I SA/Sz 486/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2019-10-24
NSAAdministracyjneŚredniawsa
postępowanie egzekucyjnezarzuty egzekucyjnedoręczenie zastępczeterminykodeks postępowania administracyjnegoustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjisądy administracyjneskarżącyorgan egzekucyjnytytuł wykonawczy

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów egzekucyjnych, uznając, że zarzuty zostały wniesione po terminie.

Skarżący J. L. wniósł zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego, kwestionując skuteczność doręczeń tytułów wykonawczych. Organ egzekucyjny odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że terminy na wniesienie zarzutów upłynęły. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił częściowo postanowienie, uznając zarzuty dotyczące późniejszych tytułów za zasadne ze względu na zmianę adresu, ale utrzymał odmowę w mocy dla starszych tytułów. WSA w Szczecinie oddalił skargę, stwierdzając, że doręczenia starszych tytułów wykonawczych były skuteczne, a zarzuty wniesiono po terminie.

Sprawa dotyczyła skargi J. L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy odmowę wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym części tytułów wykonawczych. Organ egzekucyjny odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia zarzutów, ponieważ odpisy tytułów wykonawczych zostały mu skutecznie doręczone w trybie zastępczym (art. 44 k.p.a.) na adres, który organ uważał za aktualny. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej częściowo uchylił postanowienie, uznając, że dla tytułów wykonawczych z października 2018 r. zarzuty powinny zostać rozpatrzone merytorycznie, ponieważ organ egzekucyjny dysponował już informacją o zmianie adresu skarżącego. Jednakże dla tytułów z sierpnia 2016 r. i maja 2018 r. utrzymał odmowę wszczęcia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego co do starszych tytułów. Sąd uznał, że doręczenia odpisów tytułów wykonawczych z 2016 r. i 2018 r. były skuteczne zgodnie z art. 44 k.p.a., a skarżący nie wykazał, że adres był nieaktualny i powiadomił o tym organ. W związku z tym, terminy do wniesienia zarzutów upłynęły, a ich późniejsze wniesienie skutkowało zasadną odmową wszczęcia postępowania w tej części.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli termin na wniesienie zarzutów został uchybiony, organ egzekucyjny zasadnie odmawia wszczęcia postępowania w sprawie tych zarzutów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uchybienie 7-dniowego terminu do wniesienia zarzutów, liczonego od skutecznego doręczenia tytułu wykonawczego, skutkuje brakiem podstaw do merytorycznego rozpatrzenia zarzutów. W przypadku doręczenia zastępczego zgodnie z art. 44 k.p.a., jeśli adresat nie odbierze pisma po awizach, uważa się je za skutecznie doręczone.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.p.e.a. art. 27 § 1 pkt 9

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis określający termin 7 dni na wniesienie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia niezasadnej skargi.

Pomocnicze

k.p.a. art. 44

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis regulujący doręczenie zastępcze, które uznano za skuteczne w sprawie.

k.p.a. art. 61a

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do odmowy wszczęcia postępowania, zastosowana w przypadku uchybienia terminowi do wniesienia zarzutów.

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów k.p.a. w postępowaniu egzekucyjnym.

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych obejmujący postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym.

u.p.e.a. art. 34 § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis dotyczący postanowienia w sprawie zgłoszonych zarzutów.

u.p.e.a. art. 1314

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.).

Prawo pocztowe

Ustawa przywołana w kontekście doręczenia przez operatora pocztowego.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2

Podstawa prawna określająca rolę sądów administracyjnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenia tytułów wykonawczych z 2016 r. i maja 2018 r. były skuteczne w trybie art. 44 k.p.a., co oznaczało upływ terminu do wniesienia zarzutów.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące przedawnienia, braku podstawy prawnej egzekucji oraz niewykazania bezskuteczności egzekucji wobec spółki wykraczają poza zakres sprawy o odmowę wszczęcia postępowania w przedmiocie zarzutów.

Godne uwagi sformułowania

doręczenie zastępcze lub subsydiarne domniemanie skutecznego doręczenia uchybienie terminowi do wniesienia zarzutów skutkuje odmową ich merytorycznego rozpatrzenia

Skład orzekający

Kazimierz Maczewski

przewodniczący

Joanna Wojciechowska

członek

Ewa Wojtysiak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie interpretacji przepisów dotyczących doręczenia zastępczego w postępowaniu egzekucyjnym oraz konsekwencji uchybienia terminowi do wniesienia zarzutów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji doręczenia zastępczego w postępowaniu egzekucyjnym i odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie zarzutów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego z punktu widzenia praktyki egzekucyjnej zagadnienia skuteczności doręczeń i terminów na wniesienie zarzutów, co jest istotne dla prawników i przedsiębiorców.

Uważaj na doręczenia zastępcze! Sąd potwierdza: brak odbioru pisma po awizacji może zamknąć drogę do obrony w egzekucji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Sz 486/19 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2019-10-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-06-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Ewa Wojtysiak /sprawozdawca/
Joanna Wojciechowska
Kazimierz Maczewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 2221/21 - Postanowienie NSA z 2024-11-21
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 44
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 października 2019 r. sprawy ze skargi J. L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Uzasadnienie
Sygn. akt I SA/Sz [...]
U Z A S A D N I E N I E
Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. (Organ egzekucyjny) prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec J. L. (zw. dalej: Zobowiązanym bądź Skarżącym) na postawie tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r., [...], [...], [...] z dnia [...] maja 2018 r., [...], [...], [...], [...], [...] z dnia [...] października 2018 r. wystawionych przez Naczelnika L. Urzędu Skarbowego w Z. G..
W toku prowadzonego postępowania, Organ egzekucyjny w dniu [...] października 2018 r. wezwaniem nr [...] dokonał zajęcia nieruchomości Zobowiązanego, dla której ten sam sąd prowadzi księgę wieczystą nr [...]
Pismami z dnia [...] lutego 2019 r., Zobowiązany wniósł zarzuty w sprawie prowadzonych postępowań egzekucyjnych.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w P., postanowieniem z dnia [...] lutego 2019 r. nr : [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutu wniesionego przez Zobowiązanego. Wskazał, że organ egzekucyjny wszczął egzekucję na podstawie ww. tytułów wykonawczych, doręczając ich odpisy w trybie art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. – dalej "k.p.a."):
- w dniu 24 października 2017 r. - tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r.,
- w dniu 25 czerwca 2018 r. - tytuły wykonawcze nr [...], [...], [...] z dnia [...] maja 2018 r.,
- w dniu 7 listopada 2018 r. - tytuły wykonawcze nr [...], [...], [...], [...], [...] z dnia [...] października 2018 r.
Wobec powyższego, mając na uwadze terminy doręczeń tytułów wykonawczych, Organ I instancji uznał, że termin do wniesienia zarzutów upłynął odpowiednio: w dniu 31 października 2017 r., 1 lipca 2018 r. oraz 14 listopada 2018 r., co uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania w sprawie.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Zobowiązany pismem z dnia [...] marca 2019 r. wniósł zażalenie. Zdaniem Zobowiązanego, wystawione tytuły są bezprawne, tytuły te powinny zostać w całości anulowane i nie powinna być prowadzona na ich podstawie egzekucja. Zobowiązany nie zgodził się również z twierdzeniem organu, że tytuły te zostały mu wcześniej doręczone i minął czas na wniesienie zażalenia. Zażądał przedstawienie dowodów na potwierdzenie twierdzeń organu.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r., nr [...] - w pkt.1) uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów zgłoszonych do tytułów wykonawczych o nr [...],[...],[...],
[...], [...] z dnia [...] października 2018 r. i orzekł o braku podstaw do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów zgłoszonych do tych tytułów wykonawczych zaś w pkt.2) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie w części dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów zgłoszonych do tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r., [...], [...], [...] z dnia [...] maja 2018 r.
Uzasadniając swoje stanowisko podjęte w sprawie Organ odwoławczy podał, że wskazanym przez wierzyciela, potwierdzonym przez System Centralnej Rejestracji i jedynym zgłoszonym adresem, Zobowiązanego był adres przy [...] w L.. Organ egzekucyjny prawidłowo wszczął egzekucję na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. oraz nr [...], [...], [...] z dnia [...] maja 2018 r., ponieważ doręczył Zobowiązanemu odpisy tytułów wykonawczych w trybie art. 44 k.p.a. Jak wynika z pocztowych dowodów doręczenia:
- odpis tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r., został przesłany na adres Zobowiązanego i wobec nieobecności adresata przesyłka była dwukrotnie awizowana (w dniach 10 października 2017 r. i 18 października 2017 r.). Na skutek niepodjęcia przesyłki w terminie 14 dni od daty pierwszego awiza, została uznana za doręczoną i zwrócona do organu egzekucyjnego.
- odpisy tytułów wykonawczych nr [...], [...], [...] z dnia [...] maja 2018 r., zostały przesłane na adres Zobowiązanego i wobec nieobecności adresata przesyłka była dwukrotnie awizowana (w dniu 11 czerwca 2018 r. i w dniu 19 czerwca 2018 r.). Na skutek niepodjęcia przesyłki w terminie 14 dni od daty pierwszego awiza, została uznana za doręczona i zwrócona do organu egzekucyjnego.
Stanowi to podstawę do uznania, że doręczenie odpisów tytułów wykonawczych było skutecznie i zostało dokonane w dniach w dniu 24 października 2017 r. (tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r.) i w dniu 25 czerwca 2018 r. (tytuły wykonawcze nr [...], [...], [...] z dnia [...] maja 2018 r.). Tym samym słusznie organ I instancji uznał, że termin na wniesienie zarzutów, upłynął odpowiednio w dniu 31 października 2017 r. i 1 lipca 2018 r.
Organ odwoławczy wskazał, iż z urzędu mu wiadomo, że pismem z dnia [...] października 2018 r. (data wpływu do Urzędu Skarbowego w P.: 19 października 2018 r.) Zobowiązany poinformował organ egzekucyjny o nowym adresie korespondencyjnym, tj. [...]. Wobec powyższego, inaczej przedstawia się sytuacja doręczenia tytułów wykonawczych nr [...], [...], [...], [...], [...] z dnia [...] października 2018 r., które miało miejsce wezwaniem z dnia 22 października 2018 r., a więc po otrzymaniu informacji o zmianie adresu. Skoro organ egzekucyjny dysponował nowym adresem Zobowiązanego, obowiązany był doręczyć wezwanie dotyczące zajęcia nieruchomości z dnia 22 października 2018 r. wraz z odpisami tytułów wykonawczych z dnia [...] października 2018 r. na adres przy: [...]
Jeżeli więc prawidłowe doręczenie nie miało wówczas miejsca, to termin na wniesienie zarzutów nie rozpoczął swojego biegu, a co za tym idzie nie mógł zostać przekroczony. Innymi słowy, skoro Zobowiązanemu nie doręczono wówczas prawidłowo tytułów wykonawczych, to nie naruszył on 7-dniowego terminu na wniesienie zarzutów na prowadzone postępowania egzekucyjne. Wobec powyższego, należało uchylić zaskarżone postanowienie w części dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów do tytułów wykonawczych nr [...], [...], [...], [...], [...] z dnia [...] października 2018 r. i orzec o braku podstaw do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie.
W dniu 14 lutego 2019 r., jak wskazuje sam Zobowiązany, otrzymał on ww. tytuły wykonawcze z dnia [...] października 2018 r. Skoro zatem pismami z dnia 15 lutego 2019 r. wniósł zarzuty, a zatem w ustawowym terminie, Organ egzekucyjny obowiązany jest je rozpatrzyć merytorycznie.
Odnosząc się do żądania przedstawienia dowodów potwierdzających twierdzenia organu egzekucyjnego tutejszy organ informuje, że zgodnie z art. 73 k.p.a. stronie przysługuje uprawnienie do przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów w każdym stadium toczącego się postępowania.
Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na punkt 2 postanowienia z dnia [...] kwietnia 2019 r., domagając się jego uchylenia i nakazania rozpatrzenia jego zarzutów do tytułów wykonawczych.
W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że dnia 14 lutego 2019 r., po raz pierwszy otrzymał ww. tytuły wykonawcze. Po analizie przepisów prawa nadal podtrzymał swoje stanowisko, że miał prawo do wniesienia tych zarzutów, bo dotrzymał terminu 7 dni od ich otrzymania.
Skarżący wniósł, aby organ egzekucyjny przedłożył dowody na to, czym kierował się wysyłając tytuły wykonawcze na adres, który jest nie aktualny dla Skarżącego już od przeszło 10 lat.
Skarżący podniósł, że obowiązkiem zarówno wierzyciela, jak i organu egzekucyjnego jest sprawdzenie, czy dane, które wpisuje w tak ważny dokument, jakim jest tytuł wykonawczy, są aktualne, poprawne. Tytuł wykonawczy i toczona na jego podstawie egzekucja nie mogą być prowadzone bez uczestnictwa Skarżącego a tak stało się. Urząd Skarbowy P. i L. Urząd Skarbowy nie dochowali należytej staranności i nie sprawdzili, czy zamieszczony w dokumentach adres jest w ogóle poprawny i aktualny. Następnie na ten adres próbowano doręczyć korespondencję.
W ocenie Skarżącego, nie może w tym miejscu być mowy o skutku doręczenia tych tytułów, jak twierdzi Urząd Skarbowy P. i Izba Skarbowa S..
Skarżący wskazał, iż podstawowym jego prawem w egzekucji jest czynna obrona moich dóbr i uczestnictwo w postępowaniu. Jeśli Urząd Skarbowy P. wysyła korespondencję na nieaktualny adres, to nie może być mowy, że liczy się ona jako doręczona.
Skarżący wniósł, by organ udowodnił, że dochował należytej staranności w tej kwestii.
W ocenie Skarżącego, miał on prawo do wniesienia zarzutów do tytułów wykonawczych w dniu 15 lutego 2019 r., ponieważ po raz pierwszy zostały mi one doręczone dopiero w dniu 14 lutego 2019 r.
Poza tym wierzyciel, ani organ egzekucyjny nie przedłożyli żadnego dokumentu, z którego wynikałoby, że zgodna z prawem jest egzekucja na majątku Skarżącego zadłużenia Spółki B. . Bezprawnym jest również wystawiony tytuł wykonawczy bez stosownego dokumentu. Jedynie prawomocny wyrok sądu jest podstawą do przeniesienia na Skarżącego odpowiedzialności za zadłużenie Spółki.
Skarżący wskazał, że przed przystąpieniem do egzekucji z jego majątku wierzyciel musi udowodnić, że egzekucja z majątku Spółki jest nie możliwa. Takiego dokumentu nie przedłożył Skarżącemu ani organ egzekucyjny, ani wierzyciel. Skarżący wniósł więc o udokumentowanie tej kwestii.
Poza tymi kwestiami, jak wskazał Skarżący, zadłużenie wykazane w tych tytułach wykonawczych uległo przedawnieniu w świetle prawa.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł co następuje.
Skarga jest niezasadna.
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2019.2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. (Dz. U. 2019.2325 – dalej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu.
W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.).
Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia zasadności odmowy wszczęcia postępowania w zakresie rozpatrzenia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia zarzutów.
Na wstępie wywodu należy wskazać, że zagadnienie wszczęcia postępowania administracyjnego regulowane jest przez art. 60 i 61a k.p.a. w związku z odesłaniem do odpowiedniego stosowania zawartym w art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U.2018.1314 ze zm. - dalej "u.p.e.a."), stąd do wszczęcia postępowania w postępowaniu egzekucyjnym będą miały zastosowanie wskazane regulacje k.p.a.
Zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a., postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania (art. 61a k.p.a.). Jak wynika z powołanego przepisu kodeks wskazuje dwie przesłanki odmowy wszczęcia postępowania. ( por. G. Łaszczyca w: Postanowienie administracyjne w ogólnym postępowaniu administracyjnym, art. 61a K.p.a., LEX 2012). Pierwszej z nich nadaje wymiar konkretny, jednocześnie podmiotowy. Jest nią bowiem przypadek wniesienia żądania wszczęcia postępowania przez osobę niebędącą stroną postępowania. Drugą z przesłanek ujęto zbiorczo w formule "gdy (...) z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte".
Warto zatem podnieść, iż drugą przesłanką wskazaną w tym przepisie jest zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania, do których z uwagi na ów zbiorczy charakter należy zaliczyć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał, iż jest to m.in. przypadek zaistniały w niniejszej sprawie, bowiem w sytuacji uchybienia terminowi do wniesienia zarzutów organ egzekucyjny nie rozpatruje merytorycznie podniesionych przez Skarżącego argumentów. Uzasadniona więc była - na podstawie art. 61a k.p.a. - odmowa wszczęcia postępowania w tej sprawie.
Należy wskazać, że zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., zobowiązany może w terminie 7 dni od dnia doręczenia tytułu wykonawczego wnieść zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Natomiast trzeba zaznaczyć, że w sytuacji, gdy zarzuty zgłoszone zostaną przez zobowiązanego po upływie ustawowego terminu, przepisy u.p.e.a. nie regulują wprost tego zagadnienia. W przepisie art. 34 § 4 u.p.e.a. jest jedynie mowa, że organ egzekucyjny "wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego".
W związku z powyższym powstaje pytanie jaką formę winno przybrać rozstrzygniecie organu w sytuacji, gdy zarzuty zgłoszone zostaną po upływie ustawowego terminu.
Orzecznictwo sądów administracyjnych nie jest w tej mierze jednolite i zarysowało się w nim kilka poglądów. W razie uchybienia terminu do wniesienia zarzutów niektóre sądy uznają, że powinno się wówczas oddalić zarzuty (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 15 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Bk 361/08) bądź pozostawić zarzuty bez rozpoznania (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/Po 443/08) albo też umorzyć postępowanie w przedmiocie zarzutów (wyrok NSA z dnia 24 października 2000 r. sygn. akt I SA/Ka 712/99) bądź nie uwzględnić zarzutów z powodu ich wniesienia po upływie terminu ( wyrok WSA w Łodzi z dnia 24 kwietnia 2008 r. sygn. akt III SA/Łd 19/08, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 18 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 290/11). Również prezentowany jest pogląd, że w takiej sytuacji organ powinien odmówić wszczęcia postępowania (por. wyroki WSA w Olsztynie z dnia 4 stycznia 2015 r. sygn. akt I SA/Ol 843/14, WSA w Białymstoku z dnia 19 lipca 2017r. sygn. akt I SA/Bk 354/17 – wszystkie przywołane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, istotne jest, aby w przypadku wniesienia zarzutów po terminie (7- dniowym), wydane rozstrzygnięcie uwzględniało podstawową zasadę, że uchybienie terminu do wniesienia zarzutów skutkuje odmową ich merytorycznego rozpatrzenia przez organ egzekucyjny.
W rozpoznawanej sprawie, organ egzekucyjny doręczył Skarżącemu odpisy tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. i nr [...], [...], [...] z dnia [...] maja 2018 r. w trybie art. 44 k.p.a.
Zgodnie z art.44 §1 k.p.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
Zgodnie z art. 44 § 2 k.p.a., zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
§ 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia.
§ 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Doręczenie z art. 44 k.p.a. określane jest w piśmiennictwie mianem doręczenia zastępczego lub subsydiarnego. Prawodawca, mając na uwadze konieczność zapewnienia maksymalnie sprawnego i efektywnego biegu postępowania administracyjnego, wprowadził w art. 44 k.p.a. domniemanie skutecznego doręczenia takiego pisma.
Jak wynika z pocztowych dowodów doręczenia: odpis tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. został przesłany na znany organowi adres Skarżącego tj: przy [...] w L. i wobec nieobecności adresata, przesyłka była dwukrotnie awizowana: w dniach 10 października 2017 r. i 18 października 2017 r. Dowodem powyższego jest znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru (k.[...]). Na skutek niepodjęcia przesyłki w terminie 14 dni od daty pierwszego awiza, przesyłka została uznana za doręczoną i zwrócona do organu egzekucyjnego (stosownie do treści art. 44 k.p.a.). Także odpisy tytułów wykonawczych nr [...], [...], [...] z dnia [...] maja 2018 r. zostały przesłane na ww. adres Skarżącego i wobec nieobecności adresata, przesyłka była dwukrotnie awizowana: w dniu 11 czerwca 2018 r. i w dniu 19 czerwca 2018 r. Na skutek niepodjęcia przesyłki w terminie 14 dni od daty pierwszego awiza, przesyłka została uznana za doręczoną i zwrócona do organu egzekucyjnego.
W ocenie Sądu, Skarżący na żadnym etapie postępowania nie wykazał, że w spornym okresie, jego adres [...] w L., na który doręczono mu ww. odpisy tytułów wykonawczych z dnia [...] sierpnia 2016 r. i [...] maja 2018 r., był nieaktualny i, że o powyższym, powiadomił organ.
Powyższe stanowi podstawę do uznania, że doręczenie Skarżącemu odpisów tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. i nr [...], [...], [...] z dnia [...] maja 2018 r. było skutecznie i zostało dokonane odpowiednio w dniach 24 października 2017 r. i w dniu 25 czerwca 2018 r. Prawidłowe są zatem ustalenia organu egzekucyjnego oraz organu nadzoru, że 7-dniowy termin do wniesienia zarzutów upłynął Skarżącemu w dniu 31 października 2017 r. (tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r.) i 01 lipca 2018 r. (tytuły wykonawcze nr [...], [...], [...] z dnia [...] maja 2018 r.). Składając zarzuty w urzędzie pocztowym w dniu 15 lutego 2019 r., Skarżący uchybił terminowi do ich wniesienia, stąd sformułowany zarzut skargi nie zasługuje na uwzględnienie.
W związku z powyższym organy zasadnie przyjęły, że zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego zostały złożone po upływie terminu, wynikającego z art. art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. Stąd też należało uznać, że sformułowane przez organ rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w związku z wniesionymi po upływie ustawowego terminu zarzutami w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, nie narusza przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na marginesie sprawy nadmienić należy, że argumenty skargi odnoszące się do kwestii przedawnienia, braku podstawy prawnej prowadzenia egzekucji oraz niewykazania bezskuteczności egzekucji wobec Spółki, wykraczają poza granice badanej sprawy i z tego powodu nie mogą być rozpoznane przez Sąd w niniejszym postępowaniu dotyczącym odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów egzekucyjnych.
Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI