I SA/Wa 1755/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi P. S.A. na decyzję Ministra Rozwoju, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w [...] z dniem 27 października 2000 r. Spółka twierdziła, że nieruchomość znajdowała się w jej posiadaniu w kluczowym dniu i że uwłaszczenie nie narusza praw osób trzecich. Organ administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny uznali jednak, że działki objęte wnioskiem, wydzielone z większej nieruchomości, w dniu 5 grudnia 1990 r. i w dniu wejścia w życie ustawy (27 października 2000 r.) były zajęte pod drogę publiczną (ul. [...] – droga wojewódzka, następnie powiatowa). Sąd podkreślił, że ustanowienie użytkowania wieczystego na gruncie stanowiącym drogę publiczną naruszałoby powszechne prawo do korzystania z tej drogi oraz uniemożliwiałoby zarządcy drogi wykonywanie jego zadań, co stanowiłoby naruszenie praw osób trzecich w rozumieniu art. 34 ust. 4 ustawy o komercjalizacji PKP. Sąd oddalił skargę, podzielając argumentację organów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących uwłaszczenia przedsiębiorstw państwowych (PKP) w kontekście gruntów zajętych pod drogi publiczne oraz kolizji praw osób trzecich.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej przedsiębiorstw państwowych i gruntów zajętych pod drogi publiczne w określonym czasie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy nieruchomość zajęta pod drogę publiczną może stać się przedmiotem użytkowania wieczystego przedsiębiorstwa państwowego na podstawie ustawy o komercjalizacji PKP?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ustanowienie użytkowania wieczystego na gruncie stanowiącym drogę publiczną naruszałoby powszechne prawo do korzystania z tej drogi i uniemożliwiało zarządcy drogi wykonywanie jego zadań, co stanowi naruszenie praw osób trzecich.
Uzasadnienie
Drogi publiczne są wyłączone z obrotu prawnego w takim zakresie, że ustanowienie na nich użytkowania wieczystego ograniczałoby prawo do powszechnego korzystania z nich, co jest sprzeczne z celem ustawy o drogach publicznych i wymogiem poszanowania praw osób trzecich zawartym w ustawie o komercjalizacji PKP.
Czy posiadanie gruntu przez przedsiębiorstwo państwowe jest wystarczającą przesłanką do uwłaszczenia, jeśli grunt ten jest jednocześnie drogą publiczną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, posiadanie gruntu przez przedsiębiorstwo państwowe nie jest wystarczającą przesłanką uwłaszczenia, jeśli grunt ten jest jednocześnie drogą publiczną, ponieważ narusza to prawa osób trzecich.
Uzasadnienie
Nawet jeśli przedsiębiorstwo państwowe posiadało grunt, to fakt, że grunt ten stanowi drogę publiczną, uniemożliwia jego uwłaszczenie, gdyż narusza to prawa osób trzecich (zarządcy drogi i użytkowników drogi).
Czy sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie uwłaszczenia, gdy strona podnosi zarzut rozbieżności między wpisem w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym?
Odpowiedź sądu
Nie, samo przeświadczenie strony o istnieniu rozbieżności nie stanowi podstawy do obligatoryjnego zawieszenia postępowania, jeśli brak jest dowodów podważających domniemanie wiary publicznej ksiąg wieczystych lub dowodów toczącego się postępowania przed sądem powszechnym.
Uzasadnienie
Samo przekonanie strony o rozbieżnościach nie jest wystarczające do zawieszenia postępowania. Dopiero prawomocne rozstrzygnięcie sądu powszechnego w tym zakresie może stanowić podstawę do wznowienia postępowania.
Przepisy (17)
Główne
u.k.r.p.p. PKP art. 34
Ustawa o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
Grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu P., co do których P. nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy (tj. z dniem 27 października 2000 r.), z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego P. Nabycie tego prawa nie może naruszać praw osób trzecich.
u.k.r.p.p. PKP art. 35
Ustawa o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
Potwierdzenie nabycia praw następuje w drodze decyzji administracyjnej.
u.k.r.p.p. PKP art. 34 § ust. 4
Ustawa o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
Nabycie praw użytkowania wieczystego nie może naruszać praw osób trzecich.
u.d.p. art. 1
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Definicja drogi publicznej i zasady korzystania z niej.
u.d.p. art. 19 § ust. 5
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Zarządca drogi w granicach miast na prawach powiatu.
Pomocnicze
rozp. RM z 3.01.2001 art. 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 stycznia 2001 r. w sprawie sposobu potwierdzania posiadania przez przedsiębiorstwo państwowe "Polskie Koleje Państwowe" gruntów będących własnością Skarbu Państwa, w tym rodzajów dokumentów stanowiących dowody w tych sprawach
Określa dokumenty potwierdzające posiadanie gruntów przez PKP.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
u.d.p. art. 2a
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Drogi publiczne są wyłączone z obrotu prawnego.
u.d.p. art. 28
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Obowiązki zarządu kolei w zakresie skrzyżowań z drogami.
u.p.u.a.p. art. 103 § ust. 3
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną
Przekształcenie dróg wojewódzkich w powiatowe.
k.c. art. 232
Kodeks cywilny
Zakres korzystania z gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste.
k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Obligatoryjne zawieszenie postępowania w przypadku zależności od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieruchomość objęta wnioskiem była w dniu 5 grudnia 1990 r. i w dniu 27 października 2000 r. zajęta pod drogę publiczną. • Ustanowienie użytkowania wieczystego na gruncie stanowiącym drogę publiczną naruszałoby prawa osób trzecich (zarządcy drogi i użytkowników drogi). • Drogi publiczne są wyłączone z obrotu prawnego w takim zakresie, że nie mogą być przedmiotem użytkowania wieczystego.
Odrzucone argumenty
Nieruchomość znajdowała się w zarządzie P. S.A. • Uwłaszczenie P. S.A. nie narusza praw osób trzecich. • Organ błędnie ustalił, że nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa. • Naruszenie przepisów KPA dotyczących wyjaśnienia stanu faktycznego, oceny dowodów i uzasadnienia decyzji. • Naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 KPA poprzez niezastosowanie obligatoryjnego zawieszenia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
ustanowienie użytkowania wieczystego na gruncie stanowiącym drogę publiczną w sposób oczywisty naruszałoby wynikający z art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe", wymóg poszanowania przy nabyciu użytkowania wieczystego praw osób trzecich
Skład orzekający
Anna Wesołowska
przewodniczący
Małgorzata Boniecka-Płaczkowska
członek
Monika Sawa
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uwłaszczenia przedsiębiorstw państwowych (PKP) w kontekście gruntów zajętych pod drogi publiczne oraz kolizji praw osób trzecich."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej przedsiębiorstw państwowych i gruntów zajętych pod drogi publiczne w określonym czasie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kolizji interesów dużego przedsiębiorstwa (PKP) z prawami publicznymi (droga publiczna), co jest częstym problemem w zarządzaniu nieruchomościami i infrastrukturą.
“Kolej kontra droga: Czy PKP mogło przejąć grunt pod ulicą?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.