I SA/WA 168/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-06-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zasiłek rodzinnyświadczenia rodzinnepostępowanie odwoławczeKpanieważność decyzjikontrola sądowaprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję o zasiłku rodzinnym, mimo że strona nie odwołała się od tej drugiej decyzji.

Sprawa dotyczyła skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję o przyznaniu zasiłku rodzinnego. Skarżąca podniosła, że odwołanie dotyczyło innej decyzji Prezydenta Miasta, a nie tej, którą utrzymało w mocy Kolegium. Sąd uznał, że Kolegium rozpoznało odwołanie od decyzji, od której strona nie wniosła odwołania, co stanowi rażące naruszenie prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2005 r., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Z z dnia [...] sierpnia 2005 r. o przyznaniu zasiłku rodzinnego. Skarżąca zarzuciła, że jej odwołanie z dnia 1 września 2005 r. dotyczyło decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2005 r. w sprawie dodatku do zasiłku rodzinnego za lipiec 2005 r., a nie decyzji z sierpnia 2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że decyzja z lipca została zastąpiona decyzją z sierpnia, dlatego rozpoznało odwołanie od tej drugiej. Sąd administracyjny uznał jednak, że Kolegium rozpoznało odwołanie od decyzji, od której strona nie wniosła odwołania, co stanowi rażące naruszenie przepisów Kpa (art. 16 § 1, art. 138 Kpa) i prowadzi do weryfikacji w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej. W związku z tym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152 PPSA, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji i orzekł, że nie podlega ona wykonaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może rozpoznać odwołania od decyzji, od której strona nie wniosła odwołania. Rozpoznanie takiej sprawy stanowi rażące naruszenie prawa.

Uzasadnienie

Postępowanie odwoławcze jest oparte na zasadzie skargowości i może być wszczęte tylko w wyniku wniesienia odwołania przez stronę. Brak odwołania uniemożliwia prowadzenie postępowania odwoławczego z urzędu. Organ odwoławczy nie może weryfikować w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, od której strona nie wniosła odwołania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (9)

Główne

PPSA art. 145 § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność decyzji.

PPSA art. 152

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Kpa art. 16 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ nie może działać z urzędu w zakresie wszczynania postępowania odwoławczego.

Kpa art. 138

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może utrzymać w mocy, uchylić lub zmienić decyzję organu pierwszej instancji.

Pomocnicze

PPSA art. 1

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

PPSA art. 134 § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy.

Kpa art. 127 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo do wniesienia odwołania jest wyłączną kompetencją strony.

u.ś.r.

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do zaskarżenia orzeczeń wydanych w pierwszej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca nie wniosła odwołania od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 2005 r., a Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznało odwołanie od tej decyzji.

Godne uwagi sformułowania

rozpoznania tej sprawy przez organ drugiej instancji stanowi rażące naruszenie art. 16 § 1 oraz art. 138 Kpa, ponieważ doprowadziło do weryfikacji w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a zatem takiej, która korzysta z ochrony trwałości.

Skład orzekający

Emilia Lewandowska

przewodniczący

Mirosław Gdesz

sprawozdawca

Agnieszka Miernik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady skargowości w postępowaniu administracyjnym i sądowo-administracyjnym, konsekwencje rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy bez właściwego odwołania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie organ odwoławczy błędnie zinterpretował zakres odwołania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje fundamentalne zasady postępowania administracyjnego, takie jak zasada skargowości, i pokazuje, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji.

Błąd organu odwoławczego: decyzja stwierdzona nieważna z powodu braku odwołania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 168/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-06-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-01-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Miernik
Emilia Lewandowska /przewodniczący/
Mirosław Gdesz. /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie asesor WSA Agnieszka Miernik asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Agnieszka Kozik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze W. decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Z z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] o przyznaniu M. M. zasiłku rodzinnego na córkę O. M. od dnia [...] września 2005 r. do dnia [...] sierpnia 2005 r.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że przyznany zasiłek rodzinny oraz dodatek z tytułu opieki na dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego odpowiada wymogom określonym w przepisach ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.).
M. M. wniosła skargę na tę decyzję informując, że zaskarżona decyzja utrzymuje w mocy decyzje, od której się nie odwoływała. W skardze wyjaśnia, iż nigdy nie kwestionowała decyzji Prezydenta Miasta Z z dnia [...] sierpnia 2005 r. a jej odwołanie z dnia 1 września 2005 r. dotyczyło decyzji Prezydenta Miasta Z z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] orzekającej o przyznaniu dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego za miesiąc lipiec 2005 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Natomiast w piśmie z dnia 12 kwietnia 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wyjaśniło, iż nie rozpoznało odwołania strony od decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. ponieważ w trybie art. 163 Kpa decyzja ta została zastąpiona decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. i Kolegium było zobowiązane do rozpoznania odwołania od decyzji dnia [...] sierpnia 2005 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona, ponieważ zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy,
Zgodnie z art. 127 § 1 Kpa prawo do wniesienia odwołania jest wyłączną kompetencją strony. Prawo to stanowi wyraz realizacji konstytucyjnej zasady prawa do odwołania wyrażonej w art. 78 Konstytucji RP. Postępowanie odwoławcze w Kpa oparte jest na zasadzie skargowości i może być wszczęte tylko w wyniku wniesienia odwołania. Brak wniesienia odwołania, uniemożliwia prowadzenie postępowania odwoławczego przez organ II instancji, który nie może działać z urzędu. Strona, przez złożenie w sposób prawidłowy odwołania, nadaje organowi wyższego stopnia charakter organu odwoławczego w danej sprawie. Tak więc dopiero czynność strony, którą jest wniesienie odwołania, powoduje, że organ wyższego stopnia może korzystać z tych wszystkich uprawnień, jakie są przewidziane dla organu odwoławczego.
W przedmiotowej sprawie z akt sprawy wynika jednoznacznie, że M. M. złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Z z dnia [...] lipca 2005 r. w zakresie pomniejszenie jej dodatku do zasiłku rodzinnego za miesiąc lipiec 2005 r.
W związku z tym należy stwierdzić, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. rozpatrzyło odwołanie od decyzji z dnia [...] sierpnia 2005 r. pomimo braku odwołania strony od tej decyzji. Tym samym w postępowaniu odwoławczym oceniona została decyzja, od której strona nie wniosła odwołania. Rozpoznania tej sprawy przez organ drugiej instancji stanowi rażące naruszenie art. 16 § 1 oraz art. 138 Kpa, ponieważ doprowadziło do weryfikacji w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a zatem takiej, która korzysta z ochrony trwałości.
Dodatkowo wskazać należy, że w dniu orzekania przez organ drugiej instancji decyzja z dnia [...] sierpnia 2005 r. była już zmieniona decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...], co jednak dla niniejszej sprawy nie ma znaczenia. Natomiast jeżeli organ miał wątpliwości związane z treścią odwołania, w związku z wydaniem decyzji z dnia [...] sierpnia 2005 r., to powinien zwrócić się do strony o wyjaśnienie tych wątpliwości, a nie władczo rozpoznawać odwołanie od decyzji, której to odwołanie nie dotyczy.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzeczono jak w sentencji.