I SA/Sz 824/21

I SA/Sz 824/21 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2021-11-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Alicja Polańska
Joanna Wojciechowska
Jolanta Kwiecińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 261/22 - Wyrok NSA z 2025-06-06
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną intepretację indywidualną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 374
art. 15zzzf
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Dz.U. 2021 poz 685
art. 2, art. 5, art. 7, art. 8, art. 13, art. 15, art. 29a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 14b, art. 14c, art. 14h, art. 120, art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Dz.U.UE.L 2006 nr 347 poz 1 art. 73, art. 79, art. 90
Dyrektywa Rady z dnia  28 listopada 2006 r. Nr 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 listopada 2021 r. sprawy ze skargi G.G. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 10 sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zastosowania przepisów prawa podatkowego I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej G.G. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Gmina G. (dalej: "Gmina", "Strona" lub "Skarżąca"), złożyła wniosek
o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, kierując we wniosku zapytanie do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej
(dalej: "Organ"), czy umorzony przez Stronę czynsz za najem/dzierżawę, stanowi podstawę opodatkowania VAT świadczenia Strony dla przedsiębiorców z tytułu najmu/dzierżawy.
We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.
Gmina jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów
i usług. Na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
(Dz.U.2020.713 t.j. ze zm.; dalej: "u.s.g.") Gmina jest wyposażona w osobowość prawną i posiada zdolność do czynności cywilnoprawnych. Gmina realizuje zadania własne, określone w art. 7 ust. 1 ww. ustawy w zakresie zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty, m.in. z zakresu gospodarki nieruchomościami (pkt 1 wskazanego przepisu). Gmina jest właścicielem nieruchomości, w tym budynków, lokali użytkowych oraz powierzchni użytkowych znajdujących się na jej terenie.
Na podstawie umów cywilnoprawnych (najmu, dzierżawy) Gmina odpłatnie udostępnia budynki, lokale, powierzchnie użytkowe na rzecz zainteresowanych podmiotów trzecich (przedsiębiorców).
Zawarte umowy najmu/dzierżawy określają miesięczne okresy rozliczeniowe. Gmina dokumentuje świadczone usługi najmu/dzierżawy dla przedsiębiorców wystawianymi fakturami VAT. Gmina wykazuje w swoich rozliczeniach podatek
od towarów i usług należny z tego tytułu. Działając na podstawie art. 15zzzf ustawy
z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych
oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.374, ze zm.; dalej:
"uCOVID-19") Rada Miejska w G. podjęła uchwałę nr XVIII/224/20 z dnia
29 kwietnia 2020 r. w sprawie odstąpienia od dochodzenia należności o charakterze cywilnoprawnym, przypadających Gminie lub jej jednostkom organizacyjnym
w stosunku do przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu
w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19 (dalej: "Uchwała").
Zgodnie z postanowieniami Uchwały Gmina odstąpiła od dochodzenia należności z tytułu czynszu za najem lub dzierżawę od przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu pandemii wirusa SARS-CoV-2,
na ich uzasadniony wniosek o odstąpienie od dochodzenia należności. Odstąpienie od dochodzenia należności z tytułu najmu/dzierżawy dotyczyło wyłącznie umów zawartych przez Gminę z przedsiębiorcami w celu prowadzenia działalności gospodarczej przez te podmioty trzecie.
W myśl postanowień Uchwały Gmina odstąpiła od dochodzenia należności
z tytułu najmu lub dzierżawy od przedsiębiorców (na ich uzasadniony wniosek)
za kwiecień, maj i czerwiec 2020 r. Gmina pierwotnie wystawiła faktury VAT
z wykazanym podatkiem należnym za najem/dzierżawę za wskazane miesiące
2020 r. dla przedsiębiorców, w stosunku do których następnie odstąpiła
od dochodzenia należności z tego tytułu na ich wniosek. Następnie, w lipcu 2020 r. Gmina wystawiła faktury korygujące in minus podstawę opodatkowania i podatek należny "do zera" w związku z odstąpieniem od dochodzenia należności z tytułu najmu/dzierżawy od przedsiębiorców. Ponadto, w lipcu 2020 r. Gmina uwzględniła
w swoich rozliczeniach VAT przedmiotowe faktury korygujące (z uwagi na spełnienie przesłanek z art. 29a ust. 13 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów
i usług (Dz.U.2021.685 t.j. ze zm.; dalej: "u.p.t.u").
Kompetencje do udzielenia przedmiotowych ulg w zapłacie należności z tytułu czynszu najmu/dzierżawy zostały, w myśl § 3 Uchwały, zastrzeżone dla Burmistrza Gminy, a w pewnych przypadkach także dla kierowników jednostek organizacyjnych Gminy (tj. w odniesieniu do należności przypadających jednostkom organizacyjnym Gminy, jeżeli wartość należności głównej nie przekraczała kwoty 500 zł). Odstąpienie od dochodzenia należności miało na celu w szczególności utrzymanie dobrych stosunków z kontrahentami, zachęcenie ich do kontynowania współpracy z Gminą
w przyszłości oraz wsparcie przedsiębiorców w trakcie pandemii wirusa
SARS-CoV-2. W związku z odstąpieniem od dochodzenia należności z tytułu czynszu najmu/dzierżawy Gmina nie dokonała umownej zmiany wysokości czynszu, ani też nie zawierała z przedsiębiorcami aneksów do umów w powyższym zakresie,
z uwagi na fakt, iż omawiana "ulga" w czynszu została udzielona wyłącznie na czas określony z powodu nadzwyczajnych okoliczności (epidemia).
W związku z powyższym Strona zwróciła się z zapytaniem, czy w omawianym stanie faktycznym umorzony przez Gminę czynsz za najem/dzierżawę stanowi podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług świadczenia Gminy
dla przedsiębiorców z tytułu najmu/dzierżawy.
Zgodnie ze stanowiskiem Strony zawartym we wniosku umorzony przez Gminę czynsz za najem/dzierżawę nie stanowi podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług świadczenia Gminy dla przedsiębiorców z tytułu najmu/dzierżawy.
W dniu [...] sierpnia 2021 r. Organ wydał interpretację indywidualną
nr [...], w której uznał stanowisko Strony
za nieprawidłowe.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do instytucji "odstąpienia od dochodzenia należności" Organ zauważył, że możliwość ta została przewidziana przepisami uCOVID-19. Zgodnie z treścią art. 15zzzf ww. ustawy, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może, w drodze uchwały, postanowić o odstąpieniu
od dochodzenia należności o charakterze cywilnoprawnym przypadających jednostce samorządu terytorialnego lub jej jednostkom organizacyjnym, wymienionym
w art. 9 pkt 3, 4 i 13 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych,
w stosunku do podmiotów, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19
i które złożą wniosek o odstąpienie od dochodzenia należności. Natomiast w myśl art. 15zzzg ust. 2 ww. ustawy, do czasu podjęcia uchwały, o której mowa
w art. 15zzzf, wójt, burmistrz, prezydent miasta, zarząd powiatu albo zarząd województwa może postanowić o odstąpieniu od dochodzenia należności, o których mowa w ust. 1, na wniosek podmiotu, którego płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych
z powodu COVID-19.
Biorąc pod uwagę okoliczności sprawy Organ stwierdził, że warunki umowy najmu/dzierżawy nie zmieniły się, a Gmina jedynie podjęła uchwałę o odstąpieniu
od dochodzenia od najemców/dzierżawców - na ich uzasadniony wniosek
– należności o charakterze cywilnoprawnym w odniesieniu do przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19. Nie doszło
też do rozwiązania zawartych umów z najemcami/dzierżawcami. Usługa najmu/dzierżawy - z tytułu której przysługiwała należność za miesiąc kwiecień, maj
i czerwiec 2020 r. - została wyświadczona, a Gmina jedynie odstąpiła
od dochodzenia należności z tytułu jej wykonania. Zatem Gmina wykonała,
na podstawie zawartej umowy cywilnoprawnej usługi o których mowa w art. 8 ust. 1 u.p.t.u., a więc prowadziła w tym zakresie działalność gospodarczą w rozumieniu
art. 15 ust. 2 u.p.t.u. Przedmiotowe czynności najmu/dzierżawy stanowiły zatem odpłatne świadczenie usług, podlegające, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u., opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Jak dalej wskazał Organ, zgodnie z art. 29a ust. 1 u.p.t.u. podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz
art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami
i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. Zgodnie
zaś z art. 29a ust. 2 u.p.t.u. w przypadku dostawy towarów, o której mowa
w art. 7 ust. 2, podstawą opodatkowania jest cena nabycia towarów lub towarów podobnych, a gdy nie ma ceny nabycia - koszt wytworzenia, określone w momencie tej dostawy towarów. Organ wskazał również na brzmienie przepisów art. 29a ust. 6, ust. 7, ust. 10 i ust. 13 u.p.t.u.
Jak dalej wskazał Organ, odstąpienie od dochodzenia należności nie oznacza, że świadczenie między jednostką samorządu terytorialnego a najemcą/dzierżawcą staje się nieodpłatne. Odpłatność z tytułu najmu/dzierżawy w postaci czynszu nadal istnieje - umowy najmu/dzierżawy w tym zakresie nie ulegają zmianie, a jednostka samorządu terytorialnego jedynie rezygnuje od dochodzenia należnej jej płatności. Odstąpienia od dochodzenia należności nie sposób bowiem uznać
za rabat/obniżkę/upust wynagrodzenia w związku ze świadczoną usługą najmu/dzierżawy, będące podstawą do obniżenia podstawy opodatkowania
w podatku od towarów i usług na podstawie art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u. Nie można też uznać, że w wyniku odstąpienia od dochodzenia należności przez jednostkę samorządu terytorialnego dochodzi do zmniejszenia czynszu (obniżenia zapłaty)
z tytułu najmu/dzierżawy nieruchomości, skoro strony nie zawierają aneksu
do uprzednio zawartej umowy, a celem odstąpienia jest rezygnacja ze ściągania należności przysługującej jednostce samorządu terytorialnego. Odstąpienie
od dochodzenia należności nie stanowi rabatu, obniżki czy upustu od należności
z tytułu świadczenia usług najmu/dzierżawy, które byłyby podstawą do obniżenia podstawy opodatkowania w podatku od towarów i usług, na podstawie
art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u. Tym samym w ocenie Organu brak jest podstaw
do zastosowania przepisu art. 29a ust. 13 u.p.t.u.
Strona zaskarżył ww. interpretację indywidualną skargą wniesioną
do tutejszego Sądu wnosząc o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości - na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325 t.j. ze zm.; dalej : "P.p.s.a.") oraz o zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania,
w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych
– na podstawie art. 200 oraz art. 205 P.p.s.a.
Zaskarżonej interpretacji Skarżąca zarzuciła naruszenie:
1) przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 14c § 1 i § 2 w zw. z art. 14b § 1 i 3 oraz art. 120 i 121 § 1
w zw. z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2021.1540 t.j. ze zm.; dalej: "O.p.") poprzez sporządzenie uzasadnienia interpretacji w sposób wadliwy, czym w konsekwencji Organ naruszył również zasadę pogłębiania zaufania do organów podatkowych, ze względu
na przyjęcie zasady wykładni profiskalnej, brak merytorycznej poprawności
i staranności działania Organu, brak wnikliwego ustosunkowania
się do zaprezentowanej przez Gminę wykładni art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u.,
a także poprzez przyjęcie stanowiska odmiennego od prezentowanego przez Organ w wydawanych w analogicznych stanach faktycznych interpretacjach indywidualnych;
2) przepisów prawa materialnego poprzez dopuszczenie się błędu wykładni
oraz niewłaściwą ocenę co do zastosowania przepisu prawa materialnego, tj.:
a) art. 8 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. poprzez ich błędną wykładnię
i niewłaściwą ocenę co do ich zastosowania polegające na uznaniu
przez Organ, iż Skarżąca świadczyła na rzecz najemców / dzierżawców,
w stosunku do których odstąpiła od dochodzenia należności z tytułu czynszu najmu/dzierżawy, odpłatną usługę opodatkowaną VAT, podczas gdy w takim przypadku Gmina realizowała usługi nieodpłatnie;
b) art. 29a ust. 1 u.p.t.u. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwą ocenę, co do jego zastosowania polegającą na uznaniu, że umorzony przez Gminę czynsz za najem/dzierżawę stanowi podstawę opodatkowania VAT, pomimo że na skutek odstąpienia od dochodzenia należności Skarżąca nie otrzymała zapłaty z tytułu wykonanego świadczenia;
c) art. 29a ust. 10 pkt 1 oraz ust. 13 u.p.t.u. poprzez ich błędną wykładnię
i niewłaściwą ocenę, co do ich zastosowania polegającą na braku
ich zastosowania, prowadzące do wniosku, że Gmina nie ma prawa
do obniżenia podstawy opodatkowania VAT o kwoty czynszu najmu/dzierżawy, od których dochodzenia odstąpiła, podczas
gdy działanie Skarżącej było równoznaczne z udzieleniem opustu/obniżki ceny po zrealizowaniu usługi, prowadzącego do obniżenia podstawy opodatkowania VAT.
W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz o przeprowadzenie rozprawy przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość
z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, w której osoby
w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu w trybie art. 15zzs(4) ust. 2 uCOVID-19. Jednocześnie Organ poinformował, że posiada urządzenia techniczne umożliwiające transmisję obrazu i dźwięku, w związku z czym spełnia określone warunki do uczestnictwa w rozprawie zdalnej i wskazał adres elektroniczny
w systemie ePUAP.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że zarządzeniem z 20 października 2021 r., Zastępczyni Przewodniczącej Wydziału I, powołując się na art. 15 zzs? ust. 3 uCOVID-19, skierowała przedmiotową sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów i wyznaczyła termin posiedzenia
na 18 listopada 2021 r. W związku z tym pismami z 21 października 2021 r. poinformowano strony o wyznaczeniu posiedzenia niejawnego na dzień 18 listopada 2021 r., jak też o możliwości wypowiedzenia się na piśmie w ww. sprawie. Pisma
te zostały doręczone stronom – pełnomocnikowi Skarżącej i Organowi
21 października 2021 r. Strony nie przedstawiły dodatkowego stanowiska w sprawie.
W dalszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. W myśl art. 57a P.p.s.a., skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną
w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny
co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Odnosząc się zatem do skargi wskazać należy, że Skarżąca zarzuciła w niej zarówno naruszenie przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 14c § 1 i § 2 w zw. z art. 14b § 1 i 3 oraz art. 120 i 121 § 1
w zw. z art. 14h O.p. jak i przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię
i niewłaściwa ocenę ich zastosowania, tj. art. 8 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u.; art. 29a ust. 1 u.p.t.u.; art. 29a ust. 10 pkt 1 oraz ust. 13 u.p.t.u.
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się de facto do tego
czy Skarżąca Gmina uprawniona jest do zakwalifikowania dokonanego, na wniosek
i na rzecz przedsiębiorców, odstąpienia od dochodzenia należności z tytułu czynszu najmu/dzierżawy za kwiecień, maj i czerwiec 2020 r. jako obniżenia ceny lub opustu, o których stanowi art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u., a w konsekwencji
do wyłączenia z podstawy opodatkowania wysokości ww. czynszu. Przy czym
w rozpoznawanej sprawie podstawę prawną do odstąpienia przez Gminę,
na wniosek jej kontrahentów, od dochodzenia ww. należności stanowi Uchwała Rady Miejskiej w G. z 29 kwietnia 2020 r. nr XVIII/224/20 wydana na podstawie
art. 15 zzzf uCOVID-19.
W ocenie Skarżącej Gminy, w stanie faktycznym wskazanym we wniosku
o udzielenie interpretacji, odstąpienie przez nią od dochodzenia ww. należności
z tytułu czynszu najmu/dzierżawy przy jednoczesnej realizacji świadczeń na rzecz usługobiorców powoduje, że powyższe powinno zostać uwzględnione przy określeniu podstawy opodatkowania, o której stanowi art. 29a ust. 1 u.p.t.u., albowiem wskazane odstąpienie od dochodzenia tych należności należy zakwalifikować jako obniżenie ceny lub opust w rozumieniu art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u.
W ocenie zaś Organu interpretacyjnego ww. odstąpienie przez Gminę
od dochodzenia należności z tytułu czynszu najmu/dzierżawy, nie spełnia przesłanek art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u., tj. nie stanowi ani rabatu, ani obniżki, ani opustu
w rozumieniu tego przepisu, w związku z czym wysokość tego czynszu stanowi podstawę opodatkowania świadczenia Gminy na rzecz przedsiębiorców z tytułu najmu/dzierżawy, albowiem brak jest podstaw do zastosowania przepisu art. 29a
ust. 13 u.p.t.u. Jako bowiem wskazał Organ ww. odstąpienie od dochodzenia należności z tytułu czynszu najmu/dzierżawy, dokonane na podstawie powyższej Uchwały Rady Miejskiej wydanej na podstawie art. 15 zzzf uCOVID-19, nie oznacza, że świadczenie pomiędzy Gminą a przedsiębiorcą staje się nieodpłatne. Przeciwnie odpłatność ta nadal istnieje, albowiem umowy najmu/dzierżawy w tym zakresie
nie uległy zmianie a Skarżąca jedynie rezygnuje z dochodzenia tej płatności. Ponadto – jak wskazuje Organ - nie można uznać, że w wyniku ww. odstąpienia
od dochodzenia należności przez Gminę dochodzi do zmniejszenia czynszu (obniżenia zapłaty), skoro strony umów nie zawierają aneksu do uprzednio zawartej umowy, a celem odstąpienia jest rezygnacja ze ściągania należności przysługującej jednostce samorządu terytorialnego.
W powyższym sporze Sąd przyznał rację Skarżącej Gminie.
Mając na uwadze powyżej zarysowaną istotę sporu, Sąd na wstępie podkreśla, że de facto źródłem dokonanego przez Skarżąca ww. odstąpienia od dochodzenia należności z tytułu czynszu najmu/dzierżawy jest art. 15 zzzf uCOVID-19, który stanowił podstawę prawną wydania Uchwały Rady Miejskiej w G. z dnia
29 kwietnia 2020 r., Nr XVIII/224/20 w sprawie odstąpienia od należności
o charakterze cywilnoprawnym, przypadającej Gminie G. lub jej jednostkom organizacyjnym w stosunku do przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych
z powodu COVID-19., na której zapisy powołała się Skarżąca we wniosku.
Zakreślając ramy prawne rozpoznawanej sprawy Sąd wskazuje, że zgodnie
z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u, opodatkowaniu VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Jak z kolei stanowi
art. 7 ust. 1 u.p.t.u., przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa
do rozporządzania towarami jak właściciel. Zgodnie zaś z art. 8 ust. 1 u.p.t.u.,
przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów. Ponadto zgodnie z art. 15 ust. 1 u.p.t.u. podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. W ust. 2 art. 15 u.p.t.u. zdefiniowano działalność gospodarczą, wskazując, że jest to wszelka działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody również wówczas,
gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Mając na uwadze powyższe regulacje Sąd wskazuje zatem, że najem, odpłatna dzierżawa mienia, lub inne odpłatne porozumienie pomiędzy odrębnymi podmiotami jakimi jest Gmina i podmioty trzecie będące przedsiębiorcami mieści się w katalogu czynności objętych zakresem działalności gospodarczej, podlegającej podatkowaniu podatkiem od towarów i usług stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. w związku
z art. 8 ust. 1 u.p.t.u., co nie jest kwestionowane w rozpoznawanej sprawie. Strony nie kwestionują również, że transakcje te nie korzystają ze zwolnienia z VAT, gdyż ani u.p.t.u., ani też rozporządzenia wykonawcze do niej nie przewidują w takim przypadku zwolnienia od podatku.
Ponadto jak stanowi przepis art. 29a ust. 1 u.p.t.u., podstawą opodatkowania,
z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a- 30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami
o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. Zgodnie z art. 29a ust. 7
pkt 2 u.p.t.u. podstawa opodatkowania nie obejmuje kwot udzielonych nabywcy opustów i obniżek cen, uwzględnionych w momencie sprzedaży, natomiast zgodnie
z art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u. podstawę opodatkowania obniża się o kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen.
Ponadto, stosownie do art. 29a ust. 13 u.p.t.u. (w brzmieniu obowiązującym
w 2020 r.), w przypadkach, o których mowa w ust. 10 pkt 1-3, obniżenia podstawy opodatkowania, w stosunku do podstawy określonej w wystawionej fakturze
z wykazanym podatkiem, dokonuje się pod warunkiem posiadania przez podatnika, uzyskanego przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy, w którym nabywca towaru lub usługobiorca otrzymał fakturę korygującą, potwierdzenia otrzymania faktury korygującej przez nabywcę towaru
lub usługobiorcę, dla którego wystawiono fakturę. Uzyskanie potwierdzenia otrzymania przez nabywcę towaru lub usługobiorcę faktury korygującej po terminie złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy uprawnia podatnika
do uwzględnienia faktury korygującej za okres rozliczeniowy, w którym potwierdzenie to uzyskano.
A zatem podstawą opodatkowania jest wszystko co stanowi zapłatę,
którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać
z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej. Tak ustalona podstawa opodatkowania podlega jednak pomniejszeniu o kwoty wymienione
w art. 29a ust. 10 u.p.t.u. W odniesieniu do rozpoznawanej sprawy istotne znaczenie ma ww. art. 29a ust. 10 pkt 1 tej ustawy, zgodnie z którym obniżenie obrotu następuje o kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen.
Sąd wskazuje, że powyższe przepisy stanowią implementację do prawa krajowego przepisów Dyrektywy 2006/112/WE.
Zgodnie z jej art. 73 w odniesieniu do dostaw towarów i świadczenia usług innych niż te, o których mowa w art. 74-77, podstawa opodatkowania obejmuje wszystko,
co stanowi zapłatę otrzymaną lub którą dostawca lub usługodawca otrzyma
w zamian za dostawę towarów lub świadczenie usług, od nabywcy, usługobiorcy
lub osoby trzeciej, włącznie z subwencjami związanymi bezpośrednio z ceną takiej dostawy lub świadczenia. W myśl art. 79 lit. b ww. Dyrektywy 2006/112/WE podstawa opodatkowania nie obejmuje opustów i obniżek cen udzielonych nabywcy lub usługobiorcy i uwzględnionych w momencie transakcji. Z kolei Rabat potransakcyjny został przewidziany w art. 90 ust. 1 Dyrektywy2006/112/WE, w myśl którego w przypadku anulowania, wypowiedzenia, rozwiązania, całkowitego
lub częściowego niewywiązania się z płatności lub też w przypadku obniżenia ceny po dokonaniu dostawy, podstawa opodatkowania jest stosownie obniżana
na warunkach określonych przez państwa członkowskie.
Z powyższych przepisów wprost wynika, że w przypadku udzielenia opustu
lub obniżki ceny, podstawa opodatkowania nie obejmuje tych kwot, a jeśli już je objęła – ulega stosownemu obniżeniu. Wynika z nich również, że podstawą opodatkowania jest nie cena towaru lub usługi, lecz wszystko to, co sprzedający towar lub świadczący usługę ma otrzymać z tytułu tej dostawy lub usługi.
W kontekście zapłaty, którą podatnik ma otrzymać należy wskazać,
że w orzecznictwie unijnym podnosi się, że dostawa towarów lub świadczenie usług są dokonywane odpłatnie w rozumieniu dyrektywy VAT, tylko gdy istnieje pomiędzy, z jednej strony, dostawcą lub usługodawcą, oraz nabywcą lub usługobiorcą, z drugiej strony, stosunek prawny, w ramach którego wymieniane są świadczenia wzajemne,
a zapłata otrzymywana przez dostawcę lub usługodawcę stanowi odzwierciedlenie rzeczywistej wartości towaru lub usługi dostarczonej lub wyświadczonej na rzecz nabywcy lub usługobiorcy (por. wyrok z 19 grudnia 2018 r., C-51/18, pkt 44).
W opisie stanu faktycznego Skarżąca podała, że na podstawie art. 15zzzf
u-COVID-19 Rada Miejska w G. podjęła ww. uchwałę nr XVIII/224/20 z dnia
29 kwietnia 2020 r. i zgodnie z jej zapisami odstąpiła od dochodzenia należności
z tytułu czynszu za najem lub dzierżawę od przedsiębiorców (na ich uzasadniony wniosek) za kwiecień, maj i czerwiec 2020 r. od przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu pandemii wirusa SARS-CoV-2. Odstąpienie
od dochodzenia ww. należności dotyczyło wyłącznie umów zawartych przez Gminę
z przedsiębiorcami w celu prowadzenia działalności gospodarczej przez te podmioty trzecie. Skarżąca wskazała, że pierwotnie wystawiła faktury VAT z wykazanym podatkiem należnym za najem/dzierżawę za wskazane miesiące 2020 r.
dla przedsiębiorców, w stosunku do których następnie odstąpiła od dochodzenia należności z tego tytułu na ich wniosek. Z kolei w lipcu 2020 r. Gmina wystawiła faktury korygujące in minus podstawę opodatkowania i podatek należny "do zera"
w związku z odstąpieniem od dochodzenia należności z tytułu najmu/dzierżawy
od przedsiębiorców. Ponadto, w lipcu 2020 r. Gmina uwzględniła w swoich rozliczeniach VAT przedmiotowe faktury korygujące (z uwagi na spełnienie przesłanek z art. 29a ust. 13 u.p.t.u.
Odnosząc powyższe rozważania prawne do stanu faktycznego wskazanego
we wniosku Gminy Sąd stwierdza, że Skarżąca wykonując usługi najmu/dzierżawy
na rzecz przedsiębiorców dokonała czynności mieszczących się w pojęciu świadczenia usług. Usługi te stanowiły usługi odpłatne a zapłata stanowiła podstawę opodatkowania. Z tego też tytułu zasadnie Gmina wystawiła faktury VAT swoim kontrahentom i przyjęła do podstawy opodatkowania wartość ww. usług.
W ocenie Sądu sytuacja powyższa uległa jednak zmianie z chwilą odstąpienia przez Gminę, na wniosek jej kontrahentów, na podstawie ww. Uchwały Rady Miejskiej wydanej na podstawie art. 15zzzf u-COVID-19 od dochodzenia należności
z tytułu czynszu za wskazany okres. Niewątpliwie bowiem, w takiej sytuacji brak
jest zapłaty, którą Gmina jako podatnik miała otrzymać. Brak zapłaty wynika
zaś po pierwsze ze wspólnego działania Gminy i jej kontrahentów tzn. stron umów najmu/dzierżawy, po drugie zaś jego źródło znajduje pełne oparcie w przepisach prawa, tj. powyżej powołanego art. 15zzzf u-COVID-19 i zapisów wydanej na jego podstawie ww. Uchwały Rady Miejskiej. Ponadto, jak wynika ze stanu faktycznego wskazanego we wniosku, odstąpienie od dochodzenia należności miało na celu wsparcie przedsiębiorców w trakcie pandemii wirusa SARC-CoV-2 i zostało dokonane z powodu nadzwyczajnych okoliczności (pandemia).
W ocenie sądu w chwili odstąpienia przez Skarżącą – na wniosek kontrahenta - od dochodzenia wynagrodzenia z tytułu świadczenia usług najmu/dzierżawy,
na podstawie ww. Uchwały Rady Miejskiej wydanej na podstawie art. 15zzzf
u-COVID-19, dochodzi w istocie do zmniejszenia do zera podstawy opodatkowania tych czynności. Okoliczność tego rodzaju należy postrzegać jako obniżenie ceny/opust po dokonaniu sprzedaży, co winno skutkować na mocy art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u. zmniejszeniem podstawy opodatkowania oraz obowiązkiem wystawienia faktury korygującej podstawie art. 106j ust. 1 pkt 2 u.p.t.u., które
to faktury korygujące – jak wynika ze stanu faktycznego wniosku – zostały przez Skarżącą wystawione.
Skoro zatem brak jest zapłaty za ww. usługi Gminy, brak zapłaty wynika
ze wspólnego działania Gminy i jej kontrahenta odnoszącego się w istocie do ceny usługi, zaś źródło tych działań i braku zapłaty znajdują oparcie w przepisach prawa
to tym samym bezpodstawnym, w ocenie Sądu, było stanowisko Organu, który uznał, że odstąpienie przez Gminę od dochodzenia ww. należności – w powyżej wskazanym a wynikającym z wniosku Skarżącej stanie faktycznym - nie oznacza,
że świadczenie Gminy jest nieodpłatne i nie stanowi obniżenia zapłaty z tego tylko powodu, że Gmina i jej kontrahenci uprzednio nie dokonali w tym zakresie stosownych zmian zawartej umowy.
W ocenie Sądu zgodzić należało się zatem ze Skarżącą, że powyższe odstąpienie od dochodzenia ww. należności należy w istocie postrzegać jako swoiste obniżenie ceny/opust po dokonaniu sprzedaży w rozumieniu art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u., co winno skutkować adekwatnym obniżeniem podstawy opodatkowania.
Sąd podziela również zarzuty naruszenia przez Organ zasady neutralności podatku od towarów i usług. Sąd podkreśla, że uznanie za zasadne powyższego stanowiska Organu interpretacyjnego, prowadziłoby w rzeczywistości do nałożenia na Skarżącą Gminę ciężaru podatkowego należnego od wynagrodzenia
za świadczenie usług najmu/dzierżawy w sytuacji braku zapłaty, którą Gmina jako podatnik miała otrzymać. Przy czym brak zapłaty, jak Sąd już wskazał powyżej, wynika ze wspólnego działania Gminy i jej kontrahentów, którego źródło znajduje pełne oparcie w przepisach prawa, tj. powyżej powołanego art. 15zzzf u-COVID-19
i zapisów wydanej na jego podstawie ww. Uchwały Rady Miejskiej. Przyjęcie
za zasadne ww. stanowiska Organu mogłoby zatem jednocześnie skutkować przyznaniem nabywcom świadczonych przez Gminę usług najmu/dzierżawy prawa do odliczenia podatku naliczonego mimo braku zapłaty za te usługi.
Sąd podkreśla jednocześnie, że podstawę prawną działania Skarżącej Gminy
w zakresie odstąpienia od dochodzenia należności z tytułu czynszu najmu/dzierżawy stanowił w istocie przepis art. 15zzzf u-COVID-19, stanowiący podstawę prawną Uchwały Rady Miejskiej w G. z dnia 29 kwietnia 2020 r.
nr XVIII/224/20 w sprawie odstąpienia od należności o charakterze cywilnoprawnym, przypadającej Gminie G. lub jej jednostkom organizacyjnym w stosunku
do przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku
z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19. Przepis art. 15zzzf u-COVID-19 wprowadzony został na mocy ustawy z dnia
31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych
z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw.
Zgodnie z art. 15zzzf u-COVID-19 organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może, w drodze uchwały, postanowić o odstąpieniu od dochodzenia należności o charakterze cywilnoprawnym przypadających jednostce samorządu terytorialnego lub jej jednostkom organizacyjnym, wymienionym w art. 9 pkt 3, 4 i 13 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, w stosunku
do podmiotów, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku
z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19
i które złożą wniosek o odstąpienie od dochodzenia należności.
Dokonując wykładni ww. przepisu wskazać zatem należy, że 2 marca 2020 r. uchwalona została ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych
z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, która weszła w życie
8 marca 2020 r. W okresie od dnia 14 marca 2020 r., obowiązywał w Polsce stan zagrożenia epidemicznego (§ 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego) zaś od dnia 20 marca 2020 r. stan epidemii, zgodnie
z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii.
Sąd wskazuje również, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie akcentowano, że jakkolwiek w procesie wykładni pierwszorzędną jest wykładnia językowa, to jednak w procesie interpretacji prawa nie jest ona jedyna
i rozstrzygająca. Nauka prawa i orzecznictwo stoi na stanowisku, że przyjęcie zasady pierwszeństwa wykładni językowej nie oznacza braku obowiązku przeprowadzenia wykładni kompleksowej. Innymi słowy należy dać przewagę wynikowi wykładni językowej, ale pod warunkiem, że uprzednio przeprowadzono kompleksową wykładnię tekstu, to znaczy rozważono również aspekty systemowe i celowościowo-funkcjonalne (M. Zirk-Sadowski (w:) L. Leszczyński, B. Wojciechowski,
M. Zirk-Sadowski, System Prawa Administracyjnego pod red. R. Hausera,
Z. Niewiadomskiego, A. Wróbla, Tom 4. Wykładnia w prawie administracyjnym, Warszawa 2012, s. 205-206; uchwała NSA z dnia 10 grudnia 2009 r., I OPS 8/09, ONSAiWSA 2010, Nr 2, poz. 21). Zatem należy kontynuować wykładnię nawet
po uzyskania jednoznaczności językowej.
Po drugie, w razie konfliktu należy dać pierwszeństwo rezultatowi otrzymanemu wedle dyrektyw celowościowych i funkcjonalnych, jeśli rezultat językowy burzy podstawowe założenia o racjonalności prawodawcy, zwłaszcza o jego spójnym systemie wartości. Według dyrektyw wykładni systemowej znaczenie interpretowanej normy należy ustalić w ten sposób, by było ono najbardziej harmonijne w stosunku do innych norm systemu prawa, do którego interpretowana norma należy. Natomiast dyrektywy wykładni celowościowo-funkcjonalnej przewidują, że jeżeli w procesie wykładni uwzględnia się cele prawa, to posługując się celem normy należy go ustalić w ten sposób, by był on zgodny, co najmniej z celem instytucji, do jakiej interpretowana norma należy. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu postanowienia z dnia 5 listopada 2001 r., T 33/01 (OTK-B 2002, Nr 1, poz. 47), wyraził pogląd,
iż w sytuacji, w której wykładnia ustawy nie daje jednoznacznego rezultatu, należy wybrać taką wykładnię, która w najpełniejszy sposób umożliwia realizację norm
i wartości konstytucyjnych (por. wyrok NSA z dnia 27 listopada 2018 r.,
I GSK 2094/18).
Mając na uwadze powyższe reguły wykładni odwołać należy
się zatem do celu wprowadzenia przez ustawodawcę powyższej regulacji.
Sąd nie ma w tym zakresie wątpliwości, że celem ww. ustawy zmieniającej, w tym wprowadzenia przepisu art. 15zzzf u-COVID-19, jest niewątpliwie przeciwdziałanie negatywnym skutkom gospodarczym związanym z COVID-19. Jak bowiem wskazano w uzasadnieniu do projektu ww. ustawy zmieniającej z 31 marca 2020 r. "Podejmowane przez władze publiczne działania prewencyjne, minimalizujące rozprzestrzenianie się COVID-19, obejmują m.in. kwarantannę osób mających kontakt z zakażonymi, zamykanie placówek, czy też odwoływanie wydarzeń i imprez masowych. To z kolei może prowadzić do wstrzymania produkcji i świadczenia usług, a w efekcie do trudności finansowych poszczególnych firm. Liczne skutki rozprzestrzeniania się COVID-19 występują nie tylko u przedsiębiorców, których zakład pracy został zamknięty w związku z przypadkami zakażenia pracowników COVID-19 czy objęcia ich kwarantanną. Dotyczą one również firm eksportujących albo importujących towary do/z regionów świata, gdzie występują utrudnienia
w handlu spowodowane rozprzestrzenianiem się COVID-19. ..... Ponadto środki zapobiegawcze podejmowane w celu zahamowania rozprzestrzeniania
się COVID-19 wpływają na zachowania konsumentów ...... Z dnia na dzień liczba zleceń ulega drastycznemu zmniejszeniu, a te, które zostały już podjęte, są często przerywane w trakcie ich wykonywania. Wobec powyższego zaistniała potrzeba wprowadzenia szczególnych rozwiązań mających na celu przeciwdziałanie negatywnym skutkom gospodarczym tej sytuacji. Konieczne stało się opracowanie pakietu osłonowego dla firm, zapobiegającego zwłaszcza utracie płynności w ramach prowadzonych przez nie działalności. Przedkładany projekt ustawy pozwoli
na uruchomienie nadzwyczajnych instrumentów wspierających przedsiębiorców
w tym okresie".
Niewątpliwie zatem celem wprowadzenie regulacji art. 15zzzf u-COVID-19 (który de facto wraz z właściwą uchwałą wydaną na jego podstawie, stanowił podstawę prawną do odstąpienia przez Gminę, na wniosek przedsiębiorcy,
od dochodzenia ww. należności) było wsparcie przedsiębiorców w okresie rozprzestrzenia się COVID-19, zapobiegające zwłaszcza utracie płynności w ramach prowadzonych przez nie działalności. Taki też cel odstąpienia od dochodzenia
ww. należności wskazał Skarżąca w stanie faktycznym wniosku, w którym wprost wskazała, że ww. odstąpienie zostało dokonane wyłącznie na czas określony
"z powodu nadzwyczajnych okoliczności (pandemia)".
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd przyznał rację Skarżącej,
że przyjęcie stanowiska Organu prowadzi w istocie do nałożenia na Gminę swoistej sankcji w zamian za udzielone przez Gminę wsparcie na rzecz przedsiębiorców
w okresie rozprzestrzenia się COVID-19, zapobiegające zwłaszcza utracie płynności w ramach prowadzonych przez nich działalności. Sąd ponownie podkreśla,
że skutkiem przedmiotowego odstąpienia przez Gminę od dochodzenia należności
z tytułu czynszu/dzierżawy na wniosek i rzecz przedsiębiorców, w związku
z art. 15zzzf u-COVID-19 i podjętą na jego podstawie ww. Uchwałą Rady Miejskiej, jest brak zapłaty, którą Gmina jako podatnik miała otrzymać. Przyjęcie
w takiej sytuacji, jak to w istocie uczynił Organ, że Gmina nie jest uprawniona
- na mocy art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u. w zw. z art. 15zzzf u-COVID-19 - do adekwatnego zmniejszenia podstawy opodatkowania z tego tytułu, stanowi
w ocenie Sądu naruszenie ww. przepisów poprzez ich błędną wykładnię. Organ bowiem dokonując wykładni art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u. całkowicie pominął zarówno fakt, że wskazane przez Gminę odstąpienie od dochodzenia należności wynikało
de facto z art. 15zzzf u-COVID-19 jak i całkowicie pominął cel tego przepisu. Zasadnie w tym zakresie wskazała Skarżącą, że również Gminy ponosiły i ponoszą negatywne konsekwencje ekonomiczne z powodu pandemii wirusa SARS-CoV-2 polegające m.in. na znacznym obniżeniu ich przychodów.
W ocenie Sądu zgodzić należało się zatem ze Skarżącą, że powyższe odstąpienie od dochodzenia ww. należności należy w istocie postrzegać jako obniżenie ceny/opust po dokonaniu sprzedaży w rozumieniu art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u. w zw. z art. z art. 15zzzf u-COVID-19, co winno skutkować adekwatnym obniżeniem podstawy opodatkowania.
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał za zasadne zarzuty skargi w zakresie naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 8 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u.; art. 29a ust. 1 u.p.t.u.; art. 29a ust. 10 pkt 1 oraz ust. 13 u.p.t.u.
Odnosząc się z kolei do zarzutów skargi w zakresie przepisów art. 14c § 1 i § 2
w zw. z art. 14b § 1 i 3 oraz art. 120 i 121 § 1 w zw. z art. 14h O.p. poprzez sporządzenie uzasadnienia Interpretacji w sposób wadliwy, Sąd wskazuje,
że po części zarzuty te potwierdziły się na skutek ww. błędnej wykładni przez Organ przepisów prawa materialnego. Jednakże kwestionowanie merytorycznej poprawności stanowiska organu następuje przy wykorzystaniu zarzutu błędnej wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego.
Zauważyć jednak należy, że zarzuty w powyższym zakresie Skarżąca oparła również na okoliczności braku odniesienia się przez Organ do wskazanej we wniosku Gminy interpretacji indywidualnej tego Organu z [...] grudnia 2020 r., [...] jak i lakoniczności uzasadnienia stanowiska organu. W tym zakresie Sąd po części podzielił stanowisko Skarżącej.
Sąd wskazuje zatem, że zgodnie z art. 14h O.p., w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 120, art. 121 § 1,
art. 125, art. 126, art. 129, art. 130, art. 135, art. 140, art. 143, art. 165 § 3b,
art. 165a, art. 168, art. 169 § 1-2 i 4, art. 170, art. 171, art. 208, art. 213 w zakresie uzupełniania lub sprostowania co do skargi do sądu administracyjnego, art. 214,
art. 215 § 1 i 3 oraz przepisy rozdziałów 3a, 5, 6, 7, 10, 14, 16 i 23 działu IV.
Zgodnie z kolei z art. 14b § 1 O.p. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej,
na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Jak stanowi
art. 14b § 3 O.p. składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. W myśl
art. 14c § 1 O.p. interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy
jest prawidłowe w pełnym zakresie. Jak zaś wynika z § 2 powyższego przepisu
w razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym.
Zgodnie z art. 120 O.p., organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa zaś jak stanowi art. 121 § 1 O.p. postępowanie podatkowe powinno
być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
Mając na uwadze powyższe regulacje prawne Sąd przyznał rację Oranowi,
co do tego, że sam fakt, iż Organ nie podzielił stanowiska podatnika zaprezentowanego we wniosku i wydał interpretację sprzeczną z jego oczekiwaniami nie oznacza jeszcze, że doszło do naruszenia zasady praworządności lub zaufania
do organów. Istotne jest bowiem, że przyjęte w interpretacji stanowisko organu oparte jest na wskazanych w niej przepisach prawa obowiązujących w dacie zaistnienia zdarzenia przedstawionego w stanie faktycznym. Tego jednakże wymogu zaskarżona interpretacja – w ocenie Sądu - nie spełniła, albowiem jak wskazano
w powyższej części uzasadnienia Organ, oceniając prawidłowość stanowiska Skarżącej i dokonując wykładni art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u. całkowicie pominął zarówno fakt, że wskazane przez Gminę odstąpienie od dochodzenia należności wynikało ze wspólnego działania Gminy i jej kontrahentów, którego podstawę prawną stanowiła ww. Uchwała Rady Miejskiej wydana na podstawie art. 15zzzf u-COVID-19 jak i całkowicie pominął cel tego przepisu.
Sąd przyznał rację Organowi, iż co do zasady przepis art. 14c § 1 O.p.
nie posługuje się pojęciem "pełnej oceny" stanowiska wnioskodawcy, co oznacza,
że organ podatkowy nie ma obowiązku odnoszenia się w sposób szczegółowy
do wszystkich argumentów strony zawartych we wniosku o interpretację a zadaniem Organu jest udzielenie odpowiedzi, która pozwoli podatnikowi na wypełnienie spoczywających na nim obowiązków nałożonych przez prawo podatkowe. Organ podatkowy ogranicza się jedynie do wykładni treści przepisów prawa podatkowego oraz sposobu ich zastosowania w odniesieniu do określonej indywidualnie sprawy.
Sąd uznał jednak, że pomimo powyższego brak jakiegokolwiek odniesienia
się przez Organ w rozpoznawanej sprawie do przywołanej we wniosku interpretacji indywidualnej tego Organu z [...] grudnia 2020 r., [...], z której Skarżąca wywodzi, iż Organ w analogicznej sprawie przyznał innemu podatnikowi prawo do obniżenia podstawy opodatkowania w związku
z art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u., może stanowić naruszenie ww. zasady zaufania. Podatnik bowiem – z barku tego odniesienia i jakiegokolwiek wyjaśnienia – może pozostawać w przeświadczeniu, że w analogicznej sprawie ten sam Organ przyznał pozostałym podmiotom prawo do skorzystania z prawa do obniżenia podstawy opodatkowania zaś podatnik takiego prawa został pozbawiony.
Rozpoznając ponownie wniosek Skarżącej obowiązkiem organu będzie przyjęcie wykładni prawa materialnego zawartej w niniejszym wyroku. Organ przyjmie zatem, że Skarżąca Gmina uprawniona jest do zakwalifikowania dokonanego, na wniosek
i na rzecz przedsiębiorców, na podstawie przepisu art. 15zzzf u-COVID-19
i Uchwały Rady Miejskiej w G. z dnia 29 kwietnia 2020 r. nr [...], odstąpienia od dochodzenia należności z tytułu czynszu najmu/dzierżawy
za kwiecień, maj i czerwiec 2020 r. jako spełniającego normę art. 29a ust. 10 pkt 1 u.p.t.u., a w konsekwencji do wyłączenia z podstawy opodatkowania wysokości czynszu w wysokości objętej ww. tak dokonanym odstąpieniem.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. orzekł
jak w pkt I. sentencji wyroku.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowoadministracyjnego oparte zostało na treści art. 200 P.p.s.a., który statuuje zasadę odpowiedzialności organu
za wynik tego postępowania, art. 205 § 4 w zw. z art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a.
Na zasądzony zwrot kosztów postępowania składają się: koszty zastępstwa procesowego doradcy podatkowego w kwocie [...]zł, ustalone zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018.1687 j.t. ze zm.) oraz kwota [...]zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi ustalona na podstawie § 2 ust. 6 rozporządzenia
Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przez sądami administracyjnymi
(Dz.U.2021.535 j.t.).
Orzeczenia sądów administracyjnych wskazane w uzasadnieniu dostępne
są na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.