I SA/Wa 1563/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2021-02-03
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościpodział nieruchomościdroga wojewódzkagospodarka nieruchomościamiprawo administracyjnestrona postępowaniazarząd dróg wojewódzkichplan zagospodarowania przestrzennego

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Województwa na decyzję SKO utrzymującą w mocy zatwierdzenie podziału nieruchomości pod poszerzenie drogi wojewódzkiej, uznając Województwo za stronę postępowania reprezentowaną przez Zarząd Dróg Wojewódzkich.

Województwo wniosło skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta o zatwierdzeniu podziału nieruchomości pod poszerzenie drogi wojewódzkiej. Województwo zarzucało naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestionując status prawny Zarządu Dróg Wojewódzkich jako strony postępowania. Sąd uznał skargę za niezasadną, potwierdzając, że Województwo, reprezentowane przez Zarząd Dróg Wojewódzkich, jest stroną postępowania podziałowego, a decyzja zatwierdzająca podział wywołuje skutki prawne w postaci przejścia własności działki drogowej na rzecz województwa.

Sprawa dotyczyła skargi Województwa na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta o zatwierdzeniu podziału nieruchomości. Podział obejmował wydzielenie działki pod poszerzenie drogi wojewódzkiej. Województwo zarzucało organom naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności kwestionując uznanie Zarządu Dróg Wojewódzkich za stronę postępowania. Skarżący argumentował, że stroną może być jedynie właściwa jednostka samorządu terytorialnego lub Skarb Państwa, a nie jednostka organizacyjna będąca zarządem drogi. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za niezasadną. Sąd potwierdził, że zgodnie z art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, działki wydzielone pod drogi publiczne przechodzą z mocy prawa na własność województwa. W związku z tym, Województwo ma interes prawny w postępowaniu podziałowym. Sąd wyjaśnił, że w przypadku dróg wojewódzkich, zarządcami są zarządy województw, a te mogą wykonywać swoje obowiązki przy pomocy utworzonych jednostek organizacyjnych, takich jak Zarząd Dróg Wojewódzkich. Na podstawie analizy przepisów ustawy o drogach publicznych oraz statutu Zarządu Dróg Wojewódzkich, Sąd uznał, że Województwo jest stroną postępowania, a jego reprezentantem jest Zarząd Dróg Wojewódzkich. Sąd oddalił również zarzut braku wskazania w decyzji zgodności podziału z planem zagospodarowania przestrzennego, wskazując, że organ odniósł się do pozytywnej opinii projektu podziału.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zarząd drogi, reprezentując województwo, jest stroną postępowania o podział nieruchomości pod drogę publiczną.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Województwo ma interes prawny w postępowaniu podziałowym, ponieważ działka wydzielona pod drogę wojewódzką przechodzi z mocy prawa na własność województwa. Zarząd Dróg Wojewódzkich, jako jednostka organizacyjna utworzona przez sejmik województwa i działająca na podstawie statutu, jest statutowym przedstawicielem Województwa w takich sprawach i wykonuje jego uprawnienia i obowiązki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.g.n. art. 98 § 1, 2, 3

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne wojewódzkie przechodzą z mocy prawa na własność województwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna lub orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis stosuje się odpowiednio przy wydzielaniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych.

Pomocnicze

u.d.p. art. 19 § 1, 2

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Dla dróg wojewódzkich zarządcami dróg są zarządy województw. Zarządca drogi jest organem administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg.

u.d.p. art. 20 § 17

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Do właściwości zarządcy drogi należy w szczególności nabywanie nieruchomości pod pasy drogowe dróg publicznych. Pojęcie nabywania nieruchomości obejmuje także udział w postępowaniu administracyjnym, którego skutkiem jest nabycie przez zarządcę drogi na rzecz jednostki samorządu terytorialnego własności nieruchomości.

u.d.p. art. 21 § 1

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Zarządca drogi może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej odpowiednio przez sejmik województwa, radę powiatu lub radę gminy.

u.s.w. art. 41 § 1

Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa

Zarząd województwa wykonuje zadania należące do samorządu województwa, niezastrzeżone na rzecz sejmiku województwa i wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 29

Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § 3

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego (ustawa o drogach publicznych, ustawa o gospodarce nieruchomościami) poprzez błędną wykładnię i uznanie, że zarząd drogi może być stroną postępowania. Naruszenie przepisów k.p.a. (art. 28, 29) poprzez niewłaściwe rozważenie interesu prawnego i uznanie, że stroną jest jednostka organizacyjna, a nie właściwy organ osoby prawnej (województwo). Brak wskazania w decyzji zgodności projektowanego podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Godne uwagi sformułowania

Działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne wojewódzkie przechodzą, z mocy prawa, na własność województwa. Zarządca drogi jest organem administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg. Pojęcie nabywania nieruchomości, użyte w art. 20 pkt 17 ustawy o drogach publicznych, obejmuje także udział w postępowaniu administracyjnym, którego skutkiem jest nabycie przez zarządcę drogi na rzecz jednostki samorządu terytorialnego własności nieruchomości. W ocenie Sądu, rację ma organ odwoławczy, że uprawnienia i obowiązki Województwa [...] - będącego stroną postępowania o podział nieruchomości - wykonuje w niniejszej sprawie skarżący na mocy Statutu [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...].

Skład orzekający

Bożena Marciniak

sprawozdawca

Iwona Kosińska

członek

Małgorzata Boniecka-Płaczkowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie statusu prawnego zarządu drogi jako strony w postępowaniach dotyczących podziału nieruchomości pod drogi publiczne oraz interpretacja przepisów o przejściu własności działek drogowych na rzecz województwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości pod drogę wojewódzką i reprezentacji województwa przez jego zarząd.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w kontekście podziału nieruchomości pod infrastrukturę drogową, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach.

Kto jest stroną w sprawie podziału działki pod drogę? Sąd wyjaśnia rolę zarządu drogi.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I SA/Wa 1563/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-02-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-07-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Marciniak /sprawozdawca/
Iwona Kosińska
Małgorzata Boniecka-Płaczkowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
I OSK 283/22 - Wyrok NSA z 2023-03-23
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Iwona Kosińska WSA Bożena Marciniak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 lutego 2021 r. sprawy ze skargi Województwa [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie podziału nieruchomości oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] kwietnia 2020 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpoznaniu odwołania Województwa [...], utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z [...] stycznia 2020 r., Nr [...], o zatwierdzeniu podziału nieruchomości.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] złożyło Województwo [...].
Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Wnioskiem z [...] stycznia 2019 r. M. O. wystąpił o zatwierdzenie podziału działki nr ew. [...], położonej w obrębie [...], gmina [...], dla której Sąd Rejonowy w [...] prowadzi księgę wieczystą nr [...] na następujące działki: nr [...] o powierzchni [...] ha, nr [...] o powierzchni [...] ha i nr [...] o powierzchni [...] ha.
Postanowieniem z [...] października 2019 r., nr [...], Wójt Gminy [...] pozytywnie zaopiniował projekt podziału przedmiotowej nieruchomości jako zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...], zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy [...] Nr [...] z [...] stycznia 2004 r. (Dz. Urz. Województwa [...] Nr [...], poz. [...]).
Decyzją z [...] stycznia 2020 r. Wójt Gminy [...] zatwierdził podział działki nr ew. [...], położonej w obrębie [...], gmina [...] na działki: nr [...] o powierzchni [...] ha, nr [...] o powierzchni [...] ha oraz nr [...] o powierzchni [...] ha (z przeznaczeniem pod poszerzenie drogi wojewódzkiej nr [...], tj. działki nr ew. [...], obręb [...]), wykazany na mapie z projektowanym podziałem sporządzonej przez geodetę uprawnionego B. M., przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficzne w [...] w dniu [...] grudnia 2019 r. za nr [...], stanowiącej załącznik do przedmiotowej decyzji.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyło Województwo [...] zarzucając wydanie decyzji bez podstawy prawnej i nieustalenie stron postępowania stosownie do reguł k.p.a. oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, w tym nieustalenie właściwej jednostki samorządu terytorialnego.
Decyzją z [...] kwietnia 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z [...] stycznia 2020 r.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Kolegium przywołało treść art. 93 ust. 1, 4 i 5, art. 96 ust. 1 i 4 oraz art. 98 ust. 1, 2 i 3 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i wskazało, że działka nr [...] objęta jest postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...], zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy [...] Nr [...] z [...] stycznia 2004 r. Zgodnie z tym planem przedmiotowa działka położona jest częściowo w strefie terenów zabudowy rozproszonej, częściowo w strefie terenów rolnych (jednostka planistyczna [...]). W części działka znajduje się zaś w pasie projektowanej do poszerzenia drogi wojewódzkiej klasy Z - nr [...] [...] - [...] - [...] (ozn. [...]). Powyższe wynika z postanowienia Wójta Gminy [...] z [...] października 2019 r. pozytywnie opiniującego projekt podziału działki nr [...], wyciągu z miejscowego planu Gminy [...] z [...] marca 2020 r., a także wyrysu z tego planu. W ocenie Kolegium, prawidłowo zatem organ pierwszej instancji zatwierdził podział działki nr [...] na działki nr [...] o powierzchni [...] ha, nr [...] o powierzchni [...] ha oraz nr [...] o powierzchni [...] ha (z przeznaczeniem pod poszerzenie drogi wojewódzkiej nr [...], tj. działki nr ew. [...], obręb [...]) jako zgodny z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...].
Organ odwoławczy wskazał również, że na obecnym etapie podziału nie ma znaczenia zarzut ewentualnego braku opiniowania planu miejscowego przez zarządcę drogi. Przedmiotem postępowania w sprawie podziału nieruchomości jest bowiem stwierdzenie zgodności projektowanego podziału z planem miejscowym oraz jego zatwierdzenie, a nie ocena legalności samego planu miejscowego. Za niezasadne zatem uznało Kolegium zarzuty dotyczące niewykazania w decyzji zgodności projektowanego podziału z planem miejscowym.
Organ odwoławczy nie podzielił również zarzutu skierowania decyzji do podmiotu nie będącego stroną i niezapewnienia udziału w sprawie wszystkim stronom postępowania. Z art. 98 u.g.n. wynika bowiem w sposób nie budzący wątpliwości, że wydzielenie części działki na wniosek jej właściciela pod drogę wojewódzką powoduje przejście prawa własności wydzielonej działki drogowej na rzecz samorządu danego województwa. Przepis ten stosuje się odpowiednio przy wydzielaniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych. Zatem, w ocenie organu, stroną zainteresowaną w sprawie ww. podziału jest województwo, którego zarząd pełni funkcję zarządcy danej drogi wojewódzkiej zgodnie z postanowieniami art. 19 ust. 2 ustawy 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Oznacza to, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy podział działki nr [...] spowoduje przejście wydzielonej z niej działki nr [...] na własność Województwa [...].
Kolegium wskazało jednocześnie, że zgodnie ze Statutem [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] (nadanym uchwałą nr [...] Sejmiku Województwa [...] z [...] czerwca 2011 r. w sprawie nowego brzmienia statutu wojewódzkiej samorządowej jednostki organizacyjnej pod nazwą [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...], Dziennik Urzędowy Województwa [...] Nr [...], poz. [...]), do zakresu działania [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...], będącego zarządem dróg wojewódzkich, należy prowadzenie spraw związanych z regulacją stanów prawnych gruntów zajętych pod drogi wojewódzkie, prowadzenie w imieniu Samorządu Województwa [...] spraw związanych z nabywaniem nieruchomości na potrzeby zarządzania drogami wojewódzkimi, nabywanie w imieniu i na rzecz Województwa [...] nieruchomości pod pasy drogowe dróg wojewódzkich oraz gospodarowanie nimi w ramach posiadanego prawa, nabywanie nieruchomości innych niż wymienione w pkt 28 na potrzeby zarządzania drogami i gospodarowanie nimi w ramach posiadanego prawa, sprawowanie nieodpłatnego trwałego zarządu gruntami w pasach drogowych i ich ewidencja (§ 7 pkt 26 do 30 ww. Statutu). Ponadto, w myśl § 10 ust. 1 pkt 2) Statutu, do zakresu działania Dyrektora należy w szczególności reprezentowanie oraz działanie w imieniu [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] wobec władz, instytucji, organizacji oraz osób trzecich. Powyższe potwierdza pełnomocnictwo udzielone uchwałą Nr [...] Zarządu Województwa [...] z [...] stycznia 2020 r. w sprawie udzielenia pełnomocnictwa pełniącemu obowiązki Dyrektora [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...].
Kolegium uznało zatem, że [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...] oraz jego Dyrektor są statutowo umocowani do reprezentowania Województwa [...] w sprawach związanych z przejmowaniem praw do nieruchomości pod drogami wojewódzkimi, w tym w sprawach podziału nieruchomości skutkującego przejściem jej części na własność Województwa, jako działki drogowej. Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, prawidłowo organ pierwszej instancji skierował decyzję o podziale do [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] - właśnie jako statutowego reprezentanta Województwa [...].
Na marginesie Kolegium podniosło, że [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...] wskazano jako reprezentującego stronę postępowania w postanowieniu opiniującym z [...] października 2019 r., czego Zarząd nie kwestionował.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] złożyło Województwo [...] zarzucając tej decyzji:
1) rażącą obrazę przepisów prawa materialnego, to jest art. 19 ust. 1, ust. 2 pkt 2 w związku z art. 21 ust. 1, w związku z art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w związku z art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wskutek błędnej wykładni i uznanie, że zarząd drogi, jako odrębna od zarządcy drogi jednostka organizacyjna w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych, może być stroną postępowania, którego przedmiotem jest wydanie decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości pod drogę publiczną według oznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, gdy prawidłowa analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że stroną postępowania może być tylko właściwa jednostka samorządu terytorialnego lub Skarb Państwa,
2) rażące naruszenie przepisów i zasad postępowania zawartych w k.p.a., a mianowicie:
a) stwierdzenie, że w przedmiotowej sprawie może brać udział inny podmiot niż wskazany w art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami i niezawiadomienie tego podmiotu o toczącym się postępowaniu,
b) art. 28 i art. 29 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe rozważenie w odniesieniu do całości sprawy i uznanie, że interes prawny w postępowaniu można wywodzić z przepisów stanowiących akty działania organów samorządu województwa (uchwały sejmiku województwa i uchwały zarządu województwa), a nie z przepisów prawa materialnego, w tym przepisów prawa miejscowego oraz że stroną postępowania w przypadku decyzji wydawanej na podstawie art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest samorządowa jednostka organizacyjna będąca zarządem drogi, w sytuacji gdy organ nie zawiadomił osoby prawnej - właściwego województwa w rozumieniu ustawy o samorządzie województwa – tj. organu tej osoby prawnej.
Powołując się na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, względnie stwierdzenie jej nieważności jako obarczonej wadą nieważności oraz przeprowadzenie dowodów z dokumentów na okoliczności wskazane w skardze.
W uzasadnieniu skargi Województwo podniosło, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że pas drogowy i nieruchomość gruntowa nie są pojęciami tożsamymi, jak niezasadnie przyjęło Kolegium. W ocenie skarżącego, organ całkowicie dowolnie pozwolił na ustalenie zarówno pojęcia drogi, jak i nieruchomości pod drogę, a wreszcie utożsamił pojęcie nabycia nieruchomości pod drogę z pojęciem prowadzenia spraw związanych z nabyciem nieruchomości pod drogę, a także z pojęciem stwierdzenia nabycia nieruchomości z mocy prawa.
Skarżący podniósł, że interes prawny w przypadku decyzji podziałowej mogą mieć tylko podmioty, które są właścicielami lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości. Ustawa o gospodarce nieruchomościami nie wskazuje, że podmioty będące jednostkami organizacyjnymi danej jednostki samorządu terytorialnego, w tym przypadku województwa, mogą być stronami takiej decyzji. Przeciwnie, ustawa wskazuje wyraźnie podmioty, na rzecz których przechodzi własność gruntów. Brak jest wśród nich jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi. [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...] jest jednostką organizacyjną utworzoną na mocy art. 21 ust. 1 ustawy o drogach publicznych jako zarząd drogi stosownie do Statutu tej jednostki. Nie jest jednak organem osoby prawnej jaką jest Województwo [...], co potwierdza treść ww. Statutu. Zarząd nie wykonuje czynności za osobę prawną jaką jest Województwo.
Ponadto, w ocenie skarżącego, wydając zaskarżone rozstrzygnięcie organ zaniechał ustalenia istotnej dla sprawy okoliczności czy podział jest zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego oraz czy i w jakim zakresie i pod jaką drogę publiczną podział nastąpił.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z [...] stycznia 2020 r. o zatwierdzeniu podziału działki nr ew. [...], położonej w obrębie [...], gmina [...], na następujące działki: nr [...] o powierzchni [...] ha, nr [...] o powierzchni [...] ha i nr [...] o powierzchni [...] ha (z przeznaczeniem pod poszerzenie drogi wojewódzkiej nr [...], tj. działki nr ew. [...], obręb [...]).
Na skutek podziału zatwierdzonego zaskarżoną decyzją doszło, między innymi, do wydzielenia działki pod poszerzenie drogi wojewódzkiej. Art. 98 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami stanowi, że działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne wojewódzkie przechodzą, z mocy prawa, na własność województwa, z dniem w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis ten stosuje się odpowiednio przy wydzielaniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych.
Uznać zatem trzeba, że interes prawny w postępowaniu podziałowym ma Województwo [...], którego zarząd pełni funkcję zarządcy danej drogi wojewódzkiej zgodnie z art. 19 ust. 2 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 470). Decyzja zatwierdzająca podział wywołuje bowiem skutki prawne nie tylko dla uprawnionego do otrzymania odszkodowania, ale również dla wypłacającego to odszkodowanie, w tym wypadku dla Województwa [...]. Bez wątpienia zatem Województwo odpowiada kryterium strony w rozumieniu art. 28 k.p.a.
Zaskarżoną decyzję podziałową organ skierował do [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] jako statutowego przedstawiciela Województwa [...]. Takie działanie organu zakwestionował skarżący podnosząc, że pozostaje ono w sprzeczności z przepisami ustawy o drogach publicznych w związku z art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również z art. 28 i 29 k.p.a.
W odniesieniu do powyższego wyjaśnić trzeba, że zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 512), zarząd województwa wykonuje zadania należące do samorządu województwa, niezastrzeżone na rzecz sejmiku województwa i wojewódzkich samorządowych jednostek organizacyjnych. Jest to przepis ogólny, wprowadzający tak zwane domniemanie kompetencyjne na rzecz zarządu województwa. Przepisem szczególnym w stosunku do niego jest art. 19 ust. 2 pkt 2 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 470), zgodnie z którym dla dróg wojewódzkich zarządcami dróg są zarządy województw. Art. 19 ust. 1 powołanej ustawy stwierdza natomiast, że zarządcą drogi jest organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg.
Skoro w niniejszej sprawie przejście własności wydzielonej działki nr [...] nastąpiło w związku z ustaleniem, że działka ta jest przeznaczona pod poszerzenie drogi wojewódzkiej, to sprawa wydzielenia tej nieruchomości należy do zakresu spraw związanych z planowaniem dróg. W konsekwencji, sprawa ta należy do właściwości zarządcy drogi w rozumieniu art. 19 ustawy o drogach publicznych, a nie do właściwości zarządu województwa na podstawie art. 41 ustawy o samorządzie województwa. Stanowisko takie znajduje również potwierdzenie w treści art. 20 pkt 17 ustawy o drogach publicznych, według którego do właściwości zarządcy drogi należy w szczególności nabywanie nieruchomości pod pasy drogowe dróg publicznych. W ocenie Sądu, pojęcie nabywania nieruchomości, użyte w art. 20 pkt 17 ww. ustawy, obejmuje także udział w postępowaniu administracyjnym, którego skutkiem jest nabycie przez zarządcę drogi na rzecz jednostki samorządu terytorialnego własności nieruchomości. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, zarządca drogi (w rozpatrywanej sprawie Zarząd Województwa [...]) może wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi, utworzonej odpowiednio przez sejmik województwa, radę powiatu lub radę gminy.
Z akt sprawy wynika, że mocą uchwały Sejmiku Województwa [...] utworzono wojewódzką samorządową jednostkę organizacyjną - [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...]. W ocenie Sądu, rację ma organ odwoławczy, że uprawnienia i obowiązki Województwa [...] - będącego stroną postępowania o podział nieruchomości - wykonuje w niniejszej sprawie skarżący na mocy Statutu [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...], nadanego uchwałą nr [...] Sejmiku Województwa [...] z [...] czerwca 2011 r. w sprawie nowego brzmienia statutu wojewódzkiej samorządowej jednostki organizacyjnej pod nazwą [...] Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...] (Dziennik Urzędowy Województwa [...] Nr [...], poz. [...]), dalej zwanego "Statutem". Niewątpliwie rolą Statutu jest skonkretyzowanie kto wykonuje uprawnienia i obowiązki Województwa [...] na gruncie ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Istotne jest przy tym, że postanowienia przedmiotowego Statutu nie dotyczą kształtowania interesu prawnego Województwa [...], lecz określają sposób jego reprezentacji oraz wykonywania wszystkich obowiązków Województwa [...] w zakresie określonym tym Statutem.
W § 4 Statutu wskazano, że przedmiotem działania [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] jest realizacja zadań w zakresie zarządzania drogami wojewódzkimi na terenie Województwa [...]. W § 7 określono, że do zakresu działania [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...], będącego zarządem dróg wojewódzkich, należy wykonywanie zadań zarządcy dróg wojewódzkich określonych w ustawie z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, w tym w szczególności: prowadzenie spraw związanych z regulacją stanów prawnych gruntów zajętych pod drogi wojewódzkie (pkt 26), prowadzenie w imieniu Samorządu Województwa [...] spraw związanych z nabywaniem nieruchomości na potrzeby zarządzania drogami wojewódzkimi (pkt 27), nabywanie w imieniu i na rzecz Województwa [...] nieruchomości pod pasy drogowe dróg publicznych oraz gospodarowanie nimi w ramach posiadanego prawa (pkt. 28), nabywanie nieruchomości innych niż wymienione w pkt 28 na potrzeby zarządzania drogami i gospodarowania nimi w ramach posiadanego prawa (pkt 29).
Z kolei, w § 8 ust. 1 i 2 Statutu wskazano, że działalnością [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich kieruje Dyrektor na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez Zarząd Województwa [...]. Stosownie do § 10 ust. 1 pkt 2 Statutu, do zakresu działania Dyrektora Zarządu należy w szczególności reprezentowanie oraz działanie w imieniu [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] wobec władz, instytucji, organizacji oraz osób trzecich. Powyższe, na co trafnie zwróciło uwagę Kolegium, potwierdza imienne pełnomocnictwo udzielone uchwałą Nr [...] Zarządu Województwa [...] z [...] stycznia 2020 r. w sprawie udzielenia pełnomocnictwa pełniącemu obowiązki Dyrektora [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...].
Wobec powyższego, słusznie uznały organy, że stroną przedmiotowego postępowania o podział nieruchomości na podstawie art. 98 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest Województwo [...] reprezentowane przez Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...]. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy to Zarząd Dróg Wojewódzkich wykonuje bowiem uprawnienia i obowiązki Województwa [...]. Nie działa on bowiem we własnym imieniu, lecz w imieniu i na rzecz Województwa [...] jako statutowy reprezentant strony postępowania.
W tej sytuacji za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia art. 19 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 w związku z art. 21 ust. 1 w związku z art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w związku z art. 98 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Z przyczyn wskazanych powyżej Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 28 i 29 k.p.a.
Za chybiony Sąd uznał również zarzut braku wskazania w zaskarżonej decyzji zgodności projektowanego podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W treści zaskarżonej decyzji organ odniósł się bowiem wprost do postanowienia Wójta Gminy [...] Nr [...] z [...] października 2019 r., którym pozytywnie zaopiniowano projekt podziału działki nr [...] z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.).
-----------------------
2

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI