I SA/Wa 1358/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi T.S. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (WAM) z dnia [...] maja 2005 r. w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego. Skarżący T.S. został wezwany do zwolnienia zajmowanej kwatery w związku z otrzymaniem pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe w 1984 r. Pomimo późniejszych prób zwrotu pomocy i zmiany jej statusu na bezzwrotną, organy WAM konsekwentnie utrzymywały obowiązek zwolnienia lokalu. Po serii postępowań sądowych, w tym stwierdzeniu nieważności decyzji przez NSA i uchyleniu decyzji przez WSA we Wrocławiu, sprawa trafiła ponownie do Prezesa WAM. Organ ten, stosując przepisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych z 1995 r. (w brzmieniu po nowelizacji z 2004 r.), utrzymał w mocy decyzję nakazującą zwolnienie kwatery. Sąd administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że skorzystanie z pomocy finansowej, nawet nieukończenie budowy i późniejsze przejęcie nieruchomości przez wierzycieli, nie zwalniało z obowiązku zwolnienia kwatery, gdyż obowiązek ten wynikał z samego faktu otrzymania pomocy finansowej, a nie z osiągnięcia celu, na jaki została przyznana. Sąd podkreślił, że obowiązek zwolnienia kwatery nie był uzależniony od zwrotu pomocy finansowej, który w tej sprawie nie nastąpił.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących obowiązku zwolnienia kwatery przez byłych żołnierzy, którzy skorzystali z pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe, niezależnie od ukończenia budowy i zwrotu pomocy. Potwierdzenie związania organu odwoławczego oceną prawną sądu administracyjnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z ustawą o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych oraz pomocy finansowej udzielonej do 1995 r. Interpretacja przepisów może być odmienna w przypadku innych rodzajów pomocy lub innych przepisów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy skorzystanie z pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe, nawet jeśli nie doprowadziło do ukończenia budowy i zwrotu pomocy, stanowi podstawę do żądania zwolnienia kwatery stałej przez byłego żołnierza?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, skorzystanie z pomocy finansowej, nawet jeśli nie doprowadziło do osiągnięcia celu, na jaki została przyznana, stanowi podstawę do żądania zwolnienia kwatery stałej przez byłego żołnierza, a obowiązek ten nie jest uzależniony od zwrotu pomocy.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, które stanowiły, że były żołnierz, który otrzymał pomoc finansową (zaliczka lub bezzwrotna do 31 grudnia 1995 r.), jest obowiązany przekazać lokal mieszkalny do dyspozycji Agencji. Przepisy te nie uzależniały obowiązku zwolnienia kwatery od skutku w postaci osiągnięcia celu, na jaki pomoc została przyznana, ani od faktycznego zwrotu pomocy.
Czy organ odwoławczy (Prezes WAM) mógł zastosować tryb określony w art. 156-159 Kpa (stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji) rozpatrując sprawę, w której WSA we Wrocławiu wcześniej uchylił decyzję organu odwoławczego z [...] sierpnia 2001 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie mógł zastosować trybu stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji, ponieważ był związany oceną prawną wyrażoną przez WSA we Wrocławiu w prawomocnym wyroku, który uznał za niedopuszczalne wydanie w ustalonym stanie faktycznym i prawnym decyzji przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji w trybie art. 138 § 2 Kpa. Organ odwoławczy był zobligowany do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w oparciu o art. 138 § 1 Kpa.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że Prezes WAM, jako organ odwoławczy, był związany prawomocnym wyrokiem WSA we Wrocławiu, który określił sposób procedowania w sprawie. Zastosowanie trybu stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy byłoby naruszeniem tej związanej oceny prawnej.
Czy wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 października 1998 r. (sygn. III RN 55/98) ma zastosowanie w sprawie, w której decyzja organu I instancji została wydana na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych, a postępowanie odwoławcze toczyło się po zmianie stanu prawnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 października 1998 r. nie ma zastosowania, ponieważ odnosi się do odmiennego stanu prawnego.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, do spraw wszczętych przed wejściem w życie tej ustawy, lecz niezakończonych ostatecznymi decyzjami, stosuje się aktualne przepisy ustawy, z pewnymi zastrzeżeniami. W związku z tym, powoływany wyrok SN, odnoszący się do stanu prawnego z 1976 r., nie mógł być zastosowany do oceny legalności decyzji wydanej na podstawie przepisów obowiązujących w 2005 r.
Przepisy (11)
Główne
u.z.S.Z. art. 41 § ust. 2
Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych
Były żołnierz służby stałej, który otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r., jest obowiązany przekazać do dyspozycji Agencji lokal mieszkalny.
u.z.S.Z. art. 41 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych
Dotyczy obowiązku przekazania lokalu mieszkalnego przez byłego żołnierza, który nabył prawo do emerytury wojskowej lub do wojskowej renty inwalidzkiej albo został zwolniony z zawodowej służby wojskowej przed nabyciem prawa do emerytury wojskowej z przyczyn określonych w art. 47 ust. 1 pkt 2.
Pomocnicze
u.z.S.Z. art. 30 § ust. 1 pkt 1 i 6
Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych
Podstawa prawna decyzji organu I instancji wydanej na podstawie ustawy z 1976 r.
u.z.zm. art. 19 § ust. 1
Ustawa o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych oraz niektórych innych ustaw
Do spraw wszczętych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, lecz niezakończonych ostatecznymi decyzjami lub umowami, stosuje się aktualne przepisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych.
k.p.a. art. 138 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo uchyla ją w całości lub w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy lub uchylając decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji w tym zakresie.
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, jeżeli wydanie decyzji merytorycznej wiąże się z koniecznością przeprowadzenia postępowania uzupełniającego w całości lub w znacznej części.
k.p.a. art. 156
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 159
Kodeks postępowania administracyjnego
p.o.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.o.s.a. art. 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skorzystanie z pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe, nawet jeśli nie doprowadziło do ukończenia budowy i zwrotu pomocy, stanowi podstawę do żądania zwolnienia kwatery stałej. • Obowiązek zwolnienia kwatery nie jest uzależniony od osiągnięcia celu, na jaki pomoc została przyznana. • Organ odwoławczy był związany oceną prawną wyrażoną przez WSA we Wrocławiu i nie mógł zastosować trybu stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji.
Odrzucone argumenty
Błędnie ustalony stan faktyczny przez Dowódcę Garnizonu. • Bezpodstawne przyjęcie, że zakończono inwestycję pod nazwą 'nadbudowa nad istniejącym budynkiem [...]'. • Bezpodstawne odmówienie przyjęcia zwrotu pomocy finansowej. • Zwrot pomocy finansowej nastąpił w sposób pośredni, ponieważ skarżący został bezprawnie pozbawiony prawa do równoważnika mieszkalnego. • Pod rządami ustawy z 1976 r. istniał ścisły związek pomiędzy rezygnacją z dalszej budowy a zwrotem pomocy finansowej. • Powołanie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 8 października 1998 r. (sygn. III RN 55/98) jako podstawy prawnej.
Godne uwagi sformułowania
Ustawodawca nie uzależniał zwolnienia kwatery od skutku w postaci osiągnięcia celu na jaki pomoc finansowa została przyznana. • W przedmiotowej sprawie bezspornym jest fakt nie zwrócenia przez T. S. otrzymanej bezzwrotnej pomocy finansowej. • W świetle przytoczonej normy nie mają znaczenia okoliczności związane z uniemożliwieniem zwrotu udzielonej pomocy. • Z całą pewnością postępowanie odwoławcze toczyło się niezwykle długo, jednak kwestia ta nie mogła mieć żadnego wpływu na wydanie przez organ decyzji w oderwaniu od treści przepisów obowiązujących w dniu jej wydania.
Skład orzekający
Daniela Kozłowska
przewodniczący
Mirosław Gdesz
sprawozdawca
Marta Laskowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku zwolnienia kwatery przez byłych żołnierzy, którzy skorzystali z pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe, niezależnie od ukończenia budowy i zwrotu pomocy. Potwierdzenie związania organu odwoławczego oceną prawną sądu administracyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z ustawą o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych oraz pomocy finansowej udzielonej do 1995 r. Interpretacja przepisów może być odmienna w przypadku innych rodzajów pomocy lub innych przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje złożoność postępowań administracyjnych i sądowych, a także znaczenie precyzyjnej interpretacji przepisów dotyczących zakwaterowania służb mundurowych. Choć nie jest to przypadek sensacyjny, stanowi przykład rutynowej, ale ważnej dla zainteresowanych interpretacji prawa.
“Czy pomoc na budowę domu zwalnia z obowiązku zwrotu wojskowej kwatery? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.