I SA/Sz 661/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska na czynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który odmówił udzielenia informacji o zobowiązanym J. S. Informacje te były niezbędne do ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, które zostało wcześniej umorzone z powodu bezskuteczności. Inspektor powołał się na art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), który umożliwia wierzycielowi żądanie informacji od różnych podmiotów, w tym organów administracji publicznej. ZUS odmówił, argumentując, że wierzyciel nie jest wymieniony w art. 50 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (u.s.u.s.) jako podmiot uprawniony do uzyskania danych, a ZUS jest zobowiązany do ochrony danych osobowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, po uchyleniu przez NSA postanowienia o odrzuceniu skargi, uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że art. 36 § 1b u.p.e.a. stanowi, iż udostępnianie informacji przez organy i inne podmioty nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy określonej w odrębnych przepisach. W ocenie Sądu, przepis ten ma charakter lex specialis i znosi obowiązek zachowania tajemnicy w zakresie niezbędnym do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd odrzucił argumentację ZUS opartą wyłącznie na art. 50 ust. 3 u.s.u.s., wskazując na potrzebę wykładni celowościowej i systemowej, która zapewni skuteczność egzekucji administracyjnej. Sąd stwierdził bezskuteczność czynności ZUS i zasądził od ZUS na rzecz Inspektora zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie prawa wierzyciela do żądania od ZUS informacji niezbędnych do egzekucji administracyjnej, pomimo przepisów o ochronie danych osobowych i tajemnicy zawodowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji ponownego wszczęcia egzekucji administracyjnej i żądania informacji od ZUS. Interpretacja może być stosowana analogicznie do innych organów i sytuacji, gdzie przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji kolidują z przepisami o ochronie danych.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wierzyciel w postępowaniu egzekucyjnym w administracji ma prawo żądać od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych udostępnienia informacji o zobowiązanym, nawet jeśli dane te są objęte tajemnicą i nie został on wymieniony w katalogu podmiotów uprawnionych do ich uzyskania na podstawie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wierzyciel ma prawo żądać od ZUS udostępnienia informacji niezbędnych do wszczęcia lub prowadzenia postępowania egzekucyjnego, a przepis art. 36 ust. 1b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi lex specialis, który znosi obowiązek zachowania tajemnicy w tym zakresie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 36 ust. 1b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zezwala na udostępnianie informacji objętych tajemnicą, jeśli są one niezbędne do prowadzenia postępowania egzekucyjnego, i nie narusza to obowiązku zachowania tajemnicy. Przepis ten ma pierwszeństwo przed ogólnymi przepisami o ochronie danych, a wykładnia celowościowa i systemowa potwierdza prawo wierzyciela do uzyskania takich danych w celu zapewnienia skuteczności egzekucji.
Przepisy (18)
Główne
u.p.e.a. art. 6 § par. 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 36 § par. 1 i 1b
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 3 § par. 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 146
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 1a § pkt 13
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 5 § par. 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 59 § par. 2 i 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 61 § par. 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.s.u.s. art. 50 § ust. 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 40
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 45
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Ustawa o Inspekcji Ochrony Środowiska art. 31c § pkt 5
Ord. pod.
Ordynacja podatkowa
k.p.a.
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 58 § par. 1 pkt 1 i par. 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § par. 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 36 ust. 1b u.p.e.a. stanowi lex specialis i zezwala na udostępnianie informacji objętych tajemnicą, jeśli są one niezbędne do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. • Wykładnia celowościowa i systemowa przepisów potwierdza prawo wierzyciela do uzyskania danych od ZUS w celu zapewnienia skuteczności egzekucji. • Ochrona danych osobowych nie ma charakteru wartości absolutnej i musi być konfrontowana z pozostałym systemem prawa.
Odrzucone argumenty
ZUS argumentował, że wierzyciel nie jest wymieniony w art. 50 ust. 3 u.s.u.s. jako podmiot uprawniony do uzyskania danych. • ZUS powoływał się na obowiązek ochrony danych osobowych jako podstawę odmowy udostępnienia informacji.
Godne uwagi sformułowania
przepisy te przewidują zatem, że przekazanie przez Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wierzycielowi (...) informacji objętych tajemnicą, ale niezbędnych do prowadzenia postępowania egzekucyjnego, tajemnicy tej nie narusza. • nie można zgodzić się z organem, że skoro (...) nie został wskazany w art. 50 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (...) ma decydujące znaczenie z punktu widzenia każdego przypadku potencjalnego udostępnienia danych przez ZUS. • ochrona danych objętych różnego rodzaju tajemnicami nie ma charakteru wartości absolutnej i że normy prawne względnie zakazujące przetwarzania danych nie funkcjonują w próżni prawnej.
Skład orzekający
Anna Sokołowska
przewodniczący sprawozdawca
Bolesław Stachura
członek
Wiesława Achrymowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa wierzyciela do żądania od ZUS informacji niezbędnych do egzekucji administracyjnej, pomimo przepisów o ochronie danych osobowych i tajemnicy zawodowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ponownego wszczęcia egzekucji administracyjnej i żądania informacji od ZUS. Interpretacja może być stosowana analogicznie do innych organów i sytuacji, gdzie przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji kolidują z przepisami o ochronie danych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem do informacji niezbędnych do egzekucji a ochroną danych osobowych, co jest aktualnym i ważnym zagadnieniem prawnym. Wykładnia sądu jest korzystna dla skuteczności egzekucji administracyjnej.
“ZUS musi ujawnić dane dłużnika? Sąd administracyjny rozstrzyga spór o prawo do informacji w egzekucji.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.