I SA/Sz 77/25

I SA/Sz 77/25 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2025-06-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-02-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Elżbieta Dziel /sprawozdawca/
Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka /przewodniczący/
Wiesława Achrymowicz
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 230 § 1-3, art. 293 § 3 pkt 1-3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz, Sędzia WSA Elżbieta Dziel (spr.), Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Furtak-Biernat, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w T. na czynność Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Koszalinie w przedmiocie udostępnienia informacji podatkowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 21 listopada 2024 r. A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w T. (dalej: "Spółka" bądź "skarżąca") wystąpiła do Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z wnioskiem o udzielenie następujących informacji:
1) czy faktura VAT numer [...] z dnia 22 grudnia 2022 r. wystawiona przez A. sp. z o.o. - została zaliczona przez podatnika A. P. sp. z o.o. do kosztów uzyskania przychodu i obniżony został należny podatek dochodowy,
2) czy ze strony ww. podatnika obniżony został VAT należny z podatkiem naliczonym,
3) czy odnośna faktura VAT została ujęta (przez podatnika) w rejestrze zakupu VAT.
W uzasadnieniu wniosku Spółka wskazała, że jest kontrahentem podatnika A. P. sp. z o.o., a strony w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej w dniu 12 października 2020 r. zawarły umowę o wykonanie robót budowlanych. Zgodnie z zawartą umową w dniu 22 grudnia 2022 r. wnioskodawca wystawił na rzecz ww. spółki fakturę VAT numer [...] na kwotę [...]złotych brutto z terminem płatności do dnia 5 stycznia 2023 roku. W związku z tym, że A. P. sp. z o.o. nie dokonała płatności odnośnej faktury w terminie, wnioskodawca wystąpił przeciwko dłużnej spółce na drogę sądową.
Zdaniem Spółki, uzyskanie wnioskowanych informacji jest niezbędne na potrzeby toczącego się obecnie postępowania sądowego, gdyż pozwoli ustalić, czy A. P. sp. z o.o. ujęła przedmiotową fakturę VAT w kosztach uzyskania przychodu i tym samym uznała roszczenie wnioskodawcy tak co do zasady jak i co do wysokości.
Jako podstawę prawą swojego żądania Spółka wskazała na art. 293 § 3 pkt 1-3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm., zw. dalej: "O.p.").
Pismem z dnia 20 grudnia 2024 r. nr [...] Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. poinformował A. sp. z o.o., że nie może udostępnić wnioskodawcy informacji o tym czy faktura VAT numer [...] z dnia 22 grudnia 2022 roku, wystawiona przez A. Sp. z o.o., została zaliczona przez podatnika A. P. Sp. z o.o. do kosztów uzyskania przychodu i obniżony został należny podatek dochodowy, a także czy obniżono podatek VAT należny
z podatkiem naliczonym i czy ww. faktura VAT została ujęta w rejestrze zakupu VAT.
Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie organ wskazał, że indywidualne dane zawarte w deklaracjach oraz innych dokumentach składanych przez podatników (np. plikach JPK_VAT) objęte są tajemnicą skarbową. Informacje znajdujące się w posiadaniu organu podatkowego wykorzystywane są tylko wewnątrz jego struktur organizacyjnych
i wyłącznie dla potrzeb podatkowych, natomiast wszelkie wyjątki muszą być określone przepisami prawa. Każdy przypadek udostępniania informacji zawartych we wszelkich dokumentach podatkowych jest ściśle unormowany, tak co do podmiotów, którym można udostępniać te dane, jak i zakresu, w jakim to może nastąpić.
Organ powołał następnie treść art. 293 § 1-3 O.p. i wskazał, że zaliczanie kwot wykazanych na fakturach do kosztów uzyskania przychodów bądź odliczenie podatku naliczonego, z punktu widzenia przepisów ustaw podatkowych, jest uprawnieniem podatników, a nie ich obowiązkiem. A zatem informacje, o udostępnienie których Spółka wnioskuje nie mieszczą się w katalogu informacji wymienionych w art. 293 § 3 pkt 1-3 O.p. Informacje pochodzące z akt podatkowych mogą być udostępnione na zasadach i w trybie określonym w art. 299 O.p. Przepis ten wymienia podmioty upoważnione do uzyskiwania informacji wynikających z dokumentów podlegających tajemnicy skarbowej. Oznacza to, że udostępnienie informacji chronionych tajemnicą skarbową może być dokonane tylko podmiotom wskazanym wyczerpująco w art. 298 i 299 O.p. Do wskazanych podmiotów niewątpliwie nie należy Wnioskodawca.
Pismem z dnia 20 stycznia 2025 r. skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na czynność Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. w piśmie z dnia 20 grudnia 2024 r. w postaci odmowy udzielenia informacji podatkowej dotyczącej jego kontrahenta.
Zgodnie z art. 57 § 1 pkt. 3 p.p.s.a , zarzucono organowi naruszenie:
1) art. 293 § 3 pkt 1-3 O.p., poprzez błędną wykładnię i bezzasadne uznanie, iż przywołane przepisy nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie, albowiem zdaniem organu informacje, o których udzielenie skarżący wniósł nie mieszczą się w katalogu informacji wymienionych w przywołanych przepisach i objęte są tajemnicą skarbową, co skutkowało odmową udostępnienia przez organ wnioskowanych informacji, podczas gdy rodzaj informacji podatkowych z wniosku skarżącego z dnia 21 listopada 2024 roku, sprawia, że informacje te nie są objęte tajemnicą skarbową w stosunku do skarżącego, a organ obowiązany był do udostępnienia ich skarżącemu,
2) art. 298 i 299 O.p., poprzez błędną ich wykładnię i bezzasadne uznanie, iż zawnioskowane przez skarżącego informacje objęte są tajemnicą skarbową, a skarżący nie jest uprawniony w rozumieniu przywołanych przepisów, aby organ mógł mu je udostępnić, podczas gdy ww. przepisy nie znajdują zastosowania, albowiem charakter zawnioskowanych informacji dotyczy kontrahenta skarżącego i podlega udostępnieniu w trybie z art. 293 § 3 pkt 1-3 O.p.
Stawiając powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uznanie zaskarżonej czynności za bezskuteczną i uznanie uprawnienia skarżącego do uzyskania od organu informacji podatkowej opisanej we wniosku skarżącego z dnia 21 listopada 2024 r. oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
Nakreślając stan faktyczny sprawy skarżąca wskazała, że pomimo iż treść zawnioskowanych informacji odbiegać może od wyraźnego brzmienia katalogu informacji zwolnionych z tajemnicy skarbowej na podstawie art. 293 § 3 pkt 1-3 O.p., to jednak nie powinno budzić wątpliwości, że udostępnienie danych dotyczących zawnioskowanych przez skarżącego informacji odpowiada znaczeniu oraz celowi, w jakim ustawodawca na zasadzie wyjątku od tajemnicy skarbowej powołał ww. katalog.
Zdaniem skarżącej informacje dotyczące zaliczenia lub braku zaliczenia przez podatnika danej faktury VAT do kosztów uzyskania przychodu jak i faktu obniżenia podatku dochodowego wraz z informacją, czy obniżony został podatek VAT należny
z podatkiem naliczonym - odpowiadają treści art. 293 § 3 pkt 1-2 O.p., podobnie jak informacja czy daną fakturę VAT ujęto w rejestrze zakupu VAT. Bezsporny jest przy tym fakt, iż skarżący pozostaje kontrahentem podatnika, którego dotyczą przedmiotowe informacje.
Skarżąca wskazała, że omawiając art. 293 § 3 pkt 1-3 O.p. w literaturze podkreśla się, że regulacja ta została wprowadzona na skutek konieczności udostępnienia kontrahentowi podatnika, który prowadzi działalność gospodarczą, informacji
o wywiązywaniu się przez podatnika z ciążących na nim obowiązków w zakresie realizacji zobowiązań podatkowych w zakresie określonym w ww. przepisie. Na wniosek kontrahenta podatnika, tego rodzaju informacje, mogłyby zostać mu udzielone w formie zaświadczenia wydanego przez organ podatkowy (art. 306ia O.p.). Celem tej regulacji jest zapobieżenie zjawisku nieświadomego zaangażowania rzetelnych podatników
w różnego rodzaju nadużycia podatkowe, w szczególności w zakresie podatku VAT. (...) Wprowadzając przedmiotową regulację, ustawodawca miał na celu umożliwienie otrzymania przez kontrahenta podatnika informacji o sytuacji podatkowej podatnika, które niekiedy mogą mieć wpływ na sytuację podatkową ubiegającego się o takie zaświadczenie [zob. A. Grabarczyk, w: A. Mariański (red.), Ordynacja podatkowa. Komentarz, art. 293. Wyd. 2, Warszawa 2023].
Powyższe sprawia, że w ocenie skarżącej organ bezpodstawnie odmówił udostępnienia wnioskowanych informacji przyjmując, że informacje te nie mieszczą się w katalogu informacji wyłączonych z tajemnicy skarbowej w stosunku do skarżącego, czym naruszył art. 293 § 3 pkt 1-3 O.p..
Skarżąca dodała, że informacje podatkowe o których udostępnienie wniosła bez wątpienia dotyczą bezpośrednio jej sytuacji oraz przedmiotu prowadzonej przez nią działalności. Zważywszy ponadto, że ww. kontrahent nie dokonał na jej rzecz zapłaty przedmiotowej faktury VAT, co stało się przyczyną wystąpienia przez nią z pozwem do sądu przeciwko odnośnemu podatnikowi - odmowa udostępnienia przedmiotowych informacji, mimo posiadanego przez skarżącą uprawnienia oraz interesu prawnego, skutkuje tym, iż de facto skarżąca została pozbawiona narzędzi, za pomocą których mogłaby przed sądem wykazać swoje roszczenie.
Zdaniem skarżącej, wbrew twierdzeniom organu, nie było podstaw, aby przyjąć, że przedmiotowe informacje podlegają udostępnienie jedynie w sposób oraz na zasadach opisanych szczegółowo w art. 298 oraz art. 299 O.p. Przywołane przepisy odnoszą się bowiem do udostępniania informacji dotyczących podatników zgromadzonych w aktach podatkowych, przy czym jako uprawnione do uzyskania tychże informacji wskazane przez ustawodawcę zostały poszczególne organy oraz podmioty administracji publicznej. Biorąc pod uwagę, że wnioskowane informacje w rzeczywistości wpisują się w zwolniony od tajemnicy skarbowej katalog informacji z art. 293 § 3 pkt 1-3 O.p., właśnie w tym trybie i na zasadach wyjątku wnioskowane informacje podlegały udostępnieniu skarżącemu.
W ocenie skarżącej, w przedmiotowej sprawie organ błędnie zatem uznał, że art. 298 oraz art. 299 O.p. znajdują zastosowanie oraz jedynie w ich trybie wnioskowane informacje mogą zostać udostępnione i to wyłącznie poszczególnym podmiotom publicznym wyraźnie wymienionym w tych przepisach.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o oddalenie skargi w całości jako niezasadnej.
Organ podtrzymując swoje stanowisko w sprawie wskazał, że skarżący domaga się informacji z uwagi na interes prywatny, w związku z wystąpieniem do sądu z pozwem przeciwko podatnikowi o brak zapłaty za przedmiotową fakturę. Dane zawarte
w deklaracji oraz innych dokumentach składanych przez podatników, płatników lub inkasentów objęte są jednak tajemnicą skarbową. Powyższe wynika z art. 293 § 1 O.p.
Przepis ten stosuje się jednocześnie do danych wynikających z art. 293 § 2 O.p. Krąg podmiotów, które mogą uzyskać informacje objęte tajemnicą skarbową uregulowano w art. 298 i art. 299 O.p. Informacje pochodzące z akt podatkowych mogą być udostępnione na zasadach i w trybie określonym w art. 299 ustawy Ordynacja podatkowa. Przepis ten wymienia podmioty upoważnione do uzyskiwania informacji wynikających z dokumentów podlegających tajemnicy skarbowej. Oznacza to, że udostępnienie informacji chronionych tajemnicą skarbową może być dokonane tylko podmiotom wskazanym wyczerpująco w art. 298 i 299 O.p. Do wskazanych podmiotów niewątpliwie nie należy skarżący.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
W rozpoznawanej sprawie, skarżąca domaga się od organu wydania informacji udzielenia informacji podatkowej o tym, czy faktura VAT numer [...] z dnia 22 grudnia 2022 roku wystawiona przez A. Sp. z o. o. (kontrahenta) została zaliczona przez podatnika A. P. Sp. z o.o. do kosztów uzyskania przychodu
i obniżony został należny podatek dochodowy, a także czy obniżono podatek VAT należny z podatkiem naliczonym i czy faktura VAT została ujęta w rejestrze zakupu VAT.
Podstawą prawną żądania skarżącej jest art. 306ia ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 900, dalej: o.p.). Zgodnie z tym przepisem, organ podatkowy, na wniosek kontrahenta podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, wydaje zaświadczenie w zakresie informacji, o których mowa w art. 293 § 3. W przypadku gdy wniosek dotyczy deklaracji lub innego dokumentu, których termin złożenia nie upłynął, a podatnik nie złożył takiej deklaracji lub innego dokumentu, organ podatkowy odmawia wydania zaświadczenia.
Zgodnie natomiast z art. 293 o.p., indywidualne dane zawarte w deklaracji oraz innych dokumentach składanych przez podatników, płatników lub inkasentów objęte są tajemnicą skarbową (§ 1). Przepis § 1 stosuje się również do danych zawartych
w: informacjach podatkowych przekazywanych organom podatkowym przez podmioty inne niż wymienione w § 1; aktach dokumentujących czynności sprawdzające; aktach postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej oraz aktach postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe; dokumentacji rachunkowej organu podatkowego; informacjach uzyskanych przez organy Krajowej Administracji Skarbowej z banków oraz z innych źródeł niż wymienione w § 1 lub w pkt 1; informacjach uzyskanych w toku postępowania w sprawie zawarcia porozumień, o których mowa w dziale IIa; aktach dokumentujących kontrolę, o której mowa w rozdziale 9 działu III ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami; informacjach o wynikach analizy ryzyka, o której mowa w art. 119zn § 1, oraz innych informacjach i dokumentach, o których mowa w dziale IIIB; informacjach i dokumentach, o których mowa w dziale III w rozdziale 11a; aktach postępowania w sprawie wydania opinii zabezpieczającej oraz aktach postępowania określonego w dziale IIIA w rozdziale 5.
Na mocy § 3, powyższych przepisów nie stosuje się do udostępnienia kontrahentowi podatnika prowadzącego działalność gospodarczą informacji o:
1) niezłożeniu lub złożeniu przez podatnika deklaracji lub innego dokumentu, do których złożenia był obowiązany na podstawie przepisów ustaw podatkowych;
2) nieujęciu lub ujęciu przez podatnika w złożonej deklaracji lub złożonym innym dokumencie zdarzeń, do których ujęcia był obowiązany na podstawie przepisów ustaw podatkowych;
3) zaleganiu lub niezaleganiu przez podatnika w podatkach wynikających z deklaracji lub innego dokumentu składanych na podstawie przepisów ustaw podatkowych.
Z przytoczonych przepisów w pierwszej kolejności wynika więc, że informacje objęte tajemnicą skarbową, we wskazanym powyżej zakresie, mogą być ujawniane tylko "kontrahentowi podatnika". Wskazać więc należy, ze zgodnie ze słownikiem Języka Polskiego PWN kontrahent to jedna ze stron zawierających umowę handlową. Ustawodawca ograniczając dostępność domagania się wydawania zaświadczeń wyłącznie do kontrahentów miał na uwadze przepisy dotyczące tajemnicy skarbowej i ograniczeń stąd płynących.
W rozpoznawanej sprawie wniosek o udzielenie informacji podatkowej został złożony przez podmiot, który dla podatnika wystawił fakturę w związku z wykonywaniem umowy o wykonanie robót budowlanych z dnia 12 października 2020 r. Uznać zatem należało, że wniosek złożony został przez podmiot uprawniony, który łączy z podatnikiem – Spółką z o.o. A. P. umowa o roboty budowlane, czyli przez kontrahenta podatnika.
Jednocześnie jednak z cytowanego powyżej art. 293 § 3 o.p. jednoznacznie wynika, że ma on zastosowanie do deklaracji lub innego dokumentu składanego przez podatnika, do których złożenia był obowiązany na podstawie przepisów ustaw podatkowych.
Rację przyznać należy organowi podatkowemu, że żądana informacja takich dokumentów nie dotyczy. Skarżąca bowiem wniosła o udzielenie informacji podatkowej o tym, czy faktura VAT numer [...] z dnia 22 grudnia 2022 roku wystawiona przez A. Sp. z o. o. (kontrahenta) została zaliczona przez podatnika A. P. Sp. z o.o. do kosztów uzyskania przychodu i obniżony został należny podatek dochodowy, a także czy obniżono podatek VAT należny z podatkiem naliczonym i czy faktura VAT została ujęta w rejestrze zakupu VAT.
Nie ulega wątpliwości, że zaliczenie konkretnych wydatków do kosztów uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób prawnych jest uprawnieniem podatnika, zatem nie mamy tu do czynienia z dokumentem co do którego istniał po stornie podatnika obowiązek jego złożenia w organie podatkowym.
Podobnie na gruncie podatku od towarów i usług odliczenie podatku naliczonego od podatku należnego zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, jest także uprawieniem a nie obowiązkiem podatnika.
Tym samym przepis art. 230 § 3 O.p. nie ma zastosowania do żądania zgłoszonego przez kontrahenta podatnika w przedmiotowej sprawie.
Zasadnie zatem organ wskazał, że w sprawie znajdują zastosowanie przepisy art. 230 § 1 i 2 O.p., z których wynika, że indywidualne dane zawarte w deklaracjach oraz innych dokumentach składanych przez podatników (np. plikach JPK_VAT) objęte są tajemnicą skarbową. Informacje znajdujące się w posiadaniu organu podatkowego wykorzystywane są tylko wewnątrz jego struktur organizacyjnych i wyłącznie dla potrzeb podatkowych, a wyjątek o jakim mowa w art. 230 § 3 O.p. nie zachodzi, gdyż zaliczanie kwot wykazanych na fakturach do kosztów uzyskania przychodów bądź odliczenie podatku naliczonego, z punktu widzenia przepisów ustaw podatkowych, jest uprawnieniem podatników, a nie ich obowiązkiem.
W konsekwencji informacje, o udostępnienie których zawnioskowano nie mieszczą się w katalogu informacji wymienionych w art. 293 § 3 pkt 1-3 Ordynacji podatkowej.
W istocie skarżąca domaga się informacji z uwagi na interes prywatny, w związku
z wystąpieniem do sądu z pozwem przeciwko podatnikowi o brak zapłaty za przedmiotową fakturę.
Dodatkowo w tym miejscu należy wskazać, że jak wynika z art. 293 § 1 O.p. dane zawarte w deklaracji oraz innych dokumentach składanych przez podatników, płatników lub inkasentów objęte są tajemnicą skarbową, przepis ten stosuje się jednocześnie do danych wynikających z art. 293 § 2 O.p.. Krąg podmiotów, które mogą uzyskać informacje objęte tajemnicą skarbową wskazany został w art. 298 i art. 299 O.p., przy czym skarżąca do wskazanych w tych przepisach podmiotów nie należy.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę jako niezasadną.