Orzeczenie · 2006-11-09

I SA/Wa 1191/06

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2006-11-09
NSAnieruchomościŚredniawsa
wywłaszczenienieruchomośćdroga krajowaodszkodowanieKPArzeczoznawca majątkowypostępowanie administracyjneWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę T. O. na decyzję Ministra Budownictwa, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody o wywłaszczeniu nieruchomości pod budowę obwodnicy w ciągu drogi krajowej oraz ustaleniu odszkodowania. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 79 § 1 KPA przez przeprowadzenie dowodu z opinii rzeczoznawcy majątkowego bez zawiadomienia strony o terminie oględzin lub bez ich przeprowadzenia, a także naruszenia art. 77 § 1 KPA poprzez brak odniesienia się do twierdzeń o wzruszeniu decyzji lokalizacyjnej. Kluczowym zarzutem było zaniżenie wartości wywłaszczanej nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, który sporządził operat szacunkowy bez przeprowadzenia oględzin i bez możliwości konfrontacji z nim na rozprawie. Sąd uznał, że doszło do naruszenia art. 79 i art. 90 § 2 KPA oraz art. 118 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ponieważ nie zawiadomiono biegłego o terminie rozprawy, co uniemożliwiło skarżącemu zadawanie pytań rzeczoznawcy i naruszyło jego uprawnienia procesowe. Sąd podkreślił, że naruszenia te mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a wyjaśnienia rzeczoznawcy złożone na piśmie w postępowaniu odwoławczym nie sanowały wadliwości postępowania dowodowego. Sąd oddalił natomiast zarzuty dotyczące braku negocjacji i braku przyznania nieruchomości zamiennej, wskazując, że negocjacje się odbyły, a przyznanie nieruchomości zamiennej nie jest obligatoryjne. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Budownictwa oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Naruszenie procedury dowodowej w postępowaniu wywłaszczeniowym, w szczególności prawa strony do konfrontacji z biegłym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania wywłaszczeniowego pod drogi krajowe i stosowania przepisów KPA w tym zakresie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy naruszenie art. 79 i 90 § 2 KPA poprzez brak możliwości konfrontacji strony z biegłym rzeczoznawcą majątkowym na rozprawie, przy jednoczesnym braku przeprowadzenia oględzin nieruchomości, stanowi podstawę do uchylenia decyzji wywłaszczeniowej i ustalającej odszkodowanie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie tych przepisów stanowi podstawę do uchylenia decyzji, ponieważ uniemożliwia stronie realizację uprawnień procesowych i wpływa na prawidłowość ustaleń faktycznych oraz prawnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak zawiadomienia biegłego o terminie rozprawy i brak możliwości zadawania mu pytań na rozprawie narusza zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 KPA) oraz zasadę wyjaśniania prawdy obiektywnej (art. 7 KPA). Wady te nie mogły być sanowane przez późniejsze wyjaśnienia rzeczoznawcy złożone na piśmie.

Czy decyzja o lokalizacji drogi krajowej, która nie została wzruszona w momencie wydawania decyzji wywłaszczeniowej, stanowi wystarczającą podstawę prawną do prowadzenia postępowania wywłaszczeniowego?

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli decyzja lokalizacyjna jest ostateczna i opatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności, stanowi ona podstawę do prowadzenia postępowania wywłaszczeniowego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że w momencie wydawania decyzji wywłaszczeniowej, decyzja lokalizacyjna była ostateczna i nie została wzruszona, co uzasadniało prowadzenie postępowania wywłaszczeniowego.

Czy organ ma obowiązek przyznać nieruchomość zamienną w ramach odszkodowania za wywłaszczenie?

Odpowiedź sądu

Nie, przyznanie nieruchomości zamiennej nie jest obligatoryjne i leży w gestii Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami i ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, wskazując, że wybór formy odszkodowania nie jest obligatoryjny.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Budownictwa oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Przepisy (19)

Główne

k.p.a. art. 79 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.s.z.p.i.r.i.w.d.k. art. 15

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych

u.g.n. art. 134 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 136

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.s.z.p.i.r.i.w.d.k. art. 18 § 1

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych

u.s.z.p.i.r.i.w.d.k. art. 18 § 2

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 89 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 90 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 95 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.g.n. art. 118 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 79 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

u.g.n. art. 114 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 131 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.s.z.p.i.r.i.w.d.k. art. 13 § 1

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych

u.s.z.p.i.r.i.w.d.k. art. 13 § 2

Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 79 i 90 § 2 KPA poprzez brak możliwości konfrontacji strony z biegłym rzeczoznawcą majątkowym na rozprawie. • Brak przeprowadzenia oględzin nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego przy sporządzaniu operatu szacunkowego. • Zaniżenie wartości wywłaszczanej nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Decyzja lokalizacyjna była ostateczna i stanowiła podstawę do wywłaszczenia. • Przeprowadzone zostały rokowania w celu zawarcia umowy cywilnoprawnej. • Przyznanie nieruchomości zamiennej nie jest obligatoryjne.

Godne uwagi sformułowania

brak możliwości konfrontacji z biegłym poprzez bezpośrednie zadawanie mu pytań • naruszyło jego uprawnienia procesowe • zasada czynnego udziału stron w postępowaniu • zasada wyjaśniania prawdy obiektywnej

Skład orzekający

Maria Tarnowska

przewodniczący

Anna Łukaszewska-Macioch

członek

Przemysław Żmich

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenie procedury dowodowej w postępowaniu wywłaszczeniowym, w szczególności prawa strony do konfrontacji z biegłym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania wywłaszczeniowego pod drogi krajowe i stosowania przepisów KPA w tym zakresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje kluczowe znaczenie prawidłowego przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w postępowaniu administracyjnym i konsekwencje naruszenia praw strony.

Naruszenie praw strony w postępowaniu wywłaszczeniowym – kluczowe znaczenie dowodu z opinii biegłego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst