I SA/SZ 489/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2022-10-13
NSApodatkoweWysokawsa
przywrócenie terminuodwołaniedoręczenieOrdynacja podatkowabrak winynależyta starannośćmarynarzpostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę podatnika na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uznając brak winy podatnika w uchybieniu terminu za nieuprawdopodobniony.

Podatnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, argumentując trudnościami związanymi z pracą na statku i późniejszym powrotem do kraju. Organ podatkowy odmówił przywrócenia terminu, uznając brak winy podatnika za nieuprawdopodobniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę podatnika, podzielając stanowisko organu i podkreślając, że prawidłowość doręczenia decyzji nie może być kwestionowana w postępowaniu o przywrócenie terminu, a sam podatnik nie wykazał należytej staranności w monitorowaniu postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi T. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego. Podatnik, pracujący jako marynarz, twierdził, że nie mógł zapoznać się z decyzją organu I instancji z powodu pracy na statku i późniejszego powrotu do Polski, co uniemożliwiło mu złożenie odwołania w terminie. Organ podatkowy uznał, że podatnik nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu, wskazując na prawidłowe doręczenie decyzji pełnoletniemu domownikowi oraz na brak należytej staranności podatnika w kontakcie z pełnomocnikiem i monitorowaniu postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu. Sąd podkreślił, że instytucja przywrócenia terminu ma zastosowanie jedynie w przypadku stwierdzenia uchybienia terminu, a prawidłowość doręczenia decyzji nie może być kwestionowana w tym postępowaniu. Sąd uznał, że podatnik nie wykazał wystarczająco, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, a jego tłumaczenia dotyczące pracy na statku, pobytu w hotelu i w N. nie były wystarczające do uprawdopodobnienia braku winy, zwłaszcza w kontekście ustanowienia pełnomocnika i możliwości kontaktu z nim. Sąd stwierdził, że podatnik nie dołożył należytej staranności w celu dochowania terminu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, samo przebywanie za granicą i trudności komunikacyjne nie są wystarczające do przywrócenia terminu, jeśli podatnik nie wykazał należytej staranności w celu dochowania terminu i nie uprawdopodobnił braku swojej winy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że podatnik nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, ponieważ nie wykazał należytej staranności w monitorowaniu postępowania i kontakcie z pełnomocnikiem, a jego tłumaczenia dotyczące pracy na statku i pobytu za granicą nie były wystarczające do usprawiedliwienia niedochowania terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

O.p. art. 162 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 162 § 2

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

O.p. art. 163

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 216

Ordynacja podatkowa

ustawa o Covid-19 art. 15 zzzzzn2 § 1

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

ustawa o Covid-19 art. 15 zzzzzn2 § 2

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 120

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 106 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 180

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argumenty podatnika dotyczące niemożności zapoznania się z decyzją z powodu pracy na statku i późniejszego powrotu do kraju, które miały uzasadniać brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.

Godne uwagi sformułowania

uprawdopodobnienie braku swojej winy w spowodowaniu przekroczenia terminu nie można skutecznie kwestionować prawidłowości doręczenia decyzji w postępowaniu w przedmiocie przywrócenia terminu należyta staranność przeszkoda nie do przezwyciężenia

Skład orzekający

Jolanta Kwiecińska

przewodniczący sprawozdawca

Bolesław Stachura

sędzia

Joanna Wojciechowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu w postępowaniu podatkowym, w szczególności w kontekście pracy za granicą, braku winy i należytej staranności, a także kwestii prawidłowości doręczeń."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika pracującego na statku i jego tłumaczeń dotyczących braku możliwości zapoznania się z decyzją. Kluczowe jest wykazanie braku winy i należytej staranności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne problemy podatników pracujących za granicą z dochowaniem terminów administracyjnych i podkreśla znaczenie należytej staranności oraz prawidłowego doręczenia korespondencji.

Praca na statku uniemożliwiła terminowe odwołanie? Sąd wyjaśnia, kiedy można liczyć na przywrócenie terminu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Sz 489/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-10-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Bolesław Stachura
Joanna Wojciechowska
Jolanta Kwiecińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 162 § 1, art. 120, art, 121 § 1, art. 122, art. 180, art. 187, art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 119 pkt 3, art. 120, art. 106 § 3, art. 162 § 1, art. 162 § 2,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Bolesław Stachura Sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 13 października 2022 r. sprawy ze skargi T. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddalono skargę.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 10 czerwca 2022 r., nr 3201-IOD2.4132.30.2022.2; 3201-IOD2.4132.65.2022 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie odmówił T. P. (dalej: "Podatnik" lub "Skarżący") przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Szczecinie z 25 marca 2022 r., nr 3215-SEW-1.4132.50.2022 w przedmiocie odmowy ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ podatkowy wskazał art. 162 § 1 i § 2 w zw. art. 163 oraz art. 216 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2021.1540 j.t. ze zm.; dalej: "O.p.").
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, pismem
z 29 kwietnia 2022 r. Podatnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji organu I instancji. We wniosku wskazano, że decyzja
nie mogła być trafnie przekazana do wiadomości Podatnika z uwagi na wykonywaną przez niego pracę najemną na pokładzie statku [...]. Podatnik wyjaśniał,
że ze statku zszedł 6 kwietnia 2022 r. (na potwierdzenie przedłożył kserokopię dwóch stron Książeczki Marynarskiej). Następnie jeden dzień Podatnik musiał zostać w hotelu z uwagi na wykonywanie testu PCR, zaś kolejne dni spędził w N. załatwiając prywatne sprawy. Podatnik wskazał, że do Polski wrócił 24 kwietnia 2022 r. i dopiero
po powrocie do miejsca swojego zamieszkania zapoznał się z treścią ww. decyzji.
Z wniosku wynika też, że z uwagi na wykonywany zawód marynarza, kontakt
z Podatnikiem jest niejednokrotnie utrudniony. Przyczyną są ograniczenia związane
z łączem internetowym oraz problemy z niesprawnym telefonem komórkowym, które również zaistniały w późniejszym czasie.
Organ podatkowy w uzasadnieniu skarżonego postanowienia wskazał na przepisy prawa mające znaczenie dla rozstrzygnięcia, tj. art. 162 § 1 i § 2
oraz art. 163 § 1 i § 2 O.p. Na podstawie przeprowadzonej analizy stanu prawnego organ stwierdził, że dla przywrócenia terminu zainteresowany musi spełnić łącznie cztery przesłanki: złożyć wniosek o przywrócenie terminu i wskazać przyczyny niedochowania terminu, uprawdopodobnić brak swojej winy w spowodowaniu przekroczenia terminu, dochować 7-dniowego terminu do wniesienia tego wniosku, który to termin zaczyna biec od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, dopełnić czynności, dla której był określony termin (złożenie odwołania).
W dalszej kolejności organ rozwinął argumentację związaną z uprawdopodobnieniem przyczyny naruszenia terminu. Podkreślił,
że uprawdopodobnienie powinno przy tym dotyczyć nie tyle zaistnienia zdarzenia, które ma uzasadniać przywrócenie terminu, ile braku możliwości uniknięcia jego skutków. Zdaniem organu osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swej winy w uchybieniu terminowi, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda w dokonaniu określonej czynności
(w tym przypadku wniesienia odwołania) była od niej niezależna i istniała cały czas
aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu.
Przenoszą powyższe na grunt sprawy organ zwrócił uwagę, że zarówno: wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania z 29 kwietnia 2022 r.,
jak i odwołanie, które sporządził Podatnik w tej samej dacie, nadano w placówce pocztowej 29 kwietnia 2022 r., tj. już po upływie 14 dni od dnia doręczenia decyzji organu I instancji. Oba pisma do organu I instancji wpłynęły 4 maja 2022 r. Natomiast decyzję z 25 marca 2022 r. operator pocztowy doręczył 30 marca 2022 r. pełnoletniemu domownikowi - K. W.. Tym samym bieg 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się 31 marca 2022 r. i upłynął z końcem
13 kwietnia 2022 r.
Organ podatkowy podkreślił, że postanowieniem 8 czerwca 2022 r., nr 3201-IOD2.4132.31.2021.3; 3201-IOD2.4132.66.2022, stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji (kwestia ta stanowi przedmiot rozpoznania w odrębnej sprawie przed tut. sądem administracyjnym – uwaga Sądu).
Podatnik zwrócił we wniosku uwagę, że dopiero 24 kwietnia 2022 r., kiedy powrócił po zakończeniu pracy na statku do miejsca swojego zamieszkania w Polsce, zapoznał się z treścią decyzji organu I instancji.
Organ podatkowy po analizie uzasadnienia wniosku i materiału dowodowego sprawy stwierdził, że Podatnik nie spełnił łącznie wszystkich czterech obligatoryjnych przesłanek, zawartych w art. 162 O.p. Podatnik nie wypełnił warunków związanych z uprawdopodobnieniem wniosku. W tym zakresie organ podatkowy przedstawił teoretyczne wyjaśnienie istoty uprawdopodobnienia i jego znaczenia dla postępowania o przywrócenie terminu do dokonania czynności przed organem podatkowym.
Organ podkreślił, że Podatnik zwracał uwagę na specyfikę wykonywanej przez siebie pracy i ograniczenia związane z łączem internetowym oraz kłopoty z telefonem komórkowym, co uniemożliwiło mu zapoznanie się z decyzją organu I instancji.
W tym zakresie organ powołał przepisy art. 145, art. 148 i art. 149 O.p.
Zdaniem organu podatkowego w toku prowadzonego postępowania podatkowego przesyłano Podatnikowi skutecznie, za pośrednictwem poczty, wszelką korespondencję (w aktach znajduje się m.in. zwrotne potwierdzenie doręczenia trzech pism). Organ kierował korespondencję prawidłowo do ustanowionego przez Podatnika pełnomocnika – J. P., na adres do doręczeń, który sama pełnomocnik wskazała na formularzu PPO-1, tj. na pełnomocnictwie ogólnym. Pełnomocnik nie zgłaszała przy tym jakichkolwiek problemów w kwestii doręczania tych pism.
Organ podkreślił, że w aktach postępowania podatkowego znajduje się zwrotne potwierdzenie doręczenia, z którego wynika, że decyzję z 25 marca 2022 r., operator pocztowy doręczył 30 marca 2022 r. pełnoletniemu domownikowi - K. W.. W tych okolicznościach uznano, że decyzja została doręczona w trybie doręczenia zastępczego. Zdaniem organu pełnomocnik Podatnika wykazał bierną postawę,
choć z treścią decyzji mógł się zapoznać i działać w imieniu Podatnika, zgodnie z treścią udzielonego pełnomocnictwa.
Organ uznał, że argument wniosku, iż odebrana decyzja nie mogła być trafnie przekazana do wiadomości Podatnika i do dnia powrotu do Polski nie miał Podatnik możliwości się z nią zapoznać, a także złożyć odwołania, nie są przekonujące. Ponadto organ stwierdził, że nie wykazano, aby zwrotne potwierdzenie doręczenia, które znajduje się w aktach sprawy podatkowej, było niezgodne ze stanem rzeczywistym. Tym samym nie podważono skutecznie faktu prawidłowego doręczenia decyzji organu
I instancji.
Końcowo organ podatkowy odniósł się do regulacją w art. 15zzzzzn2 ustawy
z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.1842 ze zm.; dalej: "ustawa o Covid-19"). W odniesieniu do powołanej regulacji wyjaśnił, że w przypadku Podatnika, organ podatkowy nie był zobligowany do zawiadamiania o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, ponieważ Podatnik złożył go sam, z własnej inicjatywy (działając przez pełnomocnika).
Zdaniem organu podatkowego nie uprawdopodobniono zaistnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, które wskazywałyby na brak winy Podatnika w uchybieniu terminowi do złożenia tego środka zaskarżenia.
Podatnik zaskarżył ww. postanowienie skargą wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnosząc o uchylenie w całości postanowienia organu podatkowego z 10 czerwca 2022 r., a także o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania oraz kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych,
w tym opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Ponadto na podstawie art 106 § 3 P.p.s.a. Skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z kserokopii książeczki żeglarskiej z danymi jej posiadacza oraz potwierdzeniem zamustrowania na statku
w okresie od 3 marca 2022 r. do 6 kwietnia 2022 r.
Zaskarżonemu postanowieniu Skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 162 § 1 O.p. poprzez nieprzywrócenie terminu do wniesienia odwołania pomimo uprawdopodobnienia, iż uchybienie nastąpiło z przyczyn niezależnych od Skarżącego oraz pełnomocnika;
2) art. 120, art, 121 § 1, art. 122 O.p. poprzez podjęcie przez organy podatkowe działań niezgodnych z przepisami prawa, stosowanie wykładni przepisów prawa krzywdzącej dla Skarżącego, łamanie zasady słuszności i sprawiedliwości podatkowej oraz zasady nakazującej orzekanie w razie wątpliwości na korzyść podatnika (in dubio pro tributario);
3) art 180 w zw. z art. 187 oraz w zw. z art. 191 O.p. poprzez:
- nieuwzględnienie, jako dowodu w sprawie wyjaśnień przedstawionych przez Skarżącego w toku prowadzonego postępowania;
- wyprowadzenie nielogicznych wniosków przez organy podatkowe na skutek pseudointerpretacji przepisów prawa dokonanej na podstawie własnej oceny i uznania organów;
- niewyczerpujące i nierzetelne rozpatrzenie całego materiału dowodowego przedstawionego przez Podatnika, w tym wydanie postanowienia przez organ podatkowy przed wyjaśnieniem wszystkich istotnych okoliczności w sprawie;
- dokonanie przez organy podatkowe oceny dowodów w sposób dowolny, nielogiczny, nierzetelny i niespójny.
W uzasadnieniu skargi jej zarzuty zostały uszczegółowione. Skarżący podtrzymał twierdzenie, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu
I instancji nastąpiło bez jego winy, co powoduje, że w sprawie istnieją przesłanki do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2022.329 t.j.; dalej: "P.p.s.a."), sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.
Na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. - zgodnie z którym: "Sąd może z urzędu
lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli
jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie" - sąd postanowił dopuścić dowód z książeczki żeglarskiej z potwierdzeniem zamustrowania na statku w okresie od 2 marca 2022 r.
do 6 kwietnia 2022 r.
Sąd wskazuje zatem, że stosownie do art. 162 § 1 O.p. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której
był określony termin (art. 162 § 2 O.p.).
W rozpoznawanej sprawie organ uznał, wbrew twierdzeniom Skarżącego,
że Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania
w prawidłowym terminie i rozpatrzył wniosek merytorycznie. W tym zakresie organ powołał przepis art. 15 zzzzzn2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.1842 ze zm.) jak i wprost wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia – "w konsekwencji uznaję, że nie uprawdopodobnił Pan zaistnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, które wskazywałyby na brak Pana winy w uchybieniu terminowi do złożenia tego środka zaskarżenia" (str. 6 zaskarżonego postanowienia).
Sąd nie kwestionuje ustaleń organu w tym zakresie, tj. zachowania terminu
do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, i dodatkowo zwraca uwagę, że przepis art. 15 zzzzzn2 ust. 1 i 2 powyższej ustawy z dnia 2 marca 2020 r., dodany ustawą z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2020.2255 ze zm.), który wszedł w życie 16 grudnia 2020 r. (art. 10), stanowił dodatkową ochronę prawną dla stron w postępowaniu administracyjnym w przypadku niedochowania przez nie określonych terminów. Statuował bowiem obowiązek organów administracji publicznej zawiadamiania stron
o uchybieniu terminu i wyznaczenia terminu 30 dni od dnia doręczenia ww. informacji na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. W rozpoznawanej sprawie Skarżący uchybił ww. terminowi, o przywrócenie którego wnosi, w okresie obowiązywania stanu epidemii.
Sąd zauważa, że w uzasadnieniu zarzutów skargi Skarżący nie kwestionował
w istocie prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej, którą organ I instancji przesłał za pośrednictwem operatora pocztowego, na adres ustanowionego w sprawie pełnomocnika ogólnego, tj. do J. P., ul. [...], [...]. Sąd wskazuje, że zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru przesyłki, która zawierała
tę decyzję, operator pocztowy doręczył 30 marca 2022 r. korespondencję pełnoletniemu domownikowi - K. W.. Tym samym bieg 14-dniowego terminu
do wniesienia odwołania rozpoczął się 31 marca 2022 r. i upłynął z końcem 13 kwietnia 2022 r. Sąd wskazuje ponadto, że organ postanowieniem 8 czerwca 2022 r., nr 3201-IOD2.4132.31.2021.3; 3201-IOD2.4132.66.2022, stwierdził uchybienie terminowi
do wniesienia odwołania od ww. decyzji organu I instancji (kwestia ta stanowi przedmiot rozpoznania w odrębnej sprawie przed tut. sądem administracyjnym – uwaga Sądu). Sąd zauważa, że twierdzenia Skarżącego odnoszą się de facto do braku możliwości zapoznania się z treścią tej decyzji do 24 kwietnia 2022 r., kiedy to Skarżący wrócił
do polski po wcześniejszym służbowym pobycie na statku i prywatnym pobycie
na terenie N. .
Sąd zauważa jednakże, że w pełni podziela stanowisko zawarte m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 stycznia 2022 r., I FSK 1353/18, zgodnie
z którym zagadnienie prawidłowości doręczenia decyzji organu I instancji nie może być oceniane dwukrotnie, raz na potrzeby stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania i ponownie przy rozpatrywaniu wniosku o przywrócenie terminu
do dokonania czynności w postępowaniu podatkowym. W postępowaniu w przedmiocie przywrócenia terminu nie można skutecznie kwestionować prawidłowości doręczenia decyzji. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest warunkiem wstępnym dla rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Instytucja przywrócenia terminu została przewidziana do takich sytuacji,
w których już doszło do uchybienia terminu. Wyniki prowadzonego z urzędu badania prawidłowości doręczenia decyzji stanowią o dochowaniu lub przekroczeniu terminu,
co w tym ostatnim przypadku musi skutkować stwierdzeniem uchybienia terminu
do wniesienia odwołania. Natomiast inną sprawą jest dalsze procedowanie nad wnioskiem o przywrócenie terminu z punktu widzenia oceny braku zawinienia
w uchybieniu terminu, oczywiście przy spełnieniu wymogów formalnych oraz zachowaniu właściwego czasu jego złożenia (por. m.in. wyrok NSA z 8 sierpnia 2012 r., I FSK 1443/11). Dlatego przy ocenie prawidłowości odmowy przywrócenia terminu
do wniesienia odwołania badaniu podlega właśnie kwestia uprawdopodobnienia przez stronę braku winy w uchybieniu terminowi. Nieskuteczne doręczenie decyzji nie może stanowić podstawy wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wniosek ten opiera się bowiem na założeniu, że decyzja, od której wniesiono odwołanie została skutecznie doręczona i że nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Prawidłowość doręczenia ww. decyzji podatkowej została rozpatrzona przez organ w zaskarżonym do WSA w Szczecinie postanowieniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z 8 czerwca 2022 r., nr 3201-IOD2.4132.31.2022.3; 3201-IOD2.4132.66.2022 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Szczecinie z 25 marca 2022 r., nr 3215-SEW-1.4132.50.2022
w przedmiocie odmowy ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2022 r. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem
z 13 października 2022 r., I SA/Sz 490/22 oddalił skargę Skarżącego na powyższe postanowienie.
We wniosku o przywrócenie terminu należy zatem uprawdopodobnić brak winy wnioskującego w uchybieniu terminu. Przyczyna uchybienia, wskazana przez wnioskodawcę, każdorazowo winna być poddana ocenie organu podatkowego.
O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie go stało się niemożliwe z powodu przeszkody
nie do przezwyciężenia. Taką przeszkodą może być siła wyższa, np. powódź, odcięcie od świata na skutek ataku ostrej zimy oraz niektóre zdarzenia losowe, np. przerwy
w komunikacji, poważny wypadek samochodowy, związany z hospitalizowaniem
w ostatnich dniach upływu terminu itp. Jakiekolwiek niedbalstwo zainteresowanego
w zasadzie dyskwalifikuje możliwość przywrócenia terminu. Zauważyć należy,
że uprawdopodobniając brak winy w uchybieniu terminowi, osoba zainteresowana musi wskazywać na takie okoliczności, które spowodowały uchybienie terminu dotyczące jednak tylko tego okresu, w którym miała być dokonana czynność procesowa.
Przy ocenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania danej czynności istotne jest rozróżnienie samej przeszkody od okoliczności wskazujących na brak po stronie wnioskodawcy winy w uchybieniu terminowi, tj. okoliczności, które świadczą o tym,
że wnioskodawca dołożył należytej staranności, aby mimo zaistnienia danej przeszkody dokonać czynności w stosownym terminie. Warunek braku zawinienia w uchybieniu terminu jako konieczną przesłankę do ewentualnego przywrócenia terminu należy oceniać w kategoriach zachowania przez zainteresowanego reguł starannego działania (zob. P. Pietrasz, w: Ordynacja podatkowa. Komentarz aktualizowany, red. L. Etel, LEX/el. 2021, art. 162 i wskazane tam orzecznictwo).
Jak wynika z powyższych rozważań, przywrócenie terminu nie jest możliwe,
gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Strona postępowania podatkowego powinna bowiem należycie dbać o swoje interesy, co podlega ocenie przez pryzmat obiektywnego miernika staranności. Podstawą do przywrócenia terminu może być tylko taka okoliczność, której osoba należycie dbająca o swoje interesy
nie mogła przewidzieć i zapobiec. Przewidziane w przepisach o doręczeniach gwarancje procesowe m.in. dla stron postępowania podatkowego nie mogą być postrzegane jako instrument pozwalający na odraczanie bądź zawieszanie działań organów. Niedochowanie staranności w zachowaniu środków skutecznej komunikacji zawsze będzie obciążać stronę (por. wyrok NSA z 8 grudnia 2021 r., III FSK 4487/21).
Braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania Skarżący upatruje
w tym, że ww. decyzja, nie mogła być trafnie przekazana do wiadomości Skarżącego
z uwagi na wykonywaną przez niego pracę najemną na pokładzie statku [...]. Skarżący wyjaśniał, że ze statku zszedł 6 kwietnia 2022 r. (na potwierdzenie przedłożył kartę Książeczki Marynarskiej). Następnie jeden dzień musiał zostać w hotelu z uwagi na wykonywanie testu PCR, zaś kolejne dni Skarżący spędził w N.
przy załatwianiu prywatnych spraw. Skarżący wskazał, że do Polski wrócił 24 kwietnia 2022 r. i dopiero po powrocie do miejsca swojego zamieszkania zapoznał się z treścią decyzji. Z wniosku wynika też, że z uwagi na wykonywany zawód marynarza, kontakt
ze Skarżącym jest niejednokrotnie utrudniony a przyczyną takiego stanu rzeczy
są ograniczenia związane z łączem internetowym oraz problemy z niesprawnym telefonem komórkowym, które również zaistniały w późniejszym czasie.
W ocenie sądu jest to za mało, jak słusznie uznał organ, aby w rozpoznawanej sprawie uprawdopodobnić brak winy – w powyższym rozumieniu - Skarżącego
w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Poza sporem jest, że Skarżący ustanowił pełnomocnika ogólnego i wskazany został adres do doręczeń, na który organ wysłał korespondencję w sprawie. Nie jest również sporna, podawana przez organ
w zaskarżonym postanowieniu, okoliczność doręczania korespondencji na ten sam adres w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji, od której Skarżący wniósł odwołanie wraz z wnioskiem o przywróceniem terminu do jego wniesienia
w rozpoznawanej sprawie, jak również w innych postępowaniach prowadzonych względem Skarżącego.
Jak wynika z powyższych oświadczeń Skarżącego wskazuje on,
że pełnomocniczka (J. P.) nie przekazała adresatowi przesyłki od organu,
albowiem nie było to możliwe w czasie zaokrętowania Skarżącego na pokładzie statku [...], z którego Skarżący zszedł 6 kwietnia 2022 r. zaś ww. przesyłka zawierająca decyzje podatkową doręczona została pełnomocnikowi Skarżącego dnia
30 marca 2022 r. Skarżący wskazał, że kontakt ze Skarżącym w czasie pobytu
na statku jest niejednokrotnie utrudniony a przyczyną takiego stanu rzeczy
są ograniczenia związane z łączem internetowym oraz problemy z niesprawnym telefonem komórkowym. Jednocześnie jednak Skarżący wskazuje, że statek opuścił dnia 6 kwietnia 2022 r. i po jednym dniu pobytu w hotelu z uwagi na wykonywanie testu PCR, udał się do N. gdzie przebywał w celach prywatnych do 24 kwietnia
2022 r. Skarżący wskazał, że do Polski wrócił 24 kwietnia 2022 r. i dopiero wówczas zapoznał się z treścią decyzji.
Sąd zauważa, że Skarżący de facto pomija natomiast milczeniem kwestię przyczyn braku przekazania Skarżącemu ww. przesyłki już po dacie opuszczenia statku i przebyciu obowiązkowego testu PCR, przy czym zejście ze statku miało miejsce dnia
6 kwietnia 2022 r. zaś ww. test miał miejsce bezpośrednio po opuszczeniu statku. Skarżący wskazuje jedynie na jednodniowy pobyt w hotelu w celu wykonania
ww. testów, jednakże nie uprawdopodabnia braku możliwości zapoznania
się z ww. decyzją aż do dnia 24 kwietnia 2022 r. Skarżący wskazuje co prawda
na problemy z niesprawnym telefonem komórkowym, które również zaistniały
w późniejszym czasie, jednak twierdzenia te są ogólne i pozostają gołosłowne. Skarżący nie wskazuje przy tym jakie to okoliczności uniemożliwiły mu kontakt
z ww. pełnomocnikiem w jakikolwiek inny sposób.
W powyżej wskazanych okolicznościach prawnych nie można bowiem uznać,
że samo przebywanie Skarżącego na terenie N. w celach prywatnych może uzasadniać brak winy Skarżącego w uchybieniu ww. terminowi do wniesienia odwołania. Skarżący w toku postępowania kwestii tej w istocie nie wyjaśnia zaś podnoszona przez Skarżącego okoliczność niesprawności telefonu pozostaje całkowicie gołosłowna. Dodatkowo Skarżący nie wykazał aby w tym czasie, nawet zakładając problemy ze sprawnością aparatu telefonicznego należącego
do Skarżącego, podjął jakiekolwiek działania w celu monitorowania wszczętego na jego wniosek postępowania podatkowego zakończonego ww. decyzją Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Szczecinie z 25 marca 2022 r., nr 3215-SEW-1.4132.50.2022 w przedmiocie odmowy ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych jak i podjął jakiekolwiek próby odwołania od ww. decyzji.
A zatem Skarżący nie wyjaśnił w istocie, z jakich powodów nie otrzymał
od J. P. ww. decyzji przed powrotem do miejsca zamieszkania i co się stało, że Skarżący dowiedział się o jej treści dopiero po powrocie z N. do miejsca zamieszkania.
Stąd, w ocenie Sądu, ww. okoliczności powoływane przez Skarżącego
nie uprawdopodabniają braku winy Skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. Sąd podkreśla, że nie ma również jakiejkolwiek wiedzy o tym, w jaki sposób Skarżący monitorował doręczanie korespondencji urzędowej. W ocenie sądu obowiązek taki spoczywał na Skarżącym.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, zasadnie zatem Organ uznał,
że argument wniosku, iż odebrana decyzja nie mogła być przekazana do wiadomości Skarżącego i do dnia powrotu do Polski nie miał on możliwości się z nią zapoznać,
a także złożyć odwołania, nie są przekonujące.
W tej sytuacji sąd uznał, że zasadne okazało się stanowisko Organu, który przyjął, że w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Szczecinie z 25 marca 2022 r., nr 3215-SEW-1.4132.50.2022
w przedmiocie odmowy ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych nastąpiło bez jego winy. Sąd bowiem ponownie podkreśla, że przy ocenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania danej czynności istotne jest rozróżnienie samej przeszkody od okoliczności wskazujących na brak po stronie wnioskodawcy winy w uchybieniu terminowi, tj. okoliczności, które świadczą o tym, że wnioskodawca dołożył należytej staranności, aby mimo zaistnienia danej przeszkody dokonać czynności w stosownym terminie.
Sąd uznał tym samym, że niezasadne okazały się zarzuty skargi w zakresie naruszenia przez organ przepisów art. 162 § 1 O.p. (poprzez nieprzywrócenie terminu do wniesienia odwołania pomimo uprawdopodobnienia, iż uchybienie nastąpiło
z przyczyn niezależnych od Skarżącego oraz pełnomocnika) jak i art. 120, art, 121 § 1, art. 122 O.p., art. 180 w zw. z art. 187 oraz w zw. z art. 191 O.p.
Sąd wskazuje bowiem, że zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 122 O.p. oraz zasada zupełności postępowania dowodowego zawarta art. 187 O.p. nakładają
na organ administracji publicznej prowadzący postępowanie obowiązek ustalenia stanu faktycznego na podstawie całościowo zebranego materiału dowodowego. Przy czym, zgodnie z art. 180 § 1 O.p., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Jak stanowi art. 191 O.p., wyłącznie w przypadku zebrania przez organ i rozpatrzenia całości materiału dowodowego możliwa jest prawidłowa ocena sprawy oraz prawidłowe rozstrzygnięcie
o prawach strony. Stosownie zaś do art. 121 § 1 O.p., postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
Jak z kolei stanowi art. 120 O.p. organy działają na podstawie przepisów prawa.
Sąd ponownie wskazuje, że to we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić brak winy wnioskującego w uchybieniu terminu. Przyczyna uchybienia, wskazana przez wnioskodawcę, każdorazowo winna być poddana ocenie organu podatkowego.
W ocenie składu orzekającego w sprawie, organ w rozpoznawanej sprawie sprostał wskazanym wymogom, nie naruszając żadnego z przywołanych przepisów postępowania. Organ, mając na uwadze charakter postępowania w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, zgromadził bowiem materiał dowodowy w zakresie pozwalającym na zrekonstruowanie stanu faktycznego niezbędnego
dla przeprowadzenia prawidłowego procesu subsumcji i ocenił ten materiał, zgodnie
z zasadą swobodnej, a nie dowolnej oceny tych dowodów. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy wskazał podstawy prawne i faktyczne poczynionych ustaleń. Dowody z dokumentów nie były przy tym kwestionowane, w tym w zakresie dotyczącym prawidłowości i daty doręczenia ww. decyzji jak i terminu wniesienia od niej odwołania, fakt wykonywania przez Skarżącego pracy na statku i poddania się ww. testowi, fakt przebywania Skarżącego na terenie N. .
Zatem, w kontrolowanym postępowaniu nie można dopatrzyć się zarzucanego
w skardze naruszenia przepisów procesowych mających istotny wpływ na wynik sprawy, w tym wskazanych w zarzutach skargi. Tym samym niezasadne okazały
się zarzuty skargi w ww. zakresie jak i w odniesieniu do naruszenia przez organ
art. 162 § 1 O.p.
Odnosząc się z kolei do art. 2a O.p. wyrażona w nim zasadna "in dubio pro tributario" nie znajduje zastosowania w rozpoznawanej sprawie, albowiem wykładnia przepisów prawa, która stanowiły podstawę wydania zaskarżonego postanowienia,
nie pozostawia rzeczywistych, uzasadnionych wątpliwości. Mając na uwadze powyżej przedstawione okoliczności faktyczne i prawne Sąd uznał, że organ nie uchybił
ani przepisom prawa materialnego, ani procesowego w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonego orzeczenia z obrotu prawnego przez Sąd.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.
Orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI