I SA/Wa 1328/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-09-06
NSAnieruchomościŚredniawsa
uwłaszczenienieruchomościgospodarka nieruchomościamiprawo administracyjnepostępowanie administracyjnelegitymacja procesowakolejinfrastruktura kolejowa

WSA w Warszawie oddalił skargi P. S.A. i P. Polskie [...] S.A. na decyzję Ministra Infrastruktury o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie uwłaszczenia gruntu, uznając brak legitymacji procesowej skarżących.

Sprawa dotyczyła skarg P. S.A. i P. Polskie [...] S.A. na decyzję Ministra Infrastruktury o umorzeniu postępowania odwoławczego w przedmiocie uwłaszczenia gruntu Skarbu Państwa. Skarżące kwestionowały brak legitymacji procesowej P. Polskie [...] S.A. do odwołania od decyzji Wojewody, która odmówiła uchylenia wcześniejszej decyzji uwłaszczeniowej. Sąd administracyjny oddalił skargi, uznając, że P. Polskie [...] S.A. nie zarządza sporną bocznicą kolejową, a P. S.A. nie wniosła odwołania od decyzji Wojewody, co skutkowało prawidłowym umorzeniem postępowania odwoławczego przez Ministra.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargi P. S.A. oraz P. Polskich [...] S.A. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2004 r., która umorzyła postępowanie odwoławcze. Sprawa wywodziła się z decyzji Wojewody z dnia [...] lutego 2000 r. stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez Przedsiębiorstwo Przemysłu [...] w K. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa. Prawo to zostało następnie sprzedane Towarzystwu Inwestycyjnemu "[...]" Sp. z o.o. w K.. P. S.A. wniosła o wznowienie postępowania uwłaszczeniowego, co doprowadziło do decyzji Wojewody odmawiającej uchylenia pierwotnej decyzji uwłaszczeniowej. Po uchyleniu tej decyzji przez Ministra Infrastruktury, Wojewoda ponownie odmówił uchylenia decyzji uwłaszczeniowej. Następnie Minister Infrastruktury umorzył postępowanie odwoławcze, wskazując, że P. Polskie [...] S.A. nie posiada legitymacji prawnej do wniesienia odwołania, gdyż nie zarządza spornym gruntem ani bocznicą kolejową. Skarżące argumentowały, że P. Polskie [...] S.A. jako zarządca infrastruktury kolejowej oraz P. S.A. jako następca prawny P. mają interes prawny w sprawie. Sąd oddalił skargi, stwierdzając, że P. Polskie [...] S.A. nie legitymuje się prawem do gruntu, a P. S.A. nie wniosła odwołania od decyzji Wojewody, co uniemożliwiło prowadzenie postępowania odwoławczego w jej interesie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka zarządzająca infrastrukturą kolejową, która nie legitymuje się jakimkolwiek prawem do gruntu, nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia odwołania od decyzji uwłaszczeniowej.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na przepisach ustawy o komercjalizacji PKP, które jednoznacznie wskazywały, że spółka nie zarządza sporną bocznicą kolejową, ponieważ stanowi ona własność innego podmiotu. Brak prawa do gruntu wyklucza posiadanie interesu prawnego i przymiotu strony w postępowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.g.n. art. 200 § 1 i 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 i 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.k.p.k.p. art. 15 § ust. 1

Ustawa o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

u.k.p.k.p. art. 5 § ust. 1

Ustawa o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

u.k.p.k.p. art. 15 § ust. 4a

Ustawa o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

u.k.p.k.p. art. 17 § ust. 5

Ustawa o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

k.c. art. 551

Kodeks cywilny

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Minister Infrastruktury prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, ponieważ P. Polskie [...] S.A. nie posiadało legitymacji procesowej do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody. P. S.A. nie wniosło odwołania od decyzji Wojewody, co uniemożliwiło prowadzenie postępowania odwoławczego w jej interesie.

Odrzucone argumenty

P. Polskie [...] S.A. jako zarządca infrastruktury kolejowej ma interes prawny w weryfikacji decyzji uwłaszczeniowej. P. S.A. posiada interes prawny, ponieważ tory kolejowe na działkach były wybudowane ze środków inwestycyjnych P., a P. S.A. jest jego następcą prawnym. P. S.A. posiadała w swoim posiadaniu przedmiotowe grunty, wybudowała i eksploatowała infrastrukturę kolejową, co daje jej przymiot strony w postępowaniu.

Godne uwagi sformułowania

Pojęcie strony może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli z konkretnej normy prawnej, która stanowi podstawę do ustalenia istnienia interesu lub obowiązku danego podmiotu. Skoro zatem P. Polskie [...] S.A. nie legitymuje się jakimkolwiek prawem do gruntu [...], Minister Infrastruktury prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze.

Skład orzekający

Emilia Lewandowska

przewodniczący

Jerzy Siegień

sprawozdawca

Daniela Kozłowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron postępowania administracyjnego w sprawach dotyczących nieruchomości, w szczególności w kontekście praw zarządu i interesu prawnego podmiotów związanych z infrastrukturą kolejową."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uwłaszczeniem gruntów Skarbu Państwa i zarządzaniem infrastrukturą kolejową przez spółki powstałe w wyniku komercjalizacji PKP.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy złożonych kwestii proceduralnych związanych z legitymacją procesową w postępowaniu administracyjnym dotyczącym nieruchomości i infrastruktury kolejowej. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach.

Kto jest stroną w sporze o uwłaszczenie gruntu kolejowego? Sąd rozstrzyga o legitymacji procesowej.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 1328/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-09-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-08-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Daniela Kozłowska
Emilia Lewandowska /przewodniczący/
Jerzy Siegień /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Sygn. powiązane
I OSK 121/06 - Wyrok NSA z 2007-03-16
Skarżony organ
Minister Budownictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie WSA Daniela Kozłowska asesor WSA Jerzy Siegień (spr.) Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2005 r. sprawy ze skarg P. S.A. oraz P. Polskich [...] S.A. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargi.
Uzasadnienie
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2000 r., na podstawie art. 200 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741, z późn. zm.), stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Przedsiębiorstwo Przemysłu [...] w K. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa położonego w K., oznaczonego jako działki nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] oraz nabycie własności torów bocznicy kolejowej nr inw. [...], w części położonej na tym gruncie.
W dniu [...] sierpnia 2000 r. Przedsiębiorstwo Przemysłu [...] w K. sprzedało prawo użytkowania wieczystego przedmiotowych działek Towarzystwu Inwestycyjnemu "[...]" Sp. z o.o. w K..
Pismem z dnia [...] września 2001 r. P. S.A. wniosła o wznowienie postępowania uwłaszczeniowego, powołując się na art. 145 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] października 2000 r. wznowił postępowanie i decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] lutego 2000 r. w sprawie uwłaszczenia Przedsiębiorstwa Przemysłu [...] w K.. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, w wyniku uchylenia powyższej decyzji przez Ministra Infrastruktury w postępowaniu odwoławczym, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. ponownie odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] lutego 2000 r.
Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r., po rozpatrzeniu odwołania P. Polskich [...] S.A. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r., umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu tej decyzji organ drugiej instancji wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji została doręczona P. S.A., która nie złożyła odwołania. Odwołanie zostało złożone natomiast przez P. Polskie [...] S.A. W odwołaniu wskazano, że na działkach objętych decyzją uwłaszczeniową znajdują się tory linii kolejowej nr [...] od stacji K. do stacji L., wybudowane ze środków inwestycyjnych P., a nie środków jednostki uwłaszczonej. Ponadto użycie w decyzji uwłaszczeniowej pojęcia "bocznica kolejowa" spowodowało błędną ocenę stanu faktycznego i niezłożenie odwołania przez P. od decyzji uwłaszczeniowej.
Minister Infrastruktury umarzając decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. postępowanie odwoławcze podkreślił w uzasadnieniu, że akta sprawy nie wskazują, aby P. i P. Polskie [...] S.A. posiadały prawo zarządu do gruntu. Nie powołały się one na żaden dokument świadczący o posiadaniu prawa zarządu do gruntu przez P.. Oznacza to, zdaniem organu drugiej instancji, że zarówno P., jak i jednostki powstałe w wyniku komercjalizacji P., nie mogły być stronami postępowania uwłaszczeniowego.
Ponadto Minister Infrastruktury podkreślił, że odwołanie od decyzji może złożyć tylko strona (art. 127 § 1 k.p.a.), którą może być tylko osoba posiadająca interes prawny lub obowiązek w rozumieniu art. 28 k.p.a. Ponieważ P. Polskie [...] S.A. nie posiadała i nie posiada prawa zarządu oraz praw rzeczowych do przedmiotowych działek gruntu, organ ten uznał, że odwołujący się nie posiada legitymacji prawnej do wniesienia odwołania.
Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2004 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego złożyły P. S.A. oraz P. Polskie [...] S.A.
P. S.A. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. W ocenie strony skarżącej Minister Infrastruktury bezpodstawnie uznał, że P. Polskie [...] S.A. nie posiada legitymacji prawnej do wniesienia odwołania.
Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948, z późn. zm.) P. S.A. utworzyła spółkę akcyjną do prowadzenia działalności w zakresie zarządzania liniami kolejowymi, działającą pod firmą P. Polskie [...] S.A. Zgodnie z art. 5 ust. 1 powołanej ustawy, zarządzanie infrastrukturą kolejową polega na:
1) budowie i utrzymaniu infrastruktury kolejowej;
2) prowadzeniu ruchu pociągów na liniach kolejowych;
3) utrzymywaniu infrastruktury kolejowej w stanie zapewniającym bezpieczne prowadzenie ruchu kolejowego;
4) udostępnianiu tras pociągów dla przejazdu pociągów na liniach kolejowych i świadczeniu usług z tym związanych;
5) zarządzaniu nieruchomościami wchodzącymi w skład infrastruktury kolejowej.
P. Polskie [...] S.A., jako zarządca infrastruktury kolejowej, jest bezpośrednio zainteresowana weryfikacją decyzji uwłaszczeniowej, dotyczącej działek, na których są zlokalizowane linie kolejowe.
P. S.A. również, zdaniem strony skarżącej, posiada interes prawny w przedmiotowej sprawie, bowiem tory linii kolejowej, znajdujące się na działkach objętych uwłaszczeniem były wybudowane ze środków inwestycyjnych przedsiębiorstwa państwowego P., którego P. S.A. jest następcą prawnym. Od chwili przyjęcia toru dojazdowego na stan środków trwałych, tj. od 1970 r., pozostawał on w zarządzie oraz w nieprzerwanym i niczym nie zakłóconym posiadaniu przez P. oraz wchodził w skład przedsiębiorstwa, w rozumieniu art. 551 k.c.
P. Polskie [...] S.A. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury o umorzeniu postępowania odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. podkreślając, że nietrafny jest pogląd Ministra Infrastruktury odmawiający P. przymiotu strony. Jeżeli bowiem P. miały w swoim posiadaniu przedmiotowe grunty, wybudowały i eksploatowały infrastrukturę kolejową, mają tym samym interes prawny i przymiot strony w postępowaniu.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Skargi wniesione w rozpatrywanej sprawie nie są uzasadnione i podlegają oddaleniu.
Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie strony może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli z konkretnej normy prawnej, która stanowi podstawę do ustalenia istnienia interesu lub obowiązku danego podmiotu. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego.
Zgodnie z art. 15 ust. 4a i art. 17 ust. 5 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948, z późn. zm.) P. Polskie [...] S.A. zarządza liniami kolejowymi wniesionymi w formie wkładu niepieniężnego do P. P. S.A. przez Polskie [...] S.A., z wyłączeniem budynków i budowli przeznaczonych do obsługi przewozu osób i rzeczy. Z powyższych przepisów wynika jednoznacznie, że P. Polskie [...] S.A. nie zarządza bocznicą kolejowej nr inw. [...], w części położonej na uwłaszczonym gruncie, bowiem stanowi ona własność Towarzystwa Inwestycyjnego "[...]" Sp. z o.o. w K..
Skoro zatem P. Polskie [...] S.A. nie legitymuje się jakimkolwiek prawem do gruntu oznaczonego jako działki nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] oraz znajdujących się na nim torów bocznicy kolejowej nr inw. [...], Minister Infrastruktury prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. W sytuacji natomiast niezłożenia od tej decyzji odwołania przez P. S.A., bez znaczenia dla zasadności umorzenia jest czy podmiot ten posiada przymiot strony w rozpatrywanej sprawie. P. S.A. nie wniosła odwołania od decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r., uniemożliwiając tym samym prowadzenie w jej interesie postępowania odwoławczego od tej decyzji.
Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie przepisów art. 151 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI