I SA/Sz 967/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2007-05-30
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościobowiązek podatkowymoment powstania obowiązkuzakończenie budowyrozpoczęcie użytkowaniaprawo własnościprawo budowlanepostępowanie dowodoweOrdynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje dotyczące podatku od nieruchomości, uznając, że organy nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego do ustalenia daty zakończenia budowy i momentu powstania obowiązku podatkowego.

Spółka z o.o. zaskarżyła decyzje dotyczące podatku od nieruchomości za okres od lutego do grudnia 2005 r. Spór dotyczył momentu powstania obowiązku podatkowego w związku z nabyciem budynku. Organy podatkowe uznały, że obowiązek powstał z dniem nabycia prawa własności, podczas gdy spółka twierdziła, że budowa nie była zakończona i obowiązek powstał później. Sąd uchylił zaskarżone decyzje, wskazując na naruszenia przepisów postępowania i potrzebę dokładniejszego ustalenia stanu faktycznego, w szczególności daty zakończenia budowy.

Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za okres od lutego do grudnia 2005 r. Spółka "I" z o.o. nabyła nieruchomość zabudowaną budynkiem biurowo-usługowym w dniu 5 stycznia 2005 r. Organy podatkowe uznały, że obowiązek podatkowy powstał z dniem nabycia prawa własności, stosując art. 6 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, co skutkowało opodatkowaniem od lutego 2005 r. Spółka kwestionowała tę interpretację, argumentując, że budowa budynku nie była zakończona przed 2005 r., a obowiązek podatkowy powinien powstać zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy, czyli z dniem 1 stycznia roku następującego po roku zakończenia budowy lub rozpoczęcia użytkowania. Spółka podnosiła również zarzuty proceduralne dotyczące nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego i pominięcia dowodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżone decyzje, uznając, że organy naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd wskazał na potrzebę wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, w tym wyjaśnienia kwestii roku zakończenia budowy, analizy dokumentów z ewidencji gruntów i budynków oraz oświadczenia kierownika budowy. Sąd podzielił również stanowisko spółki, że dla nowo wybudowanego budynku zastosowanie ma art. 6 ust. 2 ustawy, a nie art. 6 ust. 1, i że zakończenie budowy dotyczy całego budynku, a nie jego części.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Obowiązek podatkowy w przypadku nowo wybudowanego budynku powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części przed ich ostatecznym wykończeniem (art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych). Przepis ten ma charakter lex specialis w stosunku do art. 6 ust. 1.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy błędnie zastosowały art. 6 ust. 1 ustawy, który dotyczy sytuacji, gdy nieruchomość już podlegała opodatkowaniu lub gdy obowiązek powstaje z innych przyczyn niż zakończenie budowy. Dla nowo wybudowanego budynku kluczowe jest ustalenie daty zakończenia budowy lub rozpoczęcia użytkowania, co nie zostało przez organy wykazane w sposób wystarczający.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (17)

Główne

u.p.o.l. art. 6 § 2

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Kluczowy przepis dla ustalenia momentu powstania obowiązku podatkowego w przypadku nowo wybudowanych budynków; obowiązek powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku zakończenia budowy lub rozpoczęcia użytkowania.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu administracji w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

Pomocnicze

u.p.o.l. art. 6 § 1

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Zastosowany przez organy w sposób nieprawidłowy, jako podstawa do opodatkowania budynku od momentu nabycia prawa własności, zamiast od momentu zakończenia budowy lub rozpoczęcia użytkowania.

u.p.o.l. art. 1a § 1

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Definicja budynku, która określa minimalne wymogi dla objęcia budynku opodatkowaniem, ale nie rozstrzyga o momencie powstania obowiązku podatkowego dla nowo budowanych obiektów.

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu podatkowego do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

o.p. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu podatkowego do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

o.p. art. 210 § 4

Ordynacja podatkowa

Wymóg uzasadnienia decyzji, w tym wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia.

p.b. art. 54

Ustawa Prawo budowlane

Przepis dotyczący zawiadomienia o zakończeniu budowy.

p.b. art. 56

Ustawa Prawo budowlane

Przepis dotyczący uzyskania pozwolenia na użytkowanie.

p.b. art. 57

Ustawa Prawo budowlane

Przepis dotyczący dokumentów wymaganych przy zawiadomieniu o zakończeniu budowy lub wniosku o pozwolenie na użytkowanie.

u.p.g.k. art. 21

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę m.in. wymiaru podatków.

rozp. MRRiB art. 63 § 1

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

Dane ewidencyjne dotyczące budynku obejmują m.in. rok zakończenia budowy.

rozp. MRRiB art. 63 § 5

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

Sposób ustalania roku zakończenia budowy dla celów ewidencyjnych.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o niewykonalności zaskarżonej decyzji.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jako lex specialis dla nowo wybudowanych budynków. Konieczność wykazania zakończenia budowy całego budynku, a nie tylko jego części. Niewystarczające dowody na zakończenie budowy w 2004 r. lub rozpoczęcie użytkowania w tym roku. Naruszenie przepisów postępowania przez organy (brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego).

Godne uwagi sformułowania

obowiązek podatkowy nie jest uzależniony od istnienia budynku, ale od nabycia prawa własności zakończenie budowy całego budynku przybliżona data zakończenia budowy naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy

Skład orzekający

Kazimierz Maczewski

sprawozdawca

Marzena Kowalewska

członek

Zofia Przegalińska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie momentu powstania obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości dla nowo wybudowanych budynków, znaczenie art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wymogi postępowania dowodowego w sprawach podatkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia budynku w trakcie budowy lub tuż po jej zakończeniu, gdzie kluczowe jest ustalenie daty zakończenia budowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości i kluczowego momentu powstania obowiązku podatkowego, co jest istotne dla wielu podatników. Wyjaśnia zawiłości prawne związane z datą zakończenia budowy i jej wpływem na opodatkowanie.

Kiedy naprawdę zaczynasz płacić podatek od nieruchomości za nowy budynek? Sąd wyjaśnia kluczową różnicę między nabyciem a zakończeniem budowy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Sz 967/06 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2007-05-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Kazimierz Maczewski /sprawozdawca/
Marzena Kowalewska
Zofia Przegalińska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
art. 6 ust. 1 i 2;
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
art. 22, art. 187 par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.), Protokolant Karolina Borowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2007 r. sprawy ze skargi "I" Spółka z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za okres od lutego do grudnia 2005 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 2, art. 3, art. 4, art. 6 ust. 1 i 9 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.) - po rozpoznaniu sprawy na skutek odwołania Spółki z o. o. "I" w S. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...], znak: [...] określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres luty - grudzień 2005 r. w kwocie [...] zł – utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego pierwszej instancji.
Z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, że w dniu [...] spółka "I" złożyła deklarację na podatek od nieruchomości za 2005 r., w której zadeklarowała grunty związane z działalnością gospodarczą o powierzchni [...] m². Organ podatkowy pierwszej instancji, po przeprowadzeniu weryfikacji deklaracji w trybie czynności sprawdzających stwierdził, że Spółka nie zgłosiła do opodatkowania budynków związanych z działalnością gospodarczą i, pomimo wezwania do skorygowania deklaracji, nie dokonała korekty tej deklaracji.
Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta po przeprowadzeniu postępowania podatkowego określił Spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2005 r. w kwocie [...] zł.
Po rozpoznaniu sprawy na skutek odwołania wniesionego przez podatnika Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] uchyliło w całości zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując przede wszystkim na potrzebę ustalenia prawidłowej podstawy opodatkowania.
W związku z tym, po ponownym rozpoznaniu sprawy, wymienioną na wstępie decyzją z [...] Prezydent Miasta określił spółce "I" wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres luty - grudzień 2005 r. w kwocie [...] zł, uznając, iż okolicznością, od której w przedmiotowej sprawie uzależniony jest obowiązek podatkowy, nie jest istnienie budynku, ale prawo własności. Ponadto, w związku z rozbieżnościami w ustaleniu powierzchni użytkowej budynków wykazywanych przez Spółkę w deklaracjach i załącznikach do deklaracji, powierzchnię tą ustalił organ podatkowy pierwszej instancji.
Odwołując się od tej decyzji spółka "I" zarzuciła jej:
- oparcie rozstrzygnięcia w sprawie na nieistniejącym przepisie - wskazanym jako art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych,
- błędną interpretację art. 6 ust. 1 wskazanej ustawy,
- nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, poprzez przyjęcie, że w drodze czynności dokonanej aktem notarialnym z dnia 5 stycznia 2005 r. Spółka nabyła budynek w rozumieniu ustawy,
- naruszenie art. 122, art. 187 § 1 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu odwołania Spółka podniosła, że organ podatkowy pierwszej instancji w sposób nieuzasadniony zastosował w zaskarżonej decyzji art. 6 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, co prowadzi do sytuacji, w której przeniesienie własności nieukończonej inwestycji budowlanej miałoby powodować, że staje się ona przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości, pomimo braku spełnienia przesłanek z art. 6 ust. 2 ustawy.
Spółka wskazała też, iż organ podatkowy błędnie ustalił, że zakończenie budowy spornego budynku nastąpiło w 2004 r., a ponadto pominął w rozpatrywanej sprawie szereg dokumentów złożonych przez Stronę w toku postępowania.
Z uzasadnienia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego wynika dalej, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Organ ten stwierdził, że ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów (akt notarialny, odpis zupełny z księgi wieczystej, dziennik budowy) wynika, iż nabywając w dniu 5 stycznia 2005 r. od Spółki Akcyjnej nieruchomość zabudowaną budynkiem o charakterze biurowo-usługowym spółka "I" stała się właścicielem budynku, spełniającego wymogi określone w art. 1 a ust. 1 pkt 1 ustawy. Z odpisu zupełnego z księgi wieczystej nr [...] wynika, że przedmiotowy budynek został ujawniony w księdze wieczystej na podstawie wypisu z rejestru gruntów i wyrysu z mapy ewidencyjnej z dnia [...]. Zdaniem organu odwoławczego, potwierdzeniem faktu, że budynek ten istniał już w 2005 r. jest również ten sam wypis z rejestru gruntów i wyciąg z kartoteki budynków, w którym wskazano jako rok zakończenia budowy - rok 2004.
Organ odwoławczy stwierdził też, że nie można się zgodzić ze stanowiskiem Spółki, iż przedmiotowy budynek nie był uprzednio przedmiotem opodatkowania, gdyż poprzedni właściciel nieruchomości – "I" S.A. w styczniu 2005 r. wykazała przedmiotowy budynek w deklaracji na podatek od nieruchomości.
Ponadto organ wskazał, że "I" S.A. w dniu [...] uzyskała pozwolenie na użytkowanie części budynku usługowego z garażem podziemnym, wobec czego - stosownie do art. 6 ust. 2 ustawy podatkowej - w sytuacji, gdy okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub jego części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części przed ich ostatecznym wykończeniem. Spełnienie zatem jednej z tych przesłanek pociąga za sobą powstanie obowiązku podatkowego, który dotyczy całego budynku, a taka sytuacja –zdaniem organu – wystąpiła w niniejszej sprawie, bowiem zarówno zakończenie budowy przedmiotowego budynku jak i pozwolenie na użytkowanie części budynku miało miejsce w 2004 r.
Organ odwoławczy wskazał dalej, że z uzasadnienia decyzji z dnia [...] o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie części budynku wynika nadto, iż pozwolenie to wydano w oparciu o dokumentację, którą stanowiły m. in.:
- dziennik budowy;
- oświadczenie kierownika budowy z dnia [...], iż budynek został wybudowany z nieistotnymi zmianami w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego, budowę wykonano zgodnie z przepisami i obowiązującymi Polskimi Normami, teren budowy doprowadzono do należytego stanu i porządku - co zostało poświadczone przez projektanta i inspektora nadzoru.
W związku z tym, organ odwoławczy uznał, że warunki wynikające z art. 57 ustawy - Prawo budowlane zostały spełnione już w 2004 r. a nie - jak twierdzi Spółka - w roku 2005. Także w myśl powołanego przepisu Prawa budowlanego, do zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie inwestor jest obowiązany dołączyć m. in. oryginał dziennika budowy oraz oświadczenie kierownika budowy o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami, a zatem - w ocenie organu II instancji – uznać należało, że udzielone inwestorowi pozwolenie na użytkowanie części budynku umożliwiło Spółce skorzystanie z budynku, zaś fakt, czy rzeczywiście Spółka użytkowała całość budynku, czy też tylko jego część, pozostaje bez znaczenia dla kwestii opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
Zdaniem organu, bez znaczenia jest również fakt, że z powodu niewykończenia części budynku, inwestor oddalił w czasie uzyskanie pozwolenia na użytkowanie poszczególnych kondygnacji, na okres po dacie sprzedaży budynku. Potwierdzeniem tego stwierdzenia jest także analiza dołączonego do odwołania dziennika budowy, która wskazuje, że w 2005 r. na wyższych kondygnacjach przedmiotowego budynku prowadzone były prace typowo wykończeniowe, mające na celu przystosowanie pomieszczeń pod kątem ich dalszego wykorzystania.
Organ odwoławczy stwierdził w związku z tym, iż obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości dotyczy również tej części budynku, która nie została wykończona, czy też przekazana do użytkowania, ponieważ opodatkowaniu tym podatkiem podlegają "budynki", a według art. 1 a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, budynek to - obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.
W ocenie organu odwoławczego w sprawie nie nastąpiło również naruszenie art. 125 ani art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, gdyż organ podatkowy pierwszej instancji w toku postępowania podjął niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a materiał dowodowy został zebrany w sposób wyczerpujący i wystarczający do wydania decyzji.
Skarżąc decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie spółka "I" wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, zarzucając jej:
a) brak rozpatrzenia istoty części zarzutów podniesionych przez stronę w postępowaniu odwoławczym,
b) naruszenie art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych,
c) nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego,
d) naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 122, 187 § 1 oraz art. 210b Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie odniósł się do istotnego zarzutu odwołania, iż decyzja organu pierwszej instancji została oparta na nieistniejącym przepisie, tj. art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Podobnie, w zaskarżonej decyzji nie odniesiono się do zarzutu naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej, bowiem nie wyjaśniono, na jakiej podstawie organ uznał za zasadne pominięcie przy rozpatrywaniu sprawy części dokumentów złożonych przez stronę w toku postępowania. W zaskarżonej decyzji całkowicie pominięto także zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 4 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, nie uznając za konieczne wyjaśnienie skarżącej przyczyn nie przytoczenia treści oraz przyczyn zastosowania art. 47 § 3 Ordynacji, powołanego w podstawie prawnej decyzji z [...], czy też nie powołania w tej podstawie art. 53 § 1 i 3 Ordynacji, pomimo przywołania ich w uzasadnieniu. Dodatkowo skarżąca podniosła, iż SKO nie wskazało przyczyn, dla których nieuwzględniony został wniosek strony o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków, co stanowi zdaniem strony o kolejnym naruszeniu art. 122 oraz 187 §1 Ordynacji podatkowej, a brak w uzasadnieniu powodów, dla których organ dowodów tych nie uwzględnił, to ponowne naruszenie art. 210 § 4 Ordynacji.
Wskazując na zarzut nieprawidłowego zastosowania art. 6 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, skarżąca Spółka uważa, że przepis ten ma zastosowanie w sytuacji bądź to "przejścia" obowiązku podatkowego na nowego posiadacza nieruchomości już podlegającej opodatkowaniu, bądź w sytuacji gdy spełnione zostają przesłanki objęcia podatkiem takiej nieruchomości, która dotąd była z opodatkowania wyłączona (np. nieruchomość rolna, którą zaczęto używać na prowadzenie działalności gospodarczej - art. 2 ust. 2 omawianej ustawy podatkowej).
Zdaniem Spółki, żadna z takich sytuacji nie miała miejsca, wobec czego zastosowanie przez organ w przedmiotowym stanie faktycznym przepisu art. 6 ust. 1 ustawy podatkowej uznać należy za bezzasadne, bowiem art. 6 ust. 2 tej ustawy stanowi lex specialis w stosunku do przepisu art. 6 ust. 1 i reguluje "przyjęcie" w zakres przedmiotów opodatkowania podatkiem od nieruchomości budynku nowo wybudowanego, a więc sytuację, w której następuje "zaistnienie" budynku.
Spółka podkreśliła, że budynek wzniesiony na działkach gruntu nr 10/1 i 10/2 położonych w S. przy ul. M. i pl. H., nie istniał dotąd jako przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, a - wbrew stanowisku SKO - poprzedni właściciel nieruchomości [...], nie wykazał w złożonej deklaracji na podatek od nieruchomości przedmiotowego budynku. W kwestii treści deklaracji podatkowej zbywcy nieruchomości spółka "I" S.A. złożyła organowi podatkowemu stosowne wyjaśnienia.
Zdaniem skarżącej, aby budynek ten stał się przedmiotem opodatkowania, winna - zgodnie z treścią art. 6 ust. 2 ustawy - zakończyć się jego budowa albo winno rozpocząć się użytkowanie budynku lub jego części przed ich ostatecznym wykończeniem. Żadna z takich okoliczności nie miała miejsca przed rokiem 2005, co uzasadnia prezentowany przez Spółkę pogląd, że obowiązek podatkowy od ww. budynku powstał dopiero z rokiem 2006.
Skarżąca Spółka kwestionuje także stwierdzenie organu odwoławczego, iż fakt zakończenia budowy w 2004 r. potwierdzają dokumenty, które stanowiły załącznik do wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie części budynku. W ten sposób bowiem organ niezasadnie uznał, że zgłoszenie ukończenia części budynku stanowi o zakończeniu budowy całości. Zaakceptowanie takiego poglądu oznaczałoby przyzwolenie dla stanowiska, iż za zakończoną można by uznać budowę domu po ukończeniu np. wyłącznie pomieszczeń piwnicznych. Organy całkowicie pominęły przy tym wskazania Spółki, że zgodnie z art. 45 ust. 1 prawa budowlanego urzędowym dokumentem przebiegu robót budowlanych oraz zdarzeń i okoliczności zachodzących w toku wykonywania robót jest dziennik budowy. Zgodnie z treścią art. 194 Ordynacji podatkowej, dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Normę powyższą stosuje się odpowiednio do dokumentów urzędowych sporządzonych przez inne jednostki, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wydawania. Spółka przedłożyła taki dokument, wskazujący jednoznacznie na prowadzenie robót budowlanych także w roku 2005, a dodatkowo wniosła o przeprowadzenie na powyższą okoliczność dowodu ze świadków, który nie został jednak rozpatrzony przez organ II instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje:
Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd administracyjny rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz, czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skargę należy uwzględnić, bowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zasadniczy problem sporny w niniejszej sprawie dotyczy ustaleń faktycznych związanych z przedmiotowym budynkiem, w szczególności roku zakończenia jego budowy – co ma ścisły związek z ustaleniem momentu powstania obowiązku podatkowego.
Organ podatkowy pierwszej instancji, określając podatek od nieruchomości w części dotyczącej tego budynku uznał, że kwestia powyższa nie ma istotnego znaczenia, bowiem okolicznością, od której uzależniony jest obowiązek podatkowy, "nie jest istnienie budynku, ale nabycie prawa własności (podmiot nabywa budynek już istniejący – nieruchomość zabudowaną § 4 aktu notarialnego)" z dnia 5 stycznia 2005 r. W związku z tym organ uznał, że zastosowanie ma przepis art. 6 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a zatem obowiązek podatkowy dotyczący przedmiotowego budynku powstał z dniem 1 lutego 2005 r.
Pogląd ten w istocie podzielony został przez organ odwoławczy, który utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, z tym jednak, iż w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy szczegółowo wykazywał także, że budynek (odpowiadający definicji budynku zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 1 omawianej ustawy) został wybudowany w 2004 r., co miało wzmocnić argumentację o powstaniu obowiązku podatkowego od 1 lutego 2005 r., (w związku z jego nabyciem przez skarżącą w dniu 5 stycznia 2005 r.), a nie od 1 stycznia 2006 r. – jak uważa skarżąca Spółka.
Uzasadniając takie rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że skarżąca spółka w dniu 5 stycznia 2005 r. nabyła budynek o charakterze biurowo-usługowym, bowiem tak został on określony w umowie przenoszącej własność tego budynku, oraz w księdze wieczystej, przy czym podstawą do ujawnienia budynku w księdze wieczystej był wypis z rejestru gruntów i wyrys z mapy ewidencyjnej z dnia 26 lipca 2004 r. Ponadto potwierdzeniem faktu, że budynek ten istniał już w dniu 5 stycznia 2005 r. jest także ten sam wypis z rejestru gruntów i wyciąg z kartoteki budynków, w którym wskazano jako rok zakończenia budowy – rok 2004. Organ stwierdził też, że przedmiotowy budynek był już "uprzednio przedmiotem opodatkowania", gdyż poprzedni właściciel nieruchomości – "I" S.A. w styczniu 2005 r. wykazała budynek w deklaracji na podatek od nieruchomości.
Ponadto potwierdzeniem tego faktu – zdaniem organu - jest decyzja organu nadzoru budowlanego z dnia [...] o pozwoleniu na użytkowanie części budynku i wymienione w tej decyzji dokumenty przedłożone przez inwestora, w tym w szczególności, oświadczenie kierownika budowy z dnia 25 października 2004 r., iż budynek został wybudowany z nieistotnymi zmianami w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego.
Uznając na podstawie takich ustaleń, że w sprawie ma zastosowanie przepis art. 6 ust. 1 ustawy podatkowej (i w zw. z tym obowiązek podatkowy powstał od 1 lutego 2005 r. i to od całego budynku, a nie tylko w jego części dopuszczonej ww. decyzją inspektora nadzoru budowlanego do użytkowania) organ odwoławczy – w ocenie Sądu – wydał zaskarżoną decyzję bez wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i wszechstronnego jego rozważenia.
Powołując się na fakt zgłoszenia do opodatkowania budynku nabytego przez skarżącą już przez poprzedniego właściciela, organ odwoławczy nie dołączył do akt tego dowodu, nie dołączył też do akt wyjaśnień złożonych organowi podatkowemu w tej kwestii przez spółkę "I" – na fakt złożenia takich wyjaśnień powołuje się skarżąca Spółka. Bez takich dowodów Sąd nie mógł dokonać oceny zasadności twierdzenia organu odwoławczego.
W ocenie Sądu, także zapisy w akcie notarialnym z 5 stycznia 2005 r. i w księdze wieczystej, iż nieruchomość jest zabudowana budynkiem usługowo-biurowym, nie przesądzają faktycznego stanu tego budynku w wymienionej dacie – choćby z tego powodu, że są one zbyt ogólne, dla rozstrzygania sporu, co do daty zakończenia budowy.
Kolejny dowód wskazany przez organ odwoławczy, tj. wypis z rejestru gruntów i wyciąg z kartoteki budynków, w którym wskazano jako rok zakończenia budowy – rok 2004, wymaga szerszego omówienia. Należy bowiem wskazać, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.): "Podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków". Zatem wypisy z tych ewidencji mają istotne znaczenie dla organów podatkowych, szczególnie w zakresie podatku od nieruchomości. Należy nadto wskazać, że w myśl § 63 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454) danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku stanowiącego część składową gruntu jest także "rok zakończenia budowy".
Znamienne jest jednak, że w odniesieniu do roku zakończenia budowy przepis § 63 ust. 5 rozporządzenia wyjaśnia, że: "Dane ewidencyjne określające rok zakończenia budowy poszczególnych budynków przyjmuje się z ewidencji rozpoczynanych i oddawanych do użytkowania obiektów budowlanych, prowadzonej przez organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego na podstawie przepisów prawa budowlanego lub, jeżeli ewidencja ta nie zawiera odpowiednich danych, przyjmuje się przybliżoną datę zakończenia budowy ustaloną na podstawie innych miarodajnych informacji".
Z dołączonego do akt pisma Miejskiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej z dnia [...] wynika, że "budynki przy Pl. H. i ul. M. (...) ujawnione zostały w operacie ewidencji gruntów i budynków oraz na mapie zasadniczej na podstawie operatu geodezyjnego nr [...]. Przedmiotowe budynki zostały naniesione na numeryczną mapę ewidencyjną dnia [...] 2004 r. zmianą nr [...]". Z pisma tego nie wynika więc, że naniesienie danych dotyczących przedmiotowego budynku nastąpiło na podstawie "ewidencji rozpoczynanych i oddawanych do użytkowania obiektów budowlanych, prowadzonej przez organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego" o czym mowa w ww. przepisie, a zatem rok zakończenia budowy określa zapewne "przybliżoną datę zakończenia budowy ustaloną na podstawie innych miarodajnych informacji" – nie stanowi więc także przesądzającego dowodu przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy. Dla przyjęcia na podstawie tego wpisu, iż budowa została zakończona w 2004 r. kwestia ta wymagałaby bliższego zbadania dokumentów stanowiących podstawę tego wpisu. Należy przy tym jednak także zauważyć, że wpisy do ewidencji gruntów i kartoteki budynków zostały dokonane już [...] 2004 r., a więc w dacie w której żaden inny dowód zebrany w sprawie nie potwierdza zakończenia budowy – co także podważa zasadność omawianego wpisu.
Odnosząc się do przywołanej przez organ odwoławczy decyzji organu nadzoru budowlanego z dnia [...] o pozwoleniu na użytkowanie przez spółkę "I" części budynku (tj. kondygnacji podziemnych oraz III, IV i V piętra), a także do wymienionych w tej decyzji dokumentów przedłożonych przez inwestora, w tym w szczególności do oświadczenia kierownika budowy z dnia [...], iż "budynek został wybudowany z nieistotnymi zmianami w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego", należy stwierdzić, że to oświadczenie może stanowić istotny dowód sprawie, bowiem mogłoby ono wskazywać na datę "zakończenia budowy" (o czym mowa w ustawie podatkowej), jednak i ten dowód nie został dołączony do akt sprawy, a zatem nie został też rozważony przez organ odwoławczy – co także uniemożliwia dokonanie kontroli prawidłowości zaskarżonej decyzji w tym zakresie.
Jednak i w odniesieniu do tego dowodu wypada zauważyć, iż zapewne dotyczy on wybudowania części budynku, która miała być oddana do użytkowania, bowiem podobnie nazwane oświadczenia kierownika budowy (o zakończeniu budowy) przedkładane były do kolejnych wniosków składanych już przez skarżącą Spółkę w 2005 r. o pozwolenie na użytkowanie pozostałych kondygnacji budynku (parteru, I i II piętra). Taki wniosek uprawdopodobnia także zapis w tomie XIV dziennika budowy (kopia w aktach sprawy), iż: "W dniu [...] w Dz. Budowy nr [...] "l" tom XIII dokonano wpisu o zakończeniu robót I etapu inwestycji obejmującego: kondygnacje podziemne w poz. -1, -2, -3; kondygnacje nadziemne – III, IV i V piętro, (...)".
Wskazane braki w postępowaniu dowodowym uniemożliwiły więc zbadanie zasadności zastosowania przez organy podatkowe przepisu art. 6 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a w konsekwencji - określenia zobowiązania podatkowego za rok 2005.
Niezależnie od powyższego, należy stwierdzić, że Sąd podziela pogląd strony skarżącej, iż w przypadku nowo wybudowanego budynku dla określenia momentu powstania obowiązku podatkowego zastosowanie ma przepis art. 6 ust. 2 wymienionej ustawy i przepis ten ma charakter lex specialis w stosunku do przepisu z ust. 1.
Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 2 omawianej ustawy: "Jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub jego części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części przed ich ostatecznym wykończeniem".
Wobec tego, aby w niniejszej sprawie mógł być określony skarżącej Spółce podatek od przedmiotowego budynku od lutego 2005 r. (na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy) organy podatkowe obowiązane są przekonująco wykazać, że budowa tego budynku została zakończona w 2004 r., albo że w tym właśnie roku rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części przed ich ostatecznym wykończeniem.
Zdaniem Sądu, żadna z tych przesłanek nie została w taki sposób wykazana. Wypada przy tym stwierdzić, że dla ustalenia momentu zakończenia budowy zasadne jest uwzględnianie przepisów ustawy Prawo budowlane (o czym mowa w art. 54, 56 i 57), bowiem ustawa podatkowa nie definiuje tego określenia. Ponadto zdaniem Sądu, przez "zakończenie budowy", należy rozumieć zakończenie budowy całego budynku – chyba, że co innego wynika z pozwolenia na budowę - a nie jego części. (Inna sytuacja występuje w przypadku rozpoczęciu użytkowania - tu można rozpocząć użytkowanie części budynku nawet przed jego ostatecznym wykończeniem). Sąd nie podziela więc poglądu organu odwoławczego, iż dla przyjęcia że budowa została zakończona, wystarczy by budynek spełniał wymogi określone w definicji "budynku", zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej. Definicja ta określa minimalne wymogi dla objęcia budynku opodatkowaniem, jednak ta definicja nie ma znaczenia przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy, dotyczącej nowobudowanego budynku usługowo-biurowego, i nie wykazano, by użytkowanie jego części (przed ostatecznym wykończeniem budynku) rozpoczęło się w 2004 r.
Sąd nie podzielił więc także poglądu wyrażonego w zaskarżonej decyzji, iż wystarczające dla opodatkowania budynku od lutego 2005 r. było uzyskanie pozwolenia na użytkowanie jego części w dniu [...] (na marginesie należy zauważyć, że decyzja taka musi być ostateczna – art. 55 Prawa budowlanego - co w niniejszej sprawie nie nastąpiło w 2004 r.), natomiast pozostałe do wykonania roboty budowlane, w częściach budynku na które nie uzyskano pozwolenia na użytkowanie, nie miały znaczenia dla tego opodatkowania i to – jak podkreślił organ – całego budynku. Także tego ostatniego poglądu, iż zgodne z prawem byłoby opodatkowanie również tych części budynku które nie zostały wykończone i nie uzyskano na nie pozwolenia na użytkowanie (gdyby założyć, że przez zakończenie budowy należy rozumieć zakończenie budowy części budynku), Sąd nie podziela, bowiem brak na to przekonujących argumentów prawnych i logicznych. Zgodnie bowiem z ustawą o podatkach i opłatach lokalnych (art. 2 ust. 1 pkt 2) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają "budynki lub ich części", a nie – jak twierdzi organ odwoławczy – "budynki".
Mając wszystko powyższe na względzie, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji w omówionym wyżej zakresie naruszają normy prawa procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej) i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie l wyroku.
O niewykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 152, a o kosztach postępowania, na podstawie przepisów art. 200 w zw. z art. 205 § 2 tej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI