I SA/Sz 453/05

I SA/Sz 453/05 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2006-02-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Krystyna Zaremba
Maria Dożynkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Marzena Kowalewska
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób prawnych
Sygn. powiązane
II FSK 1369/06 - Wyrok NSA z 2007-08-14
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1992 nr 21 poz 86
art. 15 ust. 1, art. 16.
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych oraz o zmianie niektórych ustaw regulujących zasady opodatkowania.
Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
art. 191, art. 181, art. 122.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Zaremba Sędzia WSA Marzena Kowalewska Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2006 r. sprawy ze skargi "A" - Spółki z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia[...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2003 r. o d d a l a skargę
Uzasadnienie
Decyzją z [...] Dyrektor Izby Skarbowej na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005r. nr 8, poz. 60 ) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z 3 lutego 2005r. nr UPd-3/4110-3/05 określającą "A" Spółce z o.o. w S. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2003r. w wysokości [...] zł .
W uzasadnieniu organ ten wskazał, że w wyniku wszczętego postępowania organ podatkowy pierwszej instancji stwierdził, że Spółka zawyżyła koszty uzyskania przychodów o kwotę [...] zł z tytułu zaewidencjonowania w ciężar kosztów:
1) kwotę [...] zł wynikającą z faktur za usługi budowlane, których usługobiorca nie wykonał,
2) kwotę [...] zł z tytułu:
a) jednorazowej amortyzacji w kwocie [...] zł naliczonej od wozidła budowlanego zakupionego na podstawie faktury VAT FS [...]. Zakupione wozidło budowlane wg opisu na fakturze miało uszkodzony silnik spalinowy, a wobec tego było w kwietniu 2003r. w momencie wprowadzenia do ewidencji środków trwałych niezdatne do użytku,
b) wydatków poniesionych na zakup części do wozidła budowlanego tj:
- silnika spalinowego HATZ Z790 - faktura nr [...]na kwotę netto [...] zł,
- akumulatora - faktura nr [...] na kwotę netto [...] zł,
- zakup wyłącznika, uszczelek, szczotek, tuleja, opasek, świecy, obojnika, końcówki - faktura VAT nr [...] na kwotę [...] zł.
3) amortyzacji węzła betoniarskiego w kwocie [...] zł, naliczonej od podwyższonej w 2001 r. wartości początkowej tego środka trwałego o kwotę [...] zł. na podstawie fikcyjnych rachunków wystawionych przez firmę "U" J. B. w Ż.
Organ podatkowy pierwszej instancji ustalił, że Spółka za 2003r. osiągnęła dochód podatkowy w wysokości [...] zł, jednakże z uwagi na przysługujące jej odliczenie z lat ubiegłych, podstawa opodatkowania wyniosła [...] zł oraz podatek należny [...] zł., w związku z tym wskazaną wyżej decyzją określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego za 2003 r. na kwotę [...] zł.
W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji strona zarzuciła naruszenie:
- art. 122 oraz art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa poprzez nie wyjaśnienie stanu faktycznego oraz zebranie nie wyczerpującego materiału dowodowego, nadto dokonanie błędnej oceny zebranego materiału dowodowego, w szczególności poprzez oparcie się tylko i wyłącznie na protokołach wyjaśnień J. B. złożonych w nie zakończonym postępowaniu karnym prowadzonym przez Komendę Miejską Policji w S.,
- art.188 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa poprzez dokonanie dowolnej, nie zaś swobodnej oceny dowodów zawnioskowanych przez skarżącego tj. kosztorysu budowlanego sporządzonego przez inż. S. L. i kosztorysu powykonawczego sporządzonego przez J. B. prac wymienionych na str. 3 decyzji,
- art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa poprzez nie zawieszenie postępowania w sprawie przeciwko J. B. i R. P., w sytuacji gdy podstawą ustaleń jest wybiórczo zebrany i oceniony przez organ podatkowy materiał dowodowy w nie zakończonym prawomocnie postępowaniu przygotowawczym.
Dyrektor Izby Skarbowej wskazaną wcześniej decyzją utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ ten w uzasadnieniu wskazał , że z dowodów zebranych w sprawie wynika, iż w księgach rachunkowych Spółki "A" zaksięgowano do kosztów uzyskania przychodów usługi remontowe między innymi udokumentowane rachunkami wystawionymi przez firmę "U" J. B. w Ż:
- z 17.04.2003r. na kwotę [...] zł za naprawę instalacji wodno-kanalizacyjnej oraz wymianę i spawanie skorodowanych rur, przebudowę kolektora ściekowego,
- z 29.04.2003r. na kwotę [...] zł za wzmocnienie ścian oporowych zsypu na odpady produkcyjne, prace naprawcze przy ogrodzeniu oraz naprawę bramy wjazdowej,
- z 07.05.2003r. na kwotę [...] zł za prace naprawcze oraz rozbiórkowe przy ogrodzeniu,
- z 15.05.2003r. na kwotę [...] zł za wykonanie wykopu pod cokoły oraz wylanie betonu na zagęszczonym gruncie wraz ze zbrojeniem,
- z 24.05.2003r. za utwardzenie wraz z zagęszczeniem placu pod produkcję prefabrykatów,
- z 29.05.2003r. na kwotę [...] zł za betonowanie placu pod produkcję prefabrykatów, przekucie oraz wyrównanie powierzchni, obróbka krawędzi oraz ich wzmocnienie kątownikiem,
- z 06.06.2003r. na kwotę [...] zł za oszalowanie, wymianę oraz zagęszczenie gruntu, wypoziomowanie łat pod wylewkę zagęszczonego betonu,
- z 14.06.2003r. na kwotę [...] zł za rozplanowanie kruszywa na placu oraz zalanie chudego betonu na placu ,
- z 18.06.2003r. na kwotę [...] zł za konserwację, naprawę, spawanie, czyszczenie stężeń pod halę warsztatową,
- z 23.06.2003r. na kwotę [...] zł za naprawę oraz dorabianie brakujących stężeń pod halę warsztatową,
- z 28.06.2003r. na kwotę [...] zł. za wykonanie dodatkowych zabezpieczeń oraz wzmocnienie istniejącego ogrodzenia w części granicznej z sąsiednią działką,
- z 07.07.2003r. na kwotę [...] zł za usunięcie awarii węzła betoniarskiego, naprawę oraz wymianę zużytych części i zadaszenie węzła betoniarskiego,
- z 18.07.2003r. na kwotę [...] zł za obudowę zadaszenia węzła betoniarskiego, czyszczenie spawanie oraz malowanie farbami podkładowymi,
- z 24.07.2003r. na kwotę [...] zł za wykonanie fundamentów pod konstrukcję dla zbiorników na cement,
- z 26.07.2003r. na kwotę [...] zł za wykonanie wzmocnienia konstrukcji stalowej pod zbiornik na cement,
- z 30.07.2003r. na kwotę [...] za konserwację ogrodzenia oraz usuwanie ubytków, czyszczenie, malowanie, spawanie,
- z 12.09.2003r. na kwotę [...] zł za prace spawalnicze, wykonanie zbrojenia pod plac manewrowy oraz okucie narożnikami,
- z 24.09.2003r. na kwotę [...] zł za naprawę instalacji c.o., wymianę rur wodnych, ocieplenie przewodów ciepłowniczych.
W sprawie przedstawionych rachunków prowadzone jest przez Komendę Powiatową Policji w S. dochodzenie, podczas którego J. B., 4 grudnia 2003 roku w charakterze podejrzanego, zeznał po okazaniu kopii tych rachunków, że w sprawie ich wystawienia skontaktował się z nim R. P. właściciel "A". Kiedy potrzebował od niego rachunku telefonował do J. B., a ten ostatni jechał do S. do firmy "A". J. B. stwierdził, że okazane rachunki wypisywał w biurze R. P. Kwoty wymienione w tych rachunkach podawał mu R. P. Za wypisanie każdego z okazanych rachunków R. P. wypłacał jemu 8% od kwoty na jaką był wypisany rachunek.
W tej samej sprawie został przesłuchany w charakterze podejrzanego Prezes Zarządu Spółki R. P., który zeznał, że roboty faktycznie zostały wykonane przez J. B. i że zapłacił J. B. kwoty, które wymienione na okazanych rachunkach. Stwierdził też, że płatność odbywała się gotówką po przedłożeniu rachunku przez J. B..
Organ odwoławczy dalej stwierdził, że ani w postępowaniu kontrolnym i podatkowym, prowadzonym przez organ pierwszej instancji, ani w postępowaniu odwoławczym podatnik nie przedstawił dowodów potwierdzających dokonanie przez Spółkę zapłaty J. B. kwot wymienionych w zakwestionowanych rachunkach. Fakt prowadzenia raportów kasowych przez Spółkę nie przesądza zdaniem tego organu o rzetelności dokumentacji księgowej. Dowody źródłowe stanowiące podstawę ewidencjonowania operacji gospodarczych w raporcie kasowym, a więc dowody KP (kasa przyjmie) i KW (kasa wypłaci) winny być rzetelne, tzn. odzwierciedlać rzeczywisty przebieg operacji gospodarczej.
Stosownie do przepisu art. 20 ust.2 ustawy z dnia 29 września 1994r. o rachunkowości (Dz. U. z 1994r. Nr 121, poz. 591 ze zm.) podstawą zapisów w księgach rachunkowych są dowody księgowe stwierdzające dokonanie operacji gospodarczych, które w myśl ar. 22 ust. 1 tej ustawy winny być rzetelne tj. zgodne z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczej, jaką dokumentują zawierając co najmniej dane określone wart. 21 ust. 1 tj. m.in. podpis osoby, której wydano składniki majątku (np. środki pieniężne z kasy).
Ponieważ dowody wypłaty środków pieniężnych z kasy Spółki nie zawierały podpisu osoby odbierającej gotówkę, a jedynie stwierdzenie "potwierdzenie na rachunku", na oryginałach w/w przystawiono jedynie pieczątkę "zapłacono gotówką" bez jakiegokolwiek pokwitowania odbioru gotówki przez J. B., Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że w sytuacji gdy wystawca rachunków zeznaje, że nie wykonał prac w nich wymienionych, a za ich wystawienie otrzymał 8% kwoty wymienionej w rachunkach, to operacja gospodarcza - wypłata środków pieniężnych z kasy Spółki dla J. B. za usługi wykazane w w/w rachunkach nie miała miejsca. Organ odwoławczy stwierdził także, że istnieją rozbieżności pomiędzy terminem zapłaty gotówki wpisanym na rachunkach, a sporządzonymi dowodami kasa wypłaci, które wynoszą od kilku do kilkunastu dni oraz pomiędzy datami wystawienia rachunków przez J. B., a datami wystawionych faktur na zakup materiałów bądź dowodów przyporządkowanych przez Spółkę do tych usług. Z analizy dowodów źródłowych wynika, że daty przekazania materiałów zużytych do wykonania danej usługi są późniejsze, niż daty wystawienia rachunków (przekazanie materiałów nastąpiło po wystawieniu rachunków przez J. B.).
Z dokumentów źródłowych zebranych w sprawie wynika, że rozchód towarów, bądź własnych wyrobów do zużycia wewnętrznego był udokumentowany dowodami R W.
Nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym okoliczność wskazywana przez Spółkę, że dowody te były wystawione w cyklach miesięcznych lub zadaniowo czyli etapami powykonawczymi. Podobnie nie znajduje potwierdzenia fakt, że materiały wynikające z dowodów kilkakrotnie przyporządkowywane zostały przez R. P. do różnych usług.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że J. B. w tym samym czasie wystawiał jeszcze rachunki dla innych odbiorców. Częstotliwość wystawiania rachunków wskazuje, że J. B., nie zatrudniając pracowników, nie posiadając odpowiedniego sprzętu, nie mógł wykonać usług wynikających z wystawionych przez niego rachunkach. Wobec tego, że J. B. był jedynie wystawcą tych rachunków, a Spółka nie posiada ewidentnego dowodu na poniesienie wydatku z tytułu zapłaty za te usługi, Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że kwota [...] zł wynikająca z w/w rachunków nie stanowi kosztu uzyskania przychodu roku 2003.
Odnosząc się do zarzutu odwołania co do nie przeprowadzenia przez organ pierwszej instancji, na wniosek Spółki dowodu z dokumentów w postaci kosztorysu budowlanego, wykonanego przez inż. S. L. na okoliczność faktycznego wykonania przez firmę J. B. prac określonych w rachunkach wystawionych w 2003r., Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, że został on sporządzony w czerwcu 2004r. i dotyczył robót remontowo-adaptacyjnych w zakładzie betoniarskim przy ul. W. w S..
W kwestii zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu kwoty [...] zł dotyczącej:
a) jednorazowej amortyzacji w kwocie [...] zł od wozidła budowlanego
b) wydatków poniesionych na zakup części do wozidła budowlanego
organ odwoławczy wskazał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż wozidło budowlane w momencie zakupu miało uszkodzony silnik. Silnik spalinowy do wózka Spółka zakupiła 08.07.2003r., a 09.07. oraz 10.07- zakupiono części do w/w wózka. Paliwo do wozidła Spółka zakupiła po raz pierwszy w lipcu 2003r.
Organ ten wskazując na treść art. 16a ust.1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, zgodnie z którym amortyzacji podlegają, z zastrzeżeniem art. 16c, stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie, kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania m.in. maszyny, urządzenia i środki transportu - o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną działalnością gospodarczą albo oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy określonej w art. 17a pkt 1 oraz na treść art.16d ust 1 w/w ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, stwierdził że w dacie zakupu w kwietniu 2003 roku wozidło budowlane nie mogło być oddane do używania i uznane za środek trwały ponieważ nie było zdatne do użytku. W wyniku poniesionych nakładów na zakup silnika, akumulatora i innych części w lipcu można było uznać w/w wozidło za środek trwały, wprowadzić do ewidencji, a od sierpnia 2003r. naliczyć odpisy amortyzacyjne stanowiące koszty uzyskania przychodów.
Dyrektor Izby Skarbowej podzielił stanowisko organu pierwszej instancji w kwestii ustalonej wartości początkowej tego środka trwałego na [...] zł i naliczenia od tej kwoty odpisów amortyzacyjnych.
Organ ten podzielił także stanowisko organu pierwszej instancji, że nie stanowi kosztów uzyskania przychodu amortyzacja w kwocie [...] zł naliczona od zwiększonej w 2001 r. o [...] zł wartości początkowej środka trwałego - węzła betoniarskiego udokumentowanej fikcyjnymi rachunkami wystawionymi przez firmę "U" J. B.. W trakcie kontroli podatkowej prowadzonej w Spółce za 2001 r. zakwestionowano podwyższenie wartości tego środka trwałego o kwoty wynikające z rachunków wystawionych w 2001 r. przez J. B.. Rachunki te są przedmiotem dochodzenia prowadzonego przez Komendę Powiatową Policji w S..
Co do zarzutu dotyczącego zawieszenia postępowania w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie przeciwko J. B. i R. P. organ ten stwierdził, że zgodnie z art. 201 § 1 pkt. 2 Ordynacji podatkowej, organ zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Z brzmienia tego przepisu wynika, że unormowanie to dotyczy sytuacji, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, kontynuowanie postępowania podatkowego i wydanie decyzji nie jest możliwe. W rozpatrywanej sprawie zdaniem tego organu kwestia zagadnienia wstępnego nie występuje. Ustalenie stanu faktycznego, związanego z określeniem zobowiązania podatkowego należy do organu prowadzącego postępowanie kontrolne i podatkowe. Organ ten ponadto wskazał, że Prokuratura Rejonowa w S. postanowieniem z 30.06.2004r. znak Ds. 2524/03 zawiesiła dochodzenie względem podejrzanych m.in. J. B. i R. P. do czasu ustalenia przez organ podatkowy wysokości dokonanych przez nich uszczupleń podatkowych i innych nieprawidłowości w zakresie rzetelności prowadzonych ksiąg rachunkowych.
Zdaniem organu odwoławczego decyzja organu pierwszej instancji nie narusza przywołanych przez stronę przepisów zawartych w art.: 122, 187, 188, 201§ 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Stan faktyczny ustalony został prawidłowo, Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. podjął wszystkie niezbędne środki i działania w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik postępowania, a w szczególności:
1. art. 122 i 187§1 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do zaniechania dążenia do ustalenia prawdy obiektywnej i ustalenia stanu faktycznego odbiegającego od rzeczywistego stanu rzeczy,
2. art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów , polegające na uznaniu za udowodnione okoliczności wskazane jedynie przez J. B. przesłuchanego w charakterze podejrzanego w postępowaniu karnym, a nie potwierdzone przy pomocy innych dowodów, przy jednoczesnym zaniechaniu dążenia do zweryfikowania w/w dowodu przy pomocy innych dowodów,
3. art. 121§1 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie dokonywania czynności, do przeprowadzenia których organy podatkowe są powołane i zobligowane, dokonywanie ustaleń na podstawie szczątkowego materiału dowodowego i twierdzenie, że podatnik i tak nie będzie w stanie wykazać odmiennego stanu faktycznego - co w sposób rażący podważa zasadę zaufania do organów podatkowych.
Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o :
1. uchylenie zaskarżonych decyzji organów skarbowych I i II instancji,
2. zasądzenie od organu skarbowego na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej przedstawił na wstępie dotychczasowy stan sprawy, a następnie podniósł, że materiał dowodowy w tej sprawie jest wyjątkowo skąpy. Ogranicza się do dokumentów ujawnionych w toku kontroli podatkowej, których prawdziwość organ zakwestionował wyłącznie w oparciu o wyjaśnienia J. B. złożone w postępowaniu karnym w charakterze podejrzanego - co zdaniem skarżącego jest wysoce niedopuszczalne. Ponadto organy dokonały zupełnie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów i ustaliły stan faktyczny, który w istocie nie znajduje oparcia w zebranym materiale dowodowym. Dotyczy to zwłaszcza ustalenia, że zakupione w kwietniu 2003 r. wozidło nie było zdatne do użytku od chwili nabycia. Nadto, w odniesieniu do odpisów amortyzacyjnych dotyczących węzła betoniarskiego, organ powołuje się na ustalenia zawarte w decyzji określającej podatek dochodowy za 2001 rok, która to decyzja nie jest prawomocna, a dokonane w niej ustalenia strona w całości kwestionuje.
Zdaniem autora skargi zgodnie z treścią art. 74§ 1 kodeksu postępowania karnego oskarżony, (jak i podejrzany) nie ma obowiązku dowodzenia swej niewinności, ani dostarczania dowodów na swoją niekorzyść. Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że podejrzany może składać wyjaśnienia nieprawdziwe, bez żadnych konsekwencji prawnych. Tym samym wyjaśnienia te nie mogą stanowić samodzielnej podstawy ustaleń.
Według pełnomocnika skarżącej wskazane wyżej dokumenty - faktury - są dowodem nie tylko dokonania zapłaty, ale dowodem zdarzenia gospodarczego, jakie miało miejsce z udziałem J. B. i skarżącej spółki. Potwierdzają to pisemne wyjaśnienia złożone w niniejszym postępowaniu przez R. P..
Organy podatkowe bezpodstawnie dały wiarę wyjaśnieniom J. B., błędnie przyjmując, że znajdują one potwierdzenie w dokumentach stanowiących materiał dowodowy.
Takie stwierdzenie jest sprzeczne z obowiązującymi zasadami prawnymi, bowiem to organ ma skutecznie podważyć prawdziwość wiarygodność dokumentu, a nie podatnik wykazać jego prawdziwość. Skutecznie nie można tego zrobić wyłącznie w oparciu o wyjaśnienia podejrzanego złożone w postępowaniu karnym.
Według autora skargi postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie w istocie w ogóle nie zostało przeprowadzone. Nie starano się w najmniejszym stopniu wyjaśnić kwestii nasuwających wątpliwości, nie dążono do ujawnienia wszystkich koniecznych i możliwych do ujawnienia dowodów. Zaniechano dążenia do wykrycia prawdy obiektywnej, wbrew nakazom nałożonym na organy podatkowe w art. 122 i 187§1 ordynacji podatkowej, przyjmując bezkrytycznie wersję zdarzeń podaną przez J. B. i to w innym postępowaniu. Wyjaśnienia J. B. są niczym innym, jak pomówieniami R. P., zmierzającymi do obarczenia go winą za czyny popełnione przez B. Trzeba zważyć, że J. B. świadczył usługi na rzecz spółki "A" wystawił z tego tytułu szereg faktur, uzyskał przychody i żadnej z tych faktur nie rozliczył w księgowości, a tym samym nie odprowadził podatku. Tłumaczenie, że on w ogóle tych prac nie wykonał, a faktury były fikcyjne i zostały wystawione za namową R. P. są niczym innym ,jak przyjętą przez J. B. linią obrony w sprawie karnej. Organy ścigania w postępowaniu karnym podchodzą do takich wyjaśnień z dużą ostrożnością i rezerwą.
Potwierdzeniem dokonania zapłaty jest zdaniem skarżącej zamieszczona na fakturach adnotacja "zapłacono gotówką". Sama ta adnotacja jest wystarczającym dowodem dokonania zapłaty. Według skarżącej dowody KW wystawiane były jedynie na potrzeby wewnętrznego obiegu dokumentów w spółce "A", dla sporządzenia raportów kasowych. Natomiast spółka nie miała obowiązku, ani też nie było potrzeby, wystawiania dowodu KW jako dokumentu mającego dowodzić tego, że kontrahent otrzymał pieniądze. Nie taki był cel wystawienia tego dokumentu. Zatem brak podpisu na tych dowodach wcale nie świadczy o tym, jak błędnie twierdzą organy podatkowe, że J. B. pieniędzy faktycznie nie otrzymał.
Organy podatkowe nigdy nie próbowały nawet wyjaśnić, czy prace zostały faktycznie przez J. B. wykonane.
Zdaniem skarżącej przy ocenie materiału dowodowego organ naruszył reguły logicznego wnioskowania i tym samym przekroczył zasadę swobodnej oceny dowodów wyrażoną wart. 191 ordynacji podatkowej. Naruszenie tej zasady, zwłaszcza w połączeniu z naruszeniem art. 122 i 187§1 ordynacji podatkowej, dyskwalifikuje poprawność rozstrzygnięcia merytorycznego.
Odnośnie zaewidencjonowania jako środek trwały wozidła budowlanego zakupionego w kwietniu 2003 r. autor skargi zarzucił, że ustalenie organów, iż wozidło od chwili zakupu było niezdatne do użytku jest gołosłowne. Sam bowiem fakt, że wozidło miało uszkodzony silnik nie uprawnia do stwierdzenia, że było niezdatne do użytku. Kwestionując odliczenia kwot amortyzacji węzła betoniarskiego organ w pełni oparł się na ustaleniach zawartych w nieprawomocnej decyzji dotyczącej określenia podatku dochodowego od osób prawnych spółki za 2001 rok. Strona zaskarżając powyższą decyzję w pełni zakwestionowała ustalenia organów. Dlatego też te ustalenia nie mogą zdaniem skarżącej stanowić podstawy faktycznej niniejszej decyzji.
W odpowiedzi na skargę dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga nie jest zasadna .
Sądy administracyjne ze względu na treść art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ) i art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) badają zaskarżone decyzje pod względem ich legalności. Badając pod tym katem zaskarżona decyzję wbrew zarzutom skargi nie narusza ona prawa ani materialnego, ani tez formalnego.
Stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych ( Dz. U. z 2000 r. Nr 54 poz. 654 ze zm.). kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. definicja kosztów zawarta w tym przepisie ma charakter bardzo ogólny. Przepis ten bowiem nie wymienia rodzaju kosztów uzyskania przychodów, wskazując jedynie warunki, których spełnienie łącznie decyduje o zakwalifikowaniu wydatków do kategorii kosztów uzyskania przychodów tj:
1) wydatek musi być faktycznie poniesiony,
2) wydatek ten musi być poniesiony w celu uzyskania przychodu,
3) nie może być w grupie wydatków i odpisów określonych w art. 16 ust. 1 ustawy, których nie uważa się za koszty uzyskania przychodów.
Brak jednego ze wskazanych warunków uniemożliwia uznanie wskazywanego przez podatnika wydatku jako kosztu uzyskania przychodu.
Organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie przez skarżącą do kosztów uzyskania przychodów kwot wynikających z wymienionych wyżej rachunków, obejmujących przede wszystkim roboty remontowe bez materiałów, jako że jak wskazywała podatniczka materiały ona dostarczała. Podstawą zakwestionowania tych wydatków, jak wynika z ustaleń organów podatkowych było to, że wystawca rachunków stwierdził, iż są to fikcyjne rachunki, robót tych nie wykonywał, a jedynie na prośbę prezesa Spółki rachunki te wystawiał, otrzymując odpowiedni procent tych kwot, a Spółka nie posiada dowodu przekazania objętych tymi rachunkami kwot. Organy więc uznały, że wydatek ten faktycznie nie został poniesiony.
Wbrew zarzutom skargi ocena materiału dowodowego w tym zakresie nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów określonej w art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U Nr 137 poz. 926 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem organ ocenia na podstawie całego zebranego materiału, czy dana okoliczność została udowodniona. W sytuacji gdy wystawca rachunku stwierdza, że nie otrzymał kwot wynikających z tych rachunków i robót uwidocznionych w tych rachunkach nie wykonał, sam zapis na tych rachunkach, że zapłacono gotówką, jak słusznie uznały organy podatkowe, nie świadczy o tym, by rzeczywiście skarżąca kwoty te wystawcy rachunków przekazała. Skoro jeszcze dowody kasowe "kasa wypłaci" przyporządkowane do tych rachunków nie zawierają podpisu osoby otrzymującej gotówkę, a data wypłaty na dowodach kasowych nie pokrywa się z datą wskazaną na rachunku - różnice w niektórych przypadkach wynoszą ponad miesiąc, to nie budzi wątpliwości stanowisko organów, że w tych okolicznościach sam zapis na rachunkach "zapłacono gotówką" nie świadczy o tym, że skarżąca kwoty wykazane na rachunkach wystawcy rachunków faktycznie zapłaciła. Nie bez znaczenia dla oceny twierdzeń wystawcy rachunków ma również to, że w wielu przypadkach daty wydania materiałów przez skarżącą, a wskazane przez samą skarżącą są późniejsze niż daty wystawienia rachunków za roboty budowlane, do których materiały te miały być zużyte. Organy podatkowe nie naruszyły też przepisów postępowania opierając się między innymi za zeznaniach wystawcy rachunków, złożonych w nie zakończonym jeszcze postępowaniu karnym. Zgodnie z art. 181 ustawy Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym w czasie prowadzenia postępowania przez organy obu instancji, dowodami w postępowaniu podatkowym mogły być materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo w postępowaniu w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. Przepis ten nie wymagał, by organy podatkowe mogły wykorzystywać tylko materiały z postępowań karnych prawomocnie zakończonych. Nie ma też większego znaczenia zarzut skarżącej, że organy podatkowe nie próbowały nawet wyjaśnić, czy zakwestionowane roboty zostały faktycznie wykonane. Podstawą nie uznania kwot wynikających z zakwestionowanych rachunków, było przede wszystkim uznanie, że skarżąca wydatku tego nie poniosła. Skarżąca w zakresie swojej działalności jak wynika z wypisu z rejestru ma roboty budowlane, uwzględniając rodzaj robót ujętych w spornych rachunkach nie było przeszkód, by skarżąca roboty te wykonała we własnym zakresie. Nie można więc zdaniem Sądu uznać, by organy podatkowe nie wyjaśniając tych okoliczności naruszyły przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie jest też trafny zarzut skarżącej, że organy podatkowe naruszyły przepisy art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, gdyż nie przesłuchały w charakterze świadka wystawcy dowodów KW - pracownicy skarżącej - co do tego, czy pieniądze wypłacono i ewentualnie komu. Skarżąca na etapie postępowania podatkowego wniosku o przeprowadzenie tego dowodu nie wnioskowała, w tej sytuacji trudno zarzucić organom podatkowym naruszenie przepisów postępowania wskazanych wyżej. Skoro więc ustalenie organów podatkowych, że skarżąca wydatku wynikającego z zakwestionowanych rachunków faktycznie nie poniosła, nie budzi zastrzeżeń, to tym samym słusznie organy podatkowe wydatek ten nie uznały jako koszt uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Te same wywody mają odniesienie do oceny zasadności amortyzacji węzła betoniarskiego. Skarżąca naliczała bowiem amortyzację od zwiększonej wartości początkowej tego środka na podstawie rachunków wystawionych przez J. B. w 2001 r., co do których stwierdził on, że były fikcyjne, a przy tym skarżąca nie wykazała, że dokonała faktycznie za nie zapłaty.
Wbrew również zarzutom skargi organy podatkowe w sposób przekonujący wskazały dlaczego uznały, że wozidlo w momencie jego zakupu nie było zdatne do użytku. Skoro z faktury zakupu tego wozidla wyraźnie wynika, że ma ono uszkodzony silnik , a przy tym cena jego zakupu jest wyjątkowa niska, a ponadto skarżąca w żaden sposób nie wykazała, że przed zakupem silnika i pozostałych części do tego wozidła w lipcu 2003 r. wcześniej z tego wozidla korzystała, to nie można uznać, by organy podatkowe nie miały podstawy do uznania, że dopiero w lipcu 2003 r. wozidło to zdatne było do użytku, szczególnie jeśli uwzględni się to, że skarżąca w tym też okresie po raz pierwszy ujęła zakup paliwa do tego wozidła .
Stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 1 b i c ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków miedzy innymi na nabycie środków trwałych, czy też ulepszenie środków trwałych. Kosztem uzyskania przychodów są w tym przypadku odpisy amortyzacyjne dokonywane zgodnie z zasadami określonymi w art. 16a i n. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Podatnicy w myśl art. 16 d ust. 1 tej ustawy mogą nie dokonywać odpisów amortyzacyjnych od składników majątku, o których mowa w art. 16 a i 16b, których wartość początkowa określona zgodnie z art. 16g nie przekracza 3.500 zł., wydatki poniesione na ich nabycie stanowią wówczas koszty uzyskania przychodów w miesiącu oddania ich do używania. Jak słusznie organy podatkowe uznały, przepis ten ma zastosowanie w sytuacji, gdy środek trwały o wartości nie przekraczającej wymienionej wyżej kwoty jest kompletny i zdatny do użytku w momencie oddania go do używania . Z przepisu art. 16a ust. 1 , do którego odsyła art. 16g wyraźnie wynika, że chodzi o środki trwałe kompletne i zdatne do użytku.
Nie znajdując więc podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza prawo, skargę jako niezasadną należało stosownie do treści art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalić.