I SA/Wa 1097/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-05-24
NSAAdministracyjneŚredniawsa
nieruchomościdrogi publiczneustawa wprowadzająca reformę administracjiinteres prawnylegitymacja procesowawłasnośćgminaadministracja publiczna

WSA w Warszawie oddalił skargę mieszkańców na decyzję Ministra Infrastruktury, uznając, że nie posiadają oni legitymacji procesowej do żądania stwierdzenia nabycia z mocy prawa nieruchomości, która nie stanowi ich własności.

Skarżący, mieszkańcy ulicy w K., domagali się stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. nieruchomości zajętej pod tę ulicę, powołując się na art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracji publiczną. Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia, a Minister Infrastruktury umorzył postępowanie, uznając, że skarżący nie wykazali interesu prawnego, gdyż nie są właścicielami nieruchomości. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów, że skarżący nie posiadają legitymacji procesowej do żądania rozporządzania cudzą własnością.

Sprawa dotyczyła skargi mieszkańców na decyzję Ministra Infrastruktury, która uchyliła decyzję Wojewody i umorzyła postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. nieruchomości zajętej pod ulicę w K. przez Gminę B. Skarżący, powołując się na art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r., twierdzili, że ulica stanowi drogę publiczną i mają interes prawny w potwierdzeniu jej statusu. Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia, wskazując na brak dokumentów potwierdzających zaliczenie ulicy do dróg publicznych przed 1999 r. Minister Infrastruktury umorzył postępowanie, argumentując, że skarżący nie wykazali swojego interesu prawnego, ponieważ przedmiotowa nieruchomość stanowi współwłasność małżonków O., a skarżący nie posiadają do niej tytułu prawnorzeczowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że skarżący nie posiadają legitymacji procesowej do żądania stwierdzenia nabycia z mocy prawa nieruchomości, która nie stanowi ich własności. Sąd podkreślił, że interes prawny musi mieć obiektywne źródło w przepisach prawa, a skarżący nie wykazali takiego interesu, nie mogąc skutecznie domagać się rozporządzania cudzą własnością.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, mieszkańcy nie posiadają legitymacji procesowej, jeśli nie są właścicielami nieruchomości i nie wykazali obiektywnego interesu prawnego wynikającego z przepisów prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że interes prawny musi mieć obiektywne źródło w ustawie, a skarżący, nie będąc właścicielami nieruchomości, nie mogli skutecznie domagać się rozporządzania cudzą własnością ani stwierdzenia nabycia z mocy prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.p.u.a.p. art. 73 § 1

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną

Pomocnicze

u.d.p. art. 2 § 1

Ustawa o drogach publicznych

k.p.a. art. 61 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 157 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie posiadają legitymacji procesowej do żądania stwierdzenia nabycia z mocy prawa nieruchomości, która stanowi współwłasność osób trzecich.

Odrzucone argumenty

Ulica stanowi drogę publiczną z mocy art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracji publiczną. Mieszkańcy mają interes prawny w potwierdzeniu statusu drogi publicznej. Organ powinien z urzędu stwierdzić nabycie z mocy prawa.

Godne uwagi sformułowania

interes prawny [...] ma charakter obiektywny i musi wynikać z ustawowego źródła. Skarżący nie mogą skutecznie domagać się, aby organ rozporządził cudzą własnością.

Skład orzekający

Gabriela Nowak

przewodniczący sprawozdawca

Emilia Lewandowska

sędzia

Joanna Skiba

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek legitymacji procesowej w sprawach dotyczących nabycia nieruchomości z mocy prawa oraz interpretacja pojęcia interesu prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z art. 73 ustawy wprowadzającej reformę administracji publiczną i brakiem wykazania interesu prawnego przez wnioskodawców.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zagadnienie legitymacji procesowej i interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowo złożony.

Czy możesz żądać stwierdzenia nabycia nieruchomości, która nie jest Twoja? Sąd wyjaśnia kluczowe znaczenie legitymacji procesowej.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 1097/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-05-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-06-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Emilia Lewandowska
Gabriela Nowak /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Skiba
Symbol z opisem
6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Skarżony organ
Minister Budownictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w skąłdzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Emilia Lewandowska asesor WSA Joanna Skiba Protokolant Joanna Grzyb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2006 r. sprawy ze skargi E. i P. K., T. i S. P., M. i Z. B. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie nabycia z mocy prawa nieruchomości zajętej pod drogę publiczną oddala skargę.
Uzasadnienie
I S.A./WA 1097/05
UZASADNIENIE
Minister Infrastruktury decyzją nr [...], z dnia [...] kwietnia 2005 roku po rozpatrzeniu odwołania E. i P. K. , E. i P. K., B. i Z. M., T. i S. P. i M. i Z. B. od decyzji Nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia nabycia przez Gminę B. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości położonej w B., zajętej pod część ulicy [...] w K., oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni [...] m2 w obrębie ewidencyjnym K., - uchylił decyzję Nr [....] Wojewody [...] z dnia [...].12.2004 r. i umorzył postępowanie z wniosku odwołujących się.
W toku postępowania administracyjnego ustalono, iż wnioskiem z dnia 28.10.2002 r. H. O. wystąpiła do Urzędu Miasta i Gminy B. o uregulowanie stanu prawnego działki nr [...], w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późno zm.). Akta nie zawierają dokumentów, czy wniosek ten był rozpoznany.
Wnioskiem z dnia 27.01.2004 r. E. i P. K., E. i P. K., B. i Z. M., T. i S. P. i M. i Z. B. wystąpili do Wojewody [...] o wydanie decyzji stwierdzającej nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. nieruchomości położonej w B., oznaczonej jako działka nr [...], zajętej pod ulicę [...].
Wojewoda [...], działając na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późno zm.), po rozpatrzeniu wniosku E. i P.K., E. i P. K., B. i Z. M., T. i S. P. i M. i Z. B., decyzją z dnia [...].12.2004 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999r. przez Gminę B. własności ww. działki.
Wojewoda [...] w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że zajęcie nieruchomości pod drogi publiczne oznacza zajęcie pod drogę zaliczoną przed dniem 1 stycznia 1999 roku do jednej z kategorii dróg publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz.60 ze zm.).
Wojewoda [...] podniósł, że znajdujące się w aktach administracyjnych pismo nr [...] z dnia [...] 06.2004r. podpisane przez Burmistrza Gminy B. wskazuje, że brak jest dokumentu, który stanowiłby podstawę prawną do zaliczenia ulicy "[...]" w K. do określonej kategorii dróg publicznych. W związku z tym uregulowana w księdze wieczystej KW [...] nieruchomość znajdująca się pod ulicą "[...]" w K. nie była w dniu 31 grudnia 1998r. zaliczona do kategorii drogi publicznej w rozumieniu art.2 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 1998r. (tekst jednolity Dz. U. Nr 71, poz. 838 z 2000 roku).
Od powyższej decyzji do Ministra Infrastruktury złożyli odwołanie E. i P. K., E. i P. K., B. i Z. M., T. i S. P. i M. i Z. B.
Minister Infrastruktury umorzył postępowanie z wniosku odwołujących się decyzją nr [...], z dnia [...] kwietnia 2005 roku i w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że zgodnie z art. 61 § 1 kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, natomiast zgodnie z art. 28 kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Organ podniósł, że odwołujący się, a zarazem wnioskodawcy, winni wskazać interes prawny do żądania rozstrzygnięcia, co do działki nr [...], stanowiącej w świetle KW [...] i wypisu z rejestru gruntów – współwłasność K. i H. małżonków O. na zasadach wspólności ustawowej. Z akt sprawy nie wynika, aby odwołujący się wykazali swój interes prawny w sprawie, gdyż nie posiadają tytułu prawnorzeczowego do przedmiotowej nieruchomości i interes ten nie wynika także z zamiaru odwołujących się odebrania prawa własności osobie trzeciej. Oznacza to, że wnioskodawcy nie posiadali legitymacji prawnej do żądania wydania decyzji merytorycznej w trybie ww. art. 73, co czyniło sprawę bezprzedmiotową.
Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury wnieśli E. i P. K., E. i P. K., B. i Z. M., T. i S. P. i M. i Z. B.
Skarżący wnosili o Wnosimy o uchylenie decyzji Ministra Infrastruktury i Wojewody jako krzywdzących.
W uzasadnieniu skargi wskazali, że ulica "[...]" w K. stanowi drogę publiczną z mocy art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 roku - przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Skarżący podnieśli, że mieszkają przy tej ulicy od wielu lat, otrzymali pozwolenia na budowę. W ulicy "[...]" biegnie gaz, energia elektryczna, jest ona oświetlona. Korzystają z tej ulicy jako z drogi publicznej. Oczywistym jest, że jako mieszkańcy Gminy i mieszkańcy ulicy [...] mają interes prawny w ostatecznym potwierdzeniu statusu ulicy [...], do której roszczą sobie prawa małżonkowie O.. Interes ten wynika wprost z art. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku samorządzie gminnym. Decyzja w tym przedmiocie ma dla nich żywotne znaczenie, nie wyrażają zgody na zawłaszczenie drogi publicznej przez państwa O. Nadto nawet gdyby przyjąć błędne stanowisko Ministra, że nie mają interesu prawnego, to Wojewoda winien wydać decyzje potwierdzającą status ulicy z urzędu.
Minister Infrastruktury w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.
Skarga nie jest uzasadniona i podlega oddaleniu.
Kwestią wstępną, która wymagała rozważenia w pierwszej kolejności jest kwestia posiadania legitymacji procesowej przez skarżących w niniejszej sprawie. Stroną postępowania administracyjnego jest podmiot, który żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny (art. 28 kpa).
Zgodnie z przepisem art.157 § 2 kpa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może skutecznie domagać się strona, a więc stosownie do przepisu art. 28 kpa tylko taka osoba, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy zakwestionowana decyzja.
W świetle utrwalonego orzecznictwa sądowego stroną postępowania jest każdy podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy to postępowanie. Interes prawny, o którym mowa w art.28 kpa nie zależy od indywidualnego przekonania, że zachodzi związek między postępowaniem, a sytuacją zainteresowanego, lecz ma charakter obiektywny i musi wynikać z ustawowego źródła.
Organ wskazał, że z księgi wieczystej [...] i wypisu z rejestru gruntów wynika, że przedmiotowa działka gruntu stanowi współwłasność K. i H. O. na zasadach wspólności ustawowej, zatem żaden ze skarżących nie jest ujawniony jako właściciel przedmiotowej nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], o powierzchni [...] mtr.kw., w obrębie ewidencyjnym K.
Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący zgłosili jakiekolwiek roszczenia do przedmiotowej działki gruntu. Skarżący nie kwestionują faktu, iż przedmiotowa działka gruntu stanowi współwłasność małżonków O.
Oznacza to, że skarżący nie posiadają żadnego tytułu prawnorzeczowego do przedmiotowej działki gruntu.
Skarżący nie mogą wnosić o wydanie decyzji stwierdzającej nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. nieruchomości położonej w B., oznaczonej jako działka nr [...], zajętej pod ulicę [...], skoro nie są właścicielami wskazanej wyżej działki gruntu. Skarżący nie mogą skutecznie domagać się, aby organ rozporządził cudzą własnością. Zarzut skarżących, iż organ powinien z urzędu stwierdzić nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przedmiotowej nieruchomości jest chybiony.
Przepis art. 61 § 1 k.p.a. przewiduje, iż postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Z treści powołanego przepisu prawa wynikają dwie istotne zasady postępowania administracyjnego. Pierwsza wskazująca, że postępowanie administracyjne może zostać wszczęte tylko z urzędu bądź na wniosek strony. Druga wskazuje, że w obu przypadkach czynności inicjujące wszczęcie postępowania administracyjnego winny zostać podjęte przez podmioty uprawnione i powinny odpowiadać wymaganiom określonym w przepisach prawa.
Przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte na wniosek strony i w tym zakresie jest objęte badaniem.
Skarga jest nieuzasadniona i należało ją oddalić na podstawie artykułu 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI