I SA/SZ 791/24

I SA/Sz 791/24 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2025-03-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Bolesław Stachura
Elżbieta Dziel /przewodniczący/
Wiesława Achrymowicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 615
art. 62 ust. 4,
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (t.j.)
Dz.U. 2022 poz 931
art. 112b ust. 2a, art. 112b ust. 3,
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r o podatku od towarów i usług (t. j.)
Dz.U.UE.L 2006 nr 347 poz 1 art. 273,
Dyrektywa Rady z dnia  28 listopada 2006 r. Nr 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Dziel Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz (spr.), Sędzia WSA Bolesław Stachura Protokolant starszy inspektor sądowy Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 marca 2025 r. sprawy ze skargi D.-P. C. S. z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 31 października 2024 r. nr 3201-IOV2.4103.36.2024.4 w przedmiocie ustalenia dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług za lipiec 2023 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w S. (organ) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w S. (organ I instancji) z 30 lipca 2024 r. ustalającą D. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P. (spółka) dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za lipiec 2023 r. w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu tej treści rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że organ I instancji w wyniku kontroli celno-skarbowej ustalił, że spółka w rozliczeniu podatku od towarów i usług (VAT) za lipiec 2023 r. uwzględniła dwukrotnie 24 faktury oraz trzykrotnie 1 fakturę. Były to faktury wystawione na rzecz spółki przez: O. , A. sp. z o.o., M. sp. z o.o., A. B. sp. z o.o., D.2. sp. z o.o., E. sp. jawna [...], F. S.C. K. K., S. K., I. sp. z o.o. sp. komandytowa, K. S.A., L. K. K., L. S.A., M. sp. z o.o., O. S.A., P. sp. z o.o. sp. jawna, P. G. Ś., P.2. sp. z o.o., T. sp. z o.o., U. sp. z o.o.
W wyniku wszczęcia kontroli celno-skarbowej spółka w trybie art. 62 ust. 4 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U.2023.615 ze zm. - ustawa o KAS) skorygowała deklarację VAT-7 za lipiec 2023 r. Korekty były zgodne z ustaleniami kontroli celno-skarbowej. W wyniku korekty zamiast nadwyżki VAT naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie [...]zł spółka wykazała zobowiązanie podatkowe w wysokości [...] zł.
Postanowieniem z 12 kwietnia 2024 r. organ I instancji przekształcił zakończoną kontrolę celno-skarbową w postępowanie podatkowe w przedmiocie ustalenia spółce dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za lipiec 2023 r.
Ustalając spółce wysokość dodatkowego zobowiązania podatkowego organ I instancji zwrócił uwagę na następujące okoliczności:
- korektę deklaracji VAT-7 za lipiec 2023 r. spółka złożyła w toku kontroli celno-skarbowej;
- przez nieprawidłowe rozliczenie 25 faktur zakupu w deklaracji VAT-7 za lipiec 2023 r. spółka nie tylko zaniżyła zobowiązanie podatkowe w kwocie [...]zł, lecz również nienależnie wykazała nadwyżkę VAT naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości [...] zł;
- stwierdzone nieprawidłowości nie były związane z błędną alokacją VAT należnego bądź naliczonego ani nie były oczywistą omyłką;
- spółka jest podatnikiem VAT o statusie osoby prawnej.
W następstwie organ I instancji decyzją z 30 lipca 2024 r. ustalił spółce dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za lipiec 2023 r. w wysokość [...] zł na podstawie art. 112b ust. 2a ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U.2022.931 ze zm. - ustawa o VAT) przy zastosowaniu stawki 10%.
Po rozpatrzeniu sprawy w instancji odwoławczej organ zgodził się z organem I instancji. Tłumaczył, że stwierdzone nieprawidłowości spółki dotyczyły kilkudziesięciu transakcji (24 faktury zaksięgowano i rozliczono podwójnie, a 1 potrójnie). Wobec tego, zdaniem organu, należało ustalić spółce dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Organ przyznał, że deklaracja została skorygowana przez spółkę po wszczęciu kontroli celno-skarbowej. Spółka zapłaciła VAT zgodnie ze skorygowaną deklaracją.
Następnie organ odnotował, że według spółki, do błędnego rozliczenia VAT w pierwotnej deklaracji doszło w wyniku przeoczenia. Zaraz po wykryciu błędu spółka skorygowała rozliczenie i niezwłocznie zapłaciła VAT z odsetkami.
Zdaniem organu, organ I instancji prawidłowo zastosował art. 112b ust. 2a ustawy o VAT według stawki 10%. Zaistniała sytuacja faktyczna nie wynikała z oczywistej omyłki. Błąd dotyczył kilkudziesięciu faktur w skali jednego miesiąca. Zawyżenie VAT naliczonego do odliczenia stanowiło około 35% ogólnej kwoty wykazanego przez spółkę VAT naliczonego za lipiec 2023 r. Wystąpiło też uszczuplenie wpływów Skarbu Państwa, ponieważ spółka zapłaciła VAT w prawidłowej wysokości dopiero po wszczęciu kontroli celno-skarbowej. Organ zaznaczył, że w efekcie powielania faktur w rozliczeniu VAT za lipiec 2023 r. spółka zaniżyła zobowiązanie podatkowe o [...] zł oraz wykazała nienależną nadwyżkę VAT naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie [...]zł. W ten sposób, w przekonaniu organu, spółka uszczupliła wpływy podatkowe, a więc działała na szkodę Skarbu Państwa.
W świetle powyższego organ przyjął, że ustalone spółce dodatkowe zobowiązanie podatkowe według stawki 10% ma podstawę prawną w art. 112b ust. 1 pkt 1 lit. d, ust. 2a ustawy o VAT. Kwota dodatkowego zobowiązania podatkowego stanowi wynik wyliczenia [...] zł x 10%.
W dalszej kolejności organ tłumaczył, że stwierdzone uchybienie ze strony spółki w deklarowaniu VAT, biorąc pod uwagę wszystkie niekwestionowane okoliczności faktyczne, wymagało zastosowania sankcji, która ma cel prewencyjny. Dodatkowe zobowiązanie podatkowe ma przekonać podatników, że rzetelne i staranne wypełnienie deklaracji podatkowej leży w ich interesie. Zastosowane regulacje są zgodne z prawem unijnym i nie naruszają zasady proporcjonalności. Sankcja w rozpatrywanym przypadku jest środkiem proporcjonalnym do celu, jakiemu służy. Nie wykracza poza to, co jest niezbędne do realizacji celów, polegających zarówno na zapewnieniu prawidłowego poboru VAT, jak i na zapobieganiu oszustwom podatkowym (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej - TSUE - w sprawie C-935/19).
Organ podkreślił, że gdyby nie wszczęta kontrola, to spółka być może nigdy nie skorygowałaby deklaracji VAT w zakresie powielonych faktur na znaczną kwotę, bo [...] zł netto oraz VAT [...] zł.
W ocenie organu, stawka dodatkowego zobowiązania podatkowego w wymiarze 10% jest adekwatna do celu w postaci skutecznego przeciwdziałania takiemu postępowaniu spółki w przyszłości i przekonania spółki do rzetelnego rozliczania VAT, nawet jeśli dotychczas jej zamiarem nie było definitywne uchylanie się od zapłacenia VAT, a tylko chciała czasowo skorzystać ze swoistego "kredytu".
W powyższych okolicznościach faktycznych organ stwierdził, że nie wystąpiła żadna z przesłanek określonych w art. 112b ust. 3 ustawy o VAT, które uwalniałyby spółkę od dodatkowego zobowiązania podatkowego. Skala stwierdzonych nieprawidłowości wyklucza oczywistą omyłkę. Nie ma też istotnego znaczenia kwestia prawidłowości funkcjonowania oprogramowania wykorzystywanego do prowadzenia rachunkowości.
Spółka złożyła skargę na powyższą decyzję organu.
Zarzuciła naruszenie art. 112b ustawy o VAT przez nieprawidłowe zastosowanie.
W następstwie spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji organu wraz z decyzją organu I instancji z 30 lipca 2024 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu zarzutów i wniosków zawartych w skardze spółka wykazywała, że popełniła jedynie oczywistą omyłkę. Organy nie uzyskały żadnych wyjaśnień od podmiotu prowadzącego księgi podatkowe spółki. Nie zbadały oprogramowania stosowanego przy prowadzeniu rachunkowości. "W tej sytuacji ustalenia organów opierały się nie na przesłankach faktycznych ale na językowej wykładni pojęć." Według spółki, o zaistnieniu bądź nie omyłki nie może świadczyć ilość faktur nią objętych (por. sprawa sygn. I SA/Wr 143/22).
Następnie spółka argumentowała, że celem art. 112b ustawy o VAT nie był automatyzm wymierzenia sankcji w każdym przypadku stwierdzenia uchybienia. Omawiana sankcja nie powinna być stosowana wobec podatników, którzy w sposób rzetelny realizują swoje zobowiązania, a zaistniałe uchybienie ma charakter jednostkowy w świetle całokształtu postawy podatnika (por. sprawa sygn. I FSK 1109/23). Spółka nie działała w celu uszczuplenia należności podatkowych. Organy nie zbadały, czy doszło rzeczywiście do takiego uszczuplenia.
Spółka zwróciła uwagę na obowiązek organów podatkowych respektowania wyroku TSUE C-935/19.
Ponadto powołała się na wyrok sygn. I SA/Gl 1100/20 i argument, że "Przepis art. 112b u.p.t.u. jest sprzeczny z prawem unijnym, tj. art. 273 dyrektywy 112 oraz zasadą proporcjonalności".
Według spółki, organy nie uzasadniły zastosowania stawki dodatkowego zobowiązania podatkowego w wymiarze 10%, a nie przykładowo 8% lub 12%. "Organy powinny w sposób szczegółowy nadać wagi poszczególnym kryteriom, których zestawienie prowadziłoby do uzyskanego wyniku procentowego. W każdym innym przypadku ustalenie organu podatkowego ma charakter autorytarny, nie pozwalający na jego weryfikację. Stanowi też wyraz wyłącznie uznaniowości organu, a nie kierowania się proporcjonalnością sankcji."
W podsumowaniu zaprezentowanej argumentacji spółka wyraziła przekonanie, że organy nie rozpatrzyły wszystkich okoliczności sprawy, a przede wszystkim błędnie przyjęły, że w stosunku do spółki - przez wzgląd na jej wcześniejszą postawę - w ogóle zachodzą przesłanki wymierzenia sankcyjnego dodatkowego zobowiązania podatkowego.
Organ, odpowiadając na skargę, wniósł o jej oddalenie. W całości podtrzymał stanowisko i argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga spółki nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kontrolowana decyzja organu jest zgodna z prawem.
Spór spółki z organem koncentrował się na sposobie wykładni i zastosowania art. 112b ustawy o VAT.
Zdaniem spółki, doszło do oczywistej omyłki, za którą nie ponosi odpowiedzialności. Organy ustaliły dodatkowe zobowiązanie podatkowe w sposób automatyczny i nieproporcjonalny.
Z kolei według organów, ilość powielanych przez spółkę faktur z wykazanym VAT naliczonym w deklarowanym rozliczeniu, skala zawyżenia VAT naliczonego w pełni uzasadniały decyzyjne ustalenie spółce dodatkowego zobowiązania podatkowego zgodnie z art. 112b ust. 2a, ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.
Wobec tak zarysowanego sporu spółki z organem należy przypomnieć, że zgodnie z art. 112b ustawy o VAT w razie stwierdzenia, że podatnik:
1)w złożonej deklaracji podatkowej wykazał:
a) kwotę zobowiązania podatkowego niższą od kwoty należnej,
b) kwotę zwrotu różnicy podatku lub kwotę zwrotu podatku naliczonego wyższą od kwoty należnej,
c) kwotę różnicy podatku do obniżenia kwoty podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe wyższą od kwoty należnej,
d) kwotę zwrotu różnicy podatku, kwotę zwrotu podatku naliczonego lub kwotę różnicy podatku do obniżenia kwoty podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe, zamiast wykazania kwoty zobowiązania podatkowego podlegającej wpłacie do urzędu skarbowego,
2) nie złożył deklaracji podatkowej oraz nie wpłacił kwoty zobowiązania podatkowego
- naczelnik urzędu skarbowego lub naczelnik urzędu celno-skarbowego określa odpowiednio wysokość tych kwot w prawidłowej wysokości oraz ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości do 30% kwoty zaniżenia zobowiązania podatkowego, kwoty zawyżenia zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe (ust. 1).
Jeżeli po zakończeniu kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej w przypadkach, o których mowa w:
1) ust. 1 pkt 1, podatnik złożył korektę deklaracji uwzględniającą stwierdzone nieprawidłowości i najpóźniej w dniu złożenia tej korekty deklaracji wpłacił kwotę zobowiązania podatkowego lub zwrócił nienależną kwotę zwrotu,
2) ust. 1 pkt 2, podatnik złożył deklarację podatkową i najpóźniej w dniu złożenia tej deklaracji wpłacił kwotę zobowiązania podatkowego,
- naczelnik urzędu skarbowego lub naczelnik urzędu celno-skarbowego ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości do 20% kwoty zaniżenia zobowiązania podatkowego, kwoty zawyżenia zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe (ust. 2).
Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, podatnik skorygował deklarację zgodnie z art. 62 ust. 4 ustawy o KAS i najpóźniej w dniu złożenia tej korekty deklaracji wpłacił kwotę zobowiązania podatkowego lub zwrócił nienależną kwotę zwrotu, naczelnik urzędu celno-skarbowego ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości do 15% kwoty zaniżenia zobowiązania podatkowego, kwoty zawyżenia zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe (ust. 2a).
Ustalając dodatkowe zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w ust. 1-2a, naczelnik urzędu skarbowego lub naczelnik urzędu celno-skarbowego bierze pod uwagę:
1) okoliczności powstania nieprawidłowości;
2) rodzaj i stopień naruszenia ciążącego na podatniku obowiązku, które skutkowało powstaniem nieprawidłowości;
3) rodzaj, stopień i częstotliwość stwierdzanych dotychczas nieprawidłowości dotyczących nieprzedawnionych zobowiązań w podatku;
4) kwotę stwierdzonych nieprawidłowości, w tym kwotę zaniżenia zobowiązania podatkowego, kwotę zawyżenia zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe;
5) działania podjęte przez podatnika po stwierdzeniu nieprawidłowości w celu usunięcia skutków nieprawidłowości (ust. 2b).
Przepisów ust. 1-2a nie stosuje się:
1) jeżeli przed dniem wszczęcia kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej podatnik:
a) złożył odpowiednią korektę deklaracji podatkowej albo
b) złożył deklarację podatkową z wykazanymi kwotami podatku
- oraz wpłacił na rachunek urzędu skarbowego kwotę wynikającą ze złożonej deklaracji albo korekty deklaracji podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę;
2) w zakresie ustalania dodatkowego zobowiązania podatkowego, w przypadku gdy zaniżenie kwoty zobowiązania podatkowego lub zawyżenie kwoty zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe, wiąże się z:
a) popełnionymi w deklaracji błędami rachunkowymi lub oczywistymi omyłkami,
b) nieujęciem podatku należnego lub podatku naliczonego w rozliczeniu za dany okres rozliczeniowy, a podatek należny lub podatek naliczony został ujęty w poprzednich okresach rozliczeniowych lub w okresach następnych po właściwym okresie rozliczeniowym, jeżeli nastąpiło to przed dniem wszczęcia kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej;
3) w zakresie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w stosunku do osób fizycznych, które za ten sam czyn ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo za przestępstwo skarbowe (ust. 3).
Biorąc pod uwagę przytoczony stan prawny oraz okoliczności analizowanej sprawy, sąd ocenia, że organy prawidłowo ustaliły spółce dodatkowe zobowiązanie podatkowe i zastosowały przy tym stawkę w wymiarze 10%. Uczyniły to adekwatnie, proporcjonalnie do oczywistych zaniedbań ze strony spółki w deklarowaniu VAT oraz do rozmiaru, skali uszczupleń podatkowych spowodowanych tym zaniedbaniem.
Trafnie organy zwróciły uwagę, że w pierwotnej deklaracji VAT spółka wykazała nadwyżkę VAT naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy na poziomie [...] zł zamiast zobowiązania z tytułu VAT rzędu [...] zł. Była to sytuacja opisana przez ustawodawcę w art. 112b ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy o VAT.
Bezspornie spółka skorygowała ten błąd dopiero po wszczęciu kontroli celno-skarbowej na zasadzie art. 62 ust. 4 ustawy KAS. O takiej sytuacji stanowi art. 112b ust. 2a ustawy o VAT, w którym maksymalna stawka dodatkowego zobowiązania podatkowego została obniżona z 30% do 15%. Wobec tego bezsporny fakt złożenia przez spółkę korekty deklaracji VAT w trybie art. 62 ust. 4 ustawy o KAS nie może jednocześnie stanowić okoliczności istotnej z punktu widzenia miarkowania stawki dodatkowego zobowiązania podatkowego w rozumieniu przesłanek z art. 112b ust. 2b ustawy o VAT. Ta sama okoliczność nie może bowiem dwa razy uzasadniać obniżenia stawki dodatkowego zobowiązania podatkowego, raz w świetle art. 112b ust. 2a ustawy o VAT i drugi raz z punktu widzenia art. 112b ust. 2b (w szczególności pkt 5) tej ustawy podatkowej.
Ilość faktur, które w trakcie jednego miesiąca były wielokrotnie ewidencjonowane w księgach spółki i rozliczane przez nią w deklaracji VAT, w sposób oczywisty uzasadnia stwierdzenie, że spółka co najmniej powinna była wiedzieć, że deklarowane rozliczenie VAT za lipiec 2023 r. w znaczącym zakresie nie ma związku z rzeczywistą skalą obrotu gospodarczego, gdyby podchodziła do rozliczenia podatkowego z elementarną starannością i dbałością o rzetelność takiego rozliczenia.
Bez względu na to, kto prowadził rachunkowość spółki i sporządzał deklaracje VAT (sama spółka, czy podmiot trzeci), wyłącznie na spółce spoczywał obowiązek systematycznego monitorowania, jakie wielkości są ujmowane w jej księgach i składanych deklaracjach VAT, czy są to wielkości udokumentowane. W konsekwencji próby spółki podważenia legalności stanowiska organów, polegające na przerzuceniu odpowiedzialności za dowolne zwiększenie kwoty VAT naliczonego w pierwotnej deklaracji za lipiec 2023 r. na podmiot prowadzący rachunkowość, czy na oprogramowanie stosowane w prowadzeniu rachunkowości, były pozbawione jakiegokolwiek znaczenia i tym samym nie mogły uwalniać spółki od ciężaru dodatkowego zobowiązania podatkowego.
Organy również prawidłowo przyjęły stawkę dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 10%. Uwzględniły przy tym wszystkie okoliczności dotyczące postępowania spółki, także te wymienione w art. 112b ust 2b ustawy o VAT. Z jednej strony odnotowały dotychczasowe zasadniczo prawidłowe rozliczanie i płacenie podatków przez spółkę, w następstwie odstąpiły od maksymalnej stawki dodatkowego zobowiązania podatkowego w wymiarze 15%. Z drugiej strony wzięły pod uwagę brak obiektywnego usprawiedliwienia dla zawyżenia nadwyżki VAT naliczonego nad należnym i zaniżenia zobowiązania z tytułu VAT w sumie o [...] zł, w trakcie jednego miesiąca, przy konsekwentnym powielaniu kilkudziesięciu faktur opisujących zakupy spółki. Kwota ta bez wątpienia stanowiła uszczuplenie podatkowe, a skala tego uszczuplenia była znaczna, podobnie jak znaczny był stopień zaniedbań ze strony spółki przy deklarowaniu VAT.
Wbrew przekonaniu spółki, tok argumentacji organu nie nosi żadnych znamion automatyzmu, nieproporcjonalności przy wymiarze dodatkowego zobowiązania podatkowego, jeśli wziąć pod uwagę skalę oczywistych i pozbawionych obiektywnego uzasadnienia zaniedbań spółki, wysokość spowodowanego uszczuplenia podatkowego w trakcie jednego miesiąca.
Jak to zostało omówione wyżej, okoliczność, że spółka skorygowała deklarację VAT w trakcie kontroli celno-skarbowej w trybie art. 62 ust. 4 ustawy o KAS, przełożyło się na zastosowanie art. 112b ust. 2a ustawy o VAT, który przewiduje obniżony górny maksymalny pułap stawki dodatkowego zobowiązania podatkowego w porównaniu z art. 112b ust. 1 tej ustawy podatkowej. Jednak skorzystanie przez spółkę z prawa przewidzianego w art. 62 ust 4 ustawy o KAS ani nie wyklucza ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego, ani nie wpływa na miarkowanie stawki tego zobowiązania w granicach do 15%.
Ne sposób racjonalnie przyjąć, że przedsiębiorca, należycie troszczący się o rzetelne rozliczanie i terminowe odprowadzanie VAT, obiektywnie nie mógł zorientować się, że zamiast zobowiązania z tytułu VAT za lipiec 2023 r. na poziomie [...] zł zadeklarował pierwotnie nadwyżkę VAT naliczonego nad należnym rzędu [...] zł. W tym celu wystarczyła elementarna staranność ze strony spółki i uwzględnienie stanu rzeczywistego.
Natomiast w kwestii zgodności instytucji dodatkowego zobowiązania podatkowego z prawem unijnym - Dyrektywą 2006/112/WE Rady w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U.UE.L.2006.347.1 ze zm. - dyrektywa 112) - wypowiedział się TSUE, który w sprawie C-935/19 wyjaśnił, że art. 273 dyrektywy 112 i zasadę proporcjonalności należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie przepisom krajowym, które nakładają na podatnika, który błędnie zakwalifikował transakcję zwolnioną z podatku od wartości dodanej (VAT) jako transakcję podlegającą temu podatkowi, sankcję wynoszącą 20% kwoty zawyżenia zwrotu VAT nienależnie żądanej, w zakresie, w jakim sankcja ta ma zastosowanie bez rozróżnienia zarówno w sytuacji, w której nieprawidłowość wynika z błędu w ocenie popełnionego przez strony transakcji co do podlegania przez dostawę opodatkowaniu, który to błąd cechuje brak przesłanek wskazujących na oszustwo i uszczuplenia wpływów do skarbu państwa, jak i w sytuacji, w której nie występują takie szczególne okoliczności (por. też wyrok TSUE C-502/07 oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 17/97, zawierające wskazówki aktualne także na gruncie obowiązującego art. 112b ustawy o VAT; wszystkie powołane orzeczenie są dostępne w elektronicznym systemie LEX, na stronie internetowej curia.europa.eu).
Zatem - co do zasady - instytucja dodatkowego zobowiązania podatkowego nie pozostaje w sprzeczności ani z prawem unijnym, ani ze standardami konstytucyjnymi. Organy prawidłowo, proporcjonalnie zastosowały art. 112b ust. 2a, ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy o VAT po wyczerpującym i trafnym rozważeniu przesłanek z art. 112b ust. 2b tej ustawy podatkowej. Spółka działała bowiem w warunkach oczywistych zaniedbań, które spowodowały znaczne uszczuplenie należności podatkowych w skali jednego miesiąca. Tego rodzaju zaniedbanie ze strony spółki wymagało od organów wdrożenia konkretnych instrumentów przewidzianych przez prawo i ustalenia spółce dodatkowego zobowiązania podatkowego, aby skutecznie przeciwdziałać takim praktykom spółki w przyszłości i w ten sposób nakłonić spółkę do należytej troski o rozliczanie VAT na podstawie rzeczywistych wielkości opisujących jej obrót.
Z powodów omówionych wyżej sąd oddalił niezasadną skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935 ze zm.- P.p.s.a.).