I SA/SZ 690/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółdzielni produkcyjnej na decyzję odmawiającą przyznania pomocy finansowej z powodu niespełnienia kryterium wielkości przedsiębiorstwa, uznając członków spółdzielni za pracowników w rozumieniu prawa UE.
Spółdzielnia produkcyjna złożyła wniosek o pomoc finansową w związku ze szkodami w uprawach rolnych, jednak odmówiono jej przyznania, ponieważ nie spełniała kryteriów mikro-, małego lub średniego przedsiębiorstwa. Kluczową kwestią sporną było zakwalifikowanie członków spółdzielni jako pracowników. Organy administracji i sąd uznały, że członkowie spółdzielni, świadczący pracę na jej rzecz pod kierownictwem i za wynagrodzeniem, powinni być traktowani jako pracownicy w rozumieniu prawa UE, co skutkowało przekroczeniem limitu zatrudnienia dla średniego przedsiębiorstwa. W konsekwencji skarga spółdzielni została oddalona.
Sprawa dotyczyła skargi Spółdzielni [...] (dalej "Skarżąca") na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie przyznania pomocy finansowej z powodu szkód w uprawach rolnych. Podstawową przyczyną odmowy było niespełnienie przez Skarżącą kryterium wielkości przedsiębiorstwa (mikro-, małego lub średniego) zgodnie z rozporządzeniem Komisji UE nr 702/2014. Kluczowym zagadnieniem prawnym było ustalenie, czy członkowie rolniczej spółdzielni produkcyjnej powinni być traktowani jako pracownicy w rozumieniu przepisów unijnych, co wpływało na obliczenie liczby zatrudnionych osób. Skarżąca argumentowała, że jej członkowie nie są pracownikami w rozumieniu prawa krajowego ani unijnego, a ich świadczenie pracy opiera się na stosunku członkostwa, a nie umowy o pracę. Podkreślała różnice między statusem członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej a pracownikiem, powołując się na liczne orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych. Wskazywała również na odmienne traktowanie podatkowe i świadczenia z tytułu niezdolności do pracy. Organy administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznały jednak, że zgodnie z szerszą interpretacją pojęcia pracownika w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, osoby świadczące pracę na rzecz przedsiębiorstwa, podlegające mu i otrzymujące za to wynagrodzenie, powinny być traktowane jako pracownicy, niezależnie od podstawy prawnej świadczenia pracy. Sąd stwierdził, że członkowie Skarżącej, wykonując pracę na rzecz spółdzielni pod kierownictwem zarządu i otrzymując za to wynagrodzenie w formie udziału w dochodzie podzielnym, spełniają te kryteria. W związku z tym, liczba zatrudnionych osób przekroczyła limit dla średniego przedsiębiorstwa, co skutkowało oddaleniem skargi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, członkowie rolniczej spółdzielni produkcyjnej, którzy świadczą pracę na jej rzecz pod kierownictwem i za wynagrodzeniem, powinni być traktowani jako pracownicy w rozumieniu prawa UE, nawet jeśli podstawa prawna świadczenia pracy nie jest umową o pracę.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że definicja pracownika w prawie UE, wypracowana przez TSUE, obejmuje osoby wykonujące pracę na rzecz i pod kierownictwem innego podmiotu za wynagrodzeniem, niezależnie od formy prawnej zatrudnienia. Członkowie spółdzielni produkcyjnej spełniają te kryteria.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (14)
Główne
Dz.U. 2015 poz. 187 art. § 13r § ust. 1 pkt 3
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Pomoc finansowa przysługuje producentowi rolnemu będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika nr I do rozporządzenia nr 702/2014.
Rozporządzenie UE Nr 702/2014 art. Załącznik I § art. 1, art. 2, art. 4, art. 5, art. 6
Rozporządzenie Komisji (UE) nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznające niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Definiuje kryteria wielkości przedsiębiorstwa (mikro, małe, średnie) na podstawie liczby pracowników i obrotu/bilansu rocznego. W skład personelu wlicza się m.in. osoby pracujące dla przedsiębiorstwa, podlegające mu i uważane za pracowników na mocy prawa krajowego.
p.p.s.a. art. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o oddaleniu skargi.
K.p.a. art. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
Pomocnicze
Pr. spółdz. art. art. 155
Ustawa z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze
Prawo i obowiązek pracy członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej wynika ze stosunku członkostwa.
Pr. spółdz. art. art. 158
Ustawa z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze
Członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych wynagradzani są za pracę, uczestnicząc w podziale dochodu podzielnego.
Pr. spółdz. art. art. 181
Ustawa z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze
Dotyczy spółdzielni pracy i ich stosunku do członków.
k.p. art. art. 2
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy
Definicja pracownika (umowa o pracę, powołanie, wybór, mianowanie, spółdzielcza umowa o pracę).
k.p. art. art. 22
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy
Cechy stosunku pracy (wykonywanie pracy pod kierownictwem, wynagrodzenie).
k.p. art. art. 77
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy
Stosunek pracy między spółdzielnią pracy a jej członkiem przez spółdzielczą umowę o pracę.
K.p.a. art. art. 77
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
K.p.a. art. art. 80
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy materialnej.
K.p.a. art. art. 81a
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
K.p.a. art. art. 107 § § 1 pkt 4 i 5
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Członkowie rolniczej spółdzielni produkcyjnej nie są pracownikami w rozumieniu prawa krajowego i unijnego. Świadczenie pracy przez członka spółdzielni produkcyjnej opiera się na stosunku członkostwa, a nie umowie o pracę. Prawo unijne nie definiuje pracownika, więc należy stosować prawo krajowe. Rolnicze spółdzielnie produkcyjne nie mogą zawierać umów o pracę z członkami. Odrębne traktowanie podatkowe i świadczenia z tytułu niezdolności do pracy członków spółdzielni.
Odrzucone argumenty
Członkowie spółdzielni produkcyjnej, świadczący pracę pod kierownictwem i za wynagrodzeniem, są pracownikami w rozumieniu prawa UE. Liczba pracowników (w tym członków traktowanych jako pracownicy) przekracza limit dla średniego przedsiębiorstwa. Spółdzielnia nie spełnia kryteriów wielkości przedsiębiorstwa wymaganego do uzyskania pomocy finansowej.
Godne uwagi sformułowania
Pracownikiem jest każdy, kto wykonuje przez pewien czas pracę na rzecz i pod kierownictwem innej osoby i otrzymuje w zamian wynagrodzenie. Bez znaczenia pozostaje podstawa, w oparciu o którą wykonywane są czynności na rzecz przedsiębiorstwa, gdyż kluczowe znaczenie mają cechy właściwe dla danego zatrudnienia. Członkowie skarżącej S. nie świadczą pracy na jej rzecz samodzielnie, według własnego uznania, lecz pracę tę świadczą właśnie pod kierownictwem zarządu S., za którą to pracę otrzymują wynagrodzenie na zasadach określonych Statutem.
Skład orzekający
Ewa Wojtysiak
przewodniczący sprawozdawca
Joanna Wojciechowska
członek
Kazimierz Maczewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia pracownika w prawie UE w kontekście rolniczych spółdzielni produkcyjnych oraz kryteriów wielkości przedsiębiorstwa dla uzyskania pomocy finansowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rolniczych spółdzielni produkcyjnych i ich członków w kontekście unijnych przepisów o pomocy państwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji prawa UE w kontekście specyficznej formy prawnej przedsiębiorstwa (rolnicza spółdzielnia produkcyjna) i jej wpływu na dostęp do pomocy finansowej. Pokazuje, jak szeroko sądy mogą interpretować pojęcia prawne.
“Czy członkowie spółdzielni to pracownicy? Sąd rozstrzyga kluczową kwestię dla dostępu do unijnych dotacji.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Sz 690/19 - Wyrok WSA w Szczecinie Data orzeczenia 2019-11-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-08-27 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie Sędziowie Ewa Wojtysiak /przewodniczący sprawozdawca/ Joanna Wojciechowska Kazimierz Maczewski Symbol z opisem 6550 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane I GSK 567/20 - Wyrok NSA z 2024-03-26 Skarżony organ Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2015 poz 187 par. 13r ust. 12 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 listopada 2019 r. sprawy ze skargi Spółdzielcza [...] z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej w związku z powstaniem szkód w uprawach rolnych w 2018 r. oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją Nr [...] z dnia [...].06.2019 r. – wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1) ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 – dalej w skrócie "K.p.a."), w związku z § 13r ust. 12 rozporządzania Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U z 2015 poz. 187 z późn. zm. – dalej w skrócie "rozporządzanie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r.) - Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa – w wyniku rozpatrzenia zarzutów odwołania producenta rolnego "S. " – utrzymał w mocy decyzję Nr [...] Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu S. z siedzibą w S. z dnia [...].02.2019 r., którą odmówiono przyznania pomocy finansowej Producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. W dniu [...].10.2018 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. wpłynął wniosek S. (dalej także "Producent rolny", "Strona", "Skarżący") o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi. We wniosku tym Strona wystąpiła o udzielenie pomocy finansowej do upraw, na których wystąpiły szkody co najmniej 30 % i mniej niż 70 % danej uprawy na powierzchni [...] ha i co najmniej 70 % danej uprawy na powierzchni 1 [...] ha. Strona oświadczyła, że w roku 2018 posiadała ubezpieczenie do co najmniej 50% powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym, z wyłączeniem łąk i pastwisk, od co najmniej jednego ryzyka (suszy, gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi, lawiny). Do wniosku Strona dołączyła: protokół z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej spowodowanych wystąpieniem niekorzystnego zjawiska atmosferycznego oraz wykaz działek ewidencyjnych i powierzchnię upraw, na których wystąpiły szkody, umowę ubezpieczenia upraw rolnych oraz potwierdzenie zapłaty. W dniu [...].12.2018 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. wystosował wezwanie do złożenia wyjaśnień o nr [...], w którym zwrócił się o przedstawienie sprawozdania finansowego za ostatni zatwierdzony okres obrachunkowy, rachunku zysku i strat za ostatni zatwierdzony okres obrachunkowy, bilansu za ostatni okres obrachunkowy, druków RUMA za ostatni zatwierdzony okres obrachunkowy, statusu S. , listy członków S. za ostatni zatwierdzony okres obrachunkowy, listy członków S. wykonujących prace na rzecz S. wraz z ich czasem pracy za ostatni zatwierdzony okres obrachunkowy. W dniu [...].12.2018 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. wydał pismo w sprawie niezałatwienia sprawy w terminie oraz możliwości wniesienia ponaglenia, które zostało odebrane w dniu [...].01.2019 r. W dniu [...].12.2018 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. wpłynęła odpowiedź na wezwanie o nr [...] wraz z załącznikami do elektronicznej wersji) odnośnie złożenia wyjaśnień przez S. . Odpowiedź na wezwanie nie była kompletna. Nie dołączono druków RMUA za ostatni zatwierdzony okres obrachunkowy, listy członków S. za ostatni zatwierdzony okres obrachunkowy, listy członków S. A. W. — wykonujących prace na rzecz S., z podaniem ich czasu pracy za ostatni zatwierdzony okres obrachunkowy. W wyjaśnieniach Strona wskazała, iż według niej liczba jej członków oraz czas wykonywania przez nich pracy nie powinny mieć wpływu na decyzję o przyznaniu pomocy. Również zwróciła się z prośbą o odstąpienie od żądania przedstawienia listy członków z podaniem ich czasu pracy, a zwłaszcza druków RMUA, przez wzgląd na ich dużą liczbę. W dniu [...].01.2019 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. wydał pismo w sprawie niezałatwienia sprawy w terminie oraz możliwości wniesienia ponaglenia, które zostało odebrane w dniu [...].02.2019 r. W dniu [...].02.2019 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. (Organ I instancji) wydał ww. decyzję Nr [...] o odmowie przyznania pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi - szkody na powierzchni uprawy obejmujące co najmniej 30 % i mniej niż 70 % danej uprawy oraz co najmniej 70 % danej uprawy. W uzasadnieniu decyzji Organ I Instancji wskazał, że S. nie spełnia warunku mikroprzedsiębiorstwa, małego lub średniego mikroprzedsiębiorstwa zgodnie z załącznikiem nr I do rozporządzenia Komisji UE Nr 702/2014 z dn. 25 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, przedsiębiorstwo nie spełnia kryteriów mikroprzedsiębiorstwa, małego albo średniego przedsiębiorstwa. Decyzja została skutecznie doręczona w dniu [...].03.2019 r. W dniu [...].03.2019 r. do Biura Powiatowego ARiMR w S. wpłynęło odwołanie od powyższej decyzji. W uzasadnieniu odwołania Strona nie zgodziła się z odmową przyznania pomocy finansowej. Strona twierdzi, iż spełnia warunki przynależności do kategorii mikroprzedsiębiorstw lub małych i średnich przedsiębiorstw, w rozumieniu rozporządzenia Komisji Unii Europejskiej nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego Agencji (Organ odwoławczy) zaskarżoną ww. decyzją z dnia [...].06.2019 r. utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji z dnia [...].02.209 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że jak ustalono podczas przeprowadzonego postępowania organu odwoławczego, pomoc finansowa nie została przyznana S. przez wzgląd, iż Wnioskodawca nie spełnił warunku bycia mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem. Kierownik Biura Powiatowego w S. rozpatrzył wniosek prawidłowo i odmówił przyznania pomocy na podstawie § 13r rozporządzania Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z § 13r ust. 1 rozporządzania Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi producentowi rolnemu: 1) któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności; 2) w którego gospodarstwie rolnym szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, powstałe na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30 % danej uprawy; 3) będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika nr I do rozporządzenia nr 702/2014. Strona we wniosku o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu zaznaczyła, że S. jest gospodarstwem i spełnia kryteria średniego przedsiębiorstwa (czyli przedsiębiorstwa zatrudniającego mniej niż 250 pracowników, którego roczny obrót nie przekracza 50 mln euro lub, którego całkowity bilans roczny nie przekracza 43 mln euro), jak również, że jest przedsiębiorstwem samodzielnym. Przy ustaleniu bilansu rocznego Organ wziął pod uwagę wartość aktywów przedsiębiorstwa. Kwotę obrotów i sumy bilansowe przeliczono na euro wg średniego kursu ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roku obrachunkowego poprzedzającego rok obrachunkowy, w którym złożono wniosek o przyznanie pomocy. Ostatnim zatwierdzonym rokiem obrachunkowym w rozpatrywanej sprawie jest 2017 rok. Przyjęto średni kurs euro (1 EUR - [...] złotych) z dnia [...].12.2017 r., ogłoszony przez Narodowy Bank Polski. Organ analizując dokumentacje księgową oparł się na rachunku zysku i strat wnioskodawcy z dnia [...] grudnia 2017 roku. Wzięto kwotę z pozycji zysk ([...] złotych) w celu obliczenia obrotu rocznego, mianowicie [...] złotych : [...] złotych = [...] euro. Natomiast kwota całkowitego bilansu rocznego wynosiła [...] złotych, czyli [...] złotych : [...] złotych = [...] euro. Zgodnie z załącznikiem nr I do rozporządzenia Komisji UE NR 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej Strona może wybrać pułap rocznego obrotu albo pułap całkowitego bilansu rocznego. Opierając się na powyższym uznano, że Strona, jeśli chodzi o dane finansowe, spełnia kryteria co do rocznego obrotu, ponieważ jego roczny obrót za ostatni zatwierdzony rok obrachunkowy nie przekracza kwoty 50 mln euro. Odnosząc się do zarzutu odwołania co do naruszenia przez Organ I instancji przepisów wskazanych w treści zaskarżonej decyzji, zwłaszcza w odniesieniu do zakwalifikowania członków S. jako pracowników, Organ odwoławczy wskazał, że odnośnie zatrudnienia ilości pracowników należy odnieść się do dołączonej dokumentacji przez Stronę, z której wynika, że w 2017 roku pracowało [...] osób, natomiast liczba dni pracy wyniosła [...]. Zgodnie z § 8 statutu S., jej członkowie mają prawo świadczyć pracę w S., uczestniczyć w dochodach S., korzystać z urlopów wypoczynkowych, macierzyńskich, okolicznościowych, wychowawczych. Członkowie S. mają obowiązek świadczenia pracy w S., podnoszenia swoich kwalifikacji ogólnych i zawodowych, stosownie do potrzeb S. oraz przestrzegania dyscypliny pracy. Według § 26 statutu, zdolny do pracy członek S. ma prawo i obowiązek świadczyć pracę w S. w wymiarze ustalonym corocznie przez Zarząd. Natomiast § 29 statutu wskazuje, że członkowie otrzymują opłatę za świadczenie pracy, w formie udziału w dochodzie podzielnym stosownie do wkładu pracy. Zgodnie z § 30 statutu, miernikiem jest jednostka pieniężna. Rozporządzenie Komisji UE NR 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, nie definiuje pracownika. Jednak odwołując się do art. 5 załącznika nr I ww. rozporządzenia, liczba zatrudnionych osób odpowiada liczbie rocznych jednostek roboczych (RJR), tj. liczbie pracowników zatrudnionych na pełny etat w obrębie danego przedsiębiorstwa lub w jego imieniu w ciągu całego uwzględnianego roku odniesienia. Praca osób, które nie przepracowały pełnego roku, osób, które pracowały w niepełnym wymiarze godzin, bez względu na długość okresu zatrudnienia, oraz pracowników sezonowych jest obliczana jako procent RJR. W skład personelu wchodzą: a) pracownicy; b) osoby pracujące dla przedsiębiorstwa, podlegające mu i uważane za pracowników na mocy prawa krajowego; c) właściciele-kierownicy; d) partnerzy prowadzący regularną działalność w przedsiębiorstwie i czerpiący z niego korzyści finansowe. Bazując na przepisach prawa krajowego (art. 2 Kodeksu Pracy - Dz.U. 2019.1040), Organ odwoławczy zaznaczył, że pracownikiem jest osoba na podstawie umowy o prace, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o prace. Powyższa definicja ulega rozszerzeniu wprawie unijnym. W myśl art. 45 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej za pracownika należy rozumieć każdą osobę, która wykonuje czynności rzeczywiste i efektywne. Pojęcie pracownika w ww. traktacie ma znaczenie autonomiczne w prawie Unii i nie wolno go interpretować zawężająco. Co oznacza, że pracownikiem w znaczeniu wspólnotowym może być osoba wykonująca prace na innej podstawie niż umowa o prace. Jak wskazał Organ odwoławczy, w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej funkcjonuje szersze definiowanie pojęcia pracownika, które określa jego charakterystyczne cechy, jak: rodzaj i sposób wykonywanych czynności, więź łączącą pracownika z pracodawcą oraz wynagrodzenie za wykonaną pracę. Cechą stosunku pracy jest wykonywanie przez pewien okres czasu na rzecz innej osoby i pod jej kierownictwem świadczenia, za które otrzymuje wynagrodzenie. Mając powyższe na uwadze i odnosząc się do niniejszej sprawy, osoby zatrudnione na ww. warunkach należy uwzględnić jako pracowników, przy czym bez znaczenia pozostaje podstaw, w oparciu o którą wykonywane są czynności na rzecz przedsiębiorstwa. Interpretując definicję pracownika w rozumieniu prawa Unii Europejskiej i przekładając ją grunt niniejszej sprawy, Organ odwoławczy stwierdził, że osoby zatrudnione na podstawie stosunku członkostwa w S. i pobierające z tego tytułu opłatę za świadczenie pracy wyrażoną w mierniku pieniężnym należy uznać za pracowników, o których mowa w załączniku nr I do rozporządzenia Komisji UE Nr 702/2014 z dn. 25 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Zgodnie z art. 6 załącznika nr I do ww. rozporządzenia UE, w przypadku przedsiębiorstwa samodzielnego dane, w tym liczba pracowników, ustalane są wyłącznie na podstawie jego ksiąg rachunkowych. We wniosku o przyznanie pomocy Wnioskodawca wskazał, że jest przedsiębiorstwem samodzielnym. Według art. 5 i art. 6 załącznika nr I do ww. rozporządzenia UE, liczba zatrudnionych osób wyrażona jest w rocznych jednostkach roboczych. Praca pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy, pracowników sezonowych i osób, które nie przepracowały pełnego roku, traktowana jest jako części ułamkowe jednostki. W przypadku przedsiębiorstwa samodzielnego liczba pracowników ustalana jest wyłącznie na podstawie ksiąg rachunkowych. Odnosząc się do rocznego sprawozdania finansowego Strony, Organ odwoławczy wskazał, że wynika z niego, iż w roku 2017 w S. pracowało [...] osób, zaś liczba dni pracy wyniosła [...]. W omawianym roku wymiar czasu pracy pracownika w wymiarze 40 godzin tygodniowo, pod odjęciu dni ustawowo wolnych od pracy, wyniósł: 2000 godzin/rok, 250 dni/rok. Po podziale ilości dni przez liczbę pracowników, przypadło ponad 294 dni pracy na rok, a więc każdy z wykazanych w sprawozdaniu pracowników pracował w wymiarze pełnego etatu. Mając powyższe na uwadze, Organ odwoławczy stwierdził, że nie doszło do naruszenia przez Organ I instancji przepisów materialnych i proceduralnych i w związku z tym, zgodnie z postanowieniami art. 138 § 1 pkt 1) K.p.a., Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego ARiMR w S. utrzymał w mocy decyzję Organu i instancji z dnia [...].02.2019 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższą decyzję Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego ARiMR w S. z dnia [...].06.2019 r. Strona zarzuciła jej naruszenie: 1) przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w tym w szczególności § 13 ust. 1, 2) przepisów unijnych w zakresie definiowania osób świadczących pracę jako pracowników, w tym w szczególności: a) rozporządzenia Komisji UE Nr 702/2014 z dnia-25.06.2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz art. 5 załącznika nr I w/w rozporządzenia ustalającego kwalifikację osób zatrudnionych w danym przedsiębiorstwie, poprzez wskazanie, że w odniesieniu do strony skarżącej to pracujących członków S. należy zakwalifikować jako "osoby pracujące dla przedsiębiorstwa, podlegające mu i uważane za pracowników na mocy prawa krajowego", co jest i dowolne i żadnymi względami nieuzasadnione, 3) przepisów Kodeksu pracy, tj. art. 2, 22 i 77 w zakresie uzasadnienia uznania za pracowników także członków skarżącej rolniczej spółdzielni produkcyjnej, przy uwzględnieniu orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (str. 6 zaskarżonej decyzji), co także pozostaje oceną i dowolną i naruszającą przepisy prawa krajowego. 4) przepisów ustawy z dnia 16.09.1982 r. - Prawo spółdzielcze, w tym w szczególności art. 155 i n. oraz art. 181 i n. poprzez pominięcie regulacji ustawowych w zakresie ustaleń obowiązków członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni pracy dotyczących pracy i wynagrodzenia, a także udziału w dochodzie podzielnym. 5) art. 77, 80 i 81a K.p.a. poprzez niepodjęcie właściwych działań mających na celu dokładne i obiektywne wyjaśnienie stanu faktycznego w sprawie występującego, w szczególności w odniesieniu do kwalifikacji członków skarżącej rolniczej spółdzielni produkcyjnej jako pracowników, co nie jest żadnymi względami uzasadnione, przy czym taka ocena jest dowolna i naruszająca zasadę swobodnej oceny dowodów, 6) art. 107 § 1 pkt. 4 i 5 K.p.a. przez brak przedstawienia uzasadnienia zaskarżonej decyzji wymaganego treścią wskazanego wyżej przepisu, w szczególności w kwestiach spornych. Wskazując na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu S. z dnia [...].02.2019 r., Nr [...] W uzasadnieniu skargi, w pierwszej kolejności Skarżąca przypomniała przebieg postępowania oraz stanowisko organów Agencji, po czym wskazała, że strona skarżąca we wniosku o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu wskazała, że jest gospodarstwem i spełnia kryteria średniego przedsiębiorstwa, tj. zatrudniającego mniej niż 250 pracowników, którego roczny obrót nie przekracza 50 mln euro, lub którego całkowity bilans roczny nie przekracza 43 min euro, jak również, że jest przedsiębiorstwem samodzielnym. Organy Agencji uznały, że Skarżący, jeśli chodzi o dane finansowe, spełnia kryteria co do rocznego obrotu, ponieważ jego roczny obrót za ostatni zatwierdzony rok obrachunkowy nie przekracza 50 mln euro. Jednakże odnośnie zatrudnienia pracowników w zaskarżonej decyzji przyjmuje się, że w roku 2017 pracowało [...] osób, co wynika z przedstawionej przez wnioskodawcę dokumentacji. Skarżąca wskazała, ze wywody w powyższym zakresie, tj. w kwalifikowaniu członków strony skarżącej, która jest rolniczą spółdzielnią produkcyjną, jako pracowników są identyczne jak w decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...].02.2019 r., które w zaskarżonej decyzji zostały uznane za właściwe, przy czym Organ II instancji stwierdził także, że nie doszło do naruszenia przez Organ I instancji przepisów materialnych i proceduralnych. Nie zostały jednak wskazane z naruszeniem art. 107 § 1 p-kt.4 i 5 K.p.a. ani podstawy prawne, ani też uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji, które stanowią jej podstawowe elementy. Organ II instancji właściwie nie ustosunkował się merytorycznie do zarzutów zgłoszonych w odwołaniu S. z dnia [...].03.2019 r., [...], dokonując jedynie arbitralnej oceny, ani bez wskazania w tym zakresie podstaw prawnych, ani też bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego z oczywistym przekroczeniem zasad swobodnej oceny dowodów i naruszeniem regulacji zawartych w art. 77 § 1, 80 i 81a K.p.a. Strona skarżąca w związku z powyższym ww. odwołanie z dnia [...].03.2019 r. czyni integralną częścią niniejszej skargi wraz z złożonymi w toku postępowania dowodami i dokumentami. Podstawową sporną w sprawie kwestią jest ustalenie, czy skarżąca S. zatrudnia pracowników i to w liczbie mniejszej niż 250, gdyż spełnia inne kryteria średniego przedsiębiorstwa. W zaskarżonej decyzji z powołaniem się na rozporządzenie Komisji UE Nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014r. uznające niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym i zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej nie definiuje się pracownika. Jednak przy odwołaniu się do art. 5 załącznika nr 1 ww. rozporządzenia, w skład personelu wchodzą m.in. osoby pracujące dla przedsiębiorstwa, podlegające mu i uważane za pracowników na mocy prawa krajowego - v. str. 6 decyzji z dnia [...].06.2019 r. Powyższa regulacja miałaby uzasadniać stanowisko Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prezentowane w zaskarżonych decyzjach w odniesieniu do kwalifikowania członków rolniczej spółdzielni produkcyjnej - a taką jest S. - jako pracowników. Wymieniona wyżej ocena jest nie tylko dowolna, ale także naruszająca w szczególności przepisy prawa krajowego w odniesieniu do definiowania pracownika, wynagrodzenia, co występuje w kodeksie pracy - v. art. 2, 22, 77 oraz dział III, a także w ustawie z dnia 16.09.1982r. Prawo spółdzielcze art. 138 i m., a także art.181 i n. dot. spółdzielni pracy. Skoro zatem prawo unijne nie definiuje pracownika, przeto w tym zakresie obowiązujące jest prawo krajowe, co potwierdzone zostało w treści zaskarżonej decyzji (str.6). Według art. 2 Kodeksu pracy, pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę - taki stan nie występuje w S. Cechy charakterystyczne stosunku pracy zawarte są w art. 22 K.p., gdzie m.in. stwierdza się, że: - przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika wynagrodzeniem, z obowiązywaniem płacy minimalnej co w S. nie występuje, przy czym także w sprawozdawczości poz. "wynagrodzenia" nie występuje. - nie jest dopuszczalne zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu warunków wykonywania pracy określonych w art. 22 § 1 K.p. Powyższa sytuacja także nie występuje w S. . Także regulacji odnoszącej się do spółdzielczej umowy o pracę nie można stosować do strony skarżącej, gdyż przepisy w tym zakresie zawarte w art. 77 K.p. i art. 181 i n. Prawa spółdzielczego nie obejmują rolniczych spółdzielni produkcyjnych - v. art. 138 i n. Prawa spółdzielczego. Przechodząc zatem do stanu występującego w S. , która działa - prowadzi działalność jako rolnicza spółdzielnia produkcyjna, to prawo i obowiązek pracy członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej wynika wprost ze stosunku członkostwa, co oznacza, że ustawodawca w ustawie - Prawo spółdzielcze nie wyróżnia odrębnego od stosunku członkostwa stosunku pracy - v. art. 155 Prawa spółdzielczego. W odróżnieniu od przepisów o spółdzielniach pracy, w ustawie Prawo spółdzielcze ani razu nie mówi się w rozdziale o spółdzielniach produkcyjnych o stosunku pracy. Istotne różnice to w szczególności nieograniczony czas pracy, a także odmienne regulacje urlopowe. Brak między członkiem a spółdzielnią produkcyjną stosunku pracy oznacza, że nie mają zastosowania do stosunków pracy w tych spółdzielniach przepisy powszechnego prawa pracy. Stosunek członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej jest w całości, a więc także w części dotyczącej pracy, stosunkiem cywilnoprawnym - v. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 24,10.1996r., sygn. III CZP 111/96. Ponieważ członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych świadczą pracę w ramach stosunku cywilnoprawnego nie mogą być uznani za pracowników w rozumieniu art. 2 K.p. - v. uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 30.01.1990 r., sygn. akt: III PZP 55/89, ponieważ podstawą świadczenia pracy przez jej członka nie może być stosunek pracy- v. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21.10.2009 r., sygn. akt: I UK 115/09 i Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 25.04.2017 r., sygn. akt: III AUa 2099/16. Nadto, Skarżący także wskazał, że stosownie do treści art. 18 Prawa spółdzielczego, członek spółdzielni ma prawo korzystać ze świadczeń spółdzielni. W zakresie określonym w statucie, uwzględniając specyfikę rolniczych spółdzielni produkcyjnych, przepis art. 158 Prawa spółdzielczego ustanawia regułę, że członkowie tych spółdzielni wynagradzani są za pracę, uczestnicząc w podziale osiągniętego przez nie dochodu, a faktycznie dochodu podzielnego, powstałego po odliczeniu od tego dochodu odpisów na fundusze - v. art. 166,168 i 171 Prawa spółdzielczego. Powyższa sytuacja nie występuje przy wynagradzaniu pracowników w ramach właściwych przepisów K.p. Wskazać przy tym należy, że art. 158 Prawa spółdzielczego ma charakter bezwzględnie obowiązujący, zaś praktyka zawierania przez rolnicze spółdzielnie produkcyjne z ich członkami umów o pracę jest niedopuszczalna - v. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 24.10.1996 r., sygn. III CZP 111/96. Również przepisy prawa podatkowego nie kwalifikują przychodu z tytułu członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej na równi z przychodami pracowników. O ile co do zasady przychody pracowników uzyskiwane za wykonywaną pracę podlegają w pełni opodatkowaniu to przychody członka spółdzielni uzyskiwane z tytułu członkostwa w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej najczęściej są w całości lub części zwolnione z opodatkowania zgodnie z art. 12 ust. 6 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. To odmienne traktowanie członków przez przepisy podatkowe wynika z faktu, że dochody uzyskiwane z tytułu członkostwa nie są bezwzględnym wynagrodzeniem za wykonaną pracę ( jak u pracownika ) lecz jedynie prawem do uczestniczenia członka w podziale dochodu spółdzielni, takim jaki zdoła spółdzielnia osiągnąć. A ten z kolei ( dochód spółdzielni ) jeżeli pochodzi z działalności rolniczej nie podlega przepisom ustaw o podatku dochodowym. Także w orzecznictwie występuje jednolite stanowisko w zakresie braku podstaw do kwalifikowania członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych jako pracowników z wskazywaniem także ujemnych dla nich z tego tytułu konsekwencji. I tak: Członek rolniczej spółdzielni produkcyjnej świadczy pracę na jej rzecz nie na podstawie stosunku pracy, lecz wprost w ramach stosunku członkostwa, a należne mu wynagrodzenie określa nie umowa, lecz statut konkretyzujący obowiązujące zasady ustawowe - art. 158 Prawa spółdzielczego -v. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13.01.1984r., sygn. IV CR 468/83. Powyższy stan stwarza po stronie członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej przyjęcie ryzyka ujemnego efektu ekonomicznego, co nie występuję po zawarciu umowy o prace z pracownikiem. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 25.08.2011 r., sygn. akt: II CSK /10 stwierdza, że stosunek łączący członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej z tą spółdzielnią został zakwalifikowany jako stosunek cywilnoprawny Wynikające z art. 165 ustawy z 16.09.1982r, Prawo spółdzielcze odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów prawa pracy o "ochronie" wynagrodzenia nie może być rozumiane w ten sposób, że sytuacja członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej w zakresie ochrony należnych mu świadczeń związanych z wykonywaniem pracy na rzecz spółdzielni oznacza w tym zakresie zrównanie jego sytuacji z sytuacją osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. Także roszczenia członków rolniczej spółdzielni produkcyjnej o udział w dochodach spółdzielni nie są sprawą z zakresu prawa pracy- v. uchwały Sądu Najwyższego z dnia 19.06.1986r., sygn. akt: PZP 30/86 i z dnia 15.08.1986 r., sygn. akt: III PZP 51/86. Zatrudnienie wynikające ze stosunku członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej nie odpowiada warunkom opisanym w art. 22 § 1 K.p., gdyż z jego istoty wynikają prawa i obowiązki niewystępujące w stosunku pracy, a wynikające z Prawa spółdzielczego - v. wyroki: Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 13.04.2018r., sygn. akt: III AUa 355/17 i Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 29.06.2017r.,sygn. akt: III AUa 709/16. Także praca w szczególnych warunkach nie zostaje zaliczona do okresu od którego zależy nabycie prawa do wcześniejszej emerytury – v. wyroki Sądów Apelacyjnych: w Szczecinie z dnia 27.10.2016r., sygn. akt: III AUa 47/16, w Lublinie z dnia 29.09.2016 r., sygn. III AUa 373/16 i Gdańsku z dnia 31.05.2016 r., sygn. akt: III AUa 215/16, we Wrocławiu z dnia 16.03.2016 r., sygn. III AUa 1286/15 i Białymstoku z dnia 19.01.2016r., sygn. akt: III AUa 754/15. Różnice w świadczeniach z tytułu niezdolności do pracy występują także pomiędzy świadczeniami otrzymywanymi przez członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych, którzy otrzymują zasiłek chorobowy od 1-go dnia choroby, finansowany przez ZUS, zaś pracownik w pierwszym okresie niezdolności do pracy otrzymuje wynagrodzenie chorobowe finansowane ze środków pracodawcy. Skarżący podniósł także, że dysponuje interpretacją Ministerstwa Finansów z dnia 28.07.2016 r., gdzie stwierdzono, że jeżeli rolnicze spółdzielnie produkcyjne nie zatrudniają pracowników, należy przyjąć, że średnioroczne zatrudnienie nie przekracza progów określonych do tego kryterium dla mikro, małych i średnich przedsiębiorców - w zał. ww. pismo. Zdaniem strony skarżącej, decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...].06.2019 r. jest decyzją dowolną, gdyż została wydana bez należytego jej uzasadnienia tak faktycznego jak i prawnego, co w treści skargi wykazano. Organ II instancji w zaskarżonej decyzji nie tylko dokonał błędnej oceny stanu faktycznego w sprawie występującego, ale nadto, naruszył przepisy wyżej wskazanych ustaw, a także innych obowiązujących w powyższym zakresie regulacji prawnych. Skarżący podkreślił przy tym, że organy administracyjne mają zgodnie z art. 77 K.p.a. obowiązek zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przepis ten stanowi konkretyzację zasady prawdy materialnej, przewidzianej w art. 80 i 81a K.p.a. Nie podjęcie zatem przez Organ odwoławczy właściwych działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, powoduje wadliwość wydanej decyzji i potwierdza zasadność i skuteczność zarzutów naruszenia tak przepisów prawa materialnego, a także postępowania. Biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności, zdaniem Skarżącego, skarga jest w pełni uzasadniona i zasługuje na uwzględnienie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, wskazując przy tym dodatkowo na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25.11.2019 r., II CZ 59/09, wskazującego na powiązanie członkostwa w spółdzielni z obowiązkiem pozostawania w stosunku pracy ze spółdzielnią, a tym samym potwierdzającego zasadność stanowiska organu. Na rozprawie w dniu 28.11.2019 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Nadto oświadczył, że członkowie skarżącej S. nie działają pod kierownictwem, co najwyżej w ramach organizacyjnych, co należy rozumieć, że w ramach potrzeb S. określonych przez zarząd S.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje. Skarga jest niezasadna, Sąd bowiem kontrolując legalność zaskarżonej decyzji nie stwierdził naruszenia przepisów prawa w stopniu, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tego też powodu skargę oddalono. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...].06.2019 r., utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu S. z siedzibą w S. z dnia [...].02.2019 r., którą odmówiono Skarżącej przyznania pomocy finansowej jako producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi wobec uznania, że Skarżąca (S. ) nie spełniła warunku mikroprzedsiębiorstwa, małego lub średniego mikroprzedsiębiorstwa w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia nr 702/2014, wymaganego w § 13r ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. Jak wynika z § 13r ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r., Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi producentowi rolnemu: 1) któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności; 2) w którego gospodarstwie rolnym szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, powstałe na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30 % danej uprawy; 3) będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika nr I do rozporządzenia nr 702/2014. Wszystkie wyżej wskazane warunki muszą zostać spełnione łącznie. Brak spełnienia jednego z tych warunków skutkuje brakiem nabycia uprawnienia do przyznania pomocy finansowej. Poza sporem jest, że Skarżąca spełniła warunki określone w pkt 1 i 2 § 13r ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. Nie jest także sporne, że we wniosku o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu Skarżąca wskazała, iż skarżąca S. jest gospodarstwem i spełnia kryteria średniego przedsiębiorstwa (czyli przedsiębiorstwa zatrudniającego mniej niż 250 pracowników, którego roczny obrót nie przekracza 50 mln euro lub, którego całkowity bilans roczny nie przekracza 43 mln euro), jak również, że jest przedsiębiorstwem samodzielnym. Nie jest również sporne, że Skarżąca spełniła kryterium finansowe co do rocznego obrotu, ponieważ jej roczny obrót za ostatni zatwierdzony rok obrachunkowy 2017 nie przekraczał kwoty 50 mln euro. Skarżąca natomiast w istocie skargi kwestionuje ocenę ustaleń Organu, że Skarżąca (S. ) nie spełniła warunku mikroprzedsiębiorstwa, małego lub średniego mikroprzedsiębiorstwa w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia nr 702/2014, wymaganego wyżej przytoczonym przepisem § 13r ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. Ustalenie tej okoliczności przesądzi zatem w spornej materii, czy Organ w okolicznościach faktycznych i prawnych występujących w badanej sprawie w sposób uprawniony odmówił Skarżącej wnioskowanej pomocy finansowej. W tak zakreślonych ramach sporu Sąd stwierdził, że Organ ma rację. Wskazać zatem należy, że rozporządzenie Komisji UE Nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (w skrócie "rozporządzenie UE Nr 702/2014"), o jakim mowa ww. w § 13r ust.1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r., nie definiuje terminu "pracownik". W art. Artykuł 2. Definicje. . [...] 2 pkt 2 rozporządzenia UE Nr 702/2014, do celów niniejszego rozporządzenia prawodawca przewidział definicję Artykuł 2. Definicje. pkt 2 [...] "MŚP" lub "mikroprzedsiębiorstwa, małe i średnie przedsiębiorstwa", które oznaczają przedsiębiorstwa spełniające kryteria ustanowione w załączniku I. Zgodnie z art. 1 załącznika I do rozporządzenia UE Nr 702/2014, za "przedsiębiorstwo" uważa się podmiot prowadzący działalność gospodarczą bez względu na jego formę prawną. Obejmuje to w szczególności osoby prowadzące działalność na własny rachunek oraz firmy rodzinne zajmujące się rzemiosłem lub inną działalnością, a także spółki lub organizacje prowadzące regularną działalność gospodarczą. Oznacza to, że pomocą mają być objęte małe "przedsiębiorstwa" bez względu na formę prawną. Zaś przepis art. 2 załącznika I do ww. rozporządzenia UE stanowi, że: "1. Do kategorii mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) należą przedsiębiorstwa, które zatrudniają mniej niż 250 pracowników i których roczny obrót nie przekracza 50 mln EUR lub których całkowity bilans roczny nie przekracza 43 mln EUR. 2. W kategorii MŚP małe przedsiębiorstwo definiuje się jako przedsiębiorstwo zatrudniające mniej niż 50 pracowników i którego roczny obrót lub całkowity bilans roczny nie przekracza 10 milionów EUR. 3. W ramach kategorii MŚP mikroprzedsiębiorstwo definiuje się jako przedsiębiorstwo zatrudniające mniej niż 10 pracowników i którego roczny obrót lub całkowity bilans roczny nie przekracza 2 mln EUR. Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 załącznika 1 do ww. rozporządzenia UE, do określenia liczby pracowników i kwot finansowych wykorzystuje się dane odnoszące się do ostatniego zatwierdzonego okresu obrachunkowego, obliczane w skali rocznej. Uwzględnia się je począwszy od dnia zamknięcia ksiąg rachunkowych. Kwota wybrana jako obrót jest obliczana z pominięciem podatku od wartości dodanej (VAT) i innych podatków pośrednich. W myśl natomiast art. 5 załącznika 1 do ww. rozporządzenia UE, liczba zatrudnionych osób odpowiada liczbie rocznych jednostek roboczych (RJR), tj. liczbie pracowników zatrudnionych na pełny etat w obrębie danego przedsiębiorstwa lub w jego imieniu w ciągu całego uwzględnianego roku odniesienia. Praca osób, które nie przepracowały pełnego roku, osób, które pracowały w niepełnym wymiarze godzin, bez względu na długość okresu zatrudnienia, oraz pracowników sezonowych jest obliczana jako procent RJR. W skład personelu wchodzą: a) pracownicy; b) osoby pracujące dla przedsiębiorstwa, podlegające mu i uważane za pracowników na mocy prawa krajowego; c) właściciele-kierownicy; d) partnerzy prowadzący regularną działalność w przedsiębiorstwie i czerpiący z niego korzyści finansowe. Praktykanci lub studenci odbywający szkolenia zawodowe na podstawie umowy o praktykę lub szkoleniu zawodowym nie wchodzą w skład personelu. Nie wlicza się okresu trwania urlopu macierzyńskiego ani wychowawczego. Słusznie zatem Organ zastosował w stanie faktycznym badanej sprawy przepis art. 5 pkt b) załącznika 1 do ww. rozporządzenia UE i odniósł się do przepisów prawa krajowego, tj. art. 2 Kodeksu Pracy (dalej "K.p."), zgodnie z którym pracownikiem jest osoba na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. Przy czym, zgodnie z art. 77 K.p., stosunek pracy między spółdzielnią pracy a jej członkiem nawiązuje się przez spółdzielczą umowę o pracę (§ 1). Stosunek pracy na podstawie spółdzielczej umowy o pracę reguluje ustawa - Prawo spółdzielcze, a w zakresie nieuregulowanym odmiennie tą ustawą stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu pracy (§ 2). Wprawdzie Skarżąca wskazała, że w świetle uchwały Sądu Najwyższego z dnia 24.10.1996 r., III CZP 111/96, niedopuszczalne jest w praktyce zawieranie przez rolnicze spółdzielnie produkcyjne z ich członkami umów o pracę, jednakże, w ocenie Sądu, stanowisko to nie znajduje zastosowania w badanej sprawie. W myśl § 64 Statutu, w sprawach nieuregulowanych w niniejszym statucie mają zastosowanie przepisy regulaminu wewnętrznego oraz przepisy ustawy Prawo spółdzielcze. Zgodnie zaś z art. 52 ust.1 Prawa spółdzielczego, z członkami zarządu zatrudnianymi w spółdzielni rada spółdzielni nawiązuje stosunek pracy - w zależności od powierzonego stanowiska - na podstawie umowy o pracę albo powołania (art. 68 Kodeksu pracy). Nie dotyczy to spółdzielni pracy, w których zatrudnienie członków następuje bez względu na stanowisko na podstawie spółdzielczej umowy o pracę, oraz tych spółdzielni produkcji rolnej, w których podstawą świadczenia pracy przez członków jest stosunek członkostwa. Z przepisu tego wprost wynika, że członek spółdzielni produkcji rolnej świadczy na jej rzecz pracę na podstawie stosunku członkostwa, a nie na podstawie umowy o pracę, jednakże w ocenie Sądu forma świadczenia pracy w kontekście "pracownika" w rozumieniu załącznika 1 do rozporządzenia UE nr 702/2014 nie ma tutaj znaczenia, istotne bowiem są cechy tego stosunku prawnego, w oparciu o który członek S. ma obowiązek świadczyć pracę i z tego tytułu przysługują mu odpowiednio uprawnienia przewidziane statutem S. . Jak wynika § 8 Statutu S. , jej członkowie mają prawo świadczyć pracę w S. , uczestniczyć w dochodach S. , korzystać z urlopów wypoczynkowych, macierzyńskich, okolicznościowych, wychowawczych, korzystać z nagród jubileuszowych za świadczenie pracy, otrzymywać nagrody oraz premie pieniężne, przy czym zasady ustalania okresów świadczenia pracy uprawniających do nagrody jubileuszowej oraz zasady jej obliczania i wypłacania ustala regulamin wewnętrzny S. . Członkowie S. mają obowiązek świadczenia pracy w S. , podnoszenia swoich kwalifikacji ogólnych i zawodowych, stosownie do potrzeb S. oraz przestrzegania dyscypliny pracy. Według § 26 Statutu, zdolny do pracy członek S. ma prawo i obowiązek świadczyć pracę w S. w wymiarze ustalonym corocznie przez Zarząd. Natomiast § 29 Statutu przewiduje, że członkowie otrzymują opłatę za świadczenie pracy, w formie udziału w dochodzie podzielnym, stosownie do wkładu pracy. Zgodnie z § 30 Statutu, miernikiem jest jednostka pieniężna. Zauważyć przy tym należy, że § 15 ust. 2 Statutu przewiduje enumeratywnie sytuacje, które uprawniają do wykreślenia członka z rejestru S. . I tak, może to nastąpić m. in. w przypadku: likwidacji komórki organizacyjnej lub stanowiska pracy, na którym członek świadczył pracę i odmowy podjęcia innej; nie świadczenia pracy w S. przez okres dłuższy niż 3 dni bez usprawiedliwienia lub trzykrotnego opuszczenia samowolnie stanowiska pracy bez usprawiedliwienia; uchylanie się od wykonywania zasad statutowych względnie lekceważenia postanowień organów samorządowych w sprawach S. i członków. Okoliczności te świadczą, że członek tej S. ma nie tylko prawo świadczenia pracy, ale i obowiązek jej świadczenia. Zatem, obowiązkowi świadczenia pracy członka skarżącej S. odpowiadają właściwe mu uprawnienia, tj. do wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych ze stosunkiem zatrudnienia w tej S. (wyżej wskazanych), a przy tym jest podporządkowany co do sposobu jej świadczenia organom S. Wskazać przy tym należy, że Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej nie definiuje terminu "pracownik". Został on "sprecyzowany" w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczącym różnych spraw. Pracownikami według tego orzecznictwa w istocie są osoby, które wykonują niesamodzielną działalność na podstawie stosunku zatrudnienia. Pracownikiem jest każdy, kto wykonuje przez pewien czas pracę na rzecz i pod kierownictwem innej osoby i otrzymuje w zamian wynagrodzenie. Trybunał wprowadził trzy kryteria definiujące termin "pracownika", tj. świadczenie pracy, podporządkowanie oraz wynagrodzenie. Kryteriami zaś wskazującymi na wykonywanie samodzielnej działalności są: udział w zyskach i stratach, dowolne określanie czasu pracy, brak podporządkowania oraz swoboda doboru pracowników (por. np. sprawy: 53/81, 66/85, 36/74, 344/87,415/93, 107/94). W świetle tego orzecznictwa zachodzi więc podstawa do przyjęcia, że pracownikiem w znaczeniu wspólnotowym może być także osoba wykonująca pracę na podstawie innej niż umowa o pracę. Nie musi to być więc umowa o pracę, wystarczy bowiem, że zatrudnienie spełnia ww. wskazane kryteria: świadczenie pracy, podporządkowanie oraz otrzymywanie w zamian za pracę wynagrodzenia. Zgodzić się zatem należało z Organem odwoławczym, że w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej funkcjonuje szersze definiowanie pojęcia "pracownika", które określa jego charakterystyczne cechy, jak: rodzaj i sposób wykonywanych czynności, więź łączącą pracownika z pracodawcą oraz wynagrodzenie za wykonaną pracę. Cechą stosunku pracy jest wykonywanie przez pewien okres czasu na rzecz innej osoby i pod jej kierownictwem świadczenia, za które otrzymuje wynagrodzenie. Przenosząc więc powyższe na grunt stanu faktycznego badanej sprawy zasadnie Organ uznał, że osoby zatrudnione w skarżącej S. na wyżej wskazanych warunkach, stosownie do przytoczonych zapisów Statutu S. , należy uznać za pracowników, przy czym bez znaczenia pozostaje podstawa, w oparciu o którą wykonywane są czynności na rzecz przedsiębiorstwa (S. ), gdyż kluczowe znaczenie mają cechy właściwe dla danego zatrudnienia (stosunku prawnego, w oparciu o który osoba świadczy pracę). Uwzględniając takie rozumienie "pracownika" w Unii Europejskiej, w sposób uprawniony Organ stwierdził, że osoby zatrudnione na podstawie stosunku członkostwa w S. i pobierające z tego tytułu opłatę za świadczenie pracy wyrażoną w mierniku pieniężnym należy uznać za pracowników, o których mowa w załączniku nr I do rozporządzenia Komisji UE Nr 702/2014. Poza tym, na rozprawie w dniu 28.11.2019 r. pełnomocnik skarżącej wprawdzie oświadczył, że członkowie skarżącej S. nie działają pod kierownictwem, a co najwyżej w ramach organizacyjnych, co należy rozumieć, że w ramach potrzeb S. określonych przez zarząd S.. Jednakże, zdaniem Sądu, oznacza to nic innego, jak to, że członkowie skarżącej S. nie świadczą pracy na jej rzecz samodzielnie, według własnego uznania, lecz pracę tę świadczą właśnie pod kierownictwem zarządu S., za którą to pracę otrzymują wynagrodzenie na zasadach określonych Statutem. Zgodnie z art. 6 załącznika nr I do ww. rozporządzenia UE, w przypadku przedsiębiorstwa samodzielnego dane, w tym liczba pracowników, ustalane są wyłącznie na podstawie jego ksiąg rachunkowych. Według przytoczonego wyżej art. 5 i art. 6 załącznika nr I do ww. rozporządzenia UE, liczba zatrudnionych osób wyrażona jest w rocznych jednostkach roboczych. Praca pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy, pracowników sezonowych i osób, które nie przepracowały pełnego roku, traktowana jest jako części ułamkowe jednostki. W przypadku przedsiębiorstwa samodzielnego liczba pracowników ustalana jest wyłącznie na podstawie ksiąg rachunkowych. Organ, rozstrzygając sporną kwestię, oparł się na załączonej przez Skarżącą do akt badanej sprawy dokumentacji finansowej, w tym "Informacji dodatkowej za 2017 rok" (stosownie do przytoczonego wyżej art. 4 ust.1 załącznika nr I do rozporządzenia UE), z której wprost wynika, że w roku 2017 w S. zatrudnionych było [...] osób, zaś liczba dni pracy wyniosła [...]. Organ wyjaśnił przy tym, że w roku 2017 wymiar czasu pracy pracownika w wymiarze 40 godzin tygodniowo, po odjęciu dni ustawowo wolnych od pracy, wyniósł: 2000 godzin/rok, 250 dni/rok. Po podziale ilości dni przez liczbę pracowników, przypadło ponad 294 dni pracy na rok, a więc każdy z wykazanych w sprawozdaniu pracowników pracował w wymiarze pełnego etatu (niesporne). Nie budzi zatem wątpliwości, że informacja o zatrudnieniu w 2017 roku członków i domowników w liczbie [...] w liczbie dni pracy [...], obejmuje pracowników, o których mowa w załączniku nr I do rozporządzenia Komisji UE Nr 702/2014, a tym samym skarżąca S., zatrudniając więcej niż 250 pracowników wymaganych w art. 1 ust. 1 załącznika 1 do rozporządzenia UE nr 702/2014, nie spełniła jednego z łącznych wymogów przewidzianych w § 13r ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r., koniecznych do przyznania pomocy finansowej, a mianowicie, Skarżąca nie posiadała statusu mikroprzedsiębiorstwa, małego albo średniego przedsiębiorstwa w rozumieniu załącznika nr I do rozporządzenia nr 702/2014. Wobec tego Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów materialnych i proceduralnych w sposób, który wymagałby wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego i w związku z tym, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018, poz. 1302 z późn. zm.), orzekł o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI