I SA/Sz 65/23

I SA/Sz 65/23 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2023-05-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-02-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Alicja Polańska /sprawozdawca/
Anna Sokołowska /przewodniczący/
Bolesław Stachura
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Finanse publiczne
Sygn. powiązane
I GSK 1043/23 - Wyrok NSA z 2024-08-23
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 305
art. 251 ust.4
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j.
Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
art.28 i 29
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2023 poz 259
art.145 par.1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.) Sędzia WSA Bolesław Stachura Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Furtak-Biernat po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 maja 2023 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2022 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem wraz z odsetkami za zwłokę I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II. uchyla zaskarżoną decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...]; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego S. W. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 30 listopada 2022 r. nr SKO/CZ/400/3584/2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 31 sierpnia 2022 r. nr [...] w sprawie określenia S. W. wysokości dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przez Liceum Ogólnokształcące [...] z siedzibą przy [...] w S. w kwocie [...]zł (w tym kwota [...]zł zwrócona do budżetu Powiatu) wraz z odsetkami liczonymi jak od zaległości podatkowych od dnia przekazania raty dotacji z budżetu Powiatu S.
Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał, że Liceum Ogólnokształcące [...] otrzymało z budżetu Powiatu S. dotację podmiotową w roku 2018 na działalność oświatową w kwocie [...]zł. Na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia 13 maja 2011 r. nadano Liceum Ogólnokształcącemu [...] w S. uprawnienia szkoły publicznej i dokonano wpisu do ewidencji działalności oświatowej. Od 24 września 2015 r. jedyną osobą prowadzącą szkołę był S. W..
S. W. złożył wniosek o przyznanie dotacji na 2018 r. Uchwałą nr [...] Zarządu Powiatu S. z dnia 26 października 2017 r. przyznano prawo do dotacji na 2018 r. dla Liceum Ogólnokształcącego [...] w S. . W dniu 11 stycznia 2019 r. S. W., jako organ prowadzący Liceum Ogólnokształcące [...], złożył roczne rozliczenie dotacji za 2018 r. w którym wskazał, że wydatkował [...] zł, z czego na wynagrodzenia [...] zł, a na pozostałe wydatki [...] zł.
W terminie od 25 kwietnia 2019 r. do 24 maja 2019 r. przeprowadzono kontrolę w Liceum Ogólnokształcącym [...] w S. , w wyniku której stwierdzono, że z dotacji przyznanej dla Liceum Ogólnokształcącego [...] w S. na 2018 r., nie podlega rozliczeniu kwota [...]zł.
S. W., pismem z dnia 5 marca 2021 r. został zawiadomiony o wszczęciu przez Starostę S. postępowania administracyjnego z urzędu, w celu wydania decyzji określającej kwotę dotacji oświatowej podlegającej zwrotowi za rok 2018 w części wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przez Liceum Ogólnokształcące [...].
W dniu 6 kwietnia 2021 r. została wydana przez Starostę S. decyzja nr [...] w sprawie określenia należności z tytułu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, przypadającej do zwrotu do budżetu Powiatu S. , która została skierowana do S. W..
Decyzją nr SKO.SL.503/1982/2021 z dnia 16 listopada 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] uchyliło decyzję Starosty [...] i przekazało do ponownego rozpatrzenia temu organowi z uwagi na wydanie jej z naruszeniem przepisów postępowania (skierowania do niewłaściwego podmiotu).
Rozpoznając sprawę ponownie, organ I instancji skierował do S. W. wezwania do złożenia dodatkowych, pisemnych wyjaśnień. W ramach prowadzonego postępowania ustalono, że dokumentacja finansowo - księgowa stanowiła jeden zbiór dokumentów dotyczący szkół, dla których S. W. był organem prowadzącym tj.: Liceum Ogólnokształcącego [...], Technikum Informatycznego, Technikum Hotelarskiego. Podstawą dokonywanych wydatków były: w zakresie wydatków rzeczowych - faktury wystawione na podmiot: S. W. - Zespół Szkół [...] [...] w zakresie wydatków osobowych - umowy zawarte ze S. W. - Zespół Szkół [...] [...] Poniesione wydatki były rozliczane:
• na podstawie wskaźnika procentowego ustalanego w oparciu o udział dotacji danej szkoły w ogólnej sumie dotacji otrzymanej na Liceum Ogólnokształcące [...], Technikum Informatyczne oraz Technikum Hotelarskie w danym miesiącu,
• na podstawie rozliczenia wynagrodzenia psychologa, tyflopedagoga, oligofrenopedagoga na ogólną liczbę uczniów posiadających orzeczenie o niepełnosprawności, które następnie było mnożone przez liczbę tych uczniów w danej szkole,
• kierunkowo jako 100 % wydatek danej szkoły.
Organ I instancji wyjaśnił, że każda ze szkół posiada odrębny wpis do ewidencji działalności oświatowej prowadzonej przez Starostę S. oraz odrębny rachunek bankowy, na który przekazywana jest dotacja. Wniosek o przyznanie dotacji został złożony odrębnie dla każdej ze szkół, a przyznanie dotacji było wyrażone przez Zarząd Powiatu S. w trzech odrębnych uchwałach. Na rachunek bankowy Liceum Ogólnokształcącego [...] organ prowadzący przekazywał środki finansowe z rachunków bankowych Technikum Informatycznego i Technikum Hotelarskiego i z niego dokonywane były wydatki, w tym dotyczące Technikum Informatycznego i Technikum Hotelarskiego. Organ I instancji uznał stosowany mechanizm przepływów pieniężnych jako potwierdzenie dokonywania wydatków z dotacji zgodnie z art. 251 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2021 r. poz. 305 z póżn.zm.); dalej: "u.f.p.". Również został uznany mechanizm rozliczania dotacji w oparciu o wskaźnik procentowy ustalany dla Liceum Ogólnokształcącego [...] na podstawie udziału dotacji dla tej szkoły w ogólnej sumie dotacji danego miesiąca dla wydatków wspólnych dotyczących: prac o charakterze remontowym, utrzymania i funkcjonowania obiektu, wynagrodzeń pracowników i zleceniobiorców realizujących zadania obsługi administracyjnej szkół, informatycznej, usług księgowych.
Organ I instancji ustalił natomiast, że nie mogą zostać pokryte ze środków publicznych pochodzących z udzielonej dotacji - na podstawie art. 35 ustawy z dnia 27 października 2017 o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 1930 z póżn.zm., zw. dalej: u.f.z.o.) - wydatki, które nie zostały wykorzystane zgodnie z zasadami udzielenia dotacji i jej rozliczenia. Strona została zobowiązana do zwrotu łącznej kwoty [...]zł (w tym kwota [...]zł zwrócona do budżetu Powiatu) wraz z odsetkami liczonymi jak od zaległości podatkowych od dnia przekazania raty dotacji z budżetu Powiatu S..
Nie zgadzając się z powyższą decyzją strona wniosła odwołanie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Odnosząc się do najdalej idącego zarzutu dotyczącego skierowania decyzji do podmiotu niebędącego stroną postępowania, organ odwoławczy wyjaśnił, że S. W. pobrał i wykorzystał dotację przeznaczoną dla prowadzonej przez siebie szkoły, tj. Liceum Ogólnokształcącego [...] w S. . To strona złożyła wniosek o przyznanie dotacji na 2018 r. i otrzymała ją w oparciu o uchwałę nr [...] Zarządu Powiatu S. z dnia 26 października 2017 r. w wysokości [...] zł. Następnie, w dniu 10 grudnia 2019 r. w ewidencji działalności oświatowej prowadzonej przez Starostę S. został dokonany wpis dotyczący zmiany - od dnia 1 stycznia 2020 r. - organu prowadzącego szkołę którym, w miejsce S. W. został wpisany Zespół Szkół [...] [...] sp. z o.o. z siedzibą w S. . Dnia 18 grudnia 2019 r. została zawarta umowa cesji pomiędzy S. W. prowadzącym działalność oświatową pod nazwą "Zespół Szkół [...] [...] Liceum Ogólnokształcące [...], Technikum Informatyczne, Technikum Hotelarskie z siedzibą w S. przy [...] – cedentem, a Zespołem Szkół [...] [...] spółką z o.o. z siedzibą w S. , wpisaną do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem [...] mocy § 2 tej umowy, cedent przeniósł na cesjonariusza ogół praw i obowiązków związanych z uzyskaniem i rozliczeniem dotacji i oświatowych dla szkół, które w latach 2016-2018 pobierały dotację oświatową wypłaconą przez Starostwo Powiatowe w S. , a cesjonariusz przejął te prawa i obowiązki.
Według Kolegium, to podmiot, który uzyskał dotację i ją wydatkował jest stroną w postępowaniu dotyczącym uznania dotacji za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem. Dotacja, jakkolwiek jest przyznawana na konkretną placówkę, to jednak na wniosek jej organu prowadzącego. Za jej prawidłowe wydatkowanie również odpowiada organ prowadzący. Organ odwoławczy na swoją argumentację powołał także wyrok WSA w Szczecinie z dnia 23 listopada 2020 r. sygn. akt I SA/Sz 784/20.
W ocenie Kolegium, zarzut dotyczący skierowania decyzji do osoby niebędącej stroną w przedmiotowym postępowaniu uznać należy za nieuzasadniony.
Odnosząc się do kolejnego zarzutu, Kolegium wskazało, że - wbrew zarzutowi - organ I instancji odniósł się co do każdego zakwestionowanego wydatku punktach od 1 - 29 decyzji, w tym również do tych kwot, które strona postępowania zwróciła do budżetu Powiatu S., w sposób szczegółowy opisując ustalenia faktyczne i prawne.
Zdaniem Kolegium, nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut dotyczący odstąpienia od stosowanej dotychczas przez organ I instancji praktyki, polegającej na akceptowaniu dotychczasowego sposobu rozliczania dotacji, bez podania motywów takiego działania. Organ bowiem wskazał, że dopiero w 2019 r. podjęto kontrolę jednocześnie wszystkich trzech placówek organu prowadzącego, co uwidoczniło zaistniałe nieprawidłowości w postępowaniu tego organu. Ustosunkowując się natomiast do wniosku dowodowego strony o przeprowadzenie dowodu z decyzji Starosty [...] z dnia 6 kwietnia 2021 r., organ odwoławczy uznał powyższy wniosek za bezprzedmiotowy, skoro powyższe decyzje zostały uchylone.
Kolegium wyjaśniło również, że przedmiotem decyzji jest wskazanie kwoty wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, a więc organ zakwestionował wszystkie te wydatki, które zostały rozliczone z dotacji, a które nie mieściły się w katalogu wydatków, które mogły zostać sfinansowane z dotacji oświatowej. Nie ma zatem znaczenia czy strona część kwoty już zwróciła, czy też nie. Istotne jest natomiast, że z treści decyzji wynika, iż z całej kwoty wydatkowanej niezgodnie z przeznaczeniem, tj. kwoty [...]zł, kwota [...]zł została już zwrócona.
Odnosząc się do dalej do poszczególnych zarzutów dotyczących braku rozliczenia konkretnych wydatków Kolegium stwierdziło, że w przypadku:
1. kwot przeznaczonych na wynagrodzenia nauczycieli w wys. [...] zł - z dokumentacji zgromadzonej w toku postępowania wynika, że strona nie przedstawiła zestawienia godzin przepracowanych przez nauczycieli Liceum za 2018 r., uzasadniając to faktem zniszczenia tych dokumentów, nie przekazano też ewidencji czasu pracy, a analiza papierowych dzienników lekcyjnych za okres od stycznia do czerwca 2018 r. nie potwierdziła realizacji godzin w ilości oraz wysokości przyjętej do określenia wynagrodzeń w danej szkole, gdyż nie można było zidentyfikować nauczycieli prowadzących poszczególne zajęcia, zatem przyjęte przez organ prowadzący do rozliczenia godziny nie znajdowały także odzwierciedlenia w tygodniowym rozkładzie godzin dla danego oddziału w szkole; dopiero wprowadzenie dziennika elektronicznego od września 2018 r. pozwoliło na identyfikację godzin dydaktycznych realizowanych łącznie;
2. kwoty na wynagrodzenie psychologa w wysokości [...] zł, który nie był zatrudniony na umowę o pracę - zgodnie z art. 3 pkt 1 i art. 10 Karty Nauczyciela, w brzmieniu obowiązującym w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2018 r., nie było możliwe zatrudnienie nauczyciela na innej podstawie, niż umowa o pracę;
3. kwoty na ubezpieczenie społeczne w wysokości [...] zł - kwota ta nie znajdowała odzwierciedlenia w dokumentacji płacowej, tj. listach płac i listach zleceń; brak było też innych dowodów mogących uzasadnić wykonanie wydatku wyższego z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne;
4. kwoty na wydatki spożywcze w wysokości [...] zł - strona zwróciła tę kwotę do budżetu Powiatu;
5. kwoty w wysokości [...] zł na zakup zastawy stołowej, materaca, wyposażenia kuchni szkolnej i baru szkolnego - wydatki zostały poniesione tytułem zakupu pomocy naukowych i dydaktycznych do Technikum Hotelarskiego, tym samym, nie można ich rozliczyć z dotacji przyznanej na działalność Liceum;
6. kwoty w wysokości [...] zł na zakup artykułów jednorazowego użytku - analiza treści faktur wskazała, że kwoty nie były wydatkowane na płyny dezynfekujące, płyny do podłóg, rękawice czy ręczniki; kwota została zwrócona do budżetu Powiatu;
7. kwoty wydatkowanej na pralkę w wysokości [...] zł i suszarkę w wysokości [...] zł - zakupu ww. przedmiotów dokonano 11 grudnia 2018 r. jednak do dnia kontroli, tj. do 25 listopada 2019 r., nie zostały one rozpakowane i zamontowane, zatem wydatki te nie miały charakteru wydatków bieżących, skoro w roku, w którym wydatki zostały poniesione na zakup środków trwałych, nie były wykorzystywane do realizacji celów szkoły, a w przypadku suszarki - jej wartość nie odpowiada wartości, o której mowa w art. 35 u.f.z.o. (przekracza kwotę [...]zł);
8. kwoty wydatkowanej na kwiaty, doniczki a także usług fotograficznych i tableau w wys. [...] zł – strona nie przedstawiła żadnych dowodów, że zakupione kwiaty były wykorzystywane do realizacji zajęć artystycznych, tak jak to argumentowała; również wydatki poniesione na upominki dla odwiedzających szkołę weteranów w wys. [...] zł, usługę gastronomiczną dla kadry pedagogicznej w wys. [...] zł, [...] zestawów prezentowych dla kadry pedagogicznej w wys. [...] zł, druki zaproszeń na studniówkę w wys. [...] zł nie mogły zostać pokryte z dotacji oświatowej, gdyż nie są to wydatki na realizację zadań w zakresie edukacji, opieki i wychowania;
9. wydatki na kurs języka angielskiego w wys. [...] zł - strona nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających udział uczniów Liceum w organizowanych zajęciach fakultatywnych w języka angielskiego, pomimo kilkukrotnych wezwań; brak było także jakichkolwiek dokumentów z przebiegu tych zajęć (wbrew postanowieniom statutu Liceum);
10. wydatki na ubezpieczenie mienia oraz osób w wys. [...] zł - nie można uznać, że wydatki na ubezpieczenie osób lub mienia o charakterze dobrowolnym są bezpośrednio związane z procesem kształcenia, wychowania i opieki;
11. wydatki w wys. [...] zł niepotwierdzone dowodami pozwalającymi identyfikację nabywcę - wydatek, nawet jeżeli dotyczył zakupu mogącego służyć realizacji zadań wynikających z art. 90 ust. 3d u.s.o., z uwagi na brak możliwości identyfikacji strony nabywającej, nie może zostać rozliczony z dotacji oświatowej;
12. wydatek na projekt technologiczno-użytkowy w wys. [...] zł - projekt został przygotowany w związku z planowanym wzrostem liczby uczniów w szkołach prowadzonych przez stronę, tym samym, z dotacji pokryto wydatki związane z przyszłymi przedsięwzięciami organu prowadzącego szkołę, nie zaś z bieżącymi wydatkami szkoły, niezbędnymi do realizacji bieżących zadań;
13. wydatek na remont elewacji w wys. [...] zł - w budynku, w którym mieszczą się trzy placówki prowadzone przez S. W., znajduje się również część nr [...] zajęta na działalność C. czna wartość prac remontowych dot. elewacji budynku wyniosła [...] zł, z czego z dotacji przyznanej dla Liceum sfinansowano [...] zł, zaś powierzchnia zajęta przez szkoły wynosi 78,66 % całkowitej pow. budynku, a prace remontowe były prowadzone na całej powierzchni budynku, nie tylko tej, w której mieszczą się szkoły, dlatego kwotę wydatkowaną na remont z dotacji przekazanej dla Liceum należało skorygować o wskaźnik 78,66 %, a wydatki jako poniesione na remont Liceum w wysokości [...] zł, uznać za nieprzeznaczone na pokrycie wydatków określonych w art. 35 ust. 3 w zw. z ust. 1 u.f.z.o.
Reasumując, Kolegium wskazało, że dotacje oświatowe nie służą do sfinansowania wszelkich wydatków, jakie dana szkoła ponosi, a jedynie takich, które zaliczyć można do kategorii wydatków określonych w art. 35 ust. 1 u.f.z.o. Dodatkowo, istotne jest, aby każdy z wydatków był należycie udokumentowany.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skarżący - reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym - wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, względnie ich uchylenie. Nadto, skarżący wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1) przepisów prawa skutkujące nieważnością decyzji - w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. - poprzez błędną interpretację art. 28 k.p.a. w zw. z art. 29 k.p.a. oraz art. 168 ust. 1 oraz ust. 14 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. 2021, poz. 1082 ze zm.); dalej: "u.p.o.", przez błędne określenie strony postępowania, a w konsekwencji skierowanie zaskarżonej decyzji do osoby, która nie powinna być stroną postępowania, tj. skarżącego, pomimo iż już od dnia 1 stycznia 2020 r. organem prowadzącym szkołę, z której działalnością wiąże się sporna decyzja, jest Zespół Szkół [...] [...] spółka z o.o. z siedzibą w S. ;
2) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 w zw. z art. 77 § 1 oraz art 80 k.p.a., poprzez naruszenie licznych przepisów postępowania z zakresu gromadzenia i oceny materiału dowodowego, a w szczególności poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, niepodjęciu wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, co skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego, w tym zwłaszcza bezpodstawnym przyjęciem, iż poniesienie wydatków na: wynagrodzenie kadry nauczycielskiej (tj. wynagrodzenie i inne świadczenia związane z pracą nauczycieli), kurs języka angielskiego, zakup mebli, materaca, suszarki, pralki i wyposażenia kuchni szkolnej, a także wydatki poniesione na zakup kwiatów na spotkanie z kombatantami, wydatki na projekt techniczno-użytkowy oraz remont elewacji budynku nie stanowiło wydatków, których zapłata z otrzymanej dotacji była uzasadniona, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż prawidłowe zastosowywanie ww. przepisów skutkowałoby odmienną kwalifikacją poniesionych wydatków, a w konsekwencji wydaniem odmiennej decyzji;
b) art. 8 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2a k.p.a., poprzez niezastosowanie tych przepisów i nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie wnioskowanym przez skarżącego, w tym zwłaszcza w zakresie wykorzystania spornej dotacji, pomimo tego, iż Kolegium - rozpoznając w toku uprzednich instancji przedmiotową sprawę - w decyzji z dnia 16 listopada 2021 r. (nr SKO.SL.503/1928/2021) zawarł wyraźne wytyczne skierowane do organu I instancji, co do zakresu przeprowadzonego postępowania dowodowego w przedmiotowym zakresie, w tym zwłaszcza w zakresie celowości przesłuchania wnioskowanych świadków, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż na skutek bezpodstawnego pominięcia wskazań zawartych w wytycznych w tej decyzji doszło nie tylko do naruszenia konstytucyjnej zasady zaufania do państwa i stanowionego przezeń prawa, ale także do błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie kwalifikacji poniesionych wydatków;
c) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. oraz art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 k.p.a., art 78 k.p.a. i art.80 k.p.a., poprzez ich niezastosowanie i nierozpoznanie w toku postępowania wniosków dowodowych zgłoszonych przez stronę skarżącą, pomimo iż okoliczności, które dowodzić miały przedmiotowe dowody (tj. przesłuchanie świadków na okoliczności: czy osoby otrzymujące wynagrodzenie uczyły w Liceum Ogólnokształcącym [...] i jakie wynagrodzenie z tego tytułu otrzymywały, czy wynagrodzenie było zgodne z zawartymi umowami oraz czy kurs języka angielskiego był przeprowadzony i kto w nim uczestniczył jak również na okoliczność braku możliwości zatrudnienia do przeprowadzenia kursu języka angielskiego nauczycieli etatowych szkoły) miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż dowodzić mogły prawidłowe wydatkowanie otrzymanej dotacji, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ przeprowadzenie wnioskowanych dowodów nie tylko doprowadziłoby do odmiennych ustaleń faktycznych, a w konsekwencji odmiennej oceny charakteru poniesionych wydatków, ale również faktyczne pominięcie wnioskowanych przez skarżącego dowodów sprawiło, iż stał się on poniekąd jednym z przedmiotów postępowania, a nie jego rzeczywistą stroną;
d) art. 8 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a., art. 11 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak precyzyjnego i wyczerpującego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej zaskarżonej decyzji, w tym zwłaszcza w zakresie szczegółowego wyjaśnienia przyczyn uznania przez organy obu instancji skarżącego jako organu prowadzącego szkołę, w sytuacji gdy w aktach sprawy znajduje się zarówno decyzja o wykreśleniu skarżącego (S. W.) z wykazu osób prowadzących szkołę, jak i umowa cesji, na mocy której Zespół Szkół [...] [...] spółka z o.o. z siedzibą w S. przejęła na siebie wszelkie prawa i obowiązki organu prowadzącego szkołę, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ brak szczegółowego wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej zaskarżonej decyzji, w tym zwłaszcza jej elementów spornych, skutkuje, iż zaskarżona decyzja wymyka się spod możliwości dokonania pełnej oceny jej prawidłowości, co nie tylko utrudnia kontrolę instancyjną, ale również - ze względu na niemożność sformułowania przez stronę skarżącą pełnych zarzutów - ogranicza wypływające z art. 78 Konstytucji RP prawo do zaskarżania decyzji;
e) art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na wzajemnie sprzecznych ustaleniach faktycznych polegających w szczególności na przyjęciu - z jednej strony, iż organem prowadzącym szkołę, a w konsekwencji zobowiązanym do zwrotu rzekomo nieprawidłowo wykorzystanej dotacji jest skarżący, a z drugiej strony, równoległym uznaniu iż dokonany w ramach rozliczenia dotacji za rok 2018 zwrot kwoty [...]zł poczyniony został przez organ prowadzący szkołę w osobie Zespołu Szkół [...] [...] sp. z o.o. z siedzibą w S. , które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ poczynienie wzajemnie sprzecznych ustaleń faktycznych i oparcie nań zaskarżonej decyzji doprowadziło organy obu instancji do bezpodstawnego ustalenia, iż podmiotem zobowiązanym do zwrotu rzekomo nienależycie wykorzystanej dotacji jest skarżący;
f) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7a § 1 k.p.a. oraz art. 81a § 1 k.p.a., poprzez rozstrzygnięcie pojawiających się wątpliwości w zakresie ustalenia organu prowadzącego szkołę, a w konsekwencji podmiotu zobowiązanego do zwrotu rzekomo nieprawidłowo wykorzystanej dotacji, na niekorzyść skarżącego, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a o istnieniu tych wątpliwości świadczy już samo stanowisko organu, opisane w lit. e), dotyczące statusu organu rozliczającego dotację za rok 2018, którym - jak wskazano w kontekście zwrotu kwoty [...]zł - jest Zespół Szkół [...] Nr [...] sp. z o.o. z siedzibą w S. ; jednocześnie, pomimo istnienia sygnalizowanych wątpliwości, organ nie rozstrzygnął ich zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w orzecznictwie, zgodnie z którym - w analogicznej sytuacji faktycznej - organem zobowiązanym do zwrotu dotacji jest organ prowadzący szkołę w dniu wydania decyzji, a więc w sprawie Zespół Szkół [...] [...] sp. z o.o. z siedzibą w S. , a nie skarżący; prawidłowe zastosowanie ww. przepisów prowadziłoby zatem do ustalenia, iż osobą zobowiązaną do zwrotu rzekomo nieprawidłowo wykorzystanej dotacji nie jest skarżący, lecz wskazana spółka;
3) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
a) art. 35 u.f.z.o., poprzez jego błędną interpretację skutkującą bezpodstawnym uznaniem jakoby sporne wydatki rozliczone z dotacji, w tym w szczególności wydatki poniesione na wynagrodzenie nauczycieli, kurs języka angielskiego, wydatki związane z remontem elewacji, zakupem wyposażenia, a zwłaszcza pralki, suszarki, mebli, materaca oraz wyposażenia kuchni, a także wydatki przeznaczone na zakup kwiatów na spotkanie z kombatantami, nie były rzekomo wydatkami bieżącymi szkoły, które to uchybienie miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy, gdyż na skutek błędnej interpretacji ww. przepisów organy obu instancji bezpodstawnie uznały, iż opisane wydatki nie były wydatkami bieżącymi szkoły, a w konsekwencji ich rozliczenie z otrzymanej przez szkołę dotacji było rzekomo nieprawidłowe;
b) art. 35 u.f.z.o. w zw. z art. 7a § 1 k.p.a., poprzez jego błędną interpretację polegającą na przyjęciu jakoby przepis ten uniemożliwiał finansowania z dotacji wynagrodzeń nauczycieli tylko z tego powodu, iż prowadzili oni lekcje w trzech szkołach, w tym klasach połączonych z uczniów mieszczących się w tym samym budynku i prowadzonych przez tożsamy organ prowadzący Liceum Ogólnokształcącego [...], Technikum Hotelarskiego i Technikum Informatycznego, choć wynagrodzenie tych nauczycieli było rozliczane przez każdą z tych szkół proporcjonalnie do liczby uczniów uczestniczących w zajęciach, pomimo iż odmienna interpretacja ww. przepisu jest również dopuszczalna, o czym świadczy m.in. stanowisko SKO [...] wyrażone w decyzji z dnia 16 listopada 201 r. (SICÓ.SL.503/1982/2021), zgodnie z którym rozliczenie kosztów wynagrodzenia nauczycieli według liczby uczniów uczestniczących w zajęciach jest dopuszczalne, które to uchybienie miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy, gdyż na skutek błędnej interpretacji ww. przepisów organy obu instancji bezpodstawnie uznały jakoby rozliczenie wynagrodzenia nauczycieli w sposób opisany było nieuzasadnione, a w konsekwencji ich rozliczenie z otrzymanej przez szkołę dotacji było rzekomo nieprawidłowe;
c) art. 25 ust. 1 u.f.z.o., poprzez jego niezastosowanie i bezpodstawne przyjęcie jakoby osobą zobowiązaną do rozliczenia dotacji był skarżący, pomimo iż - zgodnie z ww. przepisem - to szkoła, a nie jej organ prowadzący jest podmiotem otrzymującym dotację, a w konsekwencji także zobowiązanym do jej rozliczenia, które to uchybienie miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy, ponieważ zastosowanie przedmiotowej regulacji prowadziłoby do wniosku, iż organem zobowiązanym do rozliczenia rzekomo nieprawidłowo wykorzystanej dotacji jest organ prowadzący szkołę w dniu wydania decyzji zobowiązującej, co w sprawie musiałoby prowadzić do skierowania decyzji nie do skarżącego, lecz do - aktualnie prowadzącej szkoły - spółki, czyli Zespołu Szkół [...] [...] sp. z o.o. z siedzibą w S. ;
d) przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie wymagań wobec szkoły (Dz. U. 2021 r. poz. 2198), w tym w szczególności części II załącznika pkt 4 i 7, poprzez ich niezastosowanie i bezpodstawne przyjęcie jakoby koszty realizacji wymagań wynikających z ww. aktu prawnego nie powinny być rozliczane w ramach otrzymanych dotacji, które to uchybienie miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ błędna kwalifikacja opisanych wydatków doprowadziła organy obu instancji do nieuzasadnionego zobowiązania skarżącego do ich zwrotu;
e) art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b u.f.z.o. w zw. z art. 10 ust 1 u.p.o., poprzez ich błędną interpretację i nieuzasadnione przyjęcie jakoby niedopuszczalne było wydatkowanie dotacji oświatowej na projekt techniczno-użytkowy i remont elewacji budynku wykorzystywanego przez uczniów, podczas gdy zapewnienie odpowiednich warunków działania prowadzonej placówki należy do jednego z podstawowych zadań organu prowadzącego szkołę (art. 10 ust. 1 u.p.o.) a - zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b. u.f.z.o. - środki z dotacji mogą być przeznaczone na realizację wszelkich zadań wyrażonych w art. 10 ust. 1 u.p.o., które to uchybienie miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ błędna kwalifikacja opisanych wydatków doprowadziła organy obu instancji do nieuzasadnionego zobowiązania skarżącego do ich zwrotu;
f) art. 252 ust. 1 pkt 1 u.f.p., poprzez ich niezastosowanie i bezpodstawne przyjęcie, iż zwrot dotacji rozliczanej w systemie rocznym, takiej jak dotacja oświatowa, powinien nastąpić z datą otrzymania decyzji, które to uchybienie miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy, ponieważ wadliwe ustalenie terminu zwrotu dotacji doprowadziło organy obu instancji do błędnego ustalenia stanu wymagalności roszczenia o zwrot części rzekomo niewłaściwie wykorzystanej dotacji.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z dnia 20 lutego 2023 r. skarżący rozwinął uzasadnienie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań należy wskazać, że - zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) - sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
W wyniku takiej kontroli, decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach.
Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję sądów administracyjnych, sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana w warunkach, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie, co obligowało sąd do stwierdzenia jej nieważności.
Podkreślić należy, że użyte w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. sformułowanie "osoba niebędąca stroną" powinno być interpretowane zgodnie z art. 28 i art. 29 k.p.a. oraz art. 107 § 1 k.p.a. wskazującym, że elementem obligatoryjnym decyzji jest "oznaczenie strony lub stron". Oznaczenie strony wiązać należy ze spełnieniem jednego z materialnoprawnych wymogów stawianych indywidualnemu aktowi administracyjnemu, którym jest skonkretyzowanie adresata rozstrzygnięcia zawartego w decyzji. W tym znaczeniu, skierowanie decyzji do osoby niebędącej stroną polega na nieprawidłowym określeniu adresata rozstrzygnięcia, a więc wadliwym ustaleniu praw lub obowiązków zawartych w decyzji administracyjnej względem podmiotu, który nie dysponuje interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a. Natomiast, zastosowanie sankcji nieważności decyzji oparte jest na kwalifikowanym naruszeniu przepisów prawa. Stwierdzenie nieważności decyzji, na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., można stosować tylko do kwalifikowanego naruszenia prawa przez skierowanie decyzji do jednostki, która w świetle przepisów prawa nie jest stroną postępowania w danej sprawie (wyrok NSA z dnia 20 lutego 2018 r. sygn. akt II OSK 986/16).
Przedmiotem kontroli sądu w sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 listopada 2022 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 31 sierpnia 2022 r. w sprawie określenia skarżącemu, jako organowi wnioskującemu o przyznanie dotacji i prowadzącemu szkołę w okresie objętym postępowaniem (2018 r.), wysokości dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przez Liceum Ogólnokształcące [...] w S. w kwocie [...]zł (w tym kwota [...]zł zwrócona do budżetu Powiatu) wraz z odsetkami liczonymi jak od zaległości podatkowych od dnia przekazania raty dotacji z budżetu Powiatu S..
Zasadniczy zarzut skarżącego sprowadza się do kwestionowania prawidłowości określenia przez organy strony tegoż postępowania i adresata decyzji.
W ocenie skarżącego, organy błędnie prowadziły postępowanie wobec niego i wadliwie skierowały swoje decyzje do niego, jako strony postępowania, pomimo iż od 1 stycznia 2020 r. organem prowadzącym szkołę, z której działalnością wiąże się sporna decyzja jest Zespół Szkół [...] [...] spółka z o.o. z siedzibą w S. .
Skarżący dodał, że w aktach sprawy znajduje się zarówno decyzja o zmianie organu prowadzącego szkołę, jak i umowa cesji na mocy której Zespół Szkół [...] [...] spółka z o.o. z siedzibą w S. przejął na siebie wszelkie prawa i obowiązki organu prowadzącego szkołę, w tym prawo do pobrania dotacji na kolejny rok i obowiązek rozliczenia dotacji za lata poprzednie. Nadto, podmiot ten - na podstawie umowy cesji - wpłacił kwotę [...]zł na poczet rozliczenia dotacji za rok 2018 i organy tego nie zakwestionowały.
Zdaniem skarżącego, także wysokość ustalonej i wyliczonej kwoty zobowiązania nie jest prawidłowa.
W ocenie organów obu instancji, to podmiot który uzyskał dotację i ją wydatkował jest stroną w postępowaniu dotyczącym rozliczenia i uznania dotacji za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem. Dotacja, jakkolwiek jest przyznawana na konkretną placówkę, to jednak na wniosek jej organu prowadzącego. Za jej prawidłowe wydatkowanie również odpowiada organ prowadzący. W sprawie, to skarżący pobrał i wykorzystał dotację przeznaczoną dla prowadzonej przez siebie szkoły - Liceum Ogólnokształcącego [...] w S. , stąd też, do niego powinna być skierowana decyzja wskazująca, że część dotacji została wydatkowana niezgodnie z przeznaczeniem.
W sprawie znajdują zastosowanie poniższe regulacje prawne:
Przepis art. 10 ust. 1 u.p.o. stanowi, że organ prowadzący szkołę lub placówkę odpowiada za jej działalność. Do zadań organu prowadzącego szkołę lub placówkę należy w szczególności:
1) zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki;
2) zapewnienie warunków umożliwiających stosowanie specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci i młodzieży objętych kształceniem specjalnym;
3) wykonywanie remontów obiektów szkolnych oraz zadań inwestycyjnych w tym zakresie;
4) zapewnienie obsługi administracyjnej, w tym prawnej, obsługi finansowej, w tym w zakresie wykonywania czynności, o których mowa w art. 4 ust. 3 pkt 2-6 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2023 r. poz. 120 i 295) i obsługi organizacyjnej szkoły lub placówki;
5) wyposażenie szkoły lub placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczo-profilaktycznych, przeprowadzania egzaminów oraz wykonywania innych zadań statutowych;
6) wykonywanie czynności w sprawach z zakresu prawa pracy w stosunku do dyrektora szkoły lub placówki;
7) przekazanie do szkół dla dzieci i młodzieży oraz placówek, o których mowa w art. 2 pkt 7, z wyjątkiem szkół artystycznych realizujących wyłącznie kształcenie artystyczne, informacji o podmiotach wykonujących działalność leczniczą udzielających świadczeń zdrowotnych w zakresie leczenia stomatologicznego dla dzieci i młodzieży, finansowanych ze środków publicznych.
Stosownie do art. 251 u.f.p., dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w części niewykorzystanej do końca roku budżetowego podlegają zwrotowi do budżetu tej jednostki w terminie do dnia 31 stycznia następnego roku (ust. 1).
W przypadku gdy termin wykorzystania dotacji, o których mowa w ust. 1, jest krótszy niż rok budżetowy, niewykorzystana część dotacji podlega zwrotowi w terminie 15 dni po upływie terminu wykorzystania dotacji (ust. 3).
Wykorzystanie dotacji następuje w szczególności przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona, albo, w przypadku gdy odrębne przepisy stanowią o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji, wykorzystanie następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach (ust. 4).
Od kwot dotacji zwróconych po terminach określonych w ust. 1-3 nalicza się odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, począwszy od dnia następującego po upływie terminów zwrotu określonych w ust. 1-3 (ust. 5).
Jak stanowi zaś przepis art. 252 ust. 1 u.f.p. dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego:
1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,
2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2.
Zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, nienależnie udzielona lub pobrana w nadmiernej wysokości (art. 252 ust. 5 u.f.p.).
Zgodnie zaś art. 252 ust. 6 u.f.p., odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nalicza się począwszy od dnia:
1) przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem;
2) następującego po upływie terminów zwrotu określonych w ust. 1 i 2 w odniesieniu do dotacji pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości.
W tym miejscu zaznaczyć należy, że kwestia odpowiedzialności za zwrot dotacji w przypadku zmiany organu prowadzącego nie jest uregulowana przepisami u.f.z.o.
Przepisy u.p.o., dopuszczają zmiany organu prowadzącego szkołę lub placówkę oświatową. Zgodnie z art. 168 ust. 14 u.p.o., w przypadku zmiany organu prowadzącego szkołę lub placówkę wniosek o zmianę danych zawartych w zgłoszeniu składa, nie później niż na miesiąc przed planowanym dniem zmiany organu prowadzącego, osoba dotychczas prowadząca szkołę lub placówkę.
Zmiana organu prowadzącego jest czynnością materialno-techniczną, z którą przepisy u.p.o. nie wiążą wprost skutków w sferze odpowiedzialności za zobowiązania powstałe w czasie, gdy organem prowadzącym był inny podmiot.
Jak wynika z akt sprawy, S. W. złożył wniosek o przyznanie dotacji na 2018 r. dla prowadzonej przez siebie szkoły, tj. Liceum Ogólnokształcącego [...] w S. . Szkoła otrzymała dotację na podstawie uchwały nr [...] Zarządu Powiatu S. z dnia 26 października 2017 r. w wysokości [...] zł. Następnie, w dniu 10 grudnia 2019 r., na wniosek organu prowadzącego, organ ewidencyjny dokonał zmian we wpisie do ewidencji szkół i placówek niepublicznych. Wprowadzona zmiana dotyczyła zmiany organu prowadzącego - S. W. z dniem 1 stycznia 2020 r. na Zespół Szkół [...] [...] spółkę z o.o. z siedzibą w S. . Następnie, w dniu 18 grudnia 2019 r. została zawarta umowa cesji pomiędzy S. W. prowadzącym działalność oświatową pod nazwą: "Zespół Szkół [...] [...] Liceum Ogólnokształcące [...], Technikum Informatyczne, Technikum Hotelarskie w S. ", jako cedentem, a Zespołem Szkół [...] [...] spółką z o.o. z siedzibą w S. , wpisaną do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem [...] reprezentowaną przez pełnomocnika B. W.. Na mocy § 2 tej umowy, cedent przeniósł na cesjonariusza ogół praw i obowiązków związanych z uzyskaniem i rozliczeniem dotacji i oświatowych dla szkół, które w latach 2016-2018 pobierały dotację oświatową wypłaconą przez Starostwo Powiatowe w S. , a cesjonariusz przejął te prawa i obowiązki. Cesjonariusz zobowiązał się do prawidłowego dokonania wszelkich rozliczeń dotacji oraz do składania w tym zakresie wszelkich oświadczeń, wyjaśnień w tym także poniesienia ewentualnych zwrotów dotacji lub ich części (§ 3 umowy). Cesjonariusz zwolnił cedenta z wszelkich ewentualnych roszczeń wiązanych z prowadzeniem szkół.
Nadto, w § 2 ust. 2 ww. umowy przyjęto, że strony ustalają, iż wraz z przeniesieniem praw i obowiązków, o których mowa w ust. 1, cedent przenosi na cesjonariusza również prawa i obowiązki wynikłe ze złożenia przez niego trzech wniosków, o których mowa w § 1 ust. 3 umowy. Zaś w § 1 ust. 3 umowy wskazano, że S. W. oświadczył, iż 5 września 2019 r. - działając w charakterze organu prowadzącego szkoły, o których mowa w ust. 1 (w tym Liceum Ogólnokształcące [...] - złożył do Starostwa Powiatowego trzy wnioski o dotację oświatową na rok 2020 dla szkół, o których mowa w ust. 1.
Powstała zatem kwestia, który podmiot (prowadzący szkołę do 31 grudnia 2019 r., czy też od 1 stycznia 2020 r.) powinien brać udział w postępowaniu (być stroną) i być adresatem decyzji o zwrocie w części dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przez Liceum Ogólnokształcące [...] w S. wraz z odsetkami, tj. czy podmiot, który przejął szkołę i ją prowadzi w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego i w dacie wydania decyzji, czy też podmiot, który wystąpił z wnioskiem o dotację, ją otrzymał i wydatkował w części niezgodnie z przeznaczeniem (art. 28 i art. 29 k.p.a.).
W sprawie nie ulega wątpliwości, że w trakcie kontroli trwającej od 25 kwietnia 2019 r. do 24 maja 2019 r. organem prowadzącym szkołę był S. W., który w toku trwającego już postępowania administracyjnego i w dacie wydania przez organy (dwukrotnie) nie był organem prowadzącym szkołę. Tym organem był wówczas Zespół Szkół [...] [...] spółka z o.o. z siedzibą w S. , który także figurował w ewidencji działalności oświatowej prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego jako podmiot prowadzący dotowaną szkołę.
Z przywołanej umowy cesji z dnia 18 grudnia 2019 r. wynika, że cedent przeniósł na cesjonariusza ogół praw i obowiązków związanych z uzyskaniem i rozliczeniem dotacji i oświatowych dla szkół, które w latach 2016-2018 pobierały dotację oświatową wypłaconą przez Starostwo Powiatowe w S. , a cesjonariusz przejął te prawa i obowiązki. Strony ustaliły, iż wraz z przeniesieniem praw i obowiązków, cedent przenosi na cesjonariusza również prawa i obowiązki wynikłe ze złożenia przez niego trzech wniosków, o których mowa w § 1 ust. 3 umowy oraz prawa i obowiązki związane z rozliczeniem dotacji oświatowej pobranej przez szkoły w latach 2016-2019.
Zapisy umowy cesji wyraźnie statuują stan istniejący sprzed jej zawarcia. Z treści ważnie zawartej umowy wynika, iż to na prowadzącej aktualnie szkołę - spółce z o.o. ciążą zobowiązania wynikające z rozliczeniem pobranej dotacji oświatowej także za 2018 r., jak też prawo do dotacji na rok 2020, co do której wniosek złożył S. W. 5 września 2019 r.
Nadto, co istotne w sprawie, nowy organ prowadzący szkołę - spółka z o.o., nie kwestionowała swojego obowiązku rozliczenia dotacji, dokonując częściowego zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie [...]zł. Tej okoliczności nie zakwestionował także organ uznając, że ta spółka była zobowiązana do zwrotu w części dobrowolnie zwróconej dotacji.
Wskazać należy, że publicznoprawny charakter przekazania uprawnień, ale też i obowiązków związanych z prowadzeniem dotowanej szkoły, determinuje wniosek, że decyzja o zwrocie dotacji powinna być skierowana do aktualnego organu prowadzącego dotowaną szkołę. O tym zaś, kto jest organem prowadzącym decyduje wpis w ewidencji działalności oświatowej. W rozpoznawanej sprawie, z dniem 1 stycznia 2020 r. nastąpiła zmiana organu prowadzącego dotowaną szkołę na Zespół Szkół [...] [...] spółkę z o.o. z siedzibą w S. . Co istotne, dokonana zmiana nie doprowadziła do likwidacji istniejącej szkoły lub do powstania nowego podmiotu. W zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności oświatowej, w pozycji dotyczącej daty rozpoczęcia działalności zawarty jest wpis: "kontynuacja działalności od 1 września 2011 r.". Kontynuacja oznacza wykonywanie w dalszym ciągu rozpoczętej działalności.
W tej sytuacji, w ocenie sądu, organy błędnie ustaliły osobę zobowiązaną do zwrotu części nienależycie wykorzystanej dotacji, co spowodowało, iż zaskarżona decyzja skierowana została do podmiotu niebędącego stroną w postępowaniu, co także uzasadnia złożony przez skarżącego wniosek o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do powoływanego przez organ wyroku WSA w Szczecinie z dnia 23 listopada 2020 r. sygn. akt I SA/Sz 784/20 wskazać należy, że w tym wyroku sąd nie przesądził - co do zasady - iż to podmiot, który uzyskał dotację i ją wydatkował jest stroną w postępowaniu dotyczącym uznania dotacji za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem, lecz tylko w tej konkretnej sprawie, gdyż sąd wskazał, że cyt.: "Wnioski organu odwoławczego, jak i organu I instancji co do przekazania skarżącej zobowiązań, należności, praw oraz środków finansowych pochodzących z dotacji przekazanych przez poprzednie organy prowadzące nie znajdują jednak jakiegokolwiek odzwierciedlenia w zebranym materiale dowodowym, w tym w szczególności nie wynika to z pism składanych przez skarżącą.". Zatem, w tamtej sprawie brak było dowodów na przekazanie praw i obowiązków nowemu organowi prowadzącemu placówkę oświatową.
Nadto, wskazać należy, że skład orzekający w tej sprawie nie jest związany zaleceniami, jakie Kolegium wydało organowi I instancji w sprawie w decyzji nr SKO.SL.503/1982/2021 z dnia 16 listopada 2021 r. uchylającej decyzję Starosty [...] wydaną po raz pierwszy w sprawie i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi z uwagi na wydanie jej z naruszeniem przepisów postępowania (skierowania do niewłaściwego podmiotu).
Reasumując, sąd za uprawniony uznał zarzut naruszenia przez organy art. 28 i art. 29 k.p.a., gdyż decyzje wydane w sprawie zostały skierowane do osoby niebędącej stroną w sprawie. W tej sytuacji, dalsza kontrola zaskarżonej decyzji, także w zakresie zarzutów podniesionych w skardze, stała się bezprzedmiotowa.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 i art. 28 oraz art. 29 k.p.a. - stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, o czym orzekł w punkcie I. sentencji wyroku, a na podstawie 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił decyzję Starosty [...] z dnia 31 sierpnia 2022 r., o czym orzekł w punkcie II. sentencji wyroku.
O kosztach postępowania sąd orzekł w pkt III. sentencji, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 i art. 209 p.p.s.a. Zasądzony zwrot kosztów postępowania obejmuje uiszczony wpis od skargi w wysokości [...] zł, na podstawie § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535); koszty zastępstwa procesowego w kwocie [...] zł określone na podstawie § 14 ust.1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) oraz opłatę skarbową - 17 zł z tytułu opłaconego pełnomocnictwa (pkt IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej - Dz.U. z 2022 r. poz. 2142).
Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a., sąd wskazuje, aby organy - przy ponownym rozpoznaniu sprawy - uwzględniły wskazania sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku co do strony postępowania.
Wszystkie ww. orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.