I SA/WA 1463/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Prezydenta Miasta P. na postanowienie Ministra Budownictwa dotyczące wyjaśnienia treści decyzji uwłaszczeniowej, potwierdzając, że opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego obowiązuje od 1 stycznia 2006 r.
Sprawa dotyczyła skargi Prezydenta Miasta P. na postanowienie Ministra Budownictwa wyjaśniające treść decyzji uwłaszczeniowej. Prezydent Miasta kwestionował datę rozpoczęcia naliczania opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu, twierdząc, że powinna ona obowiązywać od daty nabycia prawa (5 grudnia 1990 r.), a nie od 1 stycznia 2006 r. Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną, podzielając stanowisko organów administracji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Prezydenta Miasta P. na postanowienie Ministra Budownictwa z dnia [...] lipca 2006 r., które utrzymało w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. dotyczące wyjaśnienia treści decyzji uwłaszczeniowej z dnia [...] kwietnia 2005 r. Decyzją tą stwierdzono nabycie przez P. prawa użytkowania wieczystego gruntu z dniem 5 grudnia 1990 r. oraz nieodpłatne nabycie własności budynku, a także określono opłatę roczną. Wojewoda wyjaśnił, że opłata ta obowiązuje od 1 stycznia 2006 r. Prezydent Miasta P. zarzucił naruszenie art. 238 k.c. i art. 71 ust. 1 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, twierdząc, że opłata powinna być naliczana od daty nabycia prawa użytkowania wieczystego, a nie od następnego roku po wydaniu decyzji. Sąd oddalił skargę, wskazując, że zgodnie z art. 200 ust. 1 pkt 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przy nabyciu prawa użytkowania wieczystego nie pobiera się pierwszej opłaty, a opłata roczna nie jest pobierana za rok, w którym prawo zostało ustanowione. Sąd powołał się na wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2003 r. (II SA/Łd 736/02), podkreślając deklaratoryjny charakter decyzji uwłaszczeniowej w zakresie powstania prawa i konstytutywny w zakresie warunków.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego obowiązuje od 1 stycznia 2006 r., ponieważ nie pobiera się jej za rok, w którym prawo zostało ustanowione, a pierwsza opłata przypada na rok następny.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 71 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 200 ust. 1 pkt 4 tej ustawy, zgodnie z którym przy nabyciu prawa nie pobiera się pierwszej opłaty, a opłaty nie pobiera się za rok ustanowienia prawa. Podkreślono, że opłata roczna jest płatna z góry za dany rok.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 71 § ust. 1 i 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Opłaty roczne wnosi się przez cały okres użytkowania wieczystego, w terminie do 31 marca każdego roku, z góry za dany rok. Opłaty rocznej nie pobiera się za rok, w którym zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego.
u.g.n. art. 200 § ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Przy nabyciu prawa użytkowania wieczystego nie pobiera się pierwszej opłaty.
k.c. art. 238
Kodeks cywilny
Użytkownik wieczysty jest zobowiązany do uiszczania opłat rocznych przez cały czas trwania tego prawa.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.k.p.k.p. art. 37
Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 113 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 238 k.c. i art. 71 ust. 1 i 4 u.g.n. przez błędne ustalenie początkowego terminu obowiązywania opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, tj. przyjęcie, że obciąża ona użytkownika dopiero od następnego roku po wydaniu decyzji potwierdzającej nabycie prawa.
Godne uwagi sformułowania
Opłaty rocznej nie pobiera się za rok, w którym zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego. Deklaratoryjny charakter decyzji w sprawie stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego gruntu dotyczy wyłącznie kwestii powstania prawa użytkowania wieczystego i związanej z nim własności budynków, innych urządzeń i lokali, natomiast co do warunków powstałego z mocy prawa użytkowania wieczystego oraz nabycia własności budynków, innych urządzeń i lokali decyzja o uwłaszczeniu ma charakter konstytutywny.
Skład orzekający
Joanna Banasiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Elżbieta Lenart
członek
Maria Tarnowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminu rozpoczęcia naliczania opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego, zwłaszcza w przypadku nabycia prawa z mocy prawa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uwłaszczenia przedsiębiorstwa państwowego i interpretacji przepisów z lat 2000-2002.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii finansowej związanej z użytkowaniem wieczystym nieruchomości, która może mieć znaczenie dla wielu podmiotów zarządzających gruntami państwowymi lub komunalnymi.
“Kiedy zaczynasz płacić za użytkowanie wieczyste? Sąd wyjaśnia kluczową datę.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 1463/06 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2006-12-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-09-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Elżbieta Lenart Joanna Banasiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Maria Tarnowska Symbol z opisem 6070 Uwłaszczenie państwowych osób prawnych oraz komunalnych osób prawnych Hasła tematyczne Nieruchomości Sygn. powiązane I OSK 622/07 - Wyrok NSA z 2008-04-11 Skarżony organ Minister Budownictwa Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603 art. 71 ust. 1 i 4 Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn. Dz.U. 2000 nr 84 poz 948 art. 37 ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz (spr.) Sędziowie : sędzia WSA Elżbieta Lenart sędzia WSA Maria Tarnowska Protokolant Lucyna Picho po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta P. reprezentującego Skarb Państwa na postanowienie Ministra Budownictwa z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie wyjaśnienia treści decyzji uwłaszczeniowej oddala skargę. Uzasadnienie Minister Budownictwa postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu zażalenia Prezydenta Miasta P. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] dotyczące wyjaśnienia treści decyzji utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu przedstawiono, co następuje: Wojewoda [...] na podstawie art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.), § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120 ze zm.) i art. 37 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 ze zm.), decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r., nr [...] stwierdził nabycie z dniem 5 grudnia 1990 r. przez P. prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w P., w obrębie [...], oznaczonego jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, zapisanego w księdze wieczystej KW nr [...] oraz nieodpłatne nabycie własności budynku znajdującego się na tym gruncie, a także określił opłatę roczną z tytułu użytkowania wieczystego gruntu. Na wniosek Prezydenta Miasta P. Wojewoda [...] na podstawie art. 113 § 2 kpa, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] wyjaśnił treść decyzji wskazując, iż ustalona w decyzji z dnia [...] kwietnia 2005 r. opłata z tytułu użytkowania wieczystego obowiązuje od dnia 1 stycznia 2006 r. Na powyższe postanowienie Prezydent Miasta P. złożył zażalenie. Rozpatrując zażalenie i mając na uwadze, że obecnie organem właściwym w tym zakresie jest Minister Budownictwa, co wynika z rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 5 maja 2006 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Budownictwa (Dz. U. Nr 76, poz. 537) ustalono, że zgodnie z art. 71 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. opłaty roczne wnosi się przez cały okres użytkowania wieczystego, w terminie do 31 marca każdego roku, z góry za dany rok. Opłaty rocznej nie pobiera się za rok, w którym zostało ustanowione prawo użytkowa wieczystego. Skoro stwierdzenie prawa użytkowania wieczystego nastąpiło w 2005 r., to opłaty rocznej nie pobiera się za ten rok, a więc obowiązek ten powstaje z dniem 1 stycznia 2006 r. Pokreślono ponadto, że przepisy prawa nie przewidują ustalenia opłaty rocznej z mocą wsteczną. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Prezydent Miasta P. jako prezydent miasta na prawach powiatu, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzucając naruszenie art. 238 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny oraz art. 71 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) polegające na błędnym ustaleniu początkowego terminu obowiązywania opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, to jest na przyjęciu, że opłata ta obciąża użytkownika wieczystego dopiero od następnego roku po wydaniu decyzji potwierdzającej nabycie prawa. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że powołany przez organy art. 71 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami odnosi się wyłącznie do ustanowienia prawa użytkowania wieczystego w trybie umownym. W sprawie niniejszej natomiast prawo to powstało ex lege 5 grudnia 1990 r. Zgodnie z art. 238 kodeksu cywilnego w związku z art. 71 ust. 1 powołanej ustawy użytkownik wieczysty jest zobowiązany do uiszczania opłat rocznych przez cały czas trwania tego prawa, dlatego P. - obecnie P. SA powinny od wskazanej daty uiszczać opłatę roczną. Określając termin początkowy obowiązywania opłaty rocznej na dzień 1 stycznia 2006 r. Wojewoda [...] naruszył interes Skarbu Państwa jako właściciela gruntu, pozbawiając go należnych wpływów z tytułu zaległych, nieprzedawnionych należności. Minister Budownictwa w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu. Dokonane zaskarżonym postanowieniem, utrzymującym w mocy postanowienie pierwszoinstancyjne wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r., nr [...] nie narusza przepisów prawa materialnego ani procesowego w sposób, o jakim mowa w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tylko zaś w takim przypadku możliwe byłoby uwzględnienie skargi. Wskazaną decyzją Wojewoda [...] na podstawie art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) i art. 37 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 ze zm.) stwierdził, że grunt opisany w pkt 1 tej decyzji stał się z dniem 5 grudnia 1990 r. z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego P. - obecnie P. SA. W pkt 5 decyzji określona została opłata z tytułu użytkowania wieczystego tego gruntu i stwierdzono, że opłata ta jest płatna do dnia 31 marca każdego roku. Wyjaśniając wątpliwości co do początkowego terminu obowiązywania opłaty rocznej organy prawidłowo wskazały, że opłata ta obowiązuje od dnia 1 stycznia 2006 r. Z art. 71 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wynika obowiązek wnoszenia opłaty w terminie do dnia 31 marca każdego roku z góry za dany rok. W ustępie tym postanowiono ponadto, że opłaty nie pobiera się za rok, w którym zostało ustanowione prawo użytkowania wieczystego. Jak słusznie podniesiono w skardze regulacja ta odnosi się do ustanowienia prawa użytkowania wieczystego w trybie umownym. Należy jednak zauważyć, że stosownie do treści art. 200 ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami, na podstawie którego została wyjaśniana decyzja uwłaszczeniowa z dnia [...] kwietnia 2005 r. przy nabyciu prawa (użytkowania wieczystego) nie pobiera się pierwszej opłaty. Zasadą jest, wynikającą z art. 238 kodeksu cywilnego, że użytkownik wieczysty uiszcza przez czas trwania swojego prawa opłatę roczną, szczegółowe kwestie dotyczące uiszczania tej opłaty uregulowane zostały w przepisach ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Słusznie organy przyjęły, że pierwszą opłatą z tytułu użytkowania wieczystego byłaby opłata za 2005 r., z której jak wcześniej wskazano uwłaszczona jednostka została zwolniona (art. 200 ust. 1 pkt 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Skład orzekający w sprawie niniejszej podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 kwietnia 2003 r., sygn. akt II SA/Łd 736/02, ONSA 2004/1/38, że deklaratoryjny charakter decyzji w sprawie stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego gruntu dotyczy wyłącznie kwestii powstania prawa użytkowania wieczystego i związanej z nim własności budynków, innych urządzeń i lokali, natomiast co do warunków powstałego z mocy prawa użytkowania wieczystego oraz nabycia własności budynków, innych urządzeń i lokali decyzja o uwłaszczeniu ma charakter konstytutywny. Wprawdzie wyrok ten dotyczył innych kwestii niż będąca przedmiotem wykładni w sprawie niniejszej początkowa data obowiązywania opłaty rocznej, to pogląd tam zawarty zachowuje również aktualność w sprawie niniejszej. Z podniesionych względów na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI