I SA/WA 1065/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA uchylił decyzję odmawiającą funkcjonariuszowi SW równoważnika za remont lokalu, uznając, że zamieszkiwanie w lokalu teściów nie wyklucza prawa do świadczenia.
Funkcjonariusz Służby Więziennej M. I. domagał się równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Organy administracji odmówiły, argumentując, że nie posiadał tytułu prawnego do lokalu, który stanowił własność jego teściów. Sąd administracyjny uchylił decyzje, stwierdzając, że ustawa nie wymaga własności lokalu do przyznania równoważnika, a samo zajmowanie lokalu jest wystarczające.
Sprawa dotyczyła skargi M. I., funkcjonariusza Służby Więziennej, na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W., utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Zakładu Karnego w S. odmawiającą przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Organy administracji uznały, że M. I. nie jest uprawniony do świadczenia, ponieważ zamieszkuje w domu będącym własnością jego teściów i nie posiada tytułu prawnego do lokalu. Skarżący argumentował, że przepis art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej nie wymaga posiadania tytułu prawnego do lokalu, a jedynie jego zajmowania, co potwierdzało jego dotychczasowe otrzymywanie tego świadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że ani ustawa, ani rozporządzenie wykonawcze nie wprowadzają wymogu posiadania tytułu prawnego do lokalu, aby uzyskać równoważnik za remont. Sąd powołał się na zasadę praworządności (art. 6 kpa) i orzecznictwo Sądu Najwyższego, wskazując, że organy nie mogą tworzyć dodatkowych przesłanek ograniczających prawa przyznane ustawą. W związku z tym, okoliczność zamieszkiwania w lokalu teściów nie mogła stanowić podstawy do odmowy przyznania świadczenia. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, funkcjonariusz jest uprawniony do otrzymania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, nawet jeśli nie posiada do niego tytułu prawnego, a jedynie w nim zamieszkuje.
Uzasadnienie
Ustawa o Służbie Więziennej oraz przepisy wykonawcze nie wymagają posiadania tytułu prawnego do lokalu, a jedynie jego zajmowania. Organy administracji nie mogą tworzyć dodatkowych przesłanek ograniczających prawa przyznane ustawą.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
u.S.W. art. 88 § 1
Ustawa o Służbie Więziennej
Przepis ten przyznaje funkcjonariuszowi równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Nie zawiera wymogu posiadania tytułu prawnego do lokalu.
Pomocnicze
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej działa na podstawie przepisów prawa (zasada praworządności). Interpretacje nie mogą ograniczać praw przyznanych ustawą.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ocenia materiał dowodowy na podstawie przepisów prawa.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji organu administracji w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003 r.
Określa szczegółowy tryb przyznawania i wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przez funkcjonariuszy Służby Więziennej.
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. art. 1 § 1
Przykład przepisu regulującego prawo policjanta do równoważnika za remont lokalu, który wymaga tytułu prawnego (w przeciwieństwie do ustawy o SW).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustawa o Służbie Więziennej nie wymaga posiadania tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego do przyznania równoważnika za remont. Zajmowanie lokalu jest wystarczającą przesłanką do przyznania świadczenia. Organy administracji nie mogą tworzyć dodatkowych przesłanek ograniczających prawa ustawowe.
Odrzucone argumenty
Brak tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego wyklucza prawo do równoważnika za remont. Funkcjonariusz nie zajmuje lokalu w sensie prawnym, gdyż zamieszkuje w lokalu teściów.
Godne uwagi sformułowania
organy orzekające naruszyły, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, zasadę wyrażoną w art. 6 kpa nie można stwierdzić, że zajmuje on lokal mieszkalny, gdyż atrybut zajmowania takiego lokalu przysługuje jego krewnym lub powinowatym. Wszelkie zabiegi interpretacyjne prowadzące do sformułowania dodatkowych przesłanek, pozytywnych lub negatywnych, mających w konsekwencji doprowadzić do pozbawienia obywateli praw przyznanych im przez ustawę, nie są dopuszczalne.
Skład orzekający
Anna Łukaszewska-Macioch
przewodniczący sprawozdawca
Daniela Kozłowska
członek
Iwona Kosińska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej w zakresie wymogu posiadania tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego przy ubieganiu się o równoważnik za remont."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Służby Więziennej i świadczenia z tytułu remontu lokalu. Może mieć zastosowanie analogiczne do innych służb mundurowych, jeśli przepisy są podobne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sądy mogą interpretować przepisy na korzyść obywatela, gdy organy administracji próbują narzucić dodatkowe, nieprzewidziane przez ustawę warunki. Jest to przykład walki o podstawowe prawa pracownicze.
“Czy musisz być właścicielem mieszkania, by dostać pieniądze na jego remont? Sąd mówi: niekoniecznie!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Wa 1065/04 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2005-08-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-07-16 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Łukaszewska-Macioch /przewodniczący sprawozdawca/ Daniela Kozłowska Iwona Kosińska Symbol z opisem 6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego Skarżony organ Dyrektor Zakładu Karnego Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch (spr.) Sędziowie WSA Daniela Kozłowska asesor WSA Iwona Kosińska Protokolant Joanna Grzyb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi M. I. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie równoważnika pieniężnego za remont lokalu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zakładu Karnego w S. z dnia [...] nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Uzasadnienie Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w W. decyzją Nr [...] z dnia [...], na podstawie art. 88 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz. 1761 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. I. od decyzji nr [...] Dyrektora Zakładu Karnego w S. z dnia [...] odmawiającej przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że Dyrektor Zakładu Karnego w S. decyzją z dnia [...]. odmówił przyznania M. I. ww. równoważnika pieniężnego wobec nie posiadania przez niego tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego. Od powyższej decyzji zainteresowany złożył odwołanie wnosząc o zmianę rozstrzygnięcia i przyznanie przedmiotowego świadczenia. Organ stwierdził, że M. I. zamieszkuje z żoną i synem w domu mieszkalnym przy ul. [...] w S. będącym własnością teściów. W świetle obowiązującego stanu prawnego funkcjonariuszowi, emerytowi i renciście przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Jeżeli osoba taka zamieszkuje w domu rodziców lub teściów, to nie można stwierdzić, że zajmuje ona lokal mieszkalny, gdyż atrybut zajmowania takiego lokalu przysługuje jego krewnym lub powinowatym. Dlatego też M. I. zamieszkujący u teściów nie jest osobą uprawnioną do otrzymywania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. z dnia [...] M. I. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżona decyzja, zdaniem skarżącego, jest błędna. Prawo do równoważnika pieniężnego przysługuje mu na podstawie art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej i na tej podstawie, w tych samych okolicznościach faktycznych, było mu dotychczas wypłacane. Przepis ten stanowi, że równoważnik pieniężny przysługuje za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, bez żadnych dodatkowych warunków. Określenie "zająć" według słownika języka polskiego to tyle, co wziąć w użytkowanie, jakiś lokal na stałe lub okresowo, umieścić się, ulokować się. W takiej sytuacji zarzut, że skarżący nie jest właścicielem lokalu, nie stanowi prawnej przesłanki i jest nietrafny. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej wniósł o jej oddalenie. Organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji dodając, że w okolicznościach niniejszej sprawy to powinowaci skarżącego, a nie on, zajmują lokal w sensie faktycznym i prawnym. Za ich zgodą M. I. wraz z rodziną korzysta jedynie z części lokalu mieszkalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej funkcjonariuszowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Szczegółowy tryb przyznawania i wypłaty oraz zwrotu nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszom Służby Więziennej za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (DZ. U. Nr 132, poz. 1234). Ani przepisy powołanej ustawy, ani też żaden z przepisów rozporządzenia nie upoważniają do przyjęcia, że równoważnik pieniężny przysługuje za remont lokalu zajmowanego wyłącznie na podstawie tytułu prawnego. Gdyby taki był zamiar prawodawcy, wynikałoby to z wyraźnie brzmiącego przepisu prawa tak jak to ma miejsce w przepisach regulujących prawo policjanta do równoważnika za remont zajmowanego lokalu (§ 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 919). Przepisy ustawy o Służbie Więziennej, jak i przepisy rozporządzenia wykonawczego nie dają też podstaw do rozróżnienia sytuacji zajmowania lokalu od zajmowania części lokalu. Zważyć należy, że zgodnie z art. 6 kpa organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa (zasada praworządności). Wszelkie zabiegi interpretacyjne prowadzące do sformułowania dodatkowych przesłanek, pozytywnych lub negatywnych, mających w konsekwencji doprowadzić do pozbawienia obywateli praw przyznanych im przez ustawę, nie są dopuszczalne. Pogląd taki wyraził Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów tego Sądu z dnia 13 lutego 1996 r. sygn. akt III AZP 23/95 (OSN 1996/15/205). W świetle powyższego okoliczność, że skarżący wraz z rodziną zamieszkuje w lokalu mieszkalnym stanowiącym własność jego teściów, nie mogła stanowić negatywnej przesłanki dla przyjęcia, że zajmuje on lokal mieszkalny w rozumieniu art. 88 ust. 1 ustawy. Tym samym okoliczność ta nie mogła stanowić przeszkody do przyznania mu świadczenia, o którym mowa w tym przepisie. W tej sytuacji należało uznać, że odmawiając M. I. przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego przez niego i członków jego rodziny lokalu mieszkalnego, organy orzekające naruszyły, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, zasadę wyrażoną w art. 6 kpa, jak również przepis art. 80 kpa przez błędną ocenę materiału dowodowego, a także normę prawa materialnego - art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej przez jego wadliwe zastosowanie. Z tego względu Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 cyt. ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI