I SA/SZ 412/24

I SA/Sz 412/24 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2024-12-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Anna Sokołowska /przewodniczący/
Bolesław Stachura /sprawozdawca/
Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151, art. 106 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 116 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 77 § 1, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2022 poz 1520
art. 21 ust. 1, art. 11 ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 1 i 1a
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.) Protokolant referent - stażysta Anna Koester po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Zarządu Województwa z dnia 29 kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości spółki z tytułu braku zwrotu środków otrzymanych na realizację projektu oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 29 kwietnia 2024 r. nr WZS/3/2024 Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego (dalej "organ odwoławczy" lub "IZ") utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. z dnia 13 lutego 2023 r. nr 3/RPZP/2023 orzekającą o odpowiedzialności członka Zarządu K. Sp. z o.o. - M. B. pełniącego funkcję Prezesa Zarządu, za zobowiązania Spółki z tytułu braku zwrotu środków w łącznej wysokości [...] zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, otrzymanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020 na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] z dnia 10 lipca 2017 r. zawartej w związku z realizacją przez Beneficjenta projektu pod nazwą [...]" określonych w decyzji administracyjnej Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. nr [...] z dnia 31 sierpnia 2021 r.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Wojewódzki Urząd Pracy w S., na mocy Porozumienia w sprawie powierzenia Instytucji Pośredniczącej zadań związanych z realizacją Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020 z dnia 6 maja 2015 r. pełni rolę Instytucji Pośredniczącej Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020, do której zadań należy m.in. zawieranie z beneficjentami umów o dofinansowanie projektu, zarządzanie środkami finansowymi przeznaczonymi na realizację programu operacyjnego, prowadzenie kontroli realizacji programu operacyjnego, w tym kontroli realizacji poszczególnych dofinansowanych projektów, a także odzyskiwanie kwot podlegających zwrotowi, w tym wydawanie decyzji o zwrocie środków przeznaczonych na realizację projektów oraz decyzji o zapłacie odsetek, o których mowa w art. 207 ust. 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych ( Dz.U. z 2024 r., poz. 1530 ze zm., zw. dalej: "u.f.p.").
W dniu 10 lipca 2017 r. M. B. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą K. C. B. M. zawarł z Województwem Zachodniopomorskim - Wojewódzkim Urzędem Pracy w S. pełniącym rolę Instytucji Pośredniczącej (dalej też "organ I instancji" lub "IP"), umowę nr [...] o dofinansowanie projektu (zw. dalej "Umową") w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020 pn. "[...]". W trakcie realizacji projektu nastąpiła zmiana podmiotu, polegająca na przekształceniu jednoosobowej działalności gospodarczej prowadzonej pod nazwą K. C. B. M. w firmę o nazwie K. Sp. z o.o. (dalej zwaną "Beneficjentem"). Spółka została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym w dniu 27 lutego 2018 r. Przedmiotem umowy było przyznanie Beneficjentowi dofinansowania na realizację projektu w kwocie nieprzekraczającej [...] zł Projektodawca zobowiązany był do wniesienia wkładu własnego w wysokości [...] zł. Łączna wysokość wydatków kwalifikowanych w ramach projektu, zgodnie z umową, wynosiła [...] zł. W umowie określone zostały szczegółowe zasady dofinansowania projektu oraz prawa i obowiązki Beneficjenta z tym związane. IP zgodnie z zapisami Umowy zobowiązała się do dofinansowania części wydatków kwalifikowalnych poniesionych na realizację projektu na podstawie zweryfikowanego przez IP poprawnego wniosku o płatność. Do podstawowych obowiązków Beneficjenta należała realizacja projektu na podstawie wniosku o dofinansowanie, stanowiącego załącznik nr 2 do umowy.
W toku realizacji projektu Beneficjent, w związku z problemami w jego realizacji oraz utratą zdolności organizacyjnej i finansowej, przedłożył do IP w dniu 30 grudnia 2019 r. wniosek o rozwiązanie umowy za porozumieniem stron. Mając na uwadze powyższe, IP pismem z dnia 17 stycznia 2020 r. wskazała, że Beneficjent na podstawie zapisów § 10 ust. 2 umowy o dofinansowanie przedmiotowego projektu zobligowany jest do złożenia końcowego wniosku o płatność w terminie 30 dni kalendarzowych od dnia zakończenia realizacji projektu, tj. w terminie do 30 grudnia 2019 r., czego nie uczynił. W ww. piśmie poinformowano ponadto, że prośba Beneficjenta o rozwiązanie umowy w trybie za porozumieniem stron pozostaje bez rozpatrzenia. Jednocześnie IP w oparciu o postanowienia zawarte w § 29 ust. 2 pkt 4 umowy, podjęła decyzję o rozwiązaniu umowy z zachowaniem jednomiesięcznego okresu wypowiedzenia i w dniu 13 października 2020 r. rozwiązała przedmiotową umowę. IP na podstawie § 31 ust. 4 umowy o dofinansowanie, zobowiązała Beneficjenta do zwrotu niewykorzystanego dofinansowania w wysokości [...] zł z odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych od dnia przekazania dofinansowania. Z uwagi na bezskuteczny upływ terminu wskazanego w wezwaniu do zwrotu środków, IP wszczęła postępowanie administracyjne w przedmiocie zwrotu środków z tytułu płatności dokonanych na rzecz Beneficjenta. W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego, IP w dniu 31 sierpnia 2021 r. podjęła decyzję administracyjną nr [...], orzekającą od Beneficjenta zwrot środków w kwocie [...]zł wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych, która stała się decyzją ostateczną z dniem 2 października 2021 r.
Wobec braku zwrotu środków określonych w decyzji IP nr [...], Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. w dniu 25 stycznia 2022 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...], który został przekazany do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego P. . Postępowanie egzekucyjne wszczęte przeciwko Beneficjentowi nie doprowadziło do wyegzekwowania należności przypadających IP. Naczelnik ww. Urzędu Skarbowego w dniu 20 kwietnia 2022 r. postanowił, na podstawie art. 59 § 4 w związku z art. 59 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022 r. poz. 479 z późn. zm., zw. dalej: "u.p.e.a.") o nieprzystąpieniu do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 25 stycznia 2022 r. Z treści ww. postanowienia wynikało, że w toku postępowania egzekucyjnego podjęto szereg działań i ustalono, że Beneficjent nie posiada faktycznej siedziby pod adresem wskazanym w tytułach wykonawczych oraz nie prowadzi działalności gospodarczej, a na podstawie danych zawartych w systemie informatycznym POLTAX - Urzędu Skarbowego, nie ustalono źródeł dochodu zobowiązanej Spółki, do których można by skierować egzekucję.
Z uwagi na powyższe, IP w dniu 30 czerwca 2022 r., na podstawie art. 61 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2024 r., poz.572 ze zm., zw. dalej" "k.p.a.") oraz art. 107 § 1 i 2, art. 108 § 1, art. 116 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm., zw. dalej: "O.p."), w związku z art. 67 ust. 1, art. 60 pkt 6 i art. 61 ust. 1 pkt 2 b u.f.p., wszczęła z urzędu postępowanie administracyjne w celu ustalenia solidarnej odpowiedzialności. M. B. - Prezesa Zarządu K. Sp. z o.o. za jej zobowiązania, wynikające z decyzji administracyjnej Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. nr [...] z 31 sierpnia 2021 r.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. w dniu 13 lutego 2023 r. wydał decyzję administracyjną nr 3/RPZP/2023 orzekającą solidarną odpowiedzialność M. B. (dalej zwanego też "Stroną" lub "Skarżącym") za zaległości spółki K. Sp. z o.o. z tytułu braku zwrotu środków otrzymanych w ramach RPO WZ 2014-2020 na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] z dnia 10 lipca 2017 r. na realizację projektu pn. "[...]"" określonych w decyzji administracyjnej Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. nr [...] z dnia 31 sierpnia 2021 r.
Skarżący nie zwrócił wymaganych środków wraz z odsetkami w terminie wskazanym w decyzji z dnia 13 lutego 2023 r., korzystając natomiast z uprawnienia wynikającego z art. 127 § 1 K.p.a. wniósł odwołanie.
W odwołaniu skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji istotne naruszenie przepisów prawa, w szczególności w zakresie przypisania mu odpowiedzialności solidarnej za wszystkie zobowiązania Spółki K. Sp. z o.o. wynikające z finansowania projektu pn. "[...]", wskazując, że jako członek zarządu uwolnił się od solidarnej odpowiedzialności, składając we właściwym czasie wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki. Na potwierdzenie powyższego strona zwróciła uwagę na wyrok Sądu Rejonowego [...] w P. XI Wydział Gospodarczy ds. upadłościowych i restrukturyzacyjnych z dnia 13 października 2021 r., sygn. akt [...], wydany sprawie orzeczenia wobec strony zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, w którym wprost wskazano, że wniosek o ogłoszenie upadłości K. Sp. z o.o. został złożony we właściwym terminie, a wcześniej nie było podstaw do ogłoszenia upadłości. W ocenie strony, powyższy wyrok potwierdza również, iż błędne jest stanowisko organu I Instancji, że stan niewypłacalności K. Sp. z o.o. istniał co najmniej na trzy miesiące przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości.
Odwołujący zaskarżonej decyzji zarzucił również naruszenie art. 116 O.p., poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji przyjęcie, że oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości z uwagi na brak majątku spółki wystarczającego na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego, uniemożliwia uwolnienie się od odpowiedzialności przez odwołującego od odpowiedzialności za zobowiązania i zaległości Spółki, a także przyjęcie, że wobec odwołującego zachodzą przesłanki pozytywne i nie zachodzi żadna przesłanka negatywna, warunkująca solidarną odpowiedzialność odwołującego za zobowiązania ww. Spółki, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika brak powstania takiej odpowiedzialności.
Skarżący wskazał również na błędy w ustaleniach faktycznych polegających na sprzecznym z zasadami logicznego rozumowania przyjęciu, iż:
1) stan niewypłacalności K. Sp. z o.o. istniał co najmniej na pół roku przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości, podczas gdy na dzień 29 stycznia 2019 r. sytuacja majątkowa Spółki uległa znacznej poprawie,
2) Spółka nie może pokryć zadłużenia ze środków na realizację projektu, ponieważ środki te mogą być wykorzystywane tylko na realizację projektu, podczas gdy zgodnie z umową o dofinansowanie projektu ze środków tych było pokrywane również wynagrodzenie Spółki.
W dniu 30 czerwca 2023 r. skarżący wniósł o włączenie do materiału dowodowego sprawy wyroku z dnia 25 maja 2023 r. wydanego w sprawie o sygn. akt [...] przez Sąd [...] w P. wraz z uzasadnieniem.
W dniu 24 lipca 2023 r. strona ponownie przedstawiła ww. wyrok i wniosła na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. o umorzenie postępowania w całości. Dodatkowo strona pismem z dnia 4 października 2023 r. poinformowała, iż ww. wyrok od 30 czerwca 2023 r. jest prawomocny. Strona 4 października 2023 r. przekazała również wyrok wydany przez Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie z 7 lipca 203 r., sygn. akt. V SA/Wa 2298/22, w którym to Sąd uchylił zaskarżoną przez wnioskodawcę decyzję w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania z tytułu zwrotu dofinansowania ze środków unijnych. Strona zaznaczyła w przekazanym piśmie, że wskazany wyrok został wydany w analogicznym do prowadzonej sprawy stanie faktycznym.
Opisaną na wstępie decyzją z dnia 29 kwietnia 2024 r. nr WZS/3/2024 Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. z dnia 13 lutego 2023 r.
Organ odwoławczy nakreślił ramy prawne sprawy powołując treść przepisów u.f.p. Organ wskazał m.in., że na mocy art. 67 ust. 1 u.f.p. do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych ustawą, stosuje się przepisy K.p.a. i odpowiednio przepisy działu III O.p., których treść powołał.
Organ odwoławczy wskazał, że Ordynacja podatkowa zawiera zamknięty katalog przypadków, w których odpowiedzialność za należności podmiotu pierwotnie zobowiązanego może być przeniesiona na osoby trzecie, powołując przy tym treść art. 116 § 1 O.p. Organ dodał przy tym, że zgodnie z art. 66b ust. 1 u.f.p., decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania do zwrotu środków, o których mowa w art. 60 pkt 6, wydaje się przed upływem pięciu lat od końca roku kalendarzowego, w którym decyzja, o której mowa w art. 189 ust. 3b albo decyzja, o której mowa w 207 ust. 9, stała się ostateczna. Osoby trzecie odpowiedzialne za zobowiązania do zwrotu środków, o których mowa w art. 60 pkt 6, ustala się zaś według stanu z dnia powstania naruszeń określonych w art. 189 ust. 3 lub w art. 207 ust. 1 (art. 66b ust. 2 u.f.p.).
Organ odwoławczy dodał, że wskazany przepis został dodany na mocy ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz. U. z 2022 r., poz. 1079). Jakkolwiek przepis wszedł w życie z dniem 21 sierpnia 2022 r. zawarta w nim norma prawna potwierdza dotychczas ukształtowaną zasadę na temat odpowiedzialności osób trzecich za zobowiązania beneficjentów z tytułu zwrotu środków europejskich. Przed wejściem w życie ww. przepisu podkreślano bowiem, że "zgodnie z art. 116 § 2 O.p. odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu. Przy zastosowaniu tego przepisu odpowiednio do podlegających zwrotowi środków na finansowanie programów i projektów, dniem powstania obowiązku zwrotu tych środków nie jest dzień wydania decyzji na podstawie art. 207 u.f.p.. Decyzja ta jest bowiem decyzją deklaratoryjną i określa kwotę do zwrotu, która wynika ze zdarzeń wcześniejszych, stanowiących przesłankę do zwrotu na podstawie art. 207 ust. 1 u.f.p., tj.: wykorzystanie środków niezgodnie z przeznaczeniem, wykorzystanie środków z naruszeniem procedur, pobranie środków nienależnie lub w nadmiernej wysokości. Zobowiązanie do zwrotu środków nie powstaje po doręczeniu decyzji, tylko aktualizuje się już w momencie zaistnienia przesłanek z art. 207 ust. 1 u.f.p.
Organ odwoławczy stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie trafna jest ocena, zgodnie z którą akt administracyjny w postaci ostatecznej decyzji orzekającej zwrot środków jest potrzebny w sytuacji, w której beneficjent nie zwrócił środków dobrowolnie i niezbędny jest tytuł wykonawczy, w oparciu o który środki te mogą zostać odzyskane w postępowaniu egzekucyjnym. Wskazany w art. 207 ust. 1 u.z.p. upływ 14-dniowego terminu nie powoduje, iż wskazane w decyzji zobowiązanie przekształca się w zaległość. Jego upływ pozwala jedynie na wszczęcie postępowania egzekucyjnego co do zaległości wskazanej w decyzji, która powstała już wcześniej z mocy prawa.
W ocenie organu, w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki do orzeczenia o odpowiedzialności solidarnej skarżącego, pełniącego funkcję Prezesa Zarządu Spółki K. Sp. z o.o. z tytułu braku zwrotu środków otrzymanych w ramach RPO WZ 2014-2020 na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] z dnia 10 lipca 2017 r. na realizację projektu pn. "[...]" określonych w decyzji administracyjnej Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. z dnia 31 sierpnia 2021 r.
Organ odwoławczy ustalił w przedmiotowej sprawie następujący stan faktyczny.
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w P., zgodnie z postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2022 r., nie przystąpił do egzekucji zobowiązanego Spółki K. Sp. z o.o. Według organu egzekucyjnego zgromadzony materiał w sprawie uprawdopodabniał, że egzekucja administracyjna będzie bezskuteczna z powodu braku majątku lub źródła dochodu zobowiązanego, z których jest możliwe wyegzekwowanie środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne. Postępowanie egzekucyjne było prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], wystawionego przez Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. i dotyczącego należności z tytułu braku zwrotu środków w kwocie [...]zł, otrzymanych w ramach RPO WZ 2014-2020 na podstawie umowy o dofinansowanie z dnia 10 lipca 2017 r. na realizację ww. projektu, określonych w decyzji administracyjnej Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. z dnia 31 sierpnia 2021 r.
IP, po stwierdzeniu przez organ egzekucyjny bezskuteczności egzekucji z majątku Spółki - na mocy art. 108 O.p. wszczęła w dniu 30 czerwca 2022 r. z urzędu postępowanie administracyjne w celu ustalenia odpowiedzialności M. B. za zobowiązania K. Sp. z o.o.
Zgodnie z informacjami ujawnionymi w KRS - M. B. był jedynym członkiem Zarządu K. Sp. z o.o., według stanu z dnia powstania naruszeń określonych w art. 207 ust. 1 u.f.p. i pełnił funkcje Prezesa Zarządu Spółki od dnia 27 lutego 2018 r. Naruszenia w wykorzystaniu środków otrzymanych przez Beneficjenta powstały w dniu 30 listopada 2019 r. tj. w dniu, w którym należało przedłożyć wniosek końcowy ww. projektu. Jego nieprzedłożenie skutkowało rozwiązaniem umowy o dofinansowanie (zgodnie z § 29 ust 2 pkt 4 umowy), a także obowiązkiem zwrotu całości otrzymanego dofinansowania.
Po dokonaniu analizy całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz stwierdzeniu, iż zaszły przesłanki, o których mowa w art. 116 § 1 O.p., IP w dniu 13 lutego 2023 r. wydała decyzję administracyjną orzekającą o solidarnej odpowiedzialności Członka Zarządu K. Sp. z o.o. M. B. za zobowiązania Beneficjenta z tytułu braku zwrotu środków nieprawidłowości w łącznej wysokości [...] zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych w trybie art. 207 ust. 1 u.f.p., otrzymanych w ramach RPO WZ 2014-2020 na podstawie umowy o dofinansowanie z dnia 10 lipca 2017 r. i określonych w decyzji administracyjnej Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. z dnia 31 sierpnia 2021 r.
Powołując treść art. 116 § 1 i 2 O.p. organ odwoławczy wskazał, że w pierwszej kolejności musiał ustalić czy spełniony został podstawowy warunek stwierdzenia odpowiedzialności członka zarządu spółki, tj. bezskuteczność egzekucji w stosunku do spółki w całości lub w części. W ocenie organu, w przedmiotowej sprawie, w związku z brakiem możliwości przymusowego zaspokojenia Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. jako wierzyciela, na skutek wszczętej i przeprowadzonej przez organ egzekucyjny egzekucji wobec Spółki, mamy do czynienia z jej bezskutecznością, gdzie dodatkowo postępowanie w jej przedmiocie zostało formalnie zakończone wydaniem w dniu 20 kwietnia 2022 r. postanowienia o nieprzystąpieniu do egzekucji. Organ dodał przy tym, iż możliwość orzekania o odpowiedzialności osoby trzeciej powstaje dopiero wówczas, gdy okoliczność istnienia zobowiązania oraz jego wysokość, za które przenoszona jest odpowiedzialność, została ukształtowana w sposób ostateczny. Fakt ten w przedmiotowej sprawie występuje, gdyż zobowiązanie K. Sp. z o.o. zostało określone ostateczną decyzją Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. z dnia 31 sierpnia 2021 r.
Odnosząc się do drugiej z przesłanek odpowiedzialności subsydiarnej, tj. faktu pełnienia obowiązku członka zarządu w czasie powstania zobowiązania organ odwoławczy wskazał, że zgodnie art. 116 § 2 O.p. odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu. W ocenie organu odwoławczego, podstawą odpowiedzialności członka zarządu, jest sam fakt bycia członkiem zarządu.
Organ odwoławczy wskazał, że jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (rejestr KRS), Skarżący pełnił funkcję Prezesa Zarządu Spółki nieprzerwanie od dnia 27 lutego 2018 r. (wpis nr 1-2). Z dokumentu KRS Spółki wynika również, iż Spółkę reprezentuje jedyny członek zarządu. W dniu podpisania umowy o dofinansowanie projektu (tj. 10 lipca 2017 r.) Skarżący zgodnie z CEIDG prowadził działalność gospodarczą pod nazwą K. C. B. M.. W trakcie realizacji przedmiotowego projektu nastąpiła zmiana podmiotu, polegająca na przekształceniu jednoosobowej działalności gospodarczej prowadzonej pod nazwą K. C. B. M. w firmę o nazwie K. Sp. z o.o. Spółka została zarejestrowana w KRS w dniu 27 lutego 2018 r. Z powyższego wynika, że Skarżący był właścicielem działalności gospodarczej, a następnie Prezesem Zarządu K. Sp. z o.o. zarówno w momencie zawarcia umowy o dofinansowanie ww. projektu (tj. w dniu 10 lipca 2017 r.), jak również przez cały okres jego realizacji (01 września 2017 r. - 30 listopada 2019 r.). Organ odwoławczy przypomniał przy tym, że to Beneficjent wnioskował o rozwiązanie umowy o dofinansowanie i nie złożył końcowego wniosku o płatność, co w konsekwencji skutkowało rozwiązaniem umowy o dofinansowanie, a także obowiązkiem zwrotu całości otrzymanego dofinansowania.
Organ odwoławczy zgodził się z oceną organu I instancji, iż zobowiązanie z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich powstaje z mocy prawa z chwilą zaistnienia zdarzenia, spełniającego przesłanki wskazane w art. 207 ust. 1 pkt 1-3 u.f.p. Decyzja wydana na podstawie art. 207 u.f.p. nie tworzy nowego stosunku prawnego, ma ona charakter deklaratoryjny i jest stosowana do zobowiązań powstałych wcześniej z mocy prawa. Ponadto, osoby trzecie odpowiedzialne za zobowiązania do zwrotu środków, o których mowa w art. 60 pkt 6, ustala się według stanu z dnia powstania naruszeń określonych w art. 207 ust. 1 u.f.p. Mając powyższe na uwadze, organ odwoławczy wskazał, iż w okresie powstania zobowiązania Spółki, tj. w dniu 30 listopada 2019 r" Spółkę zgodnie z informacjami znajdującymi się w aktach sprawy, reprezentował Skarżący jako Prezes Zarządu spełniona została zatem druga pozytywna przesłanka uprawniająca do orzeczenia o odpowiedzialności Skarżącego za zaległości Spółki.
Odnosząc się natomiast do przesłanek uwalniających od odpowiedzialności za zobowiązania Spółki, organ odwoławczy wskazał, iż ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika, że Skarżący w dniu 31 lipca 2019 r. złożył wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki. W następnej kolejności Sąd Rejonowy [...] w P. postanowieniem z dnia 30 października 2019 r. (sygn. akt [...]) wniosek Spółki o ogłoszenie upadłości oddalił. Powodem tego był brak wystarczających środków ma prowadzenie postępowania upadłościowego. Po uchyleniu przedmiotowego postanowienia, postanowieniem wydanym w dniu 23 sierpnia 2021 r. (sygn. akt [...]) Sąd Rejonowy [...] w P. oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości, stwierdzając, że materiał zgromadzony w sprawie nie daje podstaw dla rozwiązania Spółki będącej dłużnikiem, bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego, jednocześnie obciążając kosztami postępowania w przedmiocie ogłoszenia upadłości dłużnika. Na marginesie organ zauważył, że Spółka została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego z dniem 18 stycznia 2024 r.
Organ odwoławczy wskazał, że w toku postępowania o ogłoszenie upadłości ustanowiony w sprawie tymczasowy nadzorca sądowy B. M. w dniu 19 stycznia 2021 r. sporządziła sprawozdanie z sytuacji majątkowej dłużnika ustalając, że majątek Spółki nie wystarczy na zaspokojenie koszów postępowania określonych w art. 230 ust. 1 ustawy prawo upadłościowe, jak i kosztów określonych wart. 230 ust. 2 ustawy prawo upadłościowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 1520 z późn. zm, zw. dalej: "P.u."). Z ww. sprawozdania wynika okoliczność wykorzystania przez Spółkę środków unijnych otrzymanych z Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. oraz Wojewódzkiego Urzędu Pracy w P. na inne cele niż wskazane w umowie o dofinansowanie (Wojewódzki Urząd Pracy w K. - decyzja z dnia 6 marca 2020 r. oraz Wojewódzki Urząd Pracy w P. - decyzja z dnia 31 stycznia 2020 r.). Zarząd Spółki w toczących się postępowaniach administracyjnych potwierdził, że środki otrzymane w ramach projektów zostały przeznaczone m.in. na spłatę zobowiązań finansowych firmy i jest to przedmiotem odrębnego postępowania (zawiadomienia złożone do Prokuratury).
Na podstawie ww. sprawozdania tymczasowego nadzorcy sądowego organ I instancji ustalił, że w zakresie umów o dofinansowanie na realizację projektów współfinansowanych ze środków europejskich:
1. Po dniu złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości przez Beneficjenta powstały zobowiązania wobec instytucji, które udzieliły upadłej Spółce dofinansowania do zatwierdzonych przez te instytucje projektów w łącznej wysokości [...] zł. Część umów o dofinansowanie została wypowiedziana ze skutkiem natychmiastowym i z ustaleniem, że Spółka w sposób nieprawidłowy korzystała ze środków publicznych. W przypadku części umów Spółka została wezwana do zwrotu środków niewykorzystanych z jednoczesną informacją, że brak zwrotu wskazanych kwot we wskazanym terminie skutkować będzie wszczęciem postępowania i wydaniem decyzji w trybie art. 207 ust. 9 u.f.p. Zwrot żądanych kwot nie nastąpił.
2. Z załącznika nr 6 do sprawozdania (zestawienia projektów realizowanych w latach 2015-2020 wraz z czynnościami organów nadzorujących wykonywanie projektów) wynikało, że niektóre decyzje administracyjne wydane były już przed datą 31 lipca 2019 r. (data złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości).
3. Z tabeli - załącznika nr 6 w poz. 5 wynikało, że Beneficjent był zobowiązany do zwrotu kwoty w wysokości [...] zł wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych - Decyzją Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. nr [...] (decyzja wydana w dniu 16 lipca 2019 r.). Dodatkowo pismo nr [...] wskazywało, że kwota nieprawidłowości musiała być ustalona wcześniej, tj. w roku 2018 - najprawdopodobniej jest to data wezwania do zapłaty dla Beneficjenta.
4. Z pozycji nr 4 zał. nr 6 wynikało, że Beneficjent był zobowiązany do zwrotu kwoty w wysokości [...] zł wraz z odsetkami - Decyzją Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. (pismo nr [...]), dotyczyło to projektu nr [...]
Organ I Instancji w swojej decyzji wymienił również wierzycieli wskazanych w postanowieniu Sądu Rejonowego [...] w P., XI Wydział Gospodarczy do Spraw Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych o zakazie prowadzenia działalności gospodarczej z dnia 13 października 2021 r. (sygn. akt [...] - wniosek złożony przez l. Sp. z o. o.). W ww. postanowieniu wskazano, że Spółka:
1. posiada zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, datujące się od stycznia 2018 r. w łącznej kwocie ok. [...] zł z tytułu należności głównej oraz z tytułu podatku od towarów i usług w kwocie ok. [...] zł z tytułu należności głównej;
2. od października 2018 r. nie regulowała należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Na dzień 22 marca 2019 r. zadłużenie z tego tytułu wynosiło [...] zł. W tym samym dniu zawarta została pomiędzy Spółką a ZUS umowa o rozłożeniu na 10 rat ww. należności. W decyzji ZUS wpisano termin płatności składek październikowych na dzień 15 listopada 2018 r. Decyzją z dnia 17 lipca 2019 r. ZUS ustalił wysokość zobowiązania na kwotę [...]zł i zerwał układ ratalny.
Podsumowując, organ I Instancji wskazał, że z analizy stanu faktycznego Beneficjenta wynikało, iż:
- pierwszą zaległością Spółki było zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego datujące się od stycznia 2018 r. wobec Urzędu Skarbowego P. w P.;
- drugą zaległością Beneficjenta było zobowiązanie z tytułu składek ZUS z terminem płatności 15 listopada 2018 r. (zgodnie z załącznikiem do dokumentu ZUS nr [...] z dnia 17.07.2019 r.) wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P..
Na tej podstawie organ I instancji stwierdził, że skoro drugie niespłacone w terminie zobowiązanie to zaległość z tytułu składek wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P. z terminem płatności 15 listopada 2018 r., to trzymiesięczny termin opóźnienia w wykonaniu zobowiązań minął z dniem 15 lutego 2019 r. Zatem, w dniu 16 lutego 2019 r. zaistniała okoliczność stanowiąca podstawę zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Od tego dnia powinien być liczony trzydziestodniowy termin, o którym jest mowa wart. 21 P.u. Oznacza to, iż Skarżący jako Prezes Zarządu Spółki powinien złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości najpóźniej w terminie 30 dni od dnia 16 lutego 2019 r., a więc najpóźniej do dnia 18 marca 2019 r. Spółka jednak nie zgłosiła wniosku o ogłoszenie upadłości w tym czasie. Takowy wniosek złożyła dopiero w dniu 31 lipca 2019 r. W konsekwencji, postępowanie upadłościowe wszczęte z wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki zgłoszone w lipcu 2019 r. nie doprowadziło do zaspokojenia roszczeń wierzycieli nawet w części.
Organ odwoławczy wskazał, iż w dniu 30 czerwca 2023 r. oraz 24 lipca 2023 r. strona uzupełniając swoje odwołanie, wniosła o włączenie do materiału dowodowego sprawy wyroku z dnia 25 maja 2023 r. wydanego w sprawie o sygn. akt [...] przez Sąd [...] w P. wraz z uzasadnieniem. Jak wynika z ustaleń Sądu przedstawionych w ww. orzeczeniu, sytuacja Spółki znacznemu pogorszeniu uległa właśnie w lipcu 2019 r. (a nie jak twierdzi organ I Instancji w lutym 2019 r.). Przyczyną pogorszenia sytuacji Spółki była decyzja ZUS z dnia 17 lipca 2019 r., w której organ stwierdził, że Spółka jest dłużnikiem z tytułu nieopłaconych składek w łącznej wysokości [...] zł, zrywając wcześniej zawarty układ ratalny z 22 marca 2019 r., a także decyzja Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. z dnia 16 lipca 2019 r. zgodnie z którą Spółka została zobowiązana do zwrotu [...] zł. W ocenie Sądu wpływ na pogorszenie sytuacji finansowej Spółki miało również wezwanie do zwrotu środków z 3 lipca 2019 r. (wezwanie wystawione przez Urząd Marszałkowski Województwa P. na kwotę [...]zł). Tym samym, zgodnie z wyżej przywołanym orzeczeniem Sądu, nie można było uznać, że jeszcze przed lipcem 2019 r. Spółka utraciła zdolność do regulowania swoich wymagalnych zobowiązań.
Skarżący przedstawił również wyrok wydany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z 7 lipca 2023 r., sygn. akt. V SA/Wa 2298/22, w którym to Sąd uchylił zaskarżoną przez Stronę decyzję w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania z tytułu zwrotu dofinansowania ze środków unijnych. Skarżący dodał przy tym, że wskazany wyrok został wydany w analogicznym do prowadzonej sprawy stanie faktycznym.
Analizując akta przedmiotowej sprawy, przekazane przez Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S., organ odwoławczy uznał za zasadne przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie.
Postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2024 r. organ odwoławczy na podstawie art. 136 § 1 k.p.a. przeprowadził na wniosek odwołującego, jak i z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w przedmiotowej sprawie poprzez dołączenie do akt sprawy:
1) decyzji Zarządu Województwa [...] z 15 listopada 2022 r. stanowiącej załącznik do uchwały Zarządu Województwa [...] [...] z 15 listopada 2022 r.;
2) decyzji Zarządu Województwa [...] nr [...] z 8 września 2022 r.;
3) Wyroku Sądu Rejonowego [...] w P., XII Wydziału Gospodarczego z dnia 25 maja 2023 r. oddalającego powództwo J. D.;
4) Wyroku WSA w Warszawie z dnia 7 lipca 2023 r. sygn. akt III SA/Wa 2298/22 uchylającego zaskarżoną decyzję Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej DZF- Xll.025.55.2021 .DM.8 z 25 lipca 2022 r.
Ww. dowody zostały dołączone do akt sprawy w celu wyjaśnienia wątpliwości dotyczących istnienia przesłanek objęcia strony postępowania odpowiedzialnością wynikającą z treści art. 116 O.p.
Organ odwoławczy, po dokonaniu ponownej analizy stanu faktycznego wskazał, iż z załączonego do wniosku o upadłość Spółki, przedłożonego organowi I instancji w dniu 6 października 2022 r. spisu wierzycieli, wynika, iż Spółka posiadała wymagalne zobowiązania na łączną kwotę [...]zł, tj. wobec :
1) D. K., K. M. oraz M. L. - wspólników spółki P. s c. z siedzibą w P. na łączną kwotę [...]zł (termin zapłaty do 8 marca 2018 r.);
2) Zakładu [...] z siedzibą w P. na łączną kwotę [...]zł, z tym, że 6 marca 2019 r. zawarto ugodę dot. rozłożenia zapłaty należności na 10 rat, płatnych comiesięcznie do 10 grudnia 2019 r. włącznie;
3) K. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na łączną kwotę [...]zł (termin zapłaty do 6 kwietnia 2018 r);
4) S. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na kwotę [...]zł (termin zapłaty do 18 grudnia 2018 r.), na kwotę [...]zł (termin zapłaty do 5 lutego 2019 r), na kwotę [...]zł (termin zapłaty do 22 marca 2019 r i 25 kwietnia 2019 r.);
5) S. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na kwotę [...]zł (termin zapłaty do 12 marca 2019 r. i 26 marca 2019 r.), na kwotę [...]zł (termin zapłaty do 18 marca 2019 r.);
6) T. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na kwotę [...]zł (termin zapłaty do 15 stycznia 2019 r.), na kwotę [...]zł (termin zapłaty do 15 lutego 2019 r.), na kwotę [...]zł (termin zapłaty do 15 marca 2019 r);
7) P. K. i K. Z. wspólników spółki Z. s.c. z siedzibą w L. na łączną kwotę [...]zł (termin zapłaty do 25 lutego 2019 r.), na kwotę [...]zł (termin zapłaty do: 22 marca 2019 r);
8) B. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na łączną kwotę [...]zł (termin zapłaty do 15 kwietnia 2019 r);
9) Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z siedzibą w P. na łączną kwotę [...]zł (w tym składki ZUS od 10/2018 do 12/2018 plus odsetki za zwłokę oraz opłata prolongacyjna). 22 marca 2019 r. zawarto umowę dot. rozłożenia zapłaty należności z tytułu składek na 10 rat, płatnych comiesięcznie do dnia 20 stycznia 2020 r. włącznie. Tym niemniej, z uwagi na nieopłacone raty należności z tytułu składek, ZUS ostatecznie ustalił decyzją z 17 lipca 2019 r. wysokość zobowiązania na kwotę [...]zł i zerwał układ ratalny.
10) Urzędu Skarbowego z siedzibą w P. na łączną kwotę [...]zł (w tym składki PIT-4 od 04/2018 do 03/2019).
Organ odwoławczy wskazał przy tym, że jak wynika z postanowienia Sądu Rejonowego [...] w P. z dnia 13 października 2021 r. (sygn. akt [...]), Spółka posiadała zobowiązania wobec Urzędu Skarbowego już wcześniej. W w/w postanowieniu wskazano, że Spółka:
1) posiada zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, datujące się od stycznia 2018 r. w łącznej kwocie ok. [...] zł z tytułu należności głównej oraz
2) z tytułu podatku od towarów i usług w kwocie ok. [...] zł z tytułu należności głównej.
Organ odwoławczy wskazał, iż analiza stanu faktycznego wskazuje jednoznacznie, iż pierwszą zaległością Spółki było zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego datujące się od stycznia 2018 r. wobec Urzędu Skarbowego [...] w P.. Drugą zaległością Spółki było zobowiązanie wobec D. K., K. M. oraz M. L. - wspólników spółki P. s.c. z siedzibą w P., gdzie termin zapłaty upływał 8 marca 2018 r. Trzecią zaległością było zadłużenie wobec K. Sp. z o.o. z siedzibą w P. z terminem zapłaty do 6 kwietnia 2018 r. Czwartą zaległością było zadłużenie względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z siedzibą w P., gdyż Spółka nie opłacała składek od października 2018 r.. Piątą zaległością było zadłużenie wobec S. Sp z o.o. z siedzibą w P. na kwotę [...]zł (termin zapłaty do 18 grudnia 2018 r.). W tym miejscu organ odwoławczy zwrócił uwagę, że organ I instancji pominął zadłużenie wobec wspólników spółki P. s c. oraz K. Sp. z o.o.
Organ odwoławczy stwierdził zatem, że sytuacja, w której Beneficjent nie wykonywał swoich wymaganych zobowiązań pieniężnych wobec co najmniej dwóch wierzycieli (bez względu na kwoty i długość przeterminowania) wystąpiła już od 8 marca 2018 r. W tej bowiem dacie Beneficjent nie regulował zobowiązań wobec Urzędu Skarbowego (na kwotę około [...] zł), a także wobec P. s.c. (na kwotę [...]zł). Tym samym, już z dniem 8 czerwca 2018 r. wystąpiła przesłanka niewypłacalności wskazana w art. 11 ust. 1 i 1a P.u. oraz zaistniała podstawa do wystąpienia, w ciągu 30 dni, z wnioskiem o ogłoszenie przez Spółkę upadłości, zgodnie z art. 21 ust. 1 P.u. Termin ten upływał w dniu 8 lipca 2018 r., przy czym stosownego wniosku o ogłoszenie upadłości w sądzie nie złożono w tym terminie. Dodatkowo organ zwrócił uwagę, że niewypłacalność miała charakter trwały, na co wskazują inne wymagalności pojawiające się wobec różnych podmiotów i instytucji po dniu 8 czerwca 2018 r.
Odnosząc się do powoływanej przez pełnomocnika Spółki okoliczności, że w sprawie nie wystąpiła okoliczność, o której mowa w art. 11 ust. 5 P.u., organ odwoławczy zwrócił uwagę, że Spółka została zarejestrowana w KRS w dniu 27 marca 2018 r., w związku z tym nie było możliwości prześledzenia bilansu Spółki na przestrzeni 24 miesięcy. Ponadto ze sprawozdania za 2018 r. wynikało, że zobowiązania Spółki na dzień rozpoczęcia działalności (27 lutego 2018 r.) wynosiły [...] zł i nie przewyższały sumy aktywów, tj. [...] zł. Organ odwoławczy stwierdził zatem, że w tej sytuacji nie można ocenić na korzyść Strony przesłanki niewypłacalności wynikającej z art 11 ust. 2 P.u. polegającej na tym, że zobowiązania pieniężne dłużnika przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące.
Abstrahując od ww. przesłanki, organ odwoławczy stwierdził, że sytuacja finansowa Beneficjenta znacznie pogorszyła się w 2018 r., a złe wyniki finansowe utrzymywały się, z wyjątkami, do maja 2019 r., o czym świadczą następujące dane:
1) z przedłożonego bilansu na koniec czerwca 2019 r. wynikało, że zobowiązania Spółki na dzień 31 grudnia 2018 r. wynosiły [...] zł i przewyższały sumę aktywów, tj. [...] zł, a zobowiązania Spółki na dzień 30 czerwca 2019 r. wynosiły [...] zł i przewyższały sumę aktywów, tj. [...] zł;
2) z pozyskanych rachunków zysków i strat wynikało, że Spółka odnotowywała następujące wyniki (strata w kolejnych miesiącach, za wyjątkiem kwietnia i czerwca 2019 r.): - [...] zł na dzień 31 grudnia 2018 r., - [...] zł na koniec stycznia 2019 r., - [...] zł na koniec lutego 2019 r., - [...] zł na koniec marca 2019 r., +[...] na koniec kwietnia 2019 r., -[...] zł na koniec maja 2019 r., +[...] na koniec czerwca 2019 r.
W opinii IZ z przedłożonych dokumentów wynika, że Spółka odnotowywała straty przez wiele miesięcy, co oznacza, że jej kondycja finansowa była wątpliwa na długo przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości. Spółka wygenerowała jedynie chwilowy zysk, ale równocześnie zwiększyła wysokość swoich zobowiązań krótkoterminowych do [...] zł. Zysk ten jednak pochodził z dotacji celowych a więc był pozorny i nie świadczył wbrew twierdzeniom odwołującego o tym, że nagle pojawiły się w dyspozycji Spółki środki, którymi może dowolnie dysponować.
Organ odwoławczy podkreślił, iż Spółka, pozyskując kolejne dotacje unijne, przeznaczała środki na uregulowanie wymagalnych zobowiązań, a nie na realizację projektów, do czego była zobowiązana zapisami umów o dofinansowanie. Znalazło to odzwierciedlenie tymczasowego sprawozdawcy sądowego B. M. w sprawozdaniu z sytuacji majątkowej dłużnika z dnia 19 stycznia 2021 r. Powyższe potwierdziły w wydanych decyzjach m.in. Wojewódzki Urząd Pracy w K. oraz Wojewódzki Urząd Pracy w P., kierując do Prokuratury Rejonowej w P. zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa przez Spółkę, które dotyczyło wykorzystania dofinansowania na cele niezwiązane z realizacją projektów. Podobnie orzekł Zarząd Województwa [...] w decyzji wydanej 15 listopada 2022 r. (uchwała Zarządu Nr [...]) oraz Zarząd Województwa [...] w decyzji nr [...] z 8 września 2022 r.
Organ odwoławczy podkreślił również, iż dane bilansowe przedstawione przez stronę w dn. 11 sierpnia 2022 r. oraz 5 października 2022 r. a także dostępne na prowadzonym przez Ministra Sprawiedliwości portalu https.//ekrs.ms.qov.pl nie były badane przez biegłego rewidenta, a tym samym ich wiarygodność nie została potwierdzona przez niezależnego, profesjonalnego rzeczoznawcę. Z " Dodatkowych informacji i wyjaśnień" do Sprawozdań finansowych Spółki za 2018 r. i 2019 r. wynikało, że Spółka posiadała zobowiązania warunkowe w ramach 14 projektów o wartości [...] zł.
Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, że Spółka w okresie od 2016 r do 2019 r. wdrażała projekty unijne, w ramach których zostały stwierdzone nieprawidłowości, w następstwie czego Beneficjent został wezwany do zwrotu środków Ze sprawozdania z sytuacji majątkowej dłużnika z dnia 19 stycznia 2021 r. wynikało, iż po dniu złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości powstały wierzytelności z tytułu realizowanych projektów w łącznej wysokości [...] zł. Organ odwoławczy przedstawił w ujęciu tabelarycznym spis wierzycieli.
Organ odwoławczy stwierdził, że utrata płynności finansowej Spółki w roku 2018 r. nie była krótkotrwała i nie wynikała z okoliczności losowych, a z informacji o sytuacji finansowej Spółki jednoznacznie wynika, że Spółka zaczęła mieć problemy finansowe już w 2018 r., wbrew twierdzeniom odwołującego, który wskazał na maj 2019 r. Jak już wcześniej wykazano, Spółka w 2019 r. odnotowała zysk, zwiększając przy tym wysokość swoich zobowiązań krótkoterminowych.
W ocenie organu odwoławczego, powyższe wskazuje, iż Spółka posiadała niestabilną sytuację finansową, a potwierdzeniem jest chociażby fakt wypowiedzenia przez ZUS ratalnego systemu spłat należności.
Odnosząc się powoływanej przez Stronę okoliczności, że wielu z wierzycieli z którymi zawarto układ ratalny, wycofało się z niego w lipcu 2019 r. organ odwoławczy wskazał, iż odwołujący w toku postępowania przedstawił jedynie dwie zawarte umowy ratalne (z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych i Zakładem [...]) oraz jedynie jedną zerwaną z powodu nieopłaconych rat należności z tytułu składek umowę ratalną z ZUS. Odwołujący nie przedstawił zatem spisu wierzycieli, którzy zerwali z nim umowy ratalne, oraz nie wskazał powodu ich zerwania. Wskazać również należy, iż nie przedstawił dokumentu wskazującego na wykonanie umowy ratalnej z Zakładem [...] w P..
Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że przedstawiony spis wierzycieli wskazywał, że zadłużenie wobec kontrahentów było generalnym problemem Spółki. Bezsporne zatem pozostaje, że z dniem 8 czerwca 2018 r. wystąpiła przesłanka niewypłacalności wskazana w art. 11 ust. 1 i 1a P.u. oraz zaistniała podstawa do wystąpienia, w ciągu 30 dni, o ogłoszenie przez Spółkę upadłości. Zgodnie z art. 21 ust. 1 P.u. termin ten upływał w dniu 8 lipca 2018 r. Spółka wniosek o ogłoszenie upadłości złożyła dopiero w dniu 31 lipca 2019 r.
Odnośnie powoływanego przez skarżącego uzasadnienia postanowienia Sądu (74/20) wydanego w sprawie orzeczenia wobec Strony zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, że: "Tym samym jedna tylko dotacja, którą dłużnik spodziewał się otrzymać w czerwcu 2019 r. w kwocie ponad [...] zł pozwoliłaby mu spłacić zadłużenie wobec Skarbu Państwa..." organ odwoławczy podkreślił, że nie jest w żaden sposób związany ww. postanowieniem sądu, które nie dotyczy przedmiotu niniejszej decyzji. Jednocześnie organ przy tym wyjaśnił, że Komisja Europejska w trosce o prawidłowe i efektywne rozliczanie środków z Unii Europejskiej nałożyła na państwa członkowskie obowiązek zapewnienia, aby proces wyboru, realizacji i rozliczania projektów wspófinansowanych z tych środków przebiegał zgodnie z wydanymi w tym celu rozporządzeniami. Art. 125 ust. 4 lit b) Rozporządzenia ogólnego.
Prowadzona odrębna ewidencja księgowa, w tym wyodrębnienie rachunku (rachunków) bankowego przeznaczonego do obsługi projektu, ma być gwarancją rzetelnego i terminowego rozliczania wydatków kwalifikowalnych. Błędnym jest zatem założenie, jakoby Spółka mogła oczekiwać, że kontynuując realizację projektów finansowanych ze środków unijnych i otrzymując dotacje, będzie mogła z nich finansować swoją zwykłą działalność i dotychczasowe zobowiązania. Organ odwoławczy w tym miejscu zaznaczył, że określona w ustawie wdrożeniowej i u.f.p. procedura finansowania projektów ze środków europejskich wprost zakazuje podmiotom otrzymującym tego rodzaju wsparcie finansowania jakichkolwiek innych wydatków niż te tylko, które związane są z realizacją danego projektu.
Organ odwoławczy końcowo potwierdził tylko, co słusznie zauważył odwołujący, iż zgodnie z umową o dofinansowanie wynagrodzenie Spółki jest kosztem kwalifikowalnym. Trzeba jednak pamiętać, że wynagrodzenie Beneficjenta stanowi jedynie część udzielonego dofinansowania.
Odnosząc się do wskazanego w odwołaniu naruszenia przez organ I instancji art. 116 O.p. § 1 pkt 1, organ odwoławczy podzielił stanowisko prezentowane w orzecznictwie, że właściwym czasem do zgłoszenia upadłości jest czas, w którym wszczęte postępowanie upadłościowe może doprowadzić do równomiernego, choćby częściowego zaspokojenia wszystkich wierzycieli oraz że nie jest to czas, kiedy dłużnik nie posiada majątku na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego.
Organ odwoławczy podkreślił, że to na Stronie spoczywał obowiązek wykazania, że wniosek o ogłoszenie upadłości złożył w czasie "właściwym". W tym miejscu organ zwrócił uwagę, że skarżący wielokrotnie wzywany był przez organ I instancji do złożenia dodatkowych dokumentów pozwalających ocenić sytuację finansową Spółki oraz to, czy we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki. Odwołujący przedstawił jednak jedynie część dokumentów, o które występował organ I instancji. Strona w piśmie z dnia 6 października 2022 r. oświadczyła, że nie jest w posiadaniu pozostałych dokumentów, do których przedłożenia organ wezwał pismem z dnia 27 września 2022 r. z uwagi na fakt, że oryginały dokumentów, o których mowa w wezwaniu organu, znajdują się w aktach postępowania sądowego, a jednocześnie strona nie jest w posiadaniu odpisów tych dokumentów. Tym samym strona wniosła o zwrócenie się organu do Sądu Rejonowego [...] w P.. Organ odwoławczy zauważył, iż odwołujący nie wykazał, by sam nie mógł uzyskać odpisu lub wyciągu omawianych dokumentów, co obligowałoby organ do wystąpienia o udzielenie odpisu lub wyciągu. W odpowiedzi na wezwanie organu do przedstawienia kopii m.in. załączników do wniosku o ogłoszenie upadłości, pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. dot. zaległości czy zatwierdzonego bilansu za 2019 r. skarżący wskazał (w piśmie z dnia 27 września 2022 r.), że nie dysponuje tymi dokumentami, bowiem złożył je do sądu w oryginale, nie pozostawiając sobie kopii, a wystąpienie do sądu o wydanie odpisów z akt postępowania, z uwagi na objętość, będzie wydatkiem, którego nie jest w stanie ponieść. W przedłożonych aktach administracyjnych brak jest potwierdzenia, że skarżący czynił jakiekolwiek próby uzyskania takich odpisów.
Zdaniem organu odwoławczego sformułowania, że "strona sama uzyskać ich nie może" nie można rozumieć w taki sposób, że wystarczające jest złożenie tego rodzaju oświadczenia przez stronę. Okoliczność ta musi być albo oczywista i niesporna albo wykazana przez stronę.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o umorzenie postępowania z uwagi na treść wyroku Sądu Rejonowego [...] w P. z dnia 25 maja 2023 r., sygn. akt [...] oraz treść art. 365 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego organ odwoławczy wskazał, iż nie podziela poglądu odwołującego, że ustalenia stanu faktycznego dokonane w przywołanym orzeczeniu i prawne rozstrzygnięcie skutkować powinno umorzeniem postępowania administracyjnego. Wskazany wyrok zapadł na skutek rozpoznania sprawy z powództwa osoby fizycznej przeciwko skarżącemu w sprawie gospodarczej, w której sąd dokonuje ustaleń stanu faktycznego na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów.
Odnosząc się, do przedstawionego przez odwołującego wyroku WSA w Warszawie z dnia 7 lipca 2023 r. sygn. akt V SA/Wa 2298/22 organ odwoławczy podkreślił, co wynika z uzasadnienia wyroku - że Sąd w stanie faktycznym sprawy uznał wydanie decyzji za przedwczesne.
Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, iż ziściły się wszystkie przesłanki pozytywne zawarte w art. 116 O.p. przy jednoczesnym niespełnieniu przez Stronę warunków uwalniających ją od odpowiedzialności. W ocenie organu, Strona nie wykazała, iż we właściwym czasie zgłosiła wniosek o ogłoszenie upadłości.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skarżący reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o uchylenie wyroku w całości i umorzenie postępowania oraz zasądzenie na rzecz skarżącego od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Nadto, skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z następujących dokumentów:
a. wyrok Sądu Rejonowego [...] w P. z dnia 25 maja 2023 roku, sygn. akt [...] - w aktach sprawy - na fakt złożenia przez Skarżącego wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie, tj. przed upływem 30 dni od chwili, gdy spółka stała się niewypłacalna, w konsekwencji zwalniając się od odpowiedzialności przewidzianej w art. 299 § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 roku - Kodeks spółek handlowych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 1467 - dalej jako "KSH"), którego przesłanki zastosowania są analogiczne do tych z art. 116 § 1 pkt 1 lit. a. O.p.;
b. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2023 roku, sygn. akt V SA/Wa 2298/22 - w aktach sprawy - na fakt złożenia przez Skarżącego wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie, tj. przed upływem 30 dni od chwili, gdy spółka stała się niewypłacalna, w konsekwencji zwalniając się od odpowiedzialności przewidzianej w art. 1l6 § 1 pkt 1 lit. a. OP;
c. Decyzja Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy Nr [...] w sprawie odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z dnia 14 listopada 2023 roku - na fakt złożenia przez Skarżącego wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie, tj. przed upływem 30 dni od chwili, gdy spółka stała się niewypłacalna, w konsekwencji zwalniając się od odpowiedzialności przewidzianej w art. 116 §1 pkt 1 lit. a. O.p.;
d. pismo Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia 08 stycznia 2024 roku informujące o wydaniu wobec Skarżącego decyzji znak [...], umarzająca jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie ustalenia odpowiedzialności Skarżącego za zaległości Spółki - na fakt złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości w odpowiednim terminie, co zwalniało Skarżącego z odpowiedzialności za zobowiązania Spółki zgodnie z art. 21 ust. 1 PU oraz art. 116 § 1 pkt 1 lit. a O.p.;
e. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 kwietnia 2024 roku, sygn. akt V SA/Wa 1172/23 - na fakt złożenia przez Skarżącego wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie, tj. przed upływem 30 dni od chwili, gdy spółka stała się niewypłacalna, w konsekwencji zwalniając się od odpowiedzialności przewidzianej w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a O.p., a także na fakt osiągnięcia przez Spółkę w pierwszym półroczu 2019 roku zysku netto na poziomie [...] zł.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
I. Naruszenie prawa materialnego przez jego błędna wykładnię, tj.:
1. art. 116 O.p., poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji przyjęcie, że wobec skarżącego zachodzą przesłanki pozytywne i nie zachodzi żadna przesłanka negatywna, warunkująca solidarną odpowiedzialność skarżącego za zobowiązania Spółki podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika brak powstania takiej odpowiedzialności;
2. art. 21 ust. 1 P.u. poprzez przyjęcie, że skarżący złożył wniosek o ogłoszenie upadłości po terminie;
3. art. 11 ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 1a i 2 P.u., poprzez jego błędną wykładnię, skutkujące błędnym ustaleniem, że stan niewypłacalności Spółki zaistniał w dniu 08 czerwca 2018 r.;
4. art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 2023 roku (Dz.U. 1997 Nr 78, poz. 483) dotyczący zaufania obywateli do państwa, wobec istnienia w obrocie prawnym prawomocnych rozstrzygnięć, co do braku odpowiedzialności Skarżącego za zobowiązania spółki i orzekania co do tej samej osoby i tego samego stanu faktycznego i prawnego w sposób odmienny.
II. Naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 - dalej jako "K.p.a.") w zw. z art. 84 K.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, pomimo uznania, że w sprawie zachodzi potrzeba uzyskania wiadomości specjalnych dla oceny sprawozdań finansowych Spółki, a w konsekwencji naruszenia obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego;
2. art. 80 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a., poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów skutkującej błędem w ustaleniach faktycznych polegających na przyjęciu, że stan niewypłacalności Spółki powstał z dniem 8 czerwca 2018 r., poprzez ocenę materiału zgromadzonego w aktach sprawy bez posiadania specjalistycznej wiedzy, wymaganej dla właściwej oceny tych dowodów, w szczególności przez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu ekonomii, księgowości i wyceny przedsiębiorstw na okoliczność chwili powstania stanu niewypłacalności Spółki;
3. art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (tj. Dz.U. z 2023 r. poz. 1550 - dalej jako "K.p.c."), poprzez nieuzasadnione pominięcie dowodów przedstawionych na etapie postępowania administracyjnego, stanowiących rozstrzygnięcie organu administracyjnego, dotyczącego rozstrzygnięcia co do odpowiedzialności Skarżącego, dotyczącego tego samego wniosku o ogłoszenie upadłości, a zatem tego samego stanu faktycznego i prawnego.
W uzasadnieniu skarżący uszczegółowił stawiane zarzuty i przedstawił argumentację na ich poparcie.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
W świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako P.p.s.a.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub jego wydania z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego, utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. z dnia 13 lutego 2023 r. nr 3/RPZP/2023 orzekającą o odpowiedzialności członka Zarządu K. Sp. z o.o. - M. B. pełniącego funkcję Prezesa Zarządu, za zobowiązania Spółki z tytułu braku zwrotu środków w łącznej wysokości [...] zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, otrzymanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020 na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] z dnia 10 lipca 2017 r. zawartej w związku z realizacją przez Beneficjenta projektu pod nazwą "[...]" określonych w decyzji administracyjnej Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. nr [...] z dnia 31 sierpnia 2021 r.
Sąd, uznając za prawidłowe ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ odwoławczy, przyjął je za własne. Sąd podziela także przedstawioną przez organ argumentację, uznając słuszność zajętego w sprawie stanowiska.
W niniejszej sprawie zasadniczo sporna była kwestia, czy organ zasadnie uznał solidarną odpowiedzialność Skarżącego za należności ciążące na Spółce na skutek nie zgłoszenia przez niego, we właściwym czasie, wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Skarżący okoliczności tej zaprzeczał.
Podstaw do uwolnienia się od tej odpowiedzialności Skarżący upatrywał bowiem w przesłance wynikającej z przepisu 116 § 1 pkt 1 O.p. Przesłanka ta polega na tym, by członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością we właściwym czasie złożył wniosek o ogłoszenie upadłości spółki. Skarżący twierdzi, iż złożył ten wniosek w terminie i w ten sposób uwolnił się od odpowiedzialności. Wniosek ten Skarżący złożył bowiem 31 lipca 2019 r., podczas gdy organ odwoławczy uważa, że właściwym czasem do złożenia wniosku był 8 lipca 2018 r.
W sporze tym Sąd przyznał słuszność organowi.
Właściwy czas do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości należy oceniać, odwołując się do przepisów ustawy z 2003 r. Prawo upadłościowe. W myśl art. 10 tej ustawy przesłankę ogłoszenia upadłości dłużnika stanowi jego niewypłacalność, a zgodnie z art. 11 ust. 1 i ust. 1a dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, przy czym domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące. Zgodnie z art. 21 ust.1 tej ustawy dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości.
Sąd podziela pogląd przyjęty dotychczas w orzecznictwie sądów administracyjnych, zgodnie z którym dla określenia, czy dłużnik jest niewypłacalny nie ma znaczenia to, czy nie wykonuje wszystkich zobowiązań pieniężnych, czy tylko niektórych z nich. Nie ma też znaczenia wielkość niewykonalnych przez dłużnika zobowiązań. Nawet bowiem niewykonanie zobowiązań o niewielkiej wartości oznacza jego niewypłacalność. Dla określenia, czy istnieją podstawy ogłoszenia upadłości istotne znaczenie ma wyłącznie to, czy dłużnik nie wykonuje wymagalnych zobowiązań. Tak dla przykładu NSA w wyroku z 15 maja 2019 r., sygn. akt II FSK 1427/17, w wyroku z 19 kwietnia 2023 r., sygn. akt III FSK 1904/21, czy WSA w Krakowie w wyroku z 26 czerwca 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 325/23.
Fakt, że Spółka nie regulowała swoich bieżących zobowiązań finansowych został przez organ odwoławczy jednoznacznie wykazany. Lista wymagalnych zobowiązań Spółki wobec podmiotów publicznych i prywatnych została w zaskarżonej decyzji przedstawiona. Organ wykazał jednocześnie, że stan ten miał charakter długotrwały. Ostatecznie, dla ustalenia właściwego terminu do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości zgodnie z art. 21 ust. 1 Prawa upadłościowego organ przyjął opóźnienie dłuższe niż 3 miesiące w spłacie zobowiązań wobec wierzycieli przyjmując, że wniosek ten powinien być złożony nie później niż 8 lipca 2018 r. Złożenie tego wniosku 31 lipca 2019 r. stanowi o tym, że Skarżący nie może powołać się skutecznie na przesłankę uwalniającą go od odpowiedzialności za zobowiązania Spółki na podstawie art. 116 § 1 pkt 1 O.p., przez co zawarty w skardze zarzut naruszenia tego przepisu przez organ jest nieuzasadniony, za niezasadny należało też uznać zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 Prawa upadłościowego
Sąd nie podzielił też zarzutów o naruszeniu przez organ art. 11 ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 1 i 1a Prawa upadłościowego przez niewłaściwą wykładnię tych przepisów i w efekcie ich niewłaściwe zastosowanie polegające na utożsamieniu stanu niewypłacalności z brakiem płatności trzech kolejnych zobowiązań.
Sąd zgadza się przy tym z poglądem, w myśl którego pozyskiwane przez Spółkę środki, tak unijne, jak i krajowe, na realizację programów nie mogą być brane pod uwagę przy ocenie jej płynności finansowej, ponieważ są to środki o konkretnym przeznaczeniu na realizację programów, a nie na pokrycie kosztów prowadzenia działalności bieżącej przez Spółkę.
Podnieść należy, że wniosek o upadłość powinien być zgłoszony w takim czasie, żeby wszyscy wierzyciele mieli możliwość uzyskania równomiernego, chociażby częściowego, zaspokojenia z majątku spółki. Jak wynika ze stanu sprawy, wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki został złożony w takim czasie, że cel upadłości został zaprzepaszczony.
Sąd nie podzielił też zarzutu skargi o naruszeniu przez organ art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego dla ustalenia daty powstania niewypłacalności Spółki. Zgodnie bowiem z poglądem przyjętym w orzecznictwie sądów administracyjnych, nie ma podstaw do powołania biegłego dla ustalenia tego rodzaju okoliczności, jeśli materiał dowodowy jest wystarczający do stwierdzenia danego stanu faktycznego (porównaj wyrok WSA w Krakowie z 26 czerwca 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 325/23). Tak jest w niniejszej sprawie, organ wykazał przesłanki faktyczne dla dokonania tego ustalenia.
Z kolei co do zarzutu naruszenia art. 365 § 1 k.c. Sąd zauważa, że zgodnie z przywołanym przez skarżącego przepisem orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Wskazać jednak w tym miejscu należy na stanowisko Sądu Najwyższego, zawarte w wyroku z dnia 8 sierpnia 2023 r., sygn. akt PSKP 41/22 ( LEX nr 3592117). Sąd Najwyższy w uchwałach z dnia 20 stycznia 2022 r., III CZP 23/22 (LEX nr 3289802) oraz z dnia 27 października 2021 r., III CZP 109/20 (OSNC 2022 Nr 4, poz. 38), dokonał pogłębionej wykładni przepisów art. 365 § 1 k.p.c. i art. 366 k.p.c. wskazując, że w orzecznictwie obecnie przeważa pogląd, zgodnie z którym unormowana w art. 365 § 1 k.p.c. moc wiążąca prawomocnego wyroku dotyczy co do zasady związania treścią jego sentencji, a nie uzasadnienia, zawierającego przedstawienie dowodów i ocenę ich wiarygodności. Przedmiotem prawomocności materialnej jest ostateczny rezultat rozstrzygnięcia, a nie przesłanki, które do niego doprowadziły i sąd nie jest związany zarówno ustaleniami faktycznymi poczynionymi w innej sprawie, jak i poglądami prawnymi wyrażonymi w uzasadnieniu zapadłego w niej wyroku (zob. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 23 maja 2002 r., IV CKN 73/00, LEX nr 52446; z dnia 8 czerwca 2005 r., V CK 702/04, LEX nr 402284; z dnia 15 listopada 2007 r., II CSK 347/07, LEX nr 345525; z dnia 15 stycznia 2015 r., IV CSK 181/14, LEX nr 1628952). W związku z powyższym zarzut naruszenia art. 365 § 1 k.c. nie mógł skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Końcowo też co do wniosków o przeprowadzenie dowodów z przedłożonych przez Skarżącego wyroków, decyzji i pism, stwierdzić należy że nie zasługiwały one na uwzględnienie. Wyjaśnić należy, że stosownie do treści przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Jak wynika z przytoczonego przepisu, przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego ma charakter fakultatywny i odnosi się tylko do dowodu z dokumentu. Tymczasem Sąd uznał, że przedłożone dokumenty nie mają wpływu na wyjaśnienie istotnych wątpliwości w sprawie. Wszystkie bowiem istotne dla oceny sprawy okoliczności zostały przez organ ustalone. Wskazać też trzeba, że wnioskowane rozstrzygnięcia nie mają też charakteru wiążącego w niniejszym postępowaniu, były wydane w innych sprawach na gruncie stanu faktycznego, który różni się od ustaleń przyjętych w badanej sprawie administracyjnej. Dlatego też Sąd oddalił na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. wnioski dowodowe strony.
Mając na uwadze, że nie znaleziono podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja narusza prawo, Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Powołane w niniejszym wyroku orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (http://orzeczenia.nsa.gov.pl).