I SA/Sz 632/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący R.P. zwrócił się do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o umorzenie należności z tytułu składek, argumentując trudną sytuacją finansową firmy, problemami z płatnościami od kontrahentów oraz osobistymi problemami zdrowotnymi i rodzinnymi. ZUS odmówił umorzenia, wskazując na brak spełnienia przesłanek określonych w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych oraz w rozporządzeniu wykonawczym. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając organowi naruszenie przepisów proceduralnych, w tym brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, uniemożliwienie wglądu do akt oraz błędne rozpatrzenie wniosku. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę, stwierdził, że akta sprawy przekazane przez ZUS były niekompletne i nie zawierały dowodów, na które powoływał się organ w uzasadnieniu swoich decyzji. Sąd uznał, że naruszenie przepisów proceduralnych, w szczególności art. 7, 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 54 § 2 P.p.s.a. i art. 133 § 1 P.p.s.a., miało istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję ZUS oraz poprzedzającą ją decyzję, nakazując organowi ponowne przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem wskazanych uchybień, w tym zapewnienie stronie czynnego udziału i kompletności akt.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWażność zasady praworządności i obowiązku organów administracji publicznej do kompletowania akt sprawy oraz zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. Podkreśla znaczenie prawidłowego dokumentowania ustaleń faktycznych.
Dotyczy głównie kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia o umorzeniu składek.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zebrał i udokumentował materiał dowodowy w sprawie o umorzenie należności z tytułu składek?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie zebrał i nie udokumentował materiału dowodowego w sposób należyty, co uniemożliwiło weryfikację ustaleń faktycznych i poprawność subsumpcji.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził brak w aktach sprawy dowodów, na które powoływał się organ w uzasadnieniu decyzji, co narusza obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.).
Czy strona miała zapewniony czynny udział w postępowaniu administracyjnym, w tym możliwość zapoznania się z kompletnym materiałem dowodowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, strona nie miała zapewnionego czynnego udziału, a organ utrudniał jej zapoznanie się z aktami sprawy.
Uzasadnienie
Sąd zauważył brak w aktach sprawy dokumentów potwierdzających realizację przez organ prawa strony do zapoznania się z materiałem dowodowym, co narusza zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 K.p.a.).
Czy organ prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego dotyczące umorzenia należności z tytułu składek?
Odpowiedź sądu
Sąd nie ocenił merytorycznie zastosowania prawa materialnego z powodu wadliwości postępowania, ale uchylił decyzje organów obu instancji.
Uzasadnienie
Wadliwość postępowania proceduralnego była na tyle istotna, że uniemożliwiła sądowi ocenę prawidłowości zastosowania prawa materialnego.
Przepisy (21)
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.s.u.s. art. 28 § 2
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 28 § 3
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 28 § 3a
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 32
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 83 § 1
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne art. 3 § 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów proceduralnych przez ZUS, w tym art. 7, 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 54 § 2 P.p.s.a. i art. 133 § 1 P.p.s.a. • Brak kompletnych akt sprawy i dowodów, na które powoływał się organ. • Utrudnianie stronie czynnego udziału w postępowaniu i zapoznania się z aktami.
Godne uwagi sformułowania
brak należytego udokumentowania w aktach sprawy zasadniczych dla rozstrzygnięcia ustaleń faktycznych i w konsekwencji braku możliwości weryfikacji poprawności tych ustaleń • nie jest rolą sądu poszukiwanie dokumentów będących podstawą rozstrzygnięcia organu lub też, orzekanie w oparciu o materiał dowodowy, który nie został sądowi administracyjnemu przedstawiony • zasada sprawiedliwości społecznej i równości obywateli wobec prawa nie pozwala mu na wydanie decyzji o umorzeniu należności Wnioskodawcy
Skład orzekający
Jolanta Kwiecińska
przewodniczący sprawozdawca
Bolesław Stachura
sędzia
Joanna Wojciechowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ważność zasady praworządności i obowiązku organów administracji publicznej do kompletowania akt sprawy oraz zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. Podkreśla znaczenie prawidłowego dokumentowania ustaleń faktycznych."
Ograniczenia: Dotyczy głównie kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia o umorzeniu składek.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytoryczne argumenty strony mogłyby być słabsze. Podkreśla znaczenie praw strony do informacji i udziału.
“ZUS odmówił umorzenia składek, ale sąd uchylił decyzję. Dlaczego? Bo zabrakło akt!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.