I SA/Wa 1725/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-10-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
ochrona zabytkówremont zabytkudecyzja administracyjnawłaściwość organustrona postępowaniagminaurząd gminynieprawidłowość proceduralnanieważność decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji nakazujących wykonanie prac remontowo-konserwatorskich kaplicy grobowej, uznając, że zostały one skierowane do niewłaściwego podmiotu.

Sprawa dotyczyła skargi Wójta Gminy G. na decyzję Ministra Kultury nakazującą wykonanie prac remontowo-konserwatorskich przy kaplicy grobowej wpisanej do rejestru zabytków. Sąd administracyjny stwierdził nieważność zarówno decyzji Ministra Kultury, jak i decyzji pierwszej instancji, uznając, że zostały one skierowane do Urzędu Gminy, który nie jest stroną postępowania, podczas gdy właścicielem obiektu jest Gmina G. jako osoba prawna.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi Wójta Gminy G. na decyzję Ministra Kultury, która uchyliła w części decyzję Wojewódzkiego Konserwatora Ochrony Zabytków w O. dotyczącą terminu wykonania prac remontowo-konserwatorskich przy kaplicy grobowej w D. Kaplica ta była wpisana do rejestru zabytków. Sąd stwierdził nieważność obu decyzji. Głównym argumentem sądu było to, że decyzje zostały skierowane do Urzędu Gminy, który jest jedynie jednostką pomocniczą wójta i nie posiada osobowości prawnej, a zatem nie może być podmiotem obowiązku wykonania prac. Stroną postępowania i właścicielem obiektu jest Gmina G. jako osoba prawna. Sąd uznał, że skierowanie decyzji do Urzędu Gminy stanowiło wadę nieważności z powodu skierowania do nieprawidłowego podmiotu (art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.) w przypadku decyzji pierwszej instancji, a decyzja organu odwoławczego była nieważna z powodu utrzymania w mocy wadliwej decyzji (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja taka nie może być skierowana do urzędu gminy, ponieważ urząd gminy nie posiada osobowości prawnej i nie jest stroną postępowania. Stroną jest gmina jako właściciel obiektu.

Uzasadnienie

Urząd gminy jest jednostką pomocniczą wójta i nie posiada zdolności prawnej. Właścicielem zabytku jest gmina, która powinna być stroną postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (7)

Główne

u.o.o.z. art. 5 § pkt. 2 i 3

Ustawa o ochronie i opiece nad zabytkami

Opiekę nad obiektem zabytkowym sprawuje właściciel.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja podlega stwierdzeniu nieważności, gdy skierowano ją do osoby, która nie była stroną w sprawie.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja podlega stwierdzeniu nieważności, gdy została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 145 § ust. 1 pkt. 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o stwierdzeniu nieważności decyzji.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

u.s.g. art. 33 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Wójt wykonuje zadania przy pomocy urzędu gminy, który jest jednostką pomocniczą.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzje zostały skierowane do Urzędu Gminy, który nie jest stroną postępowania, podczas gdy właścicielem zabytku jest Gmina G. Urząd Gminy nie posiada osobowości prawnej i nie może być podmiotem obowiązku wykonania prac remontowo-konserwatorskich.

Godne uwagi sformułowania

urząd gminy sprowadza się do roli jednostki pomocniczej wójta (biuro), odmawiając mu statusu organu gminy urząd gminy nie może być podmiotem obowiązku polegającego na renowacji zabytkowej kaplicy, z uwagi na brak materialnoprawnych przesłanek wynikających z ustawy decyzje obu orzekających organów dotknięte są wadą nieważności

Skład orzekający

Anna Lech

przewodniczący

Ewa Dzbeńska

sprawozdawca

Iwona Kosińska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Właściwość organu w sprawach dotyczących zabytków, status urzędu gminy jako strony postępowania, konsekwencje wydania decyzji z naruszeniem przepisów o stronie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skierowania decyzji do urzędu gminy zamiast do gminy jako właściciela. Interpretacja przepisów o ochronie zabytków i k.p.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje typowy błąd proceduralny, który może prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji. Jest to pouczające dla samorządowców i prawników administracyjnych.

Nieważna decyzja o remoncie zabytku: Sąd wskazuje, kto naprawdę odpowiada za opiekę nad dziedzictwem.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 1725/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-10-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-11-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Lech /przewodniczący/
Ewa Dzbeńska /sprawozdawca/
Iwona Kosińska
Symbol z opisem
6365 Inne zezwolenia, zgody i nakazy z zakresu ochrony zabytków
Skarżony organ
Minister Kultury
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech Sędziowie NSA Ewa Dzbeńska /spr./ Asesor WSA Iwona Kosińska Protokolant Bożena Dąbkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2005 r. sprawy ze skargi Wójta Gminy G. na decyzję Ministra Kultury z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania prac remontowo konserwatorskich 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Ochrony Zabytków w O. Delegatura w E. z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Sygn. I SA /Wa 1725/04
Uzasadnienie
Wojewódzki Zarząd Ochrony Zabytków w O. delegatura w E. decyzją z dnia [...] lutego 2004r. nakazała Urzędowi Gminy G. podjęcie prac remontowo konserwatorskich kaplicy grobowej w D. w terminie do dnia [...] marca 2004r.
Minister Kultury decyzją z dnia [...] lipca 2004r. uchylił powyższą decyzje w części dotyczącej nakazanego terminu wykonania prac remontowo konserwatorskich tj. do dnia [...] marca 2004r i wyznaczył nowy termin ich wykonania do dnia [...] września 2004r. w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że kaplica grobowa w D. decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w S. z dnia [...] marca 1983r. została wpisana do rejestru zabytków. Przeprowadzone w dniu [...] kwietnia 2004r oględziny zabytkowego obiektu potwierdziły potrzebę przeprowadzenia prac konserwatorsko - zabezpieczających zabytkową kaplicę w D.. Właścicielem obiektu jest gmina G.. Zgodnie z treścią art. 5 pkt. 2 i 3 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie i opiece nad zabytkami / Dz. U. Nr 162 poz. 1568 opiekę nad obiektem zabytkowym sprawuje właściciel.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł wójt gminy G. wnosząc o jej uchylenie. W skardze podnosi, że organy nie rozpoznały wniosku o wykreślenie kaplicy w D. z rejestru zabytków zatem do czasu podjęcia decyzji w tym przedmiocie sprawa konserwacji przedmiotowej kaplicy powinna ulec zawieszeniu. Ponadto wskazano, że termin wykonania prac konserwatorskich jest zbyt krótki co nie pozwala na zgromadzenie środków finansowych na ich przeprowadzenie, bowiem środki te muszą być uwzględnione w budżecie gminy, co wymaga zmiany rocznego planu finansowego w drodze uchwały Rady Gminy. Wskazano ponadto, że decyzja została skierowana nie do właściciela obiektu. Właścicielem obiektu jest bowiem gmina G., a nie zarząd gminy, który jest jednostką organizacyjną i nie posiada osobowości prawnej.
Minister Kultury wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumenty wskazane w uzasadnieniu swojej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona; stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone decyzje pod kątem ich zgodności z prawem nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr153 poz. 1270) zwanej dalej ppsa. Zgodnie z treścią przepisu art. 5 pkt. 2 i 3 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie i opiece nad zabytkami / Dz. U. Nr 162 poz. 1568 / opiekę nad obiektem zabytkowym sprawuje właściciel. Właścicielem kaplicy nagrobnej w D. jest Gmina G., bowiem to na jej terenie znajduje się zabytkowy obiekt.
Poza sporem pozostaje fakt, że decyzja z dnia [...] lutego 2004r. Wojewódzkiego Zarządu Ochrony Zabytków w O. delegatura w E. została skierowana do Urzędu Gminy. Przepis art. 33 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym / tekst jednolity Dz.01. Nr 142 poz. 1591/ stanowi, że "wójt wykonuje zadania przy pomocy urzędu gminy". Ustawa w cytowanym przepisie sprowadza urząd gminy do roli jednostki pomocniczej wójta (biuro), odmawiając mu statusu organu gminy. Z powyższych względów urząd gminy nie może być podmiotem obowiązku polegającego na renowacji zabytkowej kaplicy, z uwagi na brak materialnoprawnych przesłanek wynikających z ustawy.
Wobec powyższego decyzje obu orzekających organów dotknięte są wadą nieważności. Decyzja organu pierwszej instancji dlatego, że została skierowana nie do podmiotu będącego stroną postępowania (art.156 § 1 pkt.4 kpa), którym w niniejszej sprawie jest Gmina G. jako właściciel przedmiotowego obiektu zabytkowego. Natomiast decyzja organu odwoławczego, gdyż wydana została z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt. 2 kpa, ponieważ utrzymała
w mocy nieważną decyzję.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w wyroku na podstawie art.
145 § 1 ust.2 i art. 152 uppsa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI