I SA/Wa 1507/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2023-11-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
świadczenie pielęgnacyjneopieka nad osobą niepełnosprawnątermin przyznania świadczeniaustawa o świadczeniach rodzinnychniepełnosprawnośćwniosekkompletowanie dokumentacjiSamorządowe Kolegium OdwoławczeWojewódzki Sąd Administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję przyznającą świadczenie pielęgnacyjne od 1 lipca 2022 r., uznając, że skarżący nie wykazał prawa do świadczenia od 1 maja 2022 r. z powodu niekompletnego wniosku.

Skarżący domagał się przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od 1 maja 2022 r., twierdząc, że złożył kompletny wniosek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze przyznało świadczenie od 1 lipca 2022 r., wskazując, że dopiero od 6 lipca 2022 r. istniało orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności matki skarżącego, co było warunkiem przyznania świadczenia. WSA oddalił skargę, uznając, że rację ma organ, gdyż wniosek złożony w maju 2022 r. nie był kompletny, a świadczenie mogło być przyznane najwcześniej od miesiąca, w którym wydano orzeczenie o niepełnosprawności.

Sprawa dotyczyła skargi T. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, która przyznała świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad ojcem od 1 lipca 2022 r. do 31 grudnia 2022 r. oraz od 1 stycznia 2023 r. do 29 kwietnia 2024 r. Skarżący domagał się przyznania świadczenia od 1 maja 2022 r., argumentując, że złożył kompletny wniosek w tym terminie. Prezydent odmówił przyznania świadczenia, wskazując, że niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała po 18. roku życia. SKO uchyliło decyzję Prezydenta, przyznając świadczenie od 1 lipca 2022 r., powołując się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego i NSA, zgodnie z którym data powstania niepełnosprawności nie jest przeszkodą, ale podkreślając, że dopiero od 6 lipca 2022 r. istniało orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności matki skarżącego, co było warunkiem przyznania świadczenia. Skarżący wniósł skargę, zarzucając naruszenie art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych i domagając się przyznania świadczenia od 1 maja 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając ją za nieuzasadnioną. Sąd stwierdził, że rację ma organ, ponieważ wniosek złożony w maju 2022 r. nie był kompletny. Świadczenie mogło być przyznane najwcześniej od pierwszego dnia miesiąca, w którym wydano orzeczenie o niepełnosprawności matki skarżącego (6 lipca 2022 r.), czyli od 1 lipca 2022 r. Sąd podkreślił, że skarżący dopiero od tej daty dysponował kompletem dokumentów warunkujących prawo do świadczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Świadczenie pielęgnacyjne może być przyznane najwcześniej od pierwszego dnia miesiąca, w którym wydano orzeczenie o niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, jeśli wniosek został złożony wcześniej, ale nie był kompletny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rację ma organ przyznający świadczenie od 1 lipca 2022 r., ponieważ skarżący dysponował kompletem dokumentów warunkujących prawo do świadczenia dopiero od 6 lipca 2022 r., mimo złożenia wniosku w maju 2022 r. Wniosek złożony w maju nie był kompletny, a świadczenie można przyznać od miesiąca, w którym wpłynął kompletny wniosek z wymaganymi dokumentami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.ś.r. art. 17

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 17 § ust. 1a

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 17 § ust. 5 pkt 2 lit. a

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Określa warunki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, w tym wymóg posiadania orzeczenia o niepełnosprawności.

u.ś.r. art. 24 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Świadczenie pielęgnacyjne przyznaje się od miesiąca złożenia wniosku z prawidłowo wypełnionymi dokumentami.

Pomocnicze

u.ś.r. art. 24a § ust. 3

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ prawidłowo ustalił datę początkową przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od 1 lipca 2022 r., ponieważ skarżący dysponował kompletem dokumentów dopiero od 6 lipca 2022 r.

Odrzucone argumenty

Skarżący argumentował, że świadczenie pielęgnacyjne powinno być przyznane od 1 maja 2022 r., gdyż złożył kompletny wniosek w tym terminie.

Godne uwagi sformułowania

niemożność ustalenia okresu powstania niepełnosprawności u osoby nad którą sprawować ma opiekę skarżący, ewentualnie powstanie tej niepełnosprawności po 18 roku życia nie może być podstawą do odmowy przyznania świadczenia tylko wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami – w świetle art. 24 ust. 2 u.ś.r. – może stanowić podstawę do przyznania świadczenia od pierwszego dnia miesiąca w którym taki wniosek wpłynął dopiero od dnia 6 lipca 2022 r. lekarz orzecznik ZUS-u stwierdził, że matka skarżącego (...) jest osobą niepełnosprawną o znacznym stopniu niepełnosprawności, a zatem w świetle wykładni przepisów ustawy (...) skarżący dopiero od dnia 6 lipca 2022 r., tj. od dnia wydania tego orzeczenia dysponował kompletem dokumentów warunkujących jego prawo do spornego świadczenia.

Skład orzekający

Bożena Marciniak

przewodniczący

Jolanta Dargas

członek

Magdalena Durzyńska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w zależności od kompletności wniosku i daty wydania orzeczenia o niepełnosprawności."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w danym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego świadczenia socjalnego i precyzyjnej interpretacji przepisów dotyczących terminu jego przyznania, co jest istotne dla wielu obywateli i praktyków prawa.

Kiedy naprawdę można dostać świadczenie pielęgnacyjne? Sąd wyjaśnia kluczową kwestię terminu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 1507/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-11-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Marciniak /przewodniczący/
Jolanta Dargas
Magdalena Durzyńska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 615
art. 17 i  art. 17 ust. 1a
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tj.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bożena Marciniak, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Dargas, sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 listopada 2023 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 16 maja 2023 r. nr KOC/2576/Sr/23 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 16 maja 2023 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej organ, Kolegium) po rozpoznaniu odwołania T. P. (dalej: skarżący), uchyliło w całości decyzję Prezydenta [...] z dnia 22 marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i przyznało skarżącemu świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad ojcem – W. P. od dnia 1 lipca 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. w kwocie 2119 zł oraz od dnia 1 stycznia 2023 r. do dnia 29 kwietnia 2024 r. w kwocie 2458 zł miesięcznie
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:
Prezydent [...], po rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia 24 maja 2022 r., działając na podstawie art. 1, art. 2 pkt 2, art. 3, art. 17, art. 20, art. 23 ust. 1, ust. 2, art. 24 ust. 1, ust. 2a, ust. 4, art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 2023, poz. 390 – dalej u.ś.r.), odmówił skarżącemu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Prezydent wskazał m.in., że niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała po 18 roku życia, wobec tego nie spełnione zostały przesłanki z u.ś.r.
Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, w którym podniósł, że kwestia daty powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki nie powinna być w ogóle brana pod uwagę w sprawie.
Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją Kolegium uchyliło w całości ww. decyzję Prezydenta i przyznało skarżącemu świadczenie pielęgnacyjne na wskazany powyżej okres. Kolegium nie podzieliło stanowiska organu pierwszej instancji i wskazało – powołując się w tym względzie na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. w sprawie K 38/13 będący podstawą ugruntowanej linii orzeczniczej sądów administracyjnych – że niemożność ustalenia okresu powstania niepełnosprawności u osoby nad którą sprawować ma opiekę skarżący, ewentualnie powstanie tej niepełnosprawności po 18 roku życia nie może być podstawą do odmowy przyznania świadczenia. Ponadto, organ wskazał, że w świetle przepisów u.ś.r. (art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a i art. 24), uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2022 r. sygn. I OPS 2/22 oraz ustaleń dokonanych przez organ pierwszej instancji na podstawie m.in. wywiadu środowiskowego i licznych dokumentów zachodziły przesłanki do przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego na wskazany okres począwszy od 1 lipca 2022 r. Organ podkreślił, że dopiero w dniu 6 lipca 2022 r. lekarz orzecznik z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wydał orzeczenie, że matka wnioskodawcy (małżonka osoby wymagającej opieki) jest osobą niepełnosprawną o znacznym stopniu niepełnosprawności, a zatem dopiero od tego dnia można uznać, że skarżący dysponował "kompletem niezbędnych dokumentów".
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem organu skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w której zarzucił organowi naruszenie:
- prawa materialnego mającego istotny wpływ na wydanie przedmiotowej decyzji poprzez niezastosowanie normy prawnej wyrażonej w art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych co spowodowało nie przyznanie skarżącemu świadczenia począwszy od dnia, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami tj. od dnia 1 maja 2022 r.
W oparciu o ww. zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ppsa i o zasądzenie od organu zwrotu kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że organ winien udzielić skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego na okres od 1 maja 2022 r., tj. od początku miesiąca w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami do końca okresu zasiłkowego, a nie od 1 lipca 2022 r.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest nieuzasadniona, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja przyznająca skarżącemu świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad niepełnosprawnym ojcem w stopniu znacznym na okres od 1 lipca 2022 r. do 31 grudnia 2022 r. oraz od 1 stycznia 2023 r. do 29 kwietnia 2024 r. Podstawą zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy, tj. art. 17 i art. 17 ust. 1a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 2023, poz. 390) – dalej u.ś.r.
W rozpatrywanej sprawie nie jest kwestionowane, że skarżący spełnia przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Spór wyłącznie sprowadza się do terminu początkowego przyznania tego świadczenia. Skarżący stoi na stanowisku, że świadczenie powinno mu przysługiwać od 1 maja 2022 r. zgodnie z art. 24 ust. 2 u.ś.r., a nie jak ustalił organ od 1 lipca 2022 r. - gdyż jak twierdzi - prawidłowo wypełniony wniosek został złożony do organu w maju 2022 r.
W ocenie Sądu w kontrolowanej sprawie rację ma organ. Z akt sprawy jasno wynika, że wniosek faktycznie został przez skarżącego złożony do organu w maju 2022 r. jednakże nie był kompletny. A tylko wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami – w świetle art. 24 ust. 2 u.ś.r. – może stanowić podstawę do przyznania świadczenia od pierwszego dnia miesiąca w którym taki wniosek wpłynął. Zasadnie organ uznał, że w sprawie należy przyznać skarżącemu świadczenie pielęgnacyjne od 1 lipca 2022 r. bowiem jak trafnie podkreślono dopiero w dniu 6 lipca 2022 r. lekarz orzecznik ZUS-u stwierdził, że matka skarżącego (małżonka osoby wymagającej opieki) jest osobą niepełnosprawną o znacznym stopniu niepełnosprawności, a zatem w świetle wykładni przepisów ustawy, tj. art. 17 ust. 5 pkt 2 lit a oraz przywołanej uchwały sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2022 r. sygn. I OPS 2/22 skarżący dopiero od dnia 6 lipca 2022 r., tj. od dnia wydania tego orzeczenia dysponował kompletem dokumentów warunkujących jego prawo do spornego świadczenia. Wobec tego, mimo że faktycznie wniosek został złożony w maju 2022 r. to świadczenie mogło zostać przyznane skarżącemu najwcześniej od pierwszego dnia miesiąca (czyli 1 lipca 2022 r.) w którym wydane zostało orzeczenie o niepełnosprawności matki skarżącego (6 lipca 2022 r.). Zatem domaganie się przez skarżącego przyznania świadczenia na wskazany na wstępie okres począwszy od 1 maja 2022 r. nie ma odzwierciedlenia w dokumentacji, wobec tego w świetle art. 17 ust. 5 pkt. 2a u.ś.r. (w ówczesnym brzmieniu) jest całkowicie niezasadne, w konsekwencji nie można uznać, że organ naruszył przepis art. 24 ust. 2 u.ś.r.
Nie ma również zastosowania w niniejszej sprawie art. 24a ust. 3 u.ś.r. bowiem jak wynika z akt sprawy niewydanie orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności w stosunku do matki skarżącego nie wynikało z bezczynności organu ale z konieczności skompletowania dokumentacji medycznej przez skarżącego, co sam przyznał w piśmie z dnia 27 czerwca 2022 r.
Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd oddalił skargę w oparciu o art. 151 ppsa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI