I SA/Wa 1103/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A. K. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 kwietnia 2025 r., które umorzyło postępowanie zażaleniowe dotyczące bezczynności i przewlekłości postępowania Wojewody Mazowieckiego w sprawie o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami RP. Skarżący domagał się potwierdzenia prawa do rekompensaty, a jego zażalenie dotyczyło braku rozstrzygnięcia tej sprawy przez Wojewodę. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że zaskarżone postanowienie nie mieści się w katalogu postanowień podlegających kontroli sądowoadministracyjnej określonym w art. 3 § 2 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ppsa). Sąd przychylił się do tego stanowiska, uznając skargę za niedopuszczalną. W uzasadnieniu wskazano, że postępowanie w sprawie rekompensaty toczyło się na gruncie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (kpa) w brzmieniu obowiązującym do 1 czerwca 2017 r. Postanowienie Ministra umarzające postępowanie zażaleniowe nie jest postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne w sprawie głównej ani nie rozstrzyga jej co do istoty. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 ppsa, sądy administracyjne kontrolują postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo które kończą postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Zaskarżone postanowienie nie spełniało tych kryteriów. Sąd odniósł się również do błędnego pouczenia zawartego w postanowieniu Ministra, które wskazywało na możliwość wniesienia skargi do WSA. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, sąd stwierdził, że błędne pouczenie nie tworzy prawa do wniesienia środka odwoławczego, jeśli takie prawo nie wynika z przepisów prawa. W konsekwencji, sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 90 § 2 i art. 16 § 1 ppsa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja zakresu kontroli sądowoadministracyjnej nad postanowieniami w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście błędnych pouczeń organów.
Dotyczy specyficznej sytuacji postanowienia o umorzeniu postępowania zażaleniowego w kontekście starego stanu prawnego kpa i specyfiki sprawy o rekompensatę.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o umorzeniu postępowania zażaleniowego dotyczącego bezczynności organu administracji publicznej podlega kontroli sądowoadministracyjnej na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 ppsa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie o umorzeniu postępowania zażaleniowego, które nie jest postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne w sprawie głównej ani nie rozstrzyga jej co do istoty, nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie Ministra nie spełnia kryteriów określonych w art. 3 § 2 pkt 2 ppsa, ponieważ nie jest postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne w sprawie o potwierdzenie prawa do rekompensaty ani nie rozstrzyga jej co do istoty. Jest to postanowienie wpadkowe dotyczące postępowania zażaleniowego.
Czy błędne pouczenie organu administracji publicznej o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego tworzy prawo do zaskarżenia rozstrzygnięcia, które z mocy prawa nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, błędne pouczenie nie tworzy prawa do wniesienia środka odwoławczego, jeśli takie prawo nie wynika z przepisów prawa. Ochrona wynikająca z art. 112 kpa nie ma charakteru absolutnego i nie może stanowić o powstaniu praw strony tam, gdzie nie zostały one przyznane.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym warunkiem zastosowania art. 112 kpa jest istnienie możliwości zaskarżenia danego rozstrzygnięcia na mocy przepisów prawa. Błędne pouczenie nie może nadawać organom funkcji prawotwórczej ani tworzyć praw strony poza obowiązującymi normami prawnymi, co byłoby sprzeczne z zasadą praworządności.
Przepisy (12)
Główne
ppsa art. 3 § § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.
ppsa art. 58 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn, o których mowa w art. 49, skarga jest niedopuszczalna.
Pomocnicze
ppsa art. 90 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 16 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
kpa art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
kpa art. 37 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Na niezałatwienie sprawy w terminie lub przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia.
kpa art. 123 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
W toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienia.
kpa art. 123 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Postanowienia dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej.
kpa art. 126
Kodeks postępowania administracyjnego
Do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące decyzji, w tym dotyczące zaskarżenia.
ustawa zmieniająca kpa art. 16
Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw
Do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy kpa w brzmieniu dotychczasowym, z pewnymi wyjątkami.
ustawa zmieniająca kpa art. 18
Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw
kpa art. 112
Kodeks postępowania administracyjnego
Błędne pouczenie w postanowieniu co do prawa wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaskarżone postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nie spełnia kryteriów określonych w art. 3 § 2 pkt 2 ppsa, co czyni skargę niedopuszczalną. • Błędne pouczenie organu o możliwości zaskarżenia nie tworzy prawa do wniesienia środka odwoławczego, jeśli takie prawo nie wynika z przepisów prawa.
Godne uwagi sformułowania
nie spełnia kryteriów wskazanych w powołanym wyżej przepisie i dlatego skarga jest bezprzedmiotowa • błędne pouczenie w postanowieniu co do prawa wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia • nie można natomiast wywodzić powstania prawa do wniesienia środka odwoławczego z błędnego stanowiska organu, który niewłaściwie pouczył stronę
Skład orzekający
Marta Kołtun-Kulik
przewodniczący
Małgorzata Boniecka-Płaczkowska
członek
Przemysław Żmich
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kontroli sądowoadministracyjnej nad postanowieniami w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście błędnych pouczeń organów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji postanowienia o umorzeniu postępowania zażaleniowego w kontekście starego stanu prawnego kpa i specyfiki sprawy o rekompensatę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na analizę dopuszczalności skargi i skutków błędnego pouczenia, choć dla szerszej publiczności może być zbyt proceduralna.
“Błędne pouczenie sądu nie zawsze chroni stronę – WSA odrzuca skargę mimo wskazówki organu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.