I SA/WA 583/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę właścicieli na decyzję Ministra Infrastruktury zezwalającą na niezwłoczne zajęcie nieruchomości pod budowę drogi krajowej.
Właściciele nieruchomości skarżyli decyzję Ministra Infrastruktury zezwalającą na niezwłoczne zajęcie ich gruntów pod budowę drogi krajowej. Argumentowali, że organ nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego i nie uwzględnił ich dobrej woli w negocjacjach. Sąd uznał jednak, że przesłanki do niezwłocznego zajęcia nieruchomości zostały spełnione zgodnie z ustawą o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, a zarzuty dotyczące wywłaszczenia powinny być rozpatrywane w odrębnym postępowaniu.
Sprawa dotyczyła skargi K.P., G.P., M.P., S.P. i K.P. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2005 r., utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2004 r., zezwalającą Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad na niezwłoczne zajęcie nieruchomości pod budowę drogi obwodowej. Skarżący podnosili, że decyzja organu pierwszej instancji była bezzasadna i przedwczesna, a zwłoka w realizacji inwestycji wynikała z działań GDDKiA. Twierdzili, że nie przeprowadzono wyczerpującego postępowania dowodowego i pominięto ich interes prawny. Minister Infrastruktury utrzymał decyzję w mocy, wskazując na spełnienie przesłanek z art. 17 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, w tym ważny interes społeczny i konieczność dysponowania terenem do uzyskania pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wykazał uzasadnienie dla niezwłocznego zajęcia nieruchomości. Sąd podkreślił, że kwestie dotyczące wywłaszczenia i ceny nieruchomości mogą być przedmiotem rozpatrzenia jedynie w postępowaniu wywłaszczeniowym, a nie w postępowaniu dotyczącym zezwolenia na niezwłoczne zajęcie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd uznał, że Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wykazał uzasadnienie dla niezwłocznego zajęcia nieruchomości, a przesłanki z art. 17 ustawy zostały spełnione.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte, inwestor musi dysponować terenem do uzyskania pozwolenia na budowę, a realizacja inwestycji z Krajowego Funduszu Drogowego oraz pogarszająca się sytuacja komunikacyjna uzasadniają niezwłoczne zajęcie nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.s.z.p.i.r.i.w.k. art. 17 § 1
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych
Po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego wojewoda, na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, udziela w uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzeczenia sądu o oddaleniu skargi.
Pomocnicze
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia przepisu dotyczącego wyczerpującego postępowania dowodowego.
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia przepisu dotyczącego zebrania i oceny materiału dowodowego.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia zasady praworządności.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów.
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia zasady przekonywania.
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu.
p.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określenie zakresu kognicji sądów administracyjnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spełnienie przesłanek z art. 17 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych. Uzasadnienie niezwłocznego zajęcia nieruchomości ważnym interesem społecznym i koniecznością dysponowania terenem. Kwestie wywłaszczenia i ceny nieruchomości podlegają rozpatrzeniu w odrębnym postępowaniu.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 80 i 77 k.p.a. poprzez niepełne postępowanie dowodowe. Pominięcie interesu prawnego skarżących. Zwłoka w realizacji inwestycji wynika z taktyki GDDKiA. Właściciele wykazali dobrą wolę w negocjacjach i złożyli operat szacunkowy. Decyzja narusza konstytucyjne prawo do własności.
Godne uwagi sformułowania
sąd uznał, że wnioskujący o niezwłoczne zajęcie nieruchomości Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wykazał, iż przypadek niniejszy jest uzasadniony sąd nie mógł uwzględnić zarzutów skargi takich jak gotowość zbycia nieruchomości, oczekiwanie na inną korzystniejszą cenę nieruchomości, gdyż dotyczą ona wywłaszczenia nieruchomości i mogą być przedmiotem rozpatrzenia tylko w postępowaniu wywłaszczeniowym
Skład orzekający
Anna Lech
sprawozdawca
Gabriela Nowak
przewodniczący
Mirosław Gdesz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 17 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, w szczególności przesłanek uzasadniających niezwłoczne zajęcie nieruchomości oraz rozgraniczenie postępowania o zajęcie od postępowania wywłaszczeniowego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej ustawy drogowej i stanu prawnego z 2005 roku. Może być mniej aktualne w kontekście późniejszych zmian legislacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy konfliktu między interesem społecznym (budowa drogi krajowej) a prawem własności. Pokazuje, jak sądy rozstrzygają takie spory, stosując specyficzne przepisy dotyczące inwestycji drogowych.
“Prawo własności kontra budowa drogi: Kto wygrał spór o ziemię pod obwodnicę?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 583/05 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-12-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-03-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Lech /sprawozdawca/ Gabriela Nowak /przewodniczący/ Mirosław Gdesz. Symbol z opisem 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę Skarżony organ Minister Budownictwa Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie NSA Anna Lech (spr.) asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Piotr Kabała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi K.P., G. P., M. P., S. P., K. P. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości oddala skargę Uzasadnienie I SA/Wa 583/05 UZASADNIENIE Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] września 2004 r., nr [...] orzekającej o udzieleniu Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad zezwolenia na niezwłoczne zajęcie, w celu budowy dwujezdniowej drogi obwodowej w ciągu drogi krajowej nr [...], nieruchomości położonej w Gminie W., obręb D., stanowiącej niezabudowane działki nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha oraz nadaniu powyższej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności W uzasadnieniu decyzji Minister Infrastruktury przedstawił następujący stan sprawy: działając na podstawie art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.) Wojewoda [...], decyzją nr [...] z dnia [...] września 2004r., nr [...], orzekł o udzieleniu Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości położonej w Gminie W., obręb D., oznaczonej jako działki nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha oraz nadaniu powyższej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Od powyższej decyzji odwołanie do Ministra Infrastruktury wnieśli K. P., M. P., G. P., K. P. oraz S. P. podnosząc, iż decyzja organu wojewódzkiego jest bezzasadna i przedwczesna, bowiem wyrażają oni zgodę na sprzedaż nieruchomości, a zwłoka w realizacji inwestycji leży po stronie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, która nie przeprowadziła z odwołującymi się skutecznych negocjacji. Po rozpatrzeniu odwołania Minister Infrastruktury stwierdził, że zgodnie z art. 17 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego wojewoda, na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, udziela w uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wojewódzki wskazał, iż zgodnie z decyzją Burmistrza Miasta i Gminy W. z dnia [...] listopada 200l r., nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę inwestor zobowiązany jest dysponować terenem. Ponadto realizacja przedmiotowej inwestycji następuje przy wykorzystaniu środków z Krajowego Funduszu Drogowego, a w przypadku niedotrzymania harmonogramu prac przyznane środki zostaną cofnięte i przyznane na zgłoszone zadania z listy rezerwowej. Organ wojewódzki wskazał również, że droga nr [...] obciążona jest dużym ruchem, a przedłużające się rozpoczęcie prac drogowych na tym odcinku pogarsza sytuację komunikacyjną, a zatem wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości uzasadnione jest również ważnym interesem społecznym. Minister Infrastruktury odnosząc się zaś do zarzutów stron odwołujących się stwierdził, iż w przedmiotowym postępowaniu organ bada jedynie zaistnienie przesłanek określonych w art. 17 powołanej ustawy, tzn. czy toczy się postępowanie wywłaszczeniowe, oraz czy wydanie decyzji jest uzasadnione. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte wobec bezskutecznego upływu wyznaczonego terminu do zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości, a konieczność dysponowania przedmiotową nieruchomością została również szczegółowo uzasadniona we wniosku Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości. Wobec powyższego uznał, iż brak jest podstaw do uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2004r. Na decyzję Ministra Infrastruktury złożyli skargę K. P., G. P., M. P., S. P. i K. P. i wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażący naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi podnieśli, że organ administracji publicznej pierwszej instancji nie przeprowadził w sposób wyczerpujący postępowania dowodowego, co stanowi naruszenie art. 80 kpa Wniosek Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad o wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie gruntów nie może stanowić całokształtu materiału dowodowego. Skarżący uważają, że decyzja Wojewody [...] została wydana z naruszeniem art. 77 kpa i została oparta wyłącznie na ustaleniach inwestora, a skarżący jako strona mająca w postępowaniu interes prawny zostali pominięci przez Wojewodę. Art. 17 § 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych stanowi m.in. "...wojewoda, na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad udziela w uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe". Zdaniem skarżących, nie zachodzi przesłanka uzasadniająca wydanie takiej decyzji, gdyż "przypadek" nie jest uzasadniony. Przewlekłość postępowania w sprawie wykupu gruntów pod powyższą inwestycję wynika z "taktyki" Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad. Właściciele gruntów wykazali maksimum dobrej woli do zawarcia dobrowolnej umowy sprzedaży. Zorganizowani w Społeczny Komitet, wielokrotnie występowali do Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad z oficjalnymi pismami o negocjacje cenowe. Również na żądanie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad wykonali operat szacunkowy wartości nieruchomości. Inwestor jednocześnie zapewniał ich, iż propozycję cenową opiera na podstawie własnego operatu wyceny nieruchomości co okazało się nieprawdą. Operat szacunkowy wyceny gruntu został złożony w Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w dniu [...] października 2003 r. Tymczasem inwestor złożył wniosek o wszczęcie procedury wywłaszczeniowej i wydanie przedmiotowej decyzji nie ustosunkowując się do złożonego przez nich operatu. Skarżący uważają, że nie było żadnych podstaw prawnych do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego, a zatem i do wydania przedmiotowej decyzji. Jako właściciele oczekują tylko godziwego odszkodowania za grunt, jak też równego traktowania wszystkich właścicieli. Natomiast wydanie decyzji o zajęciu gruntów oraz nadanie jej rygoru natychmiastowej wykonalności godzi w ich konstytucyjne prawo do własności i jest naruszeniem posiadania. Organ odwoławczy w żaden istotny sposób nie ustosunkował się do ich zarzutów przedstawionych w odwołaniu i nie rozpoznał całokształtu materiału dowodowego, biorąc tylko pod uwagę argumenty wnioskodawcy, lakonicznie opisując postępowanie organu pierwszej instancji. Rozstrzygnięcie Ministra Infrastruktury jest działaniem arbitralnym i rażąco naruszającym obowiązujące przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, co podważa zaufanie obywateli do organów administracji publicznej. Uzasadnienie decyzji Ministra Infrastruktury zawiera suche fakty, organ ten powinien w sposób niepodważalny uzasadnić celowość utrzymania w mocy decyzji Wojewody [...]. Postępowaniu prowadzonemu przez ten organ zarzucają rażące naruszenie art. 7, 8, 9 i 10 kpa. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem aktów i czynności tej administracji. Kontrola ta dokonywana jest na podstawie akt sprawy i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji był przepis art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm.), który w § 1 stanowi, że po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego wojewoda, na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, udziela w uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2004 r. wystąpił o wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości oraz o wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z nadaniem tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte zawiadomieniem z dnia [...] sierpnia 2004 r. wobec bezskutecznego upływu terminu do zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości i nie zostało zakończone. We wniosku Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad podał, że zgodnie z decyzją Burmistrza Miasta i Gminy W. z dnia [...] listopada 2001 r., nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, inwestor jest obowiązany dysponować terenem, aby uzyskać pozwolenie na budowę. Inwestycja będzie realizowana z wykorzystaniem środków Krajowego Funduszu Drogowego, a więc ich wykorzystanie leży w interesie społecznym i narodowych, a zwłoka w zajęciu nieruchomości może spowodować, że zaplanowana inwestycja drogowa nie będzie zrealizowana, a nadto nie dotrzymanie harmonogramu prac spowoduje cofnięcie środków na ten cel. Droga krajowa nr [...] obciążona jest dużym ruchem, a przedłużające się rozpoczęcie prac drogowych na odcinku, na którym położona jest przedmiotowa nieruchomość, pogarsza sytuację komunikacyjną na tym odcinku. Sąd uznał, że wnioskujący o niezwłoczne zajęcie nieruchomości Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wykazał, iż przypadek niniejszy jest uzasadniony oraz, że zostały pełnione pozostałe przesłanki z art. 17 powołanej ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. Natomiast sąd nie mógł uwzględnić zarzutów skargi takich jak gotowość zbycia nieruchomości, oczekiwanie na inną korzystniejszą cenę nieruchomości, gdyż dotyczą ona wywłaszczenia nieruchomości i mogą być przedmiotem rozpatrzenia tylko w postępowaniu wywłaszczeniowym. Z tych wszystkich względów sąd, na podstawie art. 151 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI