I SA/Wa 1076/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-10-23
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościtrwały zarządstwierdzenie nieważnościlegitymacja procesowainteres prawnyKodeks postępowania administracyjnegogospodarka gruntami

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Instytutu na decyzję Ministra uchylającą decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji o oddaniu nieruchomości w trwały zarząd, uznając Instytut za nieposiadający legitymacji procesowej.

Instytut [...] złożył skargę na decyzję Ministra Transportu i Budownictwa, która uchyliła decyzję Wojewody odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji o oddaniu nieruchomości w trwały zarząd. Instytut domagał się stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji z 1989 r., twierdząc, że została wydana z rażącym naruszeniem prawa i narusza jego interes prawny. Sąd uznał jednak, że Instytut nie posiadał legitymacji procesowej do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności ani do wniesienia skargi, ponieważ nie wykazał interesu prawnego w rozumieniu przepisów prawa materialnego.

Sprawa dotyczyła skargi [...] Instytutu [...] na decyzję Ministra Transportu i Budownictwa, która uchyliła decyzję Wojewody i umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z 1989 r. o oddaniu nieruchomości w trwały zarząd Wytwórni [...]. Instytut twierdził, że pierwotna decyzja była wadliwa i naruszała jego interes prawny, co uzasadniałoby jej nieważność. Sąd administracyjny, kontrolując legalność decyzji Ministra, skupił się na kwestii legitymacji procesowej skarżącego. Analiza akt wykazała, że Instytut nie posiadał tytułu prawnorzeczowego do nieruchomości, a jego związek z nią opierał się na umowach najmu, które nie rodziły praw do gruntu. Sąd podzielił stanowisko organu, że Instytut nie wykazał interesu prawnego w rozumieniu przepisów prawa materialnego, a jedynie interes faktyczny. W związku z tym, Instytut nie był stroną postępowania o stwierdzenie nieważności ani postępowania sądowoadministracyjnego. W konsekwencji, sąd oddalił skargę, uznając, że Minister prawidłowo umorzył postępowanie z powodu braku legitymacji procesowej strony skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest nie tylko strona postępowania zwykłego, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku mogą dotyczyć skutki prawne stwierdzenia nieważności decyzji.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa NSA, które dopuszcza szerszy krąg stron w postępowaniu o stwierdzenie nieważności, jednakże podkreślił, że nadal musi istnieć interes prawny, a nie tylko faktyczny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.g.g.i.w.n. art. 87 § 2

Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 157 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

u.g.g.i.w.n. art. 4 § 1

Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości

p.p.s.a. art. 50 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak interesu prawnego skarżącego do żądania stwierdzenia nieważności decyzji. Skarżący nie był stroną postępowania zakończonego decyzją, której nieważności domagał się. Umowy najmu nie rodzą praw do gruntu.

Odrzucone argumenty

Decyzja o oddaniu nieruchomości w trwały zarząd została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 87 ust. 2 u.g.g.i.w.n.). Instytut posiadał interes prawny do żądania stwierdzenia nieważności decyzji. Decyzja wywłaszczeniowa z 1994 r. została wydana na podstawie wadliwej decyzji z 1989 r. Brak zawiadomienia Instytutu o wszczęciu postępowania w przedmiocie ustanowienia zarządu.

Godne uwagi sformułowania

interes prawny ma charakter materialnoprawny tylko przepis prawa materialnego, stanowiący podstawę interesu prawnego stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony

Skład orzekający

Elżbieta Sobielarska

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Boniecka-Płaczkowska

członek

Joanna Skiba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej oraz rozróżnienie między interesem prawnym a faktycznym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami o gospodarce gruntami z lat 80. i 90. oraz interpretacją pojęcia strony w postępowaniu administracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na szczegółową analizę pojęcia strony i interesu prawnego w kontekście postępowań nadzorczych i stwierdzenia nieważności decyzji.

Kiedy brak interesu prawnego zamyka drogę do sądu: analiza legitymacji procesowej w sprawach administracyjnych.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 1076/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-10-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-06-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Elżbieta Sobielarska /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Skiba
Małgorzata Boniecka-Płaczkowska
Symbol z opisem
6071 Trwały zarząd nieruchomościami
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
I OSK 432/07 - Wyrok NSA z 2008-03-14
Skarżony organ
Minister Budownictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 28,  art. 156 par. 1,  art. 157
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 1989 nr 14 poz 74
art. 87 ust. 2
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - t. jedn.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 50 par. 1,  art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska asesor WSA Joanna Skiba Protokolant Marta Maciejkowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2006 r. sprawy ze skargi [...] Instytutu [...] w W. na decyzję Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o oddaniu nieruchomości w trwały zarząd oddala skargę
Uzasadnienie
Minister Transportu i Budownictwa decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r.,
nr [...] po rozpatrzeniu odwołania [...] Instytutu [...] od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia [...] maja 1989 r.,
nr [...] o oddaniu w zarząd Wytwórni [...] w W. gruntu położonego w W. przy ul. [...] o
pow. [...] m², uchylił powyższą decyzję i umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji.
W uzasadnieniu przedstawił następująco stan faktyczny:
Decyzją z dnia [...] maja 1989 r., nr [...] Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...], działając na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (t.j. Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 z późn. zm.), orzekł o oddaniu w zarząd Wytwórni [...] w W. gruntu położonego w W. przy ul. [...] o pow. [...] m².
Wnioskiem z dnia [...] maja 1999 r. Instytut [...] wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia [...] maja 1989 r., nr [...] podnosząc, iż została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.
Następnie w dniu [...] maja 1999 r. z wnioskiem o stwierdzenie nieważności tej decyzji wystąpiło [...] Laboratorium [...].
W dniu [...] lipca 2001 r. do Wojewody [...] wpłynął wniosek [...] Laboratorium [...] o umorzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia [...] maja 1989 r., zaś w dniu [...] lipca 2001 r. z wnioskiem o umorzenie postępowania nadzorczego wystąpił Instytut [...].
Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r., nr [...] Wojewoda [...] umorzył postępowanie w sprawie.
W dniu [...] sierpnia 2002 r. Instytut [...] w W. oraz [...] Laboratorium [...] w W. wystąpiły ponownie do Wojewody [...] z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia
[...] maja 1989 r. w części dotyczącej działki nr [...] w odniesieniu do udziału w wysokości [...] % podnosząc, iż została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.
Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji wskazując, iż nie jest ona obarczona wadami, o których mowa w art. 156 § 1 kpa.
Od powyższej decyzji odwołanie do Ministra Transportu i Budownictwa wniósł [...] Instytut [...] (następca prawny Instytutu [...] i [...] Laboratorium [...]) podnosząc, iż decyzja organu wojewódzkiego zapadła z naruszeniem przepisów art. 8 i art. 80 kpa.
Po rozpatrzeniu odwołania organ podniósł, że zgodnie z przepisem art. 157
§ 2 kpa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może skutecznie domagać się strona, a więc stosownie do art. 28 kpa tylko taki podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy kwestionowana decyzja.
Stroną postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia [...] maja 1989 r., nr [...] była Wytwórnia [...] w W.
Z odpisu księgi wieczystej KW nr [...] wynika, iż przedmiotowa nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym Wytwórni [...] w W.
W świetle utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (m.in. wyrok z dnia 16 stycznia 2002 r., sygn. akt I SA 1421/2000, niepub.) w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji organ bada przede wszystkim kwestię wstępną jaką stanowi zagadnienie legitymacji osoby występującej z wnioskiem.
W związku z brakiem interesu prawnego, Instytut [...] oraz [...] Laboratorium [...], a obecnie ich następca prawny – [...] Instytut [...] - nie może być uznany za podmiot legitymowany do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia [...] maja
1989 r., nr [...].
Podnoszone przez odwołującego się zarzuty wskazują, zdaniem organu, jedynie na interes faktyczny w przedmiotowym postępowaniu, który należy odróżnić od interesu prawnego, na co wielokrotnie zwracał uwagę w swoim orzecznictwie Naczelny Sąd Administracyjny (m.in. wyroki z dnia 12 lutego 2001 r., sygn. akt V SA 1123/2001, niepubl. oraz z dnia 19 stycznia 1996 r., sygn. akt SA/Ł 1843/95 niepubl.).
Ponieważ postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia [...] maja 1989 r. zostało wszczęte na żądanie nieuprawnionego podmiotu, jako bezprzedmiotowe, zdaniem organu winno zostać umorzone.
Od decyzji Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2006 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył [...] Instytut [...] wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa ewentualnie o jej uchylenie.
Zaskarżonej decyzji zarzucił rażące naruszenie przepisów postępowania: art. 77 § 1, art. 107 § 3, art. 28, art. 105, art. 138 § 1 pkt 2, art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 2 kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, oraz naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 4 ust. 1 i art. 87 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (t.j. Dz. U. z 1989 r. Nr 14,
poz. 74) w brzmieniu obowiązującym w dniu [...] maja 1989 r. poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. W bardzo obszernym uzasadnieniu skargi skarżący podnosi, że posiada interes prawny w stwierdzeniu nieważności decyzji z dnia [...] maja 1989 r. dotyczącej ustanowienia zarządu na rzecz Wytwórni [...], a tym samym przymiot strony w tym postępowaniu.
Zdaniem skarżącego, decyzja wywłaszczeniowa z dnia [...] października 1994 r. została wydana na podstawie decyzji z dnia [...] maja 1989 r. dotyczącej ustanowienia zarządu przedmiotowej nieruchomości na rzecz Wytwórni [...]. Podstawą stwierdzenia nabycia przez Wytwórnię [...] prawa użytkowania wieczystego i prawa własności budynku było posiadanie zarządu przedmiotowej nieruchomości. Uchylenie, w wyniku stwierdzenia nieważności, decyzji z dnia [...] maja 1989 r. oznaczałoby zniweczenie przesłanki nabycia prawa użytkowania wieczystego przez Wytwórnię [...]. Usunięcie z obrotu prawnego powyższej decyzji wywierałoby przez to także skutki w sferze interesu prawnego [...] Instytutu [...] - następcy prawnego Instytutu [...], otwierając mu drogę do merytorycznego rozstrzygnięcia o żądaniu zgłoszonym w piśmie z dnia [...] lipca 1991 r., w którym to Instytut [...] domagał się oddania w użytkowanie wieczyste części nieruchomości położonej w W. przy
ul. [...]. Zdaniem skarżącego interes prawny [...] Instytutu [...] istnieje ze względu na: nierozpoznany do chwili obecnej wniosek Instytutu [...] z dnia [...] lipca 1991 r. o oddanie przedmiotowej nieruchomości w użytkowanie wieczyste, na podejmowane obecnie starania [...] Instytutu [...] dotyczące nabycia prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości także na innej podstawie prawnej oraz prowadzone obecnie postępowanie prywatyzacyjne Wytwórni [...]. Gdyby nawet przyjąć, zdaniem skarżącego, iż [...] Instytut [...], a ściślej mówiąc jego poprzednicy prawni Instytut [...] oraz [...] Laboratorium [...], nie byli stronami postępowania zwykłego w przedmiocie zarządu, to i tak [... Instytut [...] ma interes prawny w stwierdzeniu nieważności decyzji z dnia [...] maja 1989 r.
Stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej zarządu, będzie stanowić podstawę wzruszenia decyzji dotyczącej nabycia prawa użytkowania wieczystego przez Wytwórnię [...], a tym samym umożliwi merytoryczne rozpoznanie wniosku Instytutu z dnia [...] lipca 1991 r. Dopóki nie zostanie wzruszona decyzja z dnia [...] lipca 1991 r. oraz wydana na jej podstawie decyzja z dnia
[...] października 1994 r. wniosek Instytutu z dnia [...] lipca 1991 r. o ustanowienie użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości, nie może być uwzględniony, bowiem dotyczy nieruchomości będącej już w użytkowaniu wieczystym innego podmiotu, tj. Wytwórni [...].
Zdaniem skarżącego, zapobiegnie to ewentualnej sprzedaży prawa użytkowania wieczystego nieruchomości na rzecz osób trzecich. W efekcie pozostaną nienaruszone prawa Instytutu wynikające w szczególności z decyzji Ministra [...] z 1954 r. oraz decyzji Ministra [...] z 1964 r., będących zdaniem skarżącego źródłem władztwa Instytutu nad przedmiotową nieruchomością.
Stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zarządu i w konsekwencji podważenie decyzji dotyczącej nabycia prawa użytkowania wieczystego przez Wytwórnię [...] umożliwi Instytutowi ubieganie się od Skarbu Państwa o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego także na innych podstawach określonych w przepisach prawa materialnego - tj. ustawy z dnia
21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Decyzja Ministra Transportu i Budownictwa, zdaniem skarżącego jest dotknięta wadami, bowiem przyjęto w niej błędne założenie, iż stroną w postępowaniu o stwierdzenie nieważności jest tylko strona postępowania trybu zwykłego. Minister Transportu i Budownictwa nie przeprowadził, zdaniem skarżącego, żadnych czynności mających na celu ustalenie, czy - nawet gdyby Instytut nie był stroną postępowania trybu zwykłego - zachodzą w sprawie okoliczności uzasadniające twierdzenie, iż skutki stwierdzenia nieważności decyzji będą dotyczyć [...] Instytutu [...]. Postępowanie w sprawie zostało zatem przeprowadzone bez wszechstronnego i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Zdaniem skarżącego, władztwo Instytutu nad częścią przedmiotowej nieruchomości wywodzi się z decyzji Ministra [...] z dnia [...] lipca 1954 r. oraz Ministra [...] z dnia [...] kwietnia 1964 r. Na mocy decyzji z dnia [...] lipca 1954 r. Minister [...] przydzielił ówczesnemu Instytutowi [...]. Z kolei zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 1964 r. nr [...] Minister [...] przydzielił Instytutowi [...]. W każdym przypadku przyznanie [...] łączyło się z uprawnieniem do posiadania i korzystania z [...] oraz nieruchomości, na której [...].
Zdaniem skarżącego Minister Transportu i Budownictwa nie dokonał także oceny, na jakiej podstawie uzyskała władztwo nad przedmiotową nieruchomością Wytwórnia [...] oraz czy władztwo to różni się i w jakim zakresie od władztwa przysługującego Instytutowi [...].
W ocenie skarżącego, dowody zebrane w sprawie wskazują, iż Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] w W. powinien był zawiadomić Instytut [...] o wszczęciu postępowania w przedmiocie ustanowienia zarządu (art. 61 § 4 kpa). Brak takiego zawiadomienia oraz brak udziału Instytutu w postępowaniu prowadzonym w trybie zwykłym nie może przesądzać o tym, iż Instytut nie był stroną postępowania zwykłego, a w konsekwencji - jak przyjmuje Minister Transportu i Budownictwa - nie jest także legitymowany do udziału w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] maja 1989 r. Decyzja Ministra Transportu i Budownictwa w rażący sposób narusza też art. 107 § 3 kpa, nie zawiera bowiem, zdaniem skarżącego, żadnego z wymienionych w tym artykule elementów.
Podstawową kwestią zdaniem skarżącego jest to, iż nabycie prawa zarządu, użytkowania lub użytkowania wieczystego zgodnie z art. 87 ust. 2 powołanej ustawy mogło nastąpić wyłącznie w granicach posiadania nieruchomości przez dany podmiot. Natomiast w decyzji organ ustanowił zarząd na rzecz podmiotu, który nie był posiadaczem, lecz współposiadaczem nieruchomości, co oznacza, że decyzja taka obarczona jest wadą nieważności ze względu na to, że została wydana z rażącym naruszeniem art. 87 ust. 2 powołanej ustawy.
Organ oddał w zarząd nieruchomość wbrew przepisowi art. 4 ust. 1 powołanej ustawy. Przepis ten ograniczał organ w możliwości oddania nieruchomości państwowej w zarząd wyłącznie w zakresie niezbędnym do prowadzenia działalności gospodarczej lub wykonywania innych zadań ustawowych albo statutowych. Natomiast część zajmowana przez Instytut [...] nie była niezbędna do prowadzenia statutowej działalności przez Wytwórnię [...] i w tym zakresie narusza prawo.
Innym naruszeniem prawa materialnego zdaniem skarżącego jest to, iż decyzja z dnia [...] maja 1989 r. wydana została na czas oznaczony do dnia [...] do czego nie było podstawy prawnej i co również narusza w sposób rażący przepis prawa materialnego.
W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wskazał, że od 5 maja 2006 r. na podstawie rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 5 maja 2006 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Budownictwa (Dz. U. Nr 76, poz. 537) jest właściwym organem w niniejszej sprawie, jednocześnie podtrzymał stanowisko przedstawione przez Ministra Transportu i Budownictwa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Przede wszystkim wyjaśnić należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawę prawną.
Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi.
Zaskarżoną decyzją Minister Transportu i Budownictwa umorzył postępowanie odwoławcze z uwagi na brak przymiotu strony po stronie wnioskodawcy w postępowaniu zakończonym decyzją Wojewody [...] z dnia [...] listopada
2005 r.
Na wstępie wskazać należy, że sąd administracyjny przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy ze skarg na decyzje i akty wydane przez organy administracji publicznej, dokonuje sprawdzenia, czy skarga spełnia wymogi formalne oraz czy jest dopuszczalna droga sądowoadministracyjna.
W dalszej kolejności sąd bada, czy skarżący posiada legitymację do bycia stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W niniejszej sprawie należało zatem rozważyć, czy skarżący [...] Instytut [...] jest legitymowany do bycia stroną w postępowaniu ze skargi na ostateczną decyzję Ministra Transportu i Budownictwa uchylającą decyzję pierwszoinstancyjną i umarzającą postępowanie przed organem pierwszej instancji.
Interes prawny ma charakter materialnoprawny. Oparty jest na normach administracyjnego prawa materialnego, gdzie musi istnieć norma prawa przewidująca w określonym stanie faktycznym i prawnym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu możliwość wydania określonego aktu (tak: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2001 r., sygn. akt I SA 2326/00, publ., Lex nr 54528). Treścią interesu prawnego jest publiczne prawo podmiotowe rozumiane jako przyznane przez przepis prawa jednostce konkretnej korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym czy sądowoadministracyjnym. Interes prawny musi mieć swe źródło w przepisie prawa materialnego, co wielokrotnie podkreślał w orzecznictwie Naczelny Sąd Administracyjny.
Bezspornie, w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania przez Ministra Transportu i Budownictwa, skarżący nie legitymował się statusem strony w rozumieniu art. 28 kpa, nie mógł być też stroną postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności o oddanie w zarząd Wytwórni [...] w W. gruntu położonego w W. przy ul. [...]. W odniesieniu do postępowania nadzorczego Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 stycznia 1994 r. (II SA 2164/92, publ. ONSA 1995/1/32), wyraził pogląd, że stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest nie tylko strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki prawne stwierdzenia nieważności decyzji. Również i w tym kontekście skarżący nie mógł być uznany za stronę postępowania nadzorczego.
Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że skarżący nie posiada żadnego tytułu prawnorzeczowego do przedmiotowej nieruchomości, a co za tym idzie nie może wykazać istnienia interesu prawnego. Z materiału dokumentacyjnego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że stroną postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia [...] maja 1989 r. była Wytwórnia [...] w W. Świadczy o tym odpis z księgi wieczystej KW
nr [...], stanowiący, że przedmiotowa nieruchomość jest własnością Skarbu Państwa i pozostaje w użytkowaniu wieczystym Wytwórni [...] w W. od dnia [...] grudnia 1990 r. na podstawie decyzji Wojewody z dnia [...] października 1994 r., nr [...].
Tymczasem, jak wynika z akt sprawy Instytutowi [...] Minister [...] przydzielił w dniu [...] lipca 1954 r. z przeznaczeniem na siedzibę [....], a [...] Laboratorium [...] przydzielono [...].
[...] te wyżej wymienieni użytkowali na podstawie umów najmu zawartych na czas nieokreślony z Wytwórnią [...] jako wynajmującym - głównym użytkownikiem i zarządcą całej nieruchomości (umowy z dnia [...] stycznia 1965 r. i z dnia [...] stycznia 1980 r.).
Sąd podziela stanowisko organu, iż powyższe umowy wskazują, że całą nieruchomością przy ul. [...] w W. władała Wytwórnia [...], a najem określonych części budynku nie rodzi żadnych praw do gruntu. Fakt posiadania przez Wytwórnię [...] całej powyższej nieruchomości potwierdza też decyzja Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] czerwca 1969 r.,
nr [...] ustalająca opłaty za użytkowanie przez Wytwórnię terenu przy ul. [...] o pow. [...] m². Należy zgodzić się także ze stanowiskiem organu, że podniesione przez skarżącego zarzuty świadczą jedynie o posiadaniu przez niego interesu faktycznego. Podkreślić trzeba, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, iż tylko przepis prawa materialnego, stanowiący podstawę interesu prawnego stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony (wyrok NSA z 27 września 2000 r., II SA 2109/00, publ. OPS 2001/6/86).
W nawiązaniu do tezy powyższego wyroku należy dodatkowo wskazać, że odpowiednikiem art. 33 ust. 2 nieobowiązyjącej obecnie ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368) jest aktualnie art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w odniesieniu do którego, wyżej wymieniony pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 27 września 2000 r. zachowuje w pełni swą aktualność.
Skarżący nie legitymują się żadnym prawnorzeczowym tytułem do skomunalizowanego gruntu i nie wskazali przepisu prawa materialnego stanowiącego dla nich umocowanie do bycia stroną postępowania sądowego, którego przedmiotem jest zaskarżona decyzja.
W tej sytuacji Minister Transportu i Budownictwa prawidłowo uznał, że [...] Instytut [...] nie posiada przymiotu strony w przedmiotowej sprawie, a tym samym strona skarżąca nie była legitymowana do złożenia odwołania. Ponieważ zaś takie odwołanie złożyła dlatego też organ drugiej instancji słusznie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...]listopada 2003 r. i umorzył postępowanie w sprawie.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,
poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI