I SA/Sz 425/22

I SA/Sz 425/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-10-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Bolesław Stachura
Joanna Wojciechowska /sprawozdawca/
Jolanta Kwiecińska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1170
art.1a ust. 1 pkt 3, art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 1, art. 7
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 67a, art. 72 par. 1 pkt 1, art. 75 par. 1 i 4a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Sędziowie Sędzia WSA Bolesław Stachura Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 października 2022 r. sprawy ze skargi "[...]" Spółka Akcyjna z siedzibą w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2020 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu 27.01.2020 r. B. Spółka Akcyjna (dalej "spółka", "podatnik", "skarżąca") złożyła do Prezydenta Miasta S. (organ I instancji) deklarację DN-1 na podatek od nieruchomości za 2020 r. w łącznej kwocie [...]zł.
W dniu 3.09.2021 r. spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2020 w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu spółka podała, że od 13.03.2020 r. został zamknięty sklep meblowy z uwagi na ogłoszenie stanu zagrożenia epidemiologicznego, brak było zatem możliwości prowadzenia działalności gospodarczej. Spółka powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 r. o sygn. SK 39/19. Do wniosku spółka dołączyła korektę deklaracji.
Organ I instancji wydał decyzję z dnia 29.11.2021 r. nr [...], w której odmówił spółce stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2020.
Organ I instancji przywołał treść art. 72 § 1, art. 73 § 1, art. 75 § 2, art. 75 § 4
i 4a, art. 81b § 2a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U.
z 2021 r. poz. 1540 ze zm., dalej "o.p."). Organ I instancji odmówił spółce stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2020 r. w kwocie [...]zł; stwierdził bezskuteczność złożonej przez spółkę korekty deklaracji i stwierdził, że zobowiązanie podatkowe w tym podatku za 2020 r. wynosiło [...] zł w wysokości wynikającej
z deklaracji z 27.01.2020 r.
Organ I instancji przywołał art. 3 ust. 1, art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. 2019 r. poz. 1170 ze zm., dalej "u.p.o.l.") i art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2021 r. poz. 162 ze zm.) oraz przeanalizował wyrok Trybunału Konstytucyjnego
o sygn. SK 39/19. Organ I instancji stwierdził, że spółka jest przedsiębiorcą i jej nieruchomości zostały nabyte do prowadzonej przez nią działalności gospodarczej
i stanowią część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55ą k.c. Organ I instancji podał, że grunty, budynki i budowle, objęte deklaracją podatkową były związane
z działalnością gospodarczą. Spółka dokonywała odpisów amortyzacyjnych związanych z przedmiotową nieruchomością. Faktem było, że przedmiotową nieruchomość była objęta ograniczeniami w związku z epidemią Covid-19, lecz po ustąpieniu ograniczeń była nadal wykorzystywana do działalności gospodarczej. Na poparcie swoich twierdzeń organ I instancji przywołał orzeczenia sądów administracyjnych.
Spółka złożyła odwołanie od ww. decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (organ odwoławczy) wydało w dniu 31 maja 2022 r. decyzję nr [...], w której utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny w sprawie, w tym przepisy u.p.o.l.
i wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. SK 39/19. Organ odwoławczy na poparcie swoich twierdzeń przywołał wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2021 r. o sygn. akt III FSK 4061/21. Organ odwoławczy podał, że spółka jest przedsiębiorcą, przedmiotowa nieruchomość została ujęta w jej ewidencji środków trwałych i jest wykorzystywana do działalności gospodarczej spółki. Organ odwoławczy wskazał, że nie można zaakceptować sytuacji, gdy z jednej strony podatnik rozlicza w kosztach uzyskania przychodów wydatki związane z nabyciem środka trwałego w postaci odpisów amortyzacyjnych czy też bieżące wydatki związane z nieruchomością, a jednocześnie zamierza skorzystać z opodatkowania podatkiem od nieruchomości z zastosowaniem innej stawki niż przewidziana dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Organ odwoławczy podał, że bez znaczenia dla oceny prawidłowości zastosowanej stawki opodatkowania podatkiem od nieruchomości pozostaje fakt wprowadzenia rządowego zakazu prowadzenia działalności
w obiektach handlowych o powierzchni sprzedaży powyżej 2000 m2. Powyższa regulacja nie spowodowała utraty statusu przedsiębiorcy po stronie podatnika.
Organ odwoławczy podał, że w niniejszej sprawie organ I instancji nie naruszył przepisów postępowania.
Spółka złożyła na ww. decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wniosła o uchylenie decyzji wydanych w obu instancjach.
Zarzuciła organowi naruszenie:
1. art. 2 ust. 1 pkt 1, 2, 3 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 1, 2, 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. zw. z § 1 ust. 1 pkt 1, § 1 ust. 2 pkt 2, § 1 ust. 3 uchwały Rady Miasta S. z dnia 22 października 2019 r. Nr [...], poprzez opodatkowanie podatkiem od nieruchomości gruntu i budynku stosując stawkę dla gruntów i budynków związanych z prowadzenie działalności gospodarczej, podczas gdy ze złożonej przez spółkę informacji wynikało, że we wskazanym okresie nieruchomość nie była wykorzystywana w działalności gospodarczej;
2. art. 6 ust. 3 u.p.o.l. w zw. z art. 46 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r.
o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2019 r. poz. 1239 i 1495 oraz z 2020 r. poz. 284, 322 i 374), dalej - "ustawa o zwalczaniu chorób", w zw. z § 5 ust. 2 w zw. z § 6 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (Dz. U. 2020, poz. 433), dalej - "rozporządzenie MZ z dnia 13 marca 2020 r.", w zw. z § 6 ust. 2 w zw. z § 6 ust. 3 w zw. z § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. 2020, poz. 491), dalej "rozporządzenie MZ z dnia 20 marca 2020 r.", poprzez pominięcie faktu, że w związku z obostrzeniami związanymi z COVID-19 nieruchomość nie mogła być wykorzystywana w działalności (obiekt handlowy o powierzchni sprzedaży powyżej
2.000 m2), przez co nie mogła zostać opodatkowana stawkami przewidzianymi dla budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej;
3. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit.a, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit.c, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit.b, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit.e u.p.o.l., poprzez przyjęcie wyższej stawki podatkowej dla nieruchomości, która nie była wykorzystywana w działalności gospodarczej, podczas gdy ten przepis wprost zakłada stosowanie odrębnej stawki dla gruntów i budynków związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej;
4. art. 6 ust. 3 u.p.o.l. w zw. z art. 15ze ust. 1 ustawy z dnia 31.03.2021 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2020, poz. 568), dalej - "ustawa o COVID-19", poprzez pominięcie faktu, że w wyniku wprowadzenia zakazu handlu spółka została pozbawiona wykorzystywania swojego majątku, a tym samym uzyskiwania przychodów z tego tytułu;
5. art. 64 ust. 1 i 3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji w zw. z art. 6 ust. 3 u.p.o.l.
w zw. z art. 46 ust. 2 i 4 ustawy o zwalczaniu chorób w zw. z § 5 ust. 2 w zw. z § 6 ust. 2 rozporządzenia MZ z dnia 13 marca 2020 r. w zw. z § 6 ust. 2 w zw. z § 6 ust. 3
w zw. z § 7 ust. 2 rozporządzenia MZ z dnia 20 marca 2020 r., poprzez nieuprawnioną ingerencję w konstytucyjnie chronione prawo własności, poprzez nakładanie na podatnika podatku od nieruchomości w wyższej stawce, pomimo iż posiadana przez podatnika nieruchomość nie była wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej;
6. art. 233 § 1 pkt 1 o.p., przez utrzymanie przez SKO w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji pomimo istnienia podstaw do zastosowania art. 233 § 1 pkt 2 lit.a o.p. i uchylenia decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał co następuje:
Spór w sprawie dotyczy prawidłowości odmowy przez organ stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2020 w związku z brakiem możliwości wykorzystania przedmiotowej nieruchomości przez spółkę do działalności gospodarczej z uwagi na ogłoszony stan epidemii COVID-19.
Zgodnie z art. 72 § 1 pkt 1 o.p., za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku.
Stosownie do art. 75 § 1 o.p., jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek
o stwierdzenie nadpłaty podatku.
Na podstawie art. 75 § 4a o.p., w decyzji stwierdzającej nadpłatę organ podatkowy określa wysokość zobowiązania podatkowego w prawidłowej wysokości
w takim zakresie, w jakim powstanie nadpłaty jest związane ze zmianą wysokości zobowiązania podatkowego. W zakresie, w jakim wniosek jest niezasadny, organ odmawia stwierdzenia nadpłaty.
Spółka, uzasadniając swoje stanowisko powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt SK 39/19.
Wskazać należy, że ww. wyrok Trybunału Konstytucyjnego znalazł szerokie odbicie w aktualnym orzecznictwie sądów administracyjnych. Sąd orzekający
w niniejszej sprawie podzielił pogląd NSA, wyrażony m.in. w wyroku z dnia 4 marca 2021 r. o sygn. akt III FSK 895/21, że mimo, iż ww. wyrok Trybunału Konstytucyjnego zapadł na tle sprawy ze skargi konstytucyjnej osoby fizycznej, w zakresie przyjętej przez Trybunał interpretacji art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. ma on uniwersalne znaczenie. Zawarta w sentencji tego wyroku wypowiedź odnosi się bowiem do gruntów, budynków i budowli, będących w posiadaniu wszystkich przedsiębiorców lub innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, bez względu na formę prawną. NSA podał, że Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że: "Art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170) rozumiany w ten sposób, że o związaniu gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej decyduje wyłącznie posiadanie gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą, jest niezgodny
z art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej." Jest to tzw. wyrok interpretacyjny, w którym Trybunał stwierdził niezgodność
z Konstytucją RP art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w określonym jego rozumieniu. Cecha niekonstytucyjności przypisana jest wskazanej w sentencji tego wyroku treści normy prawnej, ustalonej w wyniku poprzedniej wykładni. Skutkiem tego wyroku jest eliminacja takiej interpretacji tego przepisu, która w kwestii związania gruntu, budynku lub budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej, ogranicza się do faktu ich posiadania przez przedsiębiorcę lub podmiot prowadzący działalność gospodarczą. NSA podał, że powstał problem doprecyzowania "związku" nieruchomości
z prowadzeniem działalności gospodarczej, który - jak wskazał Trybunał Konstytucyjny - nie może opierać się na samym fakcie posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą. związek ten, oprócz samego posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą, powinien być oparty na faktycznym lub nawet potencjalnym wykorzystywaniu tej nieruchomości w działalności gospodarczej tego podmiotu. Grunty, budynki i budowle, które choćby pośrednio lub w ograniczonym zakresie służą prowadzeniu działalności gospodarczej, powinny być uznane ze związane z tą działalnością. W ocenie NSA, w ustaleniu istnienia związku nieruchomości z prowadzoną działalnością gospodarczą przydatne mogą być na przykład takie okoliczności jak: wprowadzenie nieruchomości do ewidencji środków trwałych, ujęcie wydatków na nabycie lub wytworzenie oraz utrzymanie w kosztach działalności gospodarczej. O istnieniu takiego związku może też świadczyć charakter rzeczy (np. budowli), wskazujący na jej gospodarcze przeznaczenie. W każdym przypadku ustalenie związku nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej podmiotu, który prowadzi także inny rodzaj działalności, nie może ograniczać się tylko do wykazania posiadania tych nieruchomości.
Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., grunty, budynki i budowle związane
z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące
w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a. Działalność gospodarcza w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. to działalność, o której mowa w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. poz. 646).
W niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, że podatnikiem podatku od nieruchomości jest skarżąca, która jest przedsiębiorcą. Jak wynikało z akt, przedmiotowy podatek został uiszczony przez spółkę.
Stosownie do art. 2 ust. 1, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane:
1) grunty;
2) budynki lub ich części.
Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., grunty, budynki i budowle związane
z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące
w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a.
Na podstawie art. 4 ust. 1 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi:
1) dla gruntów - powierzchnia;
2) dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa.
Zwolnienia w podatku od nieruchomości określone są w art. 7 u.p.o.l., lecz wśród nich nie ma zwolnienia z powodu trwającej epidemii COVID-19, zatem organ podatkowy nie mógł zwolnić podatnika, czy też obniżyć podatnikowi wysokość należnego podatku od nieruchomości.
Przedmiotowa nieruchomość jest w posiadaniu spółki- przedsiębiorcy i jest przez nią wykorzystywana do działalności gospodarczej, uzasadnione jest zatem zastosowanie najwyższej stawki podatkowej.
Podnoszona przez podatnika okoliczność, że z powodu ograniczeń wynikających z epidemii COVID 19 nie była wykorzystywana do działalności gospodarczej, nie ma znaczenia dla ustalenia wysokości podatku od nieruchomości. Przejściowe ograniczenie działalności gospodarczej nie powoduje, że przedmiotowa nieruchomość nie jest związana z działalnością przedsiębiorcy. Słusznie organ odwoławczy podkreślił, że przedmiotowa nieruchomość jest ujęta w ewidencji środków trwałych i były dokonywane od niej odpisy amortyzacyjne.
W ocenie Sądu, podatek od nieruchomości został ustalony zgodnie
z przepisami u.p.o.l. oraz danymi wynikającym z ewidencji gruntów i budynków, którymi przy wymiarze podatku organ jest związany, zatem brak było podstaw do stwierdzenia nadpłaty w tym podatku po stronie skarżącej.
Powszechnie znany jest fakt obostrzeń w handlu w 2020 r. w związku z trwającą epidemią COVID-19, jednakże podjęto szereg rozwiązań osłonowych, które miały na celu częściowe wyrównanie szkód przedsiębiorcom. Przedsiębiorcy mogli ubiegać się o szereg ulg i zwolnień, w tym związanych z należnościami budżetowymi.
Na podstawie art. 15p ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r.
o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem
i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.) umożliwiono radom gmin podjęcie uchwały o zwolnieniu z podatku od nieruchomości: gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, wskazanym grupom przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku
z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19 za część roku 2020 oraz za wybrane miesiące 2021 r.
Sądowi wiadomo z urzędu, że Rada Miasta S. podjęła na podstawie ww. przepisu następujące uchwały: nr [...] z dnia 9 kwietnia 2020 r. w sprawie przedłużenia terminu płatności rat podatku od nieruchomości wskazanym przedsiębiorcom, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku
z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19; nr [...] z dnia 9 kwietnia 2020 r. w sprawie zwolnienia z podatku od nieruchomości wskazanych przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu
w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19; nr [...] z dnia 23 lutego 2021 r. w sprawie przedłużenia terminu płatności rat podatku od nieruchomości wskazanym przedsiębiorcom, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19.
Skarżąca, która podkreślała, że znalazła się w trudnej sytuacji finansowej mogła zatem uzyskać pomoc czy to na podstawie przepisów tzw. "tarcz antykryzysowych", czy przepisów ww. uchwał. Ponadto zgodnie art. 67a o.p. podatnik ma możliwość wystąpienia z odrębnym wnioskiem do organu podatkowego o umorzenie należnego podatku w całości lub w części lub rozłożenie podatku na raty.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd na podstawie art. 151 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej "p.p.s.a") oddalił skargę.