I SA/WA 1311/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Ministra Budownictwa w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej, wskazując na naruszenie prawa przez organ administracji.
Sprawa dotyczyła skargi spadkobierców byłej właścicielki nieruchomości na decyzję Ministra Budownictwa odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej Przedsiębiorstwa Państwowego "[...]". Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz wcześniejszą decyzję Ministra, stwierdzając naruszenie prawa przez organ administracji. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w poprzednim postępowaniu kasacyjnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę W. M., A. O. i T. O., spadkobierców byłej właścicielki nieruchomości, na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2003 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1993 r. w przedmiocie uwłaszczenia Przedsiębiorstwa Państwowego "[...]". Organ administracji, rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylił swoją wcześniejszą decyzję w części dotyczącej niektórych działek, a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności. Organ argumentował, że spełnione były przesłanki uwłaszczeniowe, a podnoszone przez strony okoliczności stanowią podstawę do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę, uchylił zaskarżoną decyzję Ministra oraz wcześniejszą decyzję z dnia [...] lipca 2003 r. Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza prawo. Rozstrzygnięcie oparto na wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 czerwca 2006 r. sygn. akt I OSK 1014/05, który uchylił wcześniejszy wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na błędne zastosowanie przez WSA przepisów dotyczących uwłaszczenia i naruszenia interesów spadkobierców.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji naruszył prawo, wydając decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza prawo, opierając się na wykładni Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wskazał na błędne zastosowanie przepisów przez organ administracji w kontekście naruszenia interesów spadkobierców.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
u.z.u.g.i.w.n. art. 2 § 1-3
Ustawa o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Przepisy te stanowiły podstawę do uwłaszczenia, jednak ich zastosowanie w niniejszej sprawie zostało zakwestionowane przez sąd.
p.u.s.a. art. 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
p.p.p.s.a. art. 190
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny.
p.p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu oraz organu wykładnią prawa dokonaną przez sąd.
p.p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej.
p.p.p.s.a. art. 152
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.
k.p.a. art. 145 § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego.
u.g.i.w.n. art. 69 § 1
Ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Przepis dotyczący zasad wywłaszczania nieruchomości.
p.w.p.o.s.a. art. 97 § 1
Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy rozpoznawania spraw przez sądy administracyjne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie prawa przez organ administracji przy wydaniu decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej, zgodnie z wykładnią NSA.
Odrzucone argumenty
Argumenty organu administracji o braku podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej i o tym, że pominięcie strony stanowi podstawę do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności.
Godne uwagi sformułowania
sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy sąd związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia
Skład orzekający
Anna Łukaszewska-Macioch
przewodniczący
Maria Tarnowska
sprawozdawca
Agnieszka Miernik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dotyczących uwłaszczenia, stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych oraz zasady związania sądu wykładnią prawa dokonaną przez sąd wyższej instancji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i prawnego związanego z uwłaszczeniem w okresie transformacji ustrojowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia uwłaszczenia i potencjalnych naruszeń prawa przez organy administracji, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i nieruchomościami.
“Sąd administracyjny uchyla decyzję uwłaszczeniową po latach batalii spadkobierców.”
Dane finansowe
WPS: 300 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 1311/06 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2006-09-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-08-10 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Agnieszka Miernik Anna Łukaszewska-Macioch /przewodniczący/ Maria Tarnowska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6070 Uwłaszczenie państwowych osób prawnych oraz komunalnych osób prawnych Skarżony organ Minister Budownictwa Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch Sędziowie : WSA Maria Tarnowska (spr.) asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Ilona Sułek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2006 r. sprawy ze skargi W. M., A. O. i T. O. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] października 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Budownictwa na rzecz W. M., A. O. i T. O. łącznie kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miasta decyzją z dnia [...] października 2003 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku W. M., A. O. i T. O. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1993 r. wydanej w przedmiocie uwłaszczenia Przedsiębiorstwa Państwowego "[...]" w O. nieruchomością położoną w C. przy Al. [...] i ul. [...] - działki nr [...], uchylił swą wcześniejszą decyzję w części dotyczącej działek o nr [...] i w tym zakresie umorzył postępowanie administracyjne, a w zakresie odnoszącym się do działek o nr [...] utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] lipca 2003 r. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 1993 r. nr [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Przedsiębiorstwo Państwowe "[...]" w O. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa położonego w C. przy Al. [...] i ul. [...], oznaczonego w ewidencji gruntów jako działki o nr [...] o łącznej powierzchni [...] ha oraz nieodpłatne nabycie własności budynków i urządzeń położonych na tym gruncie. Pismem z dnia 12 lutego 2003 r. W. M., A. O. i T. O. - spadkobiercy byłej właścicielki nieruchomości, wnieśli o stwierdzenie nieważności tej decyzji, a Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, po rozpatrzeniu tego wniosku decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej. Ponownie rozpoznając sprawę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast podał, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji W. M., A. O. i T. O. ograniczyli zakres swego zainteresowania wyłącznie do działek nr [...], a zatem postępowanie dotyczące pozostałych działek wszczęte na wniosek stron, stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć. Organ stwierdził, że działki o nr [...] stanowiły własność Skarbu Państwa, objęte były księgą wieczystą KW [...], istniało też prawo zarządu do tych nieruchomości, co oznacza, zdaniem organu, że spełnione były przesłanki uwłaszczeniowe, zawarte w art. 2 ust. 1-2 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464 z późn. zm.). Organ podał, że spadkobiercy właściciela nieruchomości wnioskiem z dnia 31 stycznia 2001 r. wnieśli o zwrot działek nr [...], i postępowanie w tym zakresie zostało umorzone, ponieważ wniosek ten wpłynął już po wydaniu decyzji uwłaszczeniowej, a więc nie mógł wywołać skutków z mocą wsteczną, co oznacza, że nie zaistniały przesłanki określone w art. 156 § 1 pkt 2 kpa w odniesieniu do decyzji uwłaszczeniowej. Organ stwierdził, że wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, tj. działek nr [...] spadkobiercy właściciela nieruchomości złożyli poprzednio w piśmie z dnia 14 marca 1991 r. Postępowanie to uległo zawieszeniu, do czasu rozstrzygnięcia w odrębnym postępowaniu sprawy zbędności nieruchomości, ponieważ zwrot nieruchomości następuje wówczas, gdy nieruchomość stała się zbędna na cel wywłaszczeniowy. Prezydent Miasta C. decyzją z dnia [...] lutego 1992 r. orzekł o zbędności wyłącznie działki nr [...] i działka ta została zwrócona decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w C. z dnia [...] czerwca 1994 r. Sprawa zbędności nieruchomości, istotna w postępowaniu o zwrot nieruchomości, została rozstrzygnięta decyzją z dnia [...] lutego 1992 r., a więc decyzją wydaną jeszcze przed decyzją uwłaszczeniową. Ponadto organ stwierdził, że w sytuacji, gdy wniosek o zwrot złożono po dniu 5 grudnia 1990 r. a przed wydaniem decyzji uwłaszczeniowej, co miało miejsce w niniejszej sprawie, orzecznictwo sądowe w czasie wydania decyzji uwłaszczeniowej przyjmowało, że wniosek o zwrot nie ma wpływu na uwłaszczenie i nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa. Dlatego też, zdaniem organu, brak jest podstaw do stwierdzenia, że decyzja uwłaszczeniowa dotycząca działek nr [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa, i dodał, że podnoszona przez stronę okoliczność pominięcia jej w postępowaniu uwłaszczeniowym, stanowi przesłankę do wznowienia postępowania zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a nie przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji. Skargę na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli W. M., A. O. i T. O. - spadkobiercy byłej właścicielki nieruchomości nr [...], zarzucając naruszenie art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r.o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomościami (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 z późn. zm.), art. 2 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości, a także art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonej decyzji i stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] o uwłaszczeniu Przedsiębiorstwa Państwowego "[...]", lub o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miasta i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miasta wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga jest zasadna, dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza prawo. W przedmiotowej sprawie przedmiotem skargi jest odmowa stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej wydanej na podstawie art. 2 ust. 1- 3 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464 z późn. zm.). Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte wskutek wniosku spadkobierców dawnego właściciela nieruchomości o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, z późn. zm.), i wyrokiem z dnia 2 lutego 2005 r., sygn. akt I SA 2698/03 oddalił skargę W. M., A. O. i T. O. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] października 2003 r. Od wyroku tego W. M., A. O. i T. O. wnieśli skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 27 czerwca 2006 r. sygn. akt I OSK 1014/05 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku z dnia 27 czerwca 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie błędnie zastosował art. 2 ust. 1 zd. drugie ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości przyjmując, że Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wydając zaskarżoną decyzję uznał, że w sprawie zakończonej przez Wojewodę [...] decyzją z dnia [...] grudnia 1993 r. nie nastąpiło naruszenie interesów spadkobierców byłych właścicieli nieruchomości wywłaszczonych. Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd, któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, a ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ponownie rozpoznając sprawę, organ będzie miał na uwadze wykładnię prawa dokonaną w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, i zawartą w wyroku z dnia 27 czerwca 2006 r. sygn. akt I OSK 1014/05, stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI