I SA/Sz 716/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2018-12-13
NSArolnictwoŚredniawsa
rolnictwo ekologicznePROWpłatności bezpośrednierzodkiew oleistamateriał siewnyświadectwo oceny polowejARiMRzobowiązanie ekologiczneprzepisy UE

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę rolnika na decyzję o odmowie przyznania płatności ekologicznej, uznając, że nie spełnił on wymogów formalnych dotyczących uprawy rzodkwi oleistej na materiał siewny.

Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności ekologicznej na rok 2017, deklarując uprawę rzodkwi oleistej na nasiona. Organ odmówił przyznania płatności, wskazując na brak wymaganego świadectwa oceny polowej materiału siewnego, co było konieczne zgodnie ze zmienionymi przepisami. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organu, uznając, że mimo iż rolnik mógł produkować nasiona na własny użytek, do uzyskania wsparcia wymagane było spełnienie formalnych wymogów dotyczących materiału siewnego.

Sprawa dotyczyła skargi rolnika T. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, który utrzymał w mocy decyzję o odmowie przyznania płatności ekologicznej na rok 2017. Rolnik zadeklarował uprawę rzodkwi oleistej na działkach C4, D1, H1 w ramach Pakietu 7 (uprawy rolnicze po okresie konwersji). Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności, ponieważ rolnik nie przedłożył wymaganego świadectwa oceny polowej materiału siewnego. Rolnik w odwołaniu argumentował, że uprawiał rzodkiew na nasiona na własny użytek, a nie na materiał siewny, i nie było potrzeby dostarczania takiego dokumentu. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie ze zmienionymi przepisami (rozporządzenie z dnia 9 marca 2016 r.), płatność ekologiczna do gruntów z uprawami wymienionymi w § 9 ust. 2b, w tym rzodkwi oleistej, była przyznawana tylko wtedy, gdy materiał siewny pochodzący z tych upraw został poddany ocenie na podstawie przepisów o nasiennictwie, a rolnik musiał złożyć odpowiednie świadectwo. Sąd administracyjny uznał, że stanowisko organu było prawidłowe. Podkreślono, że zmiana przepisów w 2016 r. wymagała od rolnika spełnienia wymogów dotyczących materiału siewnego, nawet jeśli deklarował uprawę na nasiona. Brak wymaganego dokumentu skutkował wykluczeniem działek z płatności. Sąd oddalił skargę, stwierdzając zgodność zaskarżonej decyzji z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, rolnik nie spełnił wymogów formalnych. Zgodnie ze zmienionymi przepisami, dla przyznania płatności ekologicznej do upraw wymienionych w § 9 ust. 2b rozporządzenia, w tym rzodkwi oleistej, wymagane było przedłożenie świadectwa oceny polowej materiału siewnego, nawet jeśli nasiona były przeznaczone na własny użytek.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zmiana przepisów rozporządzenia w 2016 r. wprowadziła wymóg posiadania świadectwa oceny polowej materiału siewnego dla upraw takich jak rzodkiew oleista, aby móc ubiegać się o płatności ekologiczne. Rolnik nie przedłożył tego dokumentu, co skutkowało odmową przyznania płatności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

Dz. U. z 2016 r. poz. 343 § § 9 ust. 2b

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Wprowadza wymóg poddania materiału siewnego ocenie na podstawie przepisów o nasiennictwie dla płatności ekologicznej do gruntów z określonymi uprawami, w tym rzodkwi oleistej na materiał siewny.

Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. art. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez sąd administracyjny w przypadku oddalenia skargi.

Pomocnicze

Dz.U. 2015 poz. 370 § par. 7 ust. 1

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Określa warunki przyznawania płatności ekologicznej, w tym konieczność spełnienia warunków dla określonych pakietów lub wariantów.

Dz.U. 2015 poz. 370 § par. 12 ust. 1

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Wskazuje, że wysokość płatności ekologicznej ustala się po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności.

Dz.U. 2015 poz. 349

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Dz.U. UE L 347 z 20.12.2013 art. art. 29 ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005

Definiuje rolnika uprawnionego do płatności ekologicznej.

Dz.U. UE L 347 z 20.12.2013 art. art. 29 ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005

Określa wymóg realizacji 5-letniego zobowiązania ekologicznego.

Dz. U. z 2016 r. poz. 343 § § 4 ust. 1

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Reguluje możliwość kontynuacji płatności dla określonych upraw dwuletnich lub wieloletnich w roku 2016.

Dz. U. z 2016 r. poz. 343 § § 19 ust. 5

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Określa termin i dokumenty wymagane od rolnika w przypadku upraw wymienionych w § 9 ust. 2b.

Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014 art. art. 19 ust. 1 akapit drugi

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności

Określa konsekwencje przekroczenia dopuszczalnej różnicy między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną (wykluczenie pomocy).

Dz. U. z 2017. poz. 2188 ze zm. art. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. art. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądów administracyjnych.

Dz. U. z 2017. poz. 2188 ze zm. art. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa kryterium kontroli sądów administracyjnych (zgodność z prawem).

Dz.U. z 2015 poz. 349 art. art. 27 ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Określa obowiązki organu w zakresie informowania strony.

Dz.U. z 2015 poz. 349 art. art. 27 ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

Określa obowiązki organu w zakresie informowania strony.

Dz. U. z 2015 r. poz. 497 ze zm. art. art. 17 ust. 1

Ustawa z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym

Dotyczy wykazu producentów spełniających wymagania produkcji ekologicznej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez rolnika wymogów formalnych wynikających ze zmienionych przepisów rozporządzenia, w szczególności brak przedłożenia świadectwa oceny polowej materiału siewnego dla uprawy rzodkwi oleistej. Prawidłowa interpretacja i zastosowanie przepisów prawa materialnego przez organy ARiMR.

Odrzucone argumenty

Argumentacja rolnika, że uprawa rzodkwi oleistej na nasiona na własny użytek nie wymagała świadectwa oceny polowej. Zarzuty dotyczące braku udzielania przez organ pouczeń i wskazówek.

Godne uwagi sformułowania

strona nie dostarczyła załącznika "kopii oceny polowej materiału siewnego" nie było zatem potrzeby dostarczania oceny polowej, gdyż nie uprawiał rośliny na materiał siewny producent może jednak produkować nasiona na własny użytek, tak też wskazaliśmy w Wykazie z dn. 30.11.2017 po zmianie przepisów w roku 2016, obejmujących sytuację strony poprzez podjęte zobowiązanie w roku 2015, w roku 2017 mogła jedynie otrzymać płatności do roślin przeznaczonych na materiał siewny to rolnik odpowiada za treść wniosku o przyznanie płatności, niezależnie od tego czy wniosek wypełnił samodzielnie, czy przy pomocy innej osoby.

Skład orzekający

Alicja Polańska

przewodniczący sprawozdawca

Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka

sędzia

Elżbieta Woźniak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących płatności ekologicznych w kontekście wymogów formalnych (świadectwo materiału siewnego) oraz odpowiedzialności rolnika za treść wniosku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących płatności ekologicznych w ramach PROW 2014-2020 i konkretnej uprawy (rzodkiew oleista). Interpretacja przepisów o obowiązku informowania przez organ może być szersza.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest dokładne przestrzeganie wymogów formalnych w procesie ubiegania się o dotacje unijne, nawet w przypadku drobnych nieścisłości lub błędów we wniosku. Jest to ważna lekcja dla rolników i doradców.

Błąd we wniosku o dopłaty unijne kosztował rolnika utratę płatności – sąd wyjaśnia dlaczego.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Sz 716/18 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2018-12-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-09-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Alicja Polańska /przewodniczący sprawozdawca/
Elżbieta Woźniak
Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I GSK 440/19 - Wyrok NSA z 2023-04-21
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2015 poz 370
par. 7 ust. 1, par. 12 ust. 1
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. (Dz. U. poz. 370  z późn. zm.).
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędzia WSA Elżbieta Woźniak Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Furtak-Biernat po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi T. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności ekologicznej na 2017 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu [...] z dnia [...] r. nr [...] w sprawie przyznania T. N. płatności ekologicznej w ramach PROW 2014-2020.
Decyzję wydano w następującym stanie faktycznym sprawy:
W dniu 12 maja 2017 r. do [...] Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek strony o przyznanie płatności na rok 2017, obejmujący m.in. płatność ekologiczną (PROW 2014-2020). Wnioskodawca wystąpił o przyznanie wsparcia z tytułu realizacji Pakietu 7. uprawy rolnicze po okresie konwersji na powierzchni [...] ha na działkach rolnych oznaczonych identyfikatorami C4, D1, oraz H1 - uprawa rzodkwi oleistej.
Dnia 30 listopada 2017 r. został sporządzony i przekazany Prezesowi ARiMR przez jednostkę certyfikującą w zakresie rolnictwa ekologicznego (dalej: "JC") Agrobiotest - zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. z 2015 r. poz. 497 ze zm.) - wykaz producentów, którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej, zgodnie z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego. W wykazie JC poinformowała między innymi, że do płatności ekologicznej na działkach rolnych: C4, D1, H1 zadeklarowano uprawę rzodkwi oleistej na materiał siewny.
W dniu 25 stycznia 2018 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wystosował do strony wezwanie do złożenia wyjaśnień lub dokumentów, w treści którego wskazał na brak dołączonego załącznika: "kopia świadectwa oceny polowej materiału siewnego" lub "zaświadczenia o wydaniu świadectwa oceny polowej materiału siewnego" wymaganego przy deklarowanej uprawie na działce rolnej C4, D1 oraz H1. Powyższe wezwanie zostało skutecznie doręczone stronie 26 stycznia 2018 r. W odpowiedzi na wezwanie strona przedłożyła: oświadczenie o ilości zbioru rzodkwi oleistej, certyfikat Agrobiotest z dnia 25 października 2017 r. wraz z załącznikiem, certyfikat zgodności produkcji ekologicznej z dnia 11 lipca 2016 r., fakturę VAT za zakup nasion, rejestr - karta pola.
Wnioskodawca nie przedłożył kopii świadectwa oceny polowej materiału siewnego ani zaświadczenia o wydaniu świadectwa oceny polowej materiału siewnego.
Dnia 5 kwietnia 2018 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję nr [...], na mocy której odmówił przyznania wnioskodawcy wsparcia z tytułu realizacji Pakietu 7. Uzasadniając decyzję, organ wskazał, iż strona nie dostarczyła załącznika "kopii oceny polowej materiału siewnego" dla działek C4, D1, H1 z deklaracją rzodkwi oleistej, dlatego działki te zostały wykluczone z płatności, a to w konsekwencji spowodowało przedeklarowanie powierzchni o ponad [...]%.
Dnia 11 kwietnia 2018 r. do Biura Powiatowego w D. wpłynęło odwołanie od powyższej decyzji. W odwołaniu wnioskodawca wskazał, że do programu rolnictwo ekologiczne przystąpił w roku 2015 i podjął zobowiązanie na powierzchni [...] ha. Składając wniosek kontynuacyjny na rok 2017 zdeklarował roślinę w Pakiecie 7 jako rzodkiew oleistą na nasiona (potwierdzeniem tego faktu ma być kontrola i wydany certyfikat JC Agrobiotest), nie było zatem potrzeby dostarczania oceny polowej, gdyż nie uprawiał rośliny na materiał siewny.
W dniu 10 maja 2018 r., mając na uwadze rozbieżności we wskazanej przez JC roślinie na certyfikacie dostarczonym przez stronę (rzodkiew oleista-nasiona, nie jako materiał siewny), a na wykazie przekazanym Prezesowi ARiMR (rzodkiew oleista na nasiona), Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego wystąpił do JC Agrobiotest o wyjaśnienie rozbieżności. W odpowiedzi na zapytanie, JC poinformowała, że: "na certyfikacie ważnym do 31.12.2018 r. wpisana jest rzodkiew oleista (nie jako materiał siewny) ze względu na to, iż producent nie jest producentem materiału siewnego, i jako takiego nie może wprowadzać na rynek. Producent może jednak produkować nasiona na własny użytek, tak też wskazaliśmy w Wykazie z dn. 30.11.2017.".
Uzasadniając swoją decyzję, organ odwoławczy wskazał, iż strona w roku 2015 rozpoczęła zobowiązanie ekologiczne na powierzchni [...] ha z deklaracją w wariancie 7.1 wyki kosmatej na nasiona. W roku 2016, strona ponowiła deklarację z roku 2015, tj. wyki kosmatej na nasiona i otrzymała płatności na podstawie § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. W roku 2017, po zmianie przepisów regulujących przyznawanie płatności ekologicznej, strona mogła otrzymać jedynie płatności do roślin przeznaczonych na materiał siewny, wykazanych w załączniku nr 4 do rozporządzenia ekologicznego. Wnioskodawca zadeklarował rzodkiew oleistą utrzymując, że jest to rzodkiew oleista na nasiona, dlatego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w prawidłowy sposób wykluczył działki C4, D1, H1 z prawa do płatności.
Nadto, organ odwoławczy wskazał, że w § 9 ust. 2 b rozporządzania z dnia 9 marca 2016 r. zmieniającego rozporządzenie z dnia 13 marca 2015 r., prawodawca wprowadził zapis, że: " W przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 1 i 7 płatność ekologiczna do gruntów, na których występują następujące uprawy: esparceta siewna na materiał siewny, facelia błękitna na materiał siewny, komonica zwyczajna na materiał siewny, koniczyna biała na materiał siewny, koniczyna czerwona na materiał siewny, koniczyna krwistoczerwona na materiał siewny, koniczyna perska na materiał siewny, lucerna mieszańcowa na materiał siewny, lucerna siewna na materiał siewny, łubin biały na materiał siewny, łubin wąskolistny na materiał siewny, łubin żółty na materiał siewny, trawy w siewie czystym na materiał siewny, rzodkiew oleista na materiał siewny i wyka kosmata na materiał siewny, jest przyznawana, jeżeli materiał siewny pochodzący z tych upraw został poddany ocenie na podstawie przepisów o nasiennictwie. Natomiast, w § 19 w ust. 5 wskazano, że: "w przypadku upraw, o których mowa w § 9 ust. 2b, rolnik składa do kierownika biura powiatowego Agencji do dnia 30 listopada roku, w którym złożył wniosek o przyznanie płatności ekologicznej, świadectwo oceny laboratoryjnej materiału siewnego pochodzącego z tych upraw lub informację o dyskwalifikacji partii materiału siewnego pochodzącego z tych upraw po ocenie laboratoryjnej, wydane na podstawie przepisów o nasiennictwie, lub oświadczenie sporządzone na formularzu udostępnionym przez Agencję o posiadaniu plantacji nasiennej rośliny dwuletniej lub wieloletniej - w pierwszym roku uprawy tej rośliny.".
Organ odwoławczy stwierdził, że strona nie przedłożyła wymaganego dokumentu, dlatego też płatność do działek z deklaracją rzodkwi oleistej nie mogła zostać przyznana. Co do zobowiązania strony podjętego w roku 2015, organ stwierdził, że strona w latach 2015 i 2016 mogła otrzymać płatność do rośliny przeznaczonej na nasiona (wyki kosmatej), natomiast po zmianie przepisów
w roku 2016, obejmujących sytuację strony poprzez podjęte zobowiązanie w roku 2015, w roku 2017 mogła jedynie otrzymać płatności do roślin przeznaczonych na materiał siewny, w tym przypadku do rzodkwi oleistej na materiał siewny.
Następnie organ odwoławczy wskazał na sposób wyliczenia wpływu ustalonych nieprawidłowości na wariant 7.1. Procentowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną w toku postępowania wyniosła [...]%, tak więc stosownie do art. 19 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014 r.), w przypadku, gdy powierzchnia zadeklarowana (kwalifikowana) we wniosku jest większa niż powierzchnia stwierdzona, a różnica ta przekracza [...]% powierzchni stwierdzonej, nie przyznaje się żadnej pomocy czy wsparcia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skarżący wniósł o wydanie pozytywnej decyzji odnośnie do należnych dopłat ekologicznych PROW 2014-2020 za rok 2017. Skarżący wskazał, że problemem jest, jak to ujęto w piśmie ARiMR z dnia 10 maja 2018 r. do JC Agrobiotest, że w wykazie (wniosku) wskazano roślina - rzodkiew oleista na materiał siewny (skarżący dodał, że jeżeli we wniosku jest błędnie ujęta rzodkiew oleista, to należy pamiętać, że wniosek wypełniany był jak każdego roku w ODR) . We wniosku na rok 2017 wskazano rzodkiew oleistą, czego dowodem jest kopia wniosku. Skarżący zakupił nasiona rzodkwi oleistej (w załączeniu FV zakupu nasion i certyfikat), które nie są materiałem siewnym kwalifikowanym jako materiał siewny, co jednoznacznie wyklucza możliwość produkcji rzodkwi oleistej jako materiał siewny. Skarżący podkreślił, że zakupił i wysiał rzodkiew oleistą tylko po to, aby poprawić jakość gleby, jej gruzełkowatość, co jest korzystne w perspektywie dalszych upraw, a producent rolny może produkować nasiona na własny użytek, co zostało wskazane w wykazie z dnia 30 listopada 2017.
Skarżący wskazał, że wszedł w program Rolnictwo ekologiczne w roku 2015 i nie popełnił żadnego błędu, uprawiając rośliny z załącznika rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. pozycja 370 załącznik nr 4 I Pakiet 1. Uprawy rolnicze w okresie konwersji i Pakiet 7. Uprawy rolnicze: po okresie konwersji. Pozycja 49 brzmi: rzodkiew oleista na nasiona (nie nasienna).
Skarżący dodał, że uprawy ekologiczne na wszystkich swoich gruntach prowadzi bez przerwy od 2009 r. Wskazał także, że to organowi państwa, jakim jest ARiMR powinno zależeć na tym, aby Państwo Polskie spełniało swoje zobowiązania wobec rolników, tym bardziej, że w znacznej części środki na dopłaty ekologiczne pochodzą z Unii Europejskiej i powinny być podejmowane przez organy państwa takie działania, które będą zmierzały do jak najlepszego wykorzystania tych środków przez rolników. A więc rolnik powinien mieć zapewnione przynajmniej uzyskanie niezbędnej pomocy, zrozumienia, pouczeń czy wskazówek co do okoliczności faktycznych lub prawnych wpływających na prawidłowe ustalenie praw i obowiązków.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017. poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).
Stosownie także do brzmienia art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.); dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź procesowego uzasadniającego jej uchylenie.
Spór dotyczy zagadnienia, czy organ administracji zasadnie odmówił skarżącemu przyznania płatności ekologicznej w wariancie 7.1 na działkach C4, D1 oraz H1.
Na wstępie wskazać należy, iż tryb składania wniosków o przyznanie płatności ekologicznej reguluje rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 poz. 370 ze zm.); dalej: "rozporządzenie", a także ustawa z dnia 20 lutego 2015 roku
o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 poz. 349); dalej "ustawa PROW".
Zgodnie z § 2 rozporządzenia płatność ekologiczną przyznaje się rolnikowi,
o którym mowa w art. 29 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 487 ze zm.); dalej: "rozporządzeniem nr 1305/2013", jeżeli:
1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków
o przyznanie płatności,
2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego użytków rolnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f rozporządzenia nr 1305/2013, wynosi co najmniej 1 ha,
3) realizuje 5-letnie zobowiązanie ekologiczne, o którym mowa w art. 29 ust. 2 rozporządzenia nr 1305/2013, w ramach określonego pakietu albo jego wariantu, zwane dalej "zobowiązaniem ekologicznym",
4) spełnia warunki przyznania płatności ekologicznej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.
Stosownie do § 6 ust. 1 rozporządzenia, zobowiązanie ekologiczne obejmuje użytki rolne:
1) zadeklarowane we wniosku o przyznanie pierwszej płatności ekologicznej
w ramach danego pakietu lub danego wariantu;
2) spełniające warunki przyznania płatności ekologicznej;
3) objęte obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi pkt 23 lit. b rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014, również w przypadku, o którym mowa w art. 18 ust. 6 akapit drugi rozporządzenia nr 640/2014.
Przepis § 6 ust. 2 tego aktu stanowi zaś, że rolnik realizuje zobowiązanie ekologiczne od dnia 15 marca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie pierwszej płatności ekologicznej.
Zgodnie także z § 7 ust. 1 rozporządzenia, wielkość obszaru objętego zobowiązaniem ekologicznym oraz miejsce realizacji tego zobowiązania nie podlegają zmianie w trakcie jego realizacji. W ramach realizacji zobowiązania ekologicznego,
o którym mowa w § 4 ust. 2 pkt 1, rolnik może jednak dokonywać zmiany uprawianych roślin, miejsca ich uprawy lub zmiany wariantów lub pakietów objętych tym zobowiązaniem, pod warunkiem że mimo dokonania tych zmian są spełnione warunki przyznania płatności ekologicznej z tytułu realizacji tego zobowiązania, a zmiany te nie powodują zmiany wielkości obszaru objętego tym zobowiązaniem lub zmiany miejsca realizacji tego zobowiązania (§ 7 ust. 2).
Wysokość płatności ekologicznej w danym roku ustala się jako iloczyn stawek płatności za hektar gruntu i powierzchni gruntów, do których przysługuje płatność ekologiczna, po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności ( § 12 ust. 1 rozporządzenia ekologicznego). Wysokość stawek płatności, o których mowa w ust. 1, dla poszczególnych pakietów i ich wariantów jest określona w załączniku nr 8 do rozporządzenia (§ 12 ust. 2). Przy ustalaniu wysokości płatności ekologicznej uwzględnia się powierzchnię działek rolnych, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa odpowiednio w art. 5 ust. 2 lit. b rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (§ 12 ust. 3).
Uwzględniając powyższe uregulowania krajowe jak i unijne, stwierdzić należy, że stosowanie do treści przywołanego § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia, dla przyznania płatności ekologicznej konieczne jest m.in. spełnienie warunków przyznania tej płatności w ramach określonych pakietów lub ich wariantów, określonych
w rozporządzeniu.
Z akt sprawy wynika, że skarżący w roku 2015 rozpoczął zobowiązanie ekologiczne na powierzchni [...] ha z deklaracją w wariancie 7.1 wyki kosmatej na nasiona. W roku 2016 skarżący ponowił deklarację z roku 2015, tj. wyki kosmatej na nasiona i otrzymał płatności, mimo zmiany stanu prawnego. Z dniem 15 marca 2016 r. weszło bowiem w życie rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r. poz. 343), w którym § 4 ust. 1 wskazano, iż w przypadku zobowiązania ekologicznego, o którym mowa w § 4 ust. 2 pkt 1 (obejmuje także pakiet 7) rozporządzenia zmienianego w § 1, realizowanego od dnia 15 marca 2015 r. na gruntach ornych, na których we wniosku o przyznanie płatności ekologicznej za 2015 r. zostały zadeklarowane następujące uprawy dwuletnie albo wieloletnie: esparceta siewna na nasiona, komonica zwyczajna na nasiona, koniczyna biała na nasiona, koniczyna białoróżowa na nasiona, koniczyna czerwona na nasiona, lucerna chmielowa (nerkowata) na nasiona, lucerna mieszańcowa na nasiona, lucerna sierpowata na nasiona, lucerna siewna na nasiona, trawy w siewie czystym z przeznaczeniem na nasiona, nostrzyk biały na nasiona i wyka kosmata na nasiona, do tych gruntów, na których nadal są uprawiane te same uprawy, płatność ekologiczna może być przyznana również w 2016 r.
Jednocześnie jednak w § 9 ust. 2b rozporządzania zmieniającego rozporządzenie, prawodawca wprowadził zapis o treści: "W przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 1 i 7 płatność ekologiczna do gruntów, na których występują następujące uprawy: esparceta siewna na materiał siewny, facelia błękitna na materiał siewny, komonica zwyczajna na materiał siewny, koniczyna biała na materiał siewny, koniczyna czerwona na materiał siewny, koniczyna krwistoczerwona na materiał siewny, koniczyna perska na materiał siewny, lucerna mieszańcowa na materiał siewny, lucerna siewna na materiał siewny, łubin biały na materiał siewny, łubin wąskolistny na materiał siewny, łubin żółty na materiał siewny, trawy w siewie czystym na materiał siewny, rzodkiew oleista na materiał siewny i wyka kosmata na materiał siewny, jest przyznawana, jeżeli materiał siewny pochodzący z tych upraw został poddany ocenie na podstawie przepisów o nasiennictwie".
Nadto, w § 19 dodano ust. 5 w brzmieniu: "W przypadku upraw, o których mowa w § 9 ust. 2b, rolnik składa do kierownika biura powiatowego Agencji do dnia 30 listopada roku, w którym złożył wniosek o przyznanie płatności ekologicznej, świadectwo oceny laboratoryjnej materiału siewnego pochodzącego z tych upraw lub informację o dyskwalifikacji partii materiału siewnego pochodzącego z tych upraw po ocenie laboratoryjnej, wydane na podstawie przepisów o nasiennictwie, lub oświadczenie sporządzone na formularzu udostępnionym przez Agencję o posiadaniu plantacji nasiennej rośliny dwuletniej lub wieloletniej - w pierwszym roku uprawy tej rośliny".
W 2017 r. skarżący złożył kontynuacyjny wniosek o przyznanie płatności obejmujący m.in. płatność ekologiczną. Skarżący wystąpił w powyższym zakresie
o przyznanie wsparcie z tytułu realizacji Pakietu 7. Uprawy rolnicze po okresie konwersji na powierzchni [...] ha. W treści wniosku wskazał na działkach rolnych C4, D1 oraz H1 uprawę rzodkwi oleistej, doprecyzowując następnie, że zakupione nasiona nie są materiałem siewnym, tylko miały za zadanie poprawić jakość gleby.
Sąd podziela stanowisko organu, że zmiana przepisów rozporządzenia, wprowadzona po złożeniu wniosku przez skarżącego, spowodowała, że skarżący (w 2017 r.) mógł otrzymać jedynie płatności do roślin przeznaczonych na materiał siewny wykazanych w załączniku nr [...] do rozporządzenia. Skarżący zadeklarował rzodkiew oleistą utrzymując, że jest to rzodkiew oleista na nasiona, dlatego prawidłowo Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wykluczył działki C4, D1 i H1 z deklaracją rzodkwi oleistej na nasiona, z prawa do płatności. Rację ma organ, że skarżący mógł produkować nasiona na użytek własny, jednakże aby uzyskać wsparcie w ramach programu rolnictwa ekologicznego należało zadeklarować uprawę na materiał siewny oraz przedłożyć Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR załącznik: "kopię świadectwa oceny polowej materiału siewnego" lub "zaświadczenia o wydaniu świadectwa oceny polowej materiału siewnego" wymaganego przy deklarowanej uprawie. Skarżący takich dokumentów nie przedłożył. W tej sytuacji, należy podzielić stanowisko organu, że deklarowana uprawa rzodkwi oleistej nie spełniała wymogów przyznania płatności w wariancie 7, co skutkowało jej wykluczeniem z wniosku.
Nieuprawnione są również zarzuty dotyczące braku udzielania skarżącemu pouczeń czy wskazówek co do okoliczności faktycznych lub prawnych wpływających na prawidłowe ustalenie jego praw i obowiązków. Stosownie bowiem do art. 27 ust. 1 pkt 3 i pkt 4 ustawy PROW, organ nie miał obowiązku informowania strony
o okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na rozpatrzenie sprawy. Taki obowiązek spoczywa na organach tylko w sytuacji wystąpienia rolnika z odpowiednim żądaniem. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący zgłosił takie żądanie. Nadto, przepisy dotyczące przyznawania płatności realizowanych w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich nakładają na wnioskodawców określone wymogi, a niespełnienie tych wymogów skutkuje konsekwencjami przewidzianymi przepisach prawa. Skarżący wskazał, że wniosek wypełniany był jak każdego roku
w ODR. Jednakże, to rolnik odpowiada za treść wniosku o przyznanie płatności, niezależnie od tego czy wniosek wypełnił samodzielnie, czy przy pomocy innej osoby. Błędy popełniane przez osoby pomagające wypełnić wniosek rolnikowi obciążają w tej sytuacji samego rolnika i nie mogą być podstawą do zmiany trybu poprawienia wniosku i konsekwencji ponoszonych przez rolnika za błędy we wniosku, na co wskazano w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 25 stycznia 2012 r. sygn. akt II SA/Bd 1185/11.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, sąd uznał, że organy ARiMR prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa materialnego w ustalonym i nie podważonym skutecznie przez stronę stanie faktycznym.
Z tych względów, sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i - na podstawie art.151 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI