I SA/SZ 64/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi I. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która odmówiła jej zwrotu oprocentowania nadpłat w podatku od towarów i usług za październik i grudzień 2021 r. oraz styczeń 2022 r. Nadpłaty te powstały po tym, jak podatniczka zastosowała się do indywidualnej interpretacji podatkowej, a następnie wyrokiem sądu administracyjnego została ona uchylona. Podatniczka domagała się oprocentowania od dnia wpłaty nienależnego podatku do dnia jego zwrotu, powołując się na zasadę nieszkodzenia (art. 14k § 1 Ordynacji podatkowej) i zasadę równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP). Argumentowała, że brak wskazania w przepisach Ordynacji podatkowej możliwości oprocentowania nadpłaty w takiej sytuacji stanowi lukę prawną, którą należy usunąć przez analogię. Organy podatkowe oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznały jednak, że przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące oprocentowania nadpłat (art. 78 O.p.) mają charakter zamknięty. Sąd podkreślił, że wykładnia językowa i systemowa przepisów nie pozwala na rozszerzające stosowanie przepisów i przyznanie oprocentowania w sytuacji, gdy nadpłata powstała w wyniku zastosowania się do interpretacji indywidualnej, która została później uchylona. Sąd zaznaczył, że indywidualna interpretacja podatkowa nie jest aktem władczym i nie wywołuje skutków porównywalnych z decyzją podatkową. W związku z tym, sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za prawidłową.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących oprocentowania nadpłat, w szczególności w kontekście zastosowania się do uchylonej interpretacji indywidualnej. Potwierdzenie, że przepisy te mają charakter zamknięty i nie podlegają wykładni rozszerzającej ani analogii.
Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia interpretacji indywidualnej. Nie dotyczy sytuacji, gdy nadpłata powstała w wyniku innych zdarzeń wymienionych w art. 78 O.p.
Zagadnienia prawne (2)
Czy podatnikowi przysługuje oprocentowanie nadpłaty podatku od towarów i usług, która powstała w wyniku zastosowania się do indywidualnej interpretacji podatkowej, która następnie została uchylona przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podatnikowi nie przysługuje oprocentowanie nadpłaty w takiej sytuacji, ponieważ przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące oprocentowania nadpłat mają charakter zamknięty i nie przewidują takiej możliwości.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące oprocentowania nadpłat (art. 78 O.p.) mają charakter zamknięty. Wykładnia językowa i systemowa nie pozwala na rozszerzające stosowanie tych przepisów ani na stosowanie analogii do sytuacji, gdy nadpłata powstała w wyniku zastosowania się do interpretacji indywidualnej, która została później uchylona. Indywidualna interpretacja nie jest aktem władczym i nie wywołuje skutków porównywalnych z decyzją podatkową.
Czy brak możliwości oprocentowania nadpłaty w sytuacji uchylenia interpretacji indywidualnej stanowi lukę prawną naruszającą zasadę nieszkodzenia (art. 14k § 1 O.p.) i zasadę równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak takiej możliwości nie stanowi luki prawnej naruszającej te zasady, ponieważ ustawodawca precyzyjnie uregulował skutki zastosowania się do interpretacji indywidualnej, a zasada nieszkodzenia musi być wykładana ściśle z uwzględnieniem wszystkich przepisów ją regulujących.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że zasada nieszkodzenia (art. 14k § 1 O.p.) musi być wykładana ściśle z uwzględnieniem przepisów ją regulujących (art. 14k § 2-3, art. 14m O.p.), które nie przewidują oprocentowania nadpłat w analizowanej sytuacji. Indywidualna interpretacja nie jest aktem władczym, a jej uchylenie nie jest równoznaczne z uchyleniem decyzji podatkowej. Stosowanie analogii w celu wykreowania nowej instytucji prawnej jest niedopuszczalne.
Przepisy (14)
Główne
O.p. art. 78 § 1 i 3-5
Ordynacja podatkowa
Przepisy określające zasady oprocentowania nadpłat. Oprocentowanie przysługuje w ściśle określonych przypadkach, które nie obejmują sytuacji uchylenia interpretacji indywidualnej.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
O.p. art. 14k § 1-3
Ordynacja podatkowa
Zasada nieszkodzenia dla podatnika stosującego się do interpretacji indywidualnej, która następnie została zmieniona lub uchylona. Skutki tej zasady są precyzyjnie określone w dalszych przepisach i nie obejmują oprocentowania nadpłat.
O.p. art. 14m
Ordynacja podatkowa
Przepisy przewidujące zwolnienie z obowiązku zapłaty podatku w przypadku zastosowania się do interpretacji indywidualnej.
O.p. art. 75 § 4
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 77
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada zaufania podatnika do organu podatkowego. Sąd uznał, że organy nie naruszyły tej zasady, opierając się na wykładni językowej przepisów.
O.p. art. 127
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 210 § 1 i 4
Ordynacja podatkowa
Konstytucja art. 32 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa. Skarżąca argumentowała, że brak oprocentowania nadpłaty narusza tę zasadę, ale sąd uznał, że sytuacje nie są relewantnie podobne.
P.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Brak podstaw prawnych do oprocentowania nadpłaty powstałej wskutek zastosowania się do interpretacji podatkowej, która następnie została uchylona. • Przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące oprocentowania nadpłat mają charakter zamknięty i nie pozwalają na wykładnię rozszerzającą ani analogię. • Indywidualna interpretacja podatkowa nie jest aktem władczym i nie wywołuje skutków porównywalnych z decyzją podatkową. • Zasada nieszkodzenia (art. 14k § 1 O.p.) musi być wykładana ściśle z uwzględnieniem przepisów ją regulujących, które nie przewidują oprocentowania nadpłat w analizowanej sytuacji.
Godne uwagi sformułowania
brak jest podstaw prawnych do oprocentowania nadpłaty podatku, która powstała wskutek zastosowania się do interpretacji podatkowej, która następnie została uchylona • wykładnia rozszerzająca przepisów O.p., które dotyczą nadpłaty i jej oprocentowania nie jest dopuszczalna i byłaby niezgodna z zasadą racjonalności ustawodawcy • katalog zamknięty sytuacji, do których się odnoszą [przepisy art. 78 O.p.], tak jak jest w omawianym przypadku • nie można zaaprobować argumentów Skarżącej, dążących do przyznania jej oprocentowania nadpłat w drodze analogicznego stosowania postanowień art. 78 § 3 pkt 1 O.p. • indywidualna interpretacja przepisów prawa podatkowego nie wywołuje dla podatnika skutków porównywalnych z decyzją podatkową • uwzględnienie stanowiska Skarżącej prowadziłoby nie tyle do zastosowania w drodze analogii przepisu art. 78 § 3 pkt 1 w zw. z art. 14k § 1 O.p. do ustalonego w sprawie stanu faktycznego, a do przyjęcia zupełnie odmiennej treści i znaczenia tego przepisu od uchwalonego przez ustawodawcę. Akceptacja stanowiska Skarżącej doprowadziłaby więc w istocie do wykreowania nowej instytucji prawnej, co nie stanowiłoby stosowania prawa, lecz miało charakter prawotwórczy.
Skład orzekający
Joanna Wojciechowska
przewodniczący
Jolanta Kwiecińska
sprawozdawca
Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących oprocentowania nadpłat, w szczególności w kontekście zastosowania się do uchylonej interpretacji indywidualnej. Potwierdzenie, że przepisy te mają charakter zamknięty i nie podlegają wykładni rozszerzającej ani analogii."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia interpretacji indywidualnej. Nie dotyczy sytuacji, gdy nadpłata powstała w wyniku innych zdarzeń wymienionych w art. 78 O.p.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla podatników - czy przysługuje im oprocentowanie nadpłaty, gdy działali zgodnie z interpretacją, która okazała się błędna. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy Ordynacji podatkowej i zasadę nieszkodzenia.
“Czy należą Ci się odsetki od nadpłaty VAT, jeśli działałeś zgodnie z interpretacją, która została później uchylona?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.