I SA/Wa 1414/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, uznając, że świadczenie zostało już spełnione poprzez złożenie go do depozytu sądowego.
Skarżący domagali się ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod linię kolejową, która została wywłaszczona w 1955 roku. Organy administracji odmówiły, wskazując, że odszkodowanie zostało ustalone i wpłacone do depozytu sądowego w 1957 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, potwierdzając, że złożenie do depozytu sądowego ma skutki prawne spełnienia świadczenia, a ponowne ustalenie odszkodowania byłoby naruszeniem zasady trwałości decyzji administracyjnej.
Sprawa dotyczyła skargi Z. S. i S. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego utrzymującą w mocy decyzję Starosty W. odmawiającą ustalenia odszkodowania za część działek zajętych pod linię kolejową. Skarżący wystąpili o odszkodowanie, wskazując, że pierwszy wniosek złożyli już w 1995 roku. Organy ustaliły, że nieruchomość została wywłaszczona w 1955 roku na podstawie dekretu, a odszkodowanie w kwocie [...] złotych zostało ustalone na rzecz J. S. Wobec niestawienia się wierzyciela, odszkodowanie wpłacono do depozytu sądowego w 1957 roku. Starosta odmówił ustalenia odszkodowania, powołując się na fakt wywłaszczenia i ustalenia odszkodowania, a także na ustawę o komercjalizacji PKP. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, stwierdzając, że złożenie odszkodowania do depozytu sądowego ma skutki prawne spełnienia świadczenia zgodnie z art. 470 Kodeksu cywilnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy nie naruszyły prawa. Sąd podkreślił, że świadczenie odszkodowawcze zostało zrealizowane poprzez złożenie do depozytu sądowego, a ponowne orzekanie o odszkodowaniu za tę samą nieruchomość byłoby naruszeniem zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej (art. 16 k.p.a.) i mogłoby skutkować wadą nieważności (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.). Sąd uznał, że choć właściwsza byłaby decyzja o umorzeniu postępowania, to uchybienie to nie wpłynęło na wynik sprawy, gdyż wniosek skarżących nie mógł odnieść oczekiwanego skutku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ponowne ustalenie odszkodowania nie jest możliwe, ponieważ złożenie go do depozytu sądowego ma skutki prawne spełnienia świadczenia, a dalsze postępowanie w tej sprawie naruszałoby zasadę trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 470 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym złożenie do depozytu sądowego jest równoznaczne ze spełnieniem świadczenia. Ponowne orzekanie o odszkodowaniu za tę samą nieruchomość byłoby sprzeczne z zasadą trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej (art. 16 k.p.a.) i mogłoby prowadzić do wadliwości decyzji (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.).
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 470
Kodeks cywilny
Złożenie do depozytu sądowego ma takie same skutki prawne jak spełnienie świadczenia.
k.p.a. art. 16 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej.
k.p.a. art. 16 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej.
p.u.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sądów administracyjnych nad działalnością administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania przez sąd administracyjny.
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Wada nieważności decyzji w przypadku wydania decyzji w tej samej sprawie, w której została już wydana ostateczna decyzja.
u.o.k.r.i.p.p.p. art. 37a § 1
Ustawa o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"
Podstawa uwłaszczenia PKP z mocy prawa.
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Wada nieważności decyzji w przypadku wydania decyzji w tej samej sprawie, w której została już wydana ostateczna decyzja.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość zostało już ustalone i spełnione poprzez złożenie do depozytu sądowego. Ponowne ustalenie odszkodowania naruszałoby zasadę trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej.
Odrzucone argumenty
Żądanie ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość, za którą odszkodowanie zostało już wypłacone (złożone do depozytu).
Godne uwagi sformułowania
złożenie do depozytu sądowego ma takie same skutki prawne jak spełnienie świadczenia zasada trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej decyzja wydana w tej samej sprawie byłaby dotknięta wadą nieważności na mocy art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.
Skład orzekający
Gabriela Nowak
przewodniczący
Anna Łukaszewska - Macioch
sprawozdawca
Iwona Kosińska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że złożenie odszkodowania do depozytu sądowego zamyka drogę do ponownego dochodzenia tego samego świadczenia, a także przypomnienie o zasadzie trwałości decyzji administracyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy odszkodowanie zostało ustalone i wpłacone do depozytu sądowego w przeszłości, a skarżący domagają się ponownego ustalenia jego wysokości lub samego prawa do odszkodowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę prawną dotyczącą trwałości decyzji administracyjnych i skutków złożenia świadczenia do depozytu sądowego, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i cywilnego.
“Czy można dostać odszkodowanie dwa razy? Sąd wyjaśnia, dlaczego złożenie pieniędzy do depozytu zamyka sprawę.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 1414/07 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2008-01-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-08-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Łukaszewska-Macioch /sprawozdawca/ Gabriela Nowak /przewodniczący/ Iwona Kosińska Symbol z opisem 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę Hasła tematyczne Wywłaszczanie nieruchomości Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane I OSK 677/08 - Wyrok NSA z 2009-04-30 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 16 i art. 156 par. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch (spr.) Asesor WSA Iwona Kosińska Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi Z. S. i S. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za nieruchomość oddala skargę. Uzasadnienie Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Z. S. i S. S., utrzymał w mocy decyzję Starosty W. z dnia [...] grudnia 2006r. nr [...] odmawiającą ustalenia odszkodowania za część działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] położonych w obrębie [...] w gminie S., zajętych pod linię kolejową. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] czerwca 2007 r. Wojewoda Mazowiecki przedstawił następujący stan sprawy. Wnioskiem z dnia 29 grudnia 2005 r. Z. S. i S. S. wystąpili o ustalenie i wypłatę odszkodowania za opisaną na wstępie nieruchomość wskazując, iż w niniejszej sprawie pierwszy wniosek złożyli już 20 stycznia 1995 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego Starosta W. ustalił, że grunt oznaczony jako część działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] w obrębie [...] w Gminie S., oznaczony uprzednio jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2, został wywłaszczony na rzecz H. w budowie na podstawie orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] lutego 1955 r. w trybie przepisów dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. nr 4, poz. 31). Orzeczeniem z dnia [...] czerwca 1955 r. Prezydium Rady Narodowej w W. orzekło o odszkodowaniu za wywłaszczoną nieruchomość na rzecz jej dotychczasowego właściciela – J. S. (w innych dokumentach nazwisko brzmi: "S.") w kwocie [...] złotych. Wobec niestawienia się wierzyciela w ustawowym terminie po odbiór przyznanego odszkodowania, zostało ono na wniosek H. z dnia 26 marca 1957 r. wpłacone do depozytu sądowego Sądu Powiatowego dla miasta W. Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. Starosta W. odmówił ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość dodatkowo wskazując w uzasadnieniu decyzji na fakt wywłaszczenia i ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, a także na przepis art. 37a ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. nr 84, poz. 948), który stanowi podstawę uwłaszczenia PKP z mocy prawa, za odszkodowaniem, z dniem 1 czerwca 2003 r., gruntami wchodzącymi w skład linii kolejowych, pozostającymi w dniu 28 lutego 2003 r. we władaniu PKP SA, niestanowiącymi własności Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego. Organ wskazał, że przedmiotowy grunt będący obecnie częścią działki ew. nr [...] w obrębie [...] stanowi własność Skarbu Państwa na podstawie orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] lutego 1955 r. i postanowienia Sądu Rejonowego dla miasta W. z dnia [...] stycznia 1996 r. sygn. akt [...]. W tym stanie rzeczy żądanie Z. S. i S. S. o ustalenie przez Starostę W. odszkodowania nie znajduje podstaw prawnych. Od decyzji Starosty W. Z. S. i S. S. wnieśli odwołanie do Wojewody Mazowieckiego, w którym podnieśli, że decyzja organu pierwszej instancji jest dla nich krzywdząca, gdyż wysokość odszkodowania ustalonego orzeczeniem z 1955 r. nie stanowiła godziwego i słusznego odszkodowania i pozostaje w sprzeczności z Konstytucją. Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Wojewoda Mazowiecki utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty W. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazując na okoliczność wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości i ustalenia odszkodowania za wywłaszczenie stwierdził, że ustalone odszkodowanie – wobec nieodebrania go przez wywłaszczonego – zostało złożone do depozytu sądowego, co - stosownie do art. 470 Kodeksu cywilnego - ma takie same skutki prawne jak spełnienie świadczenia. Zatem w rozpoznawanej sprawie świadczenie zostało już spełnione, co powoduje, że żądanie ponownego ustalenia odszkodowania jest bezpodstawne. Jednocześnie Wojewoda wskazał, iż brak jest podstaw do ustosunkowywania się w ramach tego postępowania do zarzutu strony dotyczącego wysokości odszkodowania ustalonego w 1955 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] czerwca 2006 r. Z. S. i S. S. wnieśli o ponowne rozpoznanie sprawy, wydanie postanowienia nakazującego uczestnikowi postępowania wypłatę należnego i słusznego odszkodowania oraz wnieśli o powołanie biegłego celem dokonania oceny, czy odszkodowanie zostało właściwie obliczone. Odpowiadając na skargę Wojewoda Mazowiecki podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem dokonywanej przez Sąd kontroli jest więc ustalenie, czy organy administracji publicznej przy rozpoznawaniu sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że Sąd nie może uwzględnić skargi, jeżeli nie stwierdzi naruszenia prawa – zarówno prawa materialnego jak i przepisów postępowania. Nie jest też uprawniony do zmiany zaskarżonych decyzji, jak tego domagają się skarżący w skardze. Dokonując kontroli w ramach ww. kryteriów zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] czerwca 2007 r., a także poprzedzająca ją decyzja Starosty W. z dnia [...] grudnia 2006 r. odmawiająca ustalenia odszkodowania za część działek ew. nr nr [...] położonych w obrębie [...] w gminie S. B. zajętych pod linię (bocznicę) kolejową, nie naruszają prawa. Przede wszystkim wskazać należy, iż w związku z wywłaszczeniem przedmiotowej nieruchomości przyznane zostało właścicielowi odszkodowanie w kwocie [...] złotych, do wypłaty którego zobowiązana został H. w budowie. Odszkodowanie to wobec niezgłoszenia się po jego odbiór wierzyciela zostało złożone, na podstawie postanowienia Sądu Powiatowego dla miasta W. z dnia [...] marca 1957 r. sygn. akt [...], do depozytu sądowego. W tym stanie sprawy świadczenie odszkodowawcze zostało zrealizowane, na co trafnie zwrócił uwagę Wojewoda Mazowiecki, wskazując w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na treść przepisu art. 470 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym złożenie do depozytu sądowego ma takie same skutki prawne jak spełnienie świadczenia. Skoro więc o odszkodowaniu za nieruchomość organ administracji już ostatecznie orzekł i odszkodowanie to zostało wypłacone (przez złożenie do depozytu sądowego), to obecnie nie można orzec ponownie o odszkodowaniu za tę samą nieruchomość. Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest określona w art. 16 k.p.a. zasada trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej, która stanowi, że dopóki decyzja ostateczna nie zostanie usunięta z obrotu prawnego, w jednym z przewidzianych przez prawo procesowe trybów nadzwyczajnych, dopóty stosunek prawny powstały na jej podstawie wiąże strony postępowania oraz organ. Decyzja wydana w tej samej sprawie byłaby dotknięta wadą nieważności na mocy art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. W tym stanie rzeczy w przedmiotowej sprawie powinna zostać wydana decyzja o umorzeniu postępowania, a nie decyzja merytoryczna o odmowie ustalenia odszkodowania. Uznać jednak trzeba, że uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, ponieważ zarówno umorzenie postępowania, jak i odmowa ustalenia odszkodowania sprowadzają się w istocie do tego, że wniosek skarżących o ustalenie odszkodowania nie mógł odnieść oczekiwanego skutku. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI