego świadczenia dla sołtysów i interpretacji wymogu czasowego. Jest to istotne dla wąskiej grupy odbiorców, ale nie zawiera elementów zaskoczenia czy szerszego znaczenia prawnego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 2090/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-01-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Falkiewicz-Kluj
Jolanta Dargas /przewodniczący/
Kamil Kowalewski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 40
art. 2 ust 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Dargas, sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, asesor WSA Kamil Kowalewski (spr.), Protokolant referent Anna Kaczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi H. D. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 25 sierpnia 2023 r. nr 035462512/GSOL w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa oddala skargę.
Uzasadnienie
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego decyzją z dnia 25 sierpnia 2023 r. nr 035462512/GSOL, po rozpoznaniu wniosku H. D. (dalej też jako Skarżąca) z dnia 28 lipca 2023 r. o przyznanie prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa, na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz. U. z 2023, poz. 1073) – odmówił wnioskodawczyni prawa do tego świadczenia.
Jak wynika z akr sprawy, Skarżąca w dniu 28 lipca 2023 r. zwróciła się do Placówki Terenowej KRUS w [...] o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Do wniosku dołączyła oświadczenie o niekaralności za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione w związku z pełnieniem funkcji sołtysa oraz zaświadczenie Wójta Gminy [...] z dnia 3 lipca 2023 r. potwierdzające, że skarżąca pełniła funkcję sołtysa w sołectwie [...] przez dwie kadencje w latach 2003-2007 i 2007-2011.
Prezes KRUS decyzją powołaną na wstępie odmówił przyznania Skarżącej żądanego świadczenia. W uzasadnieniu decyzji powołując się na art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa, który stanowi, że świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przysługuje osobie, która spełnia łącznie następujące warunki:
1) pełniła funkcję sołtysa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023r. poz. 40 i 572) przez okres co najmniej dwóch kadencji, nie mniej niż przez 8 lat;
2) osiągnęła wiek:
a) w przypadku kobiet-60 lat,
b) w przypadku mężczyzn- 65 lat.
Wskazał, że Skarżąca udowodniła jedynie 7 lat, 11 miesięcy i 17 dni pełnienia tej funkcji, wobec powyższego nie legitymuje się wymaganym okresem pełnienia funkcji sołtysa tj. przez co najmniej dwie kadencje, stanowiące nie mniej niż osiem lat i w związku z tym brak jest podstaw do przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia.
Skargę na decyzję Prezesa KRUS wniosła Skarżąca. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1) naruszenie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa poprzez jego niewłaściwą wykładnię, a przez to błędne zastosowanie i przyjęcie, że okres 8 lat może być liczony w oderwaniu od terminu przeprowadzenia wyborów, podczas gdy wykładnia celowościowa tego przepisu wskazuje na wymóg nie skrócenia kadencji z przyczyn leżących po stronie sołtysa;
2) art. 7, art. 8 i art. 77 k.p.a. poprzez niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w szczególności w przedmiocie ustalenia okresu pełnienia funkcji sołtysa i przyczyn dla których w zaświadczeniu wskazano 7 lat, 11 miesięcy i 17 dni tego okresu.
Wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie i podtrzymał w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Prezesa KRUS z dnia 25 sierpnia 2023 r., odmawiającej Skarżącej prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 2 ust. 1 u.ś.p., zgodnie z którym świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przysługuje osobie, która spełnia łącznie następujące warunki:
1) pełniła funkcję sołtysa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 40 i 572) przez okres co najmniej dwóch kadencji, nie mniej niż przez 8 lat;
2) osiągnęła wiek:
a) w przypadku kobiet - 60 lat,
b) w przypadku mężczyzn - 65 lat.
Z powołanego przepisu art. 2 ust. 1 u.ś.p. wynika, że przyznanie świadczenia z tytułu pełnienia funkcji sołtysa uzależnione jest od spełnienia kumulatywnie następujących przesłanek. Po pierwsze, zależne jest od stwierdzenia, czy wnioskodawca pełnił funkcję sołtysa przez co najmniej dwie kadencje. Po drugie, koniecznym jest ustalenie, że pełnienie funkcji sołtysa trwało nie mniej niż 8 lat. Po trzecie, wnioskodawca powinien osiągnąć odpowiedni wiek (kobieta 60 lat a mężczyzna 65 lat).
W niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do oceny czy Skarżąca spełniła przesłankę dotyczącą pełnienia funkcji sołtysa przez okres nie mniej niż 8 lat. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Skarżąca pełniła funkcję sołtysa wyłącznie przez okres 7 lat, 11 miesięcy i 17 dni. Swoje ustalenie organ oparł na znajdującym się w aktach sprawy zaświadczeniu wystawionym przez Wójta Gminy [...] w dniu 13 lipca 2023 r., w którym wskazano, że Skarżąca pełniła funkcję sołtysa w okresach:
1) w kadencji 2003 – 2007 od dnia 28 lutego 2003 r. do dnia 1 marca 2007 r.
2) w kadencji 2007 – 2011 od dnia 2 marca 2007 r. do dnia 16 lutego 2011 r.
Forma i treść tego zaświadczenia nie budzi wątpliwości Sądu. W tym dokumencie urzędowym stwierdzono, że skarżąca pełniła funkcję sołtysa od 28 lutego 2023 r. do 16 lutego 2011 r. a więc przez okres mniejszy niż 8 lat. W związku z tym brak było podstaw do przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia, bowiem skarżąca nie legitymowała się wymaganym okresem 8 lat pełnienia funkcji sołtysa.
Sąd w składzie orzekającym w sprawie niniejszej podziela przyjętą w zaskarżonej decyzji wykładnię art. 2 ust. 1 u.ś.p. O możliwości przyznania omawianego świadczenia pieniężnego przesądza okoliczność czy skarżąca pełniła funkcję sołtysa przez dwie kadencje lecz nie mniej niż przez 8 lat. Takie rozumienie omawianego przepisu wynika wprost z językowego brzmienia przepisu, bowiem w pierwszym zdaniu art. 2 ust. 1 u.ś.p. określono, że warunki przyznania świadczenia muszą być spełnione łącznie. Tymczasem ze znajdującego się w aktach sprawy zaświadczenia wynika, że Skarżąca pełniła funkcję sołtysa co prawda przez dwie kadencje jednak jedynie przez okres 7 lat 11 miesięcy i 17 dni, czyli poniżej wymaganego przez u.ś.p. okresu 8 lat. W takiej sytuacji świadczenie Skarżącej nie przysługuje, co prawidłowo ocenił organ w zaskarżonej decyzji.
Skarżąca w skardze od decyzji podnosiła, że pełnienie przez nią funkcji sołtysa przez dwie kadencje nie obejmowało łącznie 8 lat z przyczyn od niej niezależnych bowiem wynikało z ustalonych terminów wyborów sołtysów. Zdaniem Sądu, powyższa okoliczność nie mogła zostać przez Prezesa KRUS uwzględniona przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, albowiem stosownie do art. 6 k.p.a. Prezes KRUS jest zobowiązany stosować przepisy prawa w takiej formie i treści, w jakiej zostały uchwalone. Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.
Subiektywne przekonanie Skarżącej o sfomułowaniu przepisów u.ś.p. w sposób wadliwy, tj. wykluczający przyznanie świadczenia osobie, która nie legitymuje się okresem 8 lat pełnienia funkcji, pomimo sprawowania funkcji przez dwie kadencje, jak wskazano nie mogło zostać uwzględnione przez organ przy wydawaniu zaskarżonej decyzji.
Zdaniem Sądu ustalenie stanu faktycznego sprawy zostało dokonane w sposób prawidłowy na podstawie dokumentu urzędowego nie budzącego wątpliwości, wydanego przez uprawniony do tego organ w przepisanej formie. W orzecznictwie przyjmuje się, że szczególna moc dowodowa dokumentu urzędowego polega na tym, że organ nie może odrzucić istnienia faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym bez przeprowadzenia przeciwdowodu. Nie jest to równoznaczne z koniecznością przyjęcia wynikających z niego okoliczności za udowodnione, lecz z koniecznością podjęcia inicjatywy w celu obalenia domniemania wynikającego z tego dowodu - jeśli okoliczność stwierdzona w dokumencie urzędowym, ocenionym przez pryzmat art. 80 k.p.a., budzi wątpliwości w świetle pozostałych okoliczności i dowodów, bądź jawi się jako niepełna czy niejasna (Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 maja 2022 r., sygn. akt I GSK 477/22).
Reasumując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja z dnia 25 sierpnia 2023 r. odmawiająca przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa nie narusza prawa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI