I SA/Wa 1754/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę P. S.A. na decyzję Ministra Rozwoju, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa prawa własności nieruchomości oraz prawa użytkowania wieczystego przez P. S.A. z dniem 1 czerwca 2003 r. pod linię kolejową. Podstawą prawną był art. 37a ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe". Decyzje organów administracji opierały się na braku wystarczających dowodów potwierdzających, że na przedmiotowej nieruchomości w dniu 1 lutego 2003 r. znajdowała się linia kolejowa w rozumieniu ustawy o transporcie kolejowym oraz że P. S.A. posiadała tę nieruchomość we władaniu w tym dniu. Mimo załączenia przez spółkę pewnych dokumentów, takich jak wykaz środków trwałych i oświadczenia zarządu, organy uznały je za niewystarczające do stwierdzenia spełnienia wszystkich przesłanek uwłaszczeniowych. P. S.A. zarzuciło organom naruszenie przepisów proceduralnych (m.in. art. 75 § 1 k.p.a., art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.) poprzez błędne przyjęcie braku dowodów i dowolną ocenę materiału dowodowego, a także naruszenie prawa materialnego (art. 37a ustawy o komercjalizacji). Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Podkreślono, że ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek uwłaszczeniowych spoczywał na P. S.A., a spółka nie współpracowała z organami, ignorując wezwania do uzupełnienia materiału dowodowego. Sąd zaznaczył, że organy nie mają obowiązku poszukiwania dowodów na rzecz strony, zwłaszcza gdy strona jest bierna i nie przedstawia wymaganych dokumentów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaWykazanie ciężaru dowodu w sprawach o uwłaszczenie nieruchomości pod infrastrukturę kolejową, znaczenie współpracy strony z organami administracji, wymogi dowodowe w postępowaniach uwłaszczeniowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o komercjalizacji PKP i konkretnym stanem faktycznym nieruchomości.
Zagadnienia prawne (3)
Czy P. S.A. wykazała, że na nieruchomości znajdowała się linia kolejowa w rozumieniu przepisów ustawy o transporcie kolejowym w dniu 1 lutego 2003 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, P. S.A. nie przedstawiła wystarczających dowodów, aby wykazać, że na nieruchomości znajdowała się linia kolejowa w rozumieniu przepisów ustawy o transporcie kolejowym w dniu 1 lutego 2003 r.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przedstawione przez P. S.A. dokumenty (wykaz środków trwałych, oświadczenia) były niewystarczające do ustalenia stanu zagospodarowania nieruchomości i lokalizacji infrastruktury kolejowej w krytycznej dacie. Brak było precyzyjnych dowodów na istnienie i funkcję elementów infrastruktury kolejowej.
Czy P. S.A. wykazała, że przedmiotowa nieruchomość pozostawała w jej faktycznym władaniu w dniu 1 lutego 2003 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, mimo przedstawienia oświadczeń, sąd uznał dowody za niewystarczające do jednoznacznego potwierdzenia władania.
Uzasadnienie
Choć P. S.A. przedstawiła oświadczenia swoich przedstawicieli o władaniu nieruchomością, sąd uznał je za niewystarczające w kontekście braku innych, weryfikowalnych dowodów, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona ignorowała wezwania organów do uzupełnienia materiału dowodowego.
Czy organy administracji prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały przepisy prawa materialnego i procesowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy prawidłowo odmówiły stwierdzenia nabycia prawa własności i użytkowania wieczystego z powodu niewykazania przez P. S.A. przesłanek z art. 37a ustawy o komercjalizacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo postąpiły, odmawiając uwłaszczenia z powodu braku dowodów. Podkreślono, że ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a organy nie mają obowiązku wyręczania strony w gromadzeniu dowodów, zwłaszcza gdy strona jest bierna i nie współpracuje.
Przepisy (12)
Główne
ustawa o komercjalizacji art. 37a
Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
Określa przesłanki nabycia przez Skarb Państwa prawa własności gruntów wchodzących w skład linii kolejowych oraz prawa użytkowania wieczystego przez PKP S.A. z dniem 1 czerwca 2003 r., pod warunkiem ich faktycznego władania przez PKP S.A. w dniu 1 lutego 2003 r. i niestanowienia własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub PKP S.A.
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o oddaleniu skargi.
Pomocnicze
ustawa o transporcie kolejowym art. 8
Ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym
ustawa o transporcie kolejowym art. 4 § pkt 2
Ustawa z dnia 27 czerwca 1997 r. o transporcie kolejowym
Definiuje "linię kolejową" jako drogę szynową wraz z przyległym pasem gruntu, a także budynki, budowle i urządzenia przeznaczone do prowadzenia ruchu kolejowego oraz zajęte pod nie grunty.
ustawa o transporcie kolejowym art. 4 § pkt 4
Ustawa z dnia 27 czerwca 1997 r. o transporcie kolejowym
Definiuje "pas gruntu przyległego" do drogi szynowej.
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 10 września 1998 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle kolejowe i ich usytuowanie art. 3 § pkt 2
Definiuje "drogę szynową" jako budowlę wraz z gruntem, na którym jest usytuowana, składającą się z toru o konstrukcji szynowej, dostosowaną do ruchu pojazdów kolejowych.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności i podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 75 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania dowodów niezbędnych do wyjaśnienia sprawy.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4 § ust. 3
Podstawa do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykazanie przez P. S.A. istnienia linii kolejowej na nieruchomości w krytycznej dacie. • Niewykazanie przez P. S.A. faktycznego władania nieruchomością w krytycznej dacie. • Brak wystarczających dowodów przedstawionych przez P. S.A. mimo wezwań organów. • Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy (P. S.A.).
Odrzucone argumenty
Zarzuty P. S.A. dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych (art. 75 § 1, art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.). • Zarzuty P. S.A. dotyczące naruszenia prawa materialnego (art. 37a ustawy o komercjalizacji).
Godne uwagi sformułowania
Organy nie mają obowiązku poszukiwania środków dowodowych służących poparciu twierdzeń strony w sytuacji, gdy strona, pomimo wezwania - a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie - środków takich nie przedstawia. • Ze względu na wywłaszczeniowy charakter ww. unormowania przy jego stosowaniu organy nie mogą opierać się li tylko na domniemaniach czy lakonicznych stwierdzeniach zainteresowanego wynikiem postępowania podmiotu o istnieniu w obszarze danej nieruchomości linii kolejowej (niepopartych dającymi się zweryfikować dowodami), ani też rzekomo "powszechnej wiedzy" o dacie powstania tej linii.
Skład orzekający
Dariusz Pirogowicz
sprawozdawca
Łukasz Trochym
członek
Przemysław Żmich
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wykazanie ciężaru dowodu w sprawach o uwłaszczenie nieruchomości pod infrastrukturę kolejową, znaczenie współpracy strony z organami administracji, wymogi dowodowe w postępowaniach uwłaszczeniowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o komercjalizacji PKP i konkretnym stanem faktycznym nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalizujących się w prawie nieruchomości oraz administracyjnym, ze względu na omówienie ciężaru dowodu i współpracy strony z organem. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.
“Ciężar dowodu w sprawach o uwłaszczenie: czy bierność strony może pogrzebać jej roszczenia?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.