I SA/Sz 410/21

I SA/Sz 410/21 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2021-07-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Alicja Polańska /przewodniczący/
Elżbieta Dziel
Joanna Wojciechowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I GSK 1211/21 - Wyrok NSA z 2025-01-10
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
1. uchylono zaskarżoną decyzję w części 2. w pozostałej części skargę oddalono
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 23
art.145par.1 pkt.5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2015 poz 415
par.2ust.1,par.4 ust.1,par.10
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014- 2020
Dz.U. 2022 poz 329
art.145par.1pkt.1lit.a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Dziel, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 lipca 2021 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolno - środowiskowo - klimatycznej na 2015 r., po wznowieniu postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję K. B. P. A. R. i M. R. dla powiatu goleniowskiego z siedzibą w N. z dnia 20 października 2020 r. nr [...] w zakresie płatności zobowiązania rolnośrodowiskowego w wariantach 4.7 i 4.11; 2. uchyla decyzję K. B. P. A. R. i M. R. dla powiatu goleniowskiego z siedzibą w N. z dnia 20 października 2020 r. nr [...] w zakresie płatności zobowiązania rolnośrodowiskowego w wariantach 4.7 i 4.11; 3. w pozostałym zakresie skargę oddala; 4. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej A. K. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w N. wydał w dniu [...] maja 2016 r. r. decyzję nr [...] A. K. w przedmiocie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (płatność r.ś.k.) za rok 2015.
W dniach [...] marca 2018 r. i [...] marca 2018 r. w gospodarstwie rolniczki została przeprowadzona kontrola na miejscu w zakresie programu rolno-środowiskowo-klimatycznego. Podczas tej kontroli na miejscu stwierdzono, że rolniczka nie posiada planu działalności rolnośrodowiskowej sporządzonego w odpowiednim terminie.
Organ I instancji wydał w dniu [...] lipca 2020 r. postanowienie o wznowieniu postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] maja 2016 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23), zwanej dalej "K.p.a.", gdyż ujawniły się okoliczności istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane wówczas organowi, a mające istotny wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.
Organ I instancji wydał w dniu [...] października 2020 r. decyzję nr [...], w której :
- uchylił własną decyzję z [...] maja 2016 r.;
- przyznał rolnicze płatność r.ś.k. na rok 2015 w łącznej wysokości [...] zł,
w tym za wariant 4.7- ekstensywne użytkowanie na obszarach specjalnej ochrony ptaków (OSO) (kod EFROW 050460011011100, krajowa pozycja budżetowa 33010270000) w wysokości [...] zł, wynikającej z pomniejszenia płatności
o kwotę w wysokości [...] zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości
i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia, w tym środki budżetu Unii Europejskiej [...] zł, środki krajowe [...] zł;
- odmówił rolniczce przyznania płatności r.ś.k. na rok 2015 do działek rolnych zadeklarowanych w ramach wariantu 4.11 ochrona siedlisk lęgowych ptaków (derkacz);
- ustalił rolniczce obszar gruntów objęty zobowiązaniem r.ś.k. stanowiący zobowiązanie wariantu 4.7 ekstensywne użytkowanie na obszarach specjalnej ochrony ptaków (OSO) podjęte w dniu [...] marca 2015 r. na powierzchnię równą [...] ha.
Organ I instancji podał, że włączył do akt sprawy jako dowód: raport z czynności kontrolnych w ramach działania r.ś.k., przeprowadzonej w 2018 r.; wezwanie z [...] listopada 2019 r. skierowane do doradcy rolnośrodowiskowego - T. S. (dalej "T.S."), dotyczące sporządzenia planu działalności rolnośrodowiskowej, m.in. dla rolniczki oraz odpowiedź T.S. z [...] grudnia 2019 r. Organ I instancji wskazał, że T.S. potwierdził, że w 2015 r. rozpoczął sporządzanie planu rolnośrodowiskowego rolniczki, lecz nigdy go nie dokończył i nie wydał. Oświadczył, że wydał M. S. - pełnomocnikowi rolniczki (ojciec rolniczki, dalej "M.S.") dwie strony z tego planu (1 i 3 stronę planu działalności rolnośrodowiskowej). Organ I instancji ustalił zatem, że rolniczka w roku 2015 nie posiadała planu działalności rolnośrodowiskowej, sporządzonego na potrzeby programu rolno-środowiskowo-klimatycznego na okres od [...] marca 2015 r. do [...] marca 2020 r.
Organ I instancji przytoczył treść § 4 ust. 2 pkt 1, § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 415, z późn.zm., zwanego dalej "rozporządzenia r.ś.k.").
Organ I instancji podał, że we wniosku o płatność na 2015 r. skarżąca zadeklarowała grunty o powierzchni [...] ha w: wariancie 4.11 - ochrona siedlisk lęgowych ptaków (derkacz) i wariancie 4.7 – ekstensywne użytkowanie na obszarach specjalnej ochrony ptaków (OSO).
Odnośnie wariantu 4.11 organ I instancji wskazał, że powierzchni zadeklarowana, stwierdzona i zakwalifikowana do płatności r.ś.k. z tytułu tego wariantu wynosiła 25 ha. Organ I instancji przywołał treść § 2 ust.1, § 4 ust. 2 pkt 1
i ust. 3, § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia r.ś.k. i podał, że płatność r.ś.k. do wariantu 4.11 przyznawana jest jeśli rolnik posiada dokumentację przyrodniczą, która jest załącznikiem do planu działalności rolnośrodowiskowej. Organ I instancji wyjaśnił, że przed wydaniem decyzji z dnia [...] maja 2016 r. nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości, nie została przeprowadzona żadna kontrola na miejscu w związku z tym stronie przyznano żądaną płatność. Organ I instancji podał, że w 2015 r. nie istniał przepis nakazujący rolnikowi złożenie wraz z wnioskiem o płatność kopii stron planu rolnośrodowiskowego i dokumentacji przyrodniczej. Jednakże, zgodnie z § 4 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia r.ś.k. rolnik był zobowiązany do posiadania ww. dokumentów.
Organ I instancji wskazał, że przeprowadzona w 2018 r. kontrola ujawniła, że rolniczka nie posiada planu działalności rolnośrodowiskowej (okazano 1 i 3 stronę planu) oraz dokumentacji przyrodniczej.
Organ I instancji podał, że z oświadczenia T.S. (doradca w "T. N.") wynikało, iż otrzymał zlecenie wykonania planu w 2015 r. od M.S., który posiadał ortofotomapę całego gospodarstwa sporządzoną przez eksperta przyrodniczego B. R. (B.R.). Na mapie wyrysowane były obszary niekoszone na okres 5 lat, które stanowiły podstawę wykonania planu działalności rolnośrodowiskowej. T.S. wyjaśnił, że po sporządzeniu wniosków o przyznanie płatności za 2015 r., M.S. odebrał od niego ortofotomapę i już się z nim nie kontaktował. T.S. podał, że M.S. pojawił się w "T. N." pod koniec 2017 r. i został przez niego zobowiązany do opłaty za usługę (przygotowania planów) oraz do dostarczenia ekspertyzy ornitologicznej w celu dokończenia planów działalności rolnośrodowiskowej. T. S. wydał wówczas M.S., zakładając jego uczciwość, pierwszą i trzecią stronę planu działalności rolnośrodowiskowej. T.S. oświadczył, że nigdy nie dokończył sporządzenia planu działalności rolnośrodowiskowej dla rolniczki i po2017 r. nie miał kontaktu z M.S., ani rolniczką. Ponadto ani M.S. ani rolniczka nie zwrócili się do niego o odtworzenie planu działalności rolnośrodowiskowej. Z powyższego organ I instancji wywiódł, że rolniczka w momencie rozpoczęcia realizacji zobowiązania r.k.ś. w ramach wariantu 4.11 nie posiadała planu działalności rolnośrodowiskowej. Posiadanie dwóch stron z dokumentu, nie jest jednoznaczne z posiadaniem całego dokumentu, wymienionego w § 4 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia r.ś.k. Organ I instancji podał, że płatność w ramach wariantu 4.11 jest przyznawana zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia r.ś.k. i posiadanie dokumentacji przyrodniczej jest ściśle związane z posiadaniem planu działalności rolnośrodowiskowej, który na podstawie załącznika nr [...] do rozporządzenia r.ś.k. jest załącznikiem do planu działalności rolnośrodowiskowej. Tym samym, aby rolnik mógł otrzymać płatność r.ś.k. w ramach wariantu 4.11 za okres [...] marca 2015 r. – [...] marca 2016 r. zobowiązany był do posiadania kompletnego planu działalności rolnośrodowiskowej, wraz z dokumentacją przyrodniczą. Z tych względów organ I instancji odmówił rolniczce płatności r.ś.k. za wariant 4.11.
Organ I instancji przytoczył treść § 18 rozporządzenia r.ś.k. i podał, że z ww. powodów odmówił też rolniczce przyznania kwoty przeznaczonej na refundację kosztów transakcyjnych poniesionych z tytułu sporządzenia dokumentacji przyrodniczej dla siedlisk przyrodniczych lub siedlisk lęgowych ptaków położonych na trwałych użytkach zielonych lub obszarach przyrodniczych, zadeklarowanych w ramach wariantu 4.11. Stawka płatności w ramach wariantu 4.11 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: derkacza, określona została na podstawie § 16 rozporządzenia r.ś.k. wynosiła w 2015 r. [...] zł.
Organ przedstawił wyliczenie płatności r.ś.k. na podstawie § 16 ust. 1, ust. 3
i ust. 4 rozporządzenia r.ś.k., która przyznana byłby rolniczce, gdyby spełniła warunki do jej otrzymania.
Organ I instancji podał, że rolniczce umożliwiono zapoznanie się z materiałem dowodowym i złożenie wyjaśnień, lecz rolniczka z tego prawa nie skorzystała.
Odnośnie wariantu 4.7, organ I instancji wskazał, że powierzchnia zadeklarowana, stwierdzona i zakwalifikowana do płatności r.ś.k. z tytułu tego wariantu wynosiła [...] ha. Organ I instancji przywołał treść § 2 ust. 1, § 4 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 rozporządzenia r.ś.k. Organ I instancji podał, że w 2015 r. nie przeprowadzono kontroli na miejscu w gospodarstwie rolniczki oraz że w 2015 r. nie istniał przepis nakazujący rolnikowi złożenie kopii stron planu rolnośrodowiskowego, lecz rolnik winien go posiadać. Organ I instancji wskazał, że przeprowadzona w roku 2018 kontrola ujawniła, że rolniczka nie posiadała planu działalności rolnośrodowiskowej (okazano 1 i 3 stronę planu) oraz dokumentacji przyrodniczej. Organ I instancji podał, że z oświadczenia T.S. (doradca w "T. N.") wynikało, iż otrzymał zlecenie wykonania planu w 2015 r. od M.S., który posiadał ortofotomapę całego gospodarstwa sporządzoną przez eksperta przyrodniczego B.R. Na mapie wyrysowane były obszary niekoszone na okres 5 lat, które stanowiły podstawę wykonania planu działalności rolnośrodowiskowej. T.S. wyjaśnił, że po sporządzeniu wniosków o przyznanie płatności za 2015 r., M.S. odebrał od niego ortofotomapę i już się z nim nie kontaktował. T.S. podał, że M.S. pojawił się w "T. N." pod koniec 2017 r. i został przez niego zobowiązany do opłaty za usługę (przygotowania planów) oraz do dostarczenia ekspertyzy ornitologicznej w celu dokończenia planów działalności rolnośrodowiskowej. T. S. wydał wówczas M.S., zakładając jego uczciwość, pierwszą i trzecią stronę planu działalności rolnośrodowiskowej. T.S. oświadczył, że nigdy nie dokończył sporządzania planu działalności rolnośrodowiskowej dla rolniczki i po 2017 r. nie miał kontaktu z M.S., ani rolniczką. Ponadto ani M.S., ani rolniczka nie zwrócili się do niego o odtworzenie planu działalności rolnośrodowiskowej. Z powyższego organ I instancji wywiódł, że rolniczka w momencie rozpoczęcia realizacji zobowiązania r.k.ś. w ramach wariantu 4.7 nie posiadała planu działalności rolnośrodowiskowej. Posiadanie dwóch stron
z dokumentu, nie jest jednoznaczne z posiadaniem całego dokumentu wymienionego w § 4 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia r.ś.k. Tym samym, aby rolnik mógł otrzymać płatność r.ś.k. w ramach wariantu 4.7 za okres [...] marca 2015 r. – [...] marca 2016 r. zobowiązany był do posiadania kompletnego planu działalności rolnośrodowiskowej, wraz z dokumentacją przyrodniczą. Stawka płatności w ramach wariantu 4.7 określona została w załączniku nr [...] do rozporządzenia r.ś.k. wynosiła w 2015 r. [...] zł. Organ przedstawił wyliczenie płatności r.ś.k. na podstawie § 16 ust. 1, ust. 3 i ust. 4 rozporządzenia r.ś.k., która przyznana byłby rolniczce, gdyby posiadała stosowną dokumentację. Organ I instancji podał, że w czasie przeprowadzonej kontroli administracyjnej, z uwzględnieniem wyników kontroli na miejscu przeprowadzonej w 2018 r. w gospodarstwie rolniczki stwierdzono, że nie posiadała ona planu rolnośrodowiskowego (uchybienie R_1 - plan sporządzony w odpowiednim terminie, przy udziale doradcy rolnośrodowiskowego lub eksperta przyrodniczego na formularzu udostępnionym przez ARiMR). Tym samym, z uwagi na fakt, że rolniczka nie posiadała planu działalności rolnośrodowiskowej organ zobowiązany był pomniejszyć przysługującą jej płatność zgodnie z § 33 ust. 9 rozporządzenia r.ś.k. Organ I instancji przedstawił wyliczenie płatności r.ś.k. w wariancie 4.7 po pomniejszeniu. Organ I instancji przytoczył treść § 33 ust. 12 rozporządzenia r.ś.k. i podał, że w gospodarstwie rolniczki ww. uchybienie R_1 po raz pierwszy stwierdzono w roku 2017, w wyniku przeprowadzonej w gospodarstwie w 2018 r. kontroli na miejscu w ramach działania r.ś.k. Tym samym rok 2017 jest pierwszym wystąpieniem tego uchybienia. Z uwagi na fakt, że rolniczka w roku 2017 nie posiadała planu działalności rolnośrodowiskowej, organ stwierdził, że uzasadnione jest stwierdzenie, iż nie posiadała tego planu również w latach poprzednich, w tym w roku 2015. Organ I instancji uznał zatem, że rok 2015 był rokiem, w którym ponownie wystąpiło ww. uchybienie.
Organ I instancji przedstawił wyliczenie płatności r.ś.k. w wariancie 4.7 z uwagi na powtarzalność ww. uchybienia.
Organ I instancji przytoczył treść § 18 rozporządzenia r.ś.k. i podał, że odmówił rolniczce przyznania kwoty przeznaczonej na refundację kosztów transakcyjnych poniesionych z tytułu sporządzenia dokumentacji przyrodniczej dla siedlisk przyrodniczych lub siedlisk lęgowych ptaków położonych na trwałych użytkach zielonych lub obszarach przyrodniczych, zadeklarowanych w ramach wariantu 4.7. Organ I instancji podał, że rolniczce umożliwiono zapoznanie się z materiałem dowodowym i złożenie wyjaśnień, lecz rolniczka z tego prawa nie skorzystała.
Organ I instancji podał, że na podstawie § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia r.ś.k.
w zw. z art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 349), zwanej dalej "ustawą PROW 2014 - 2020" zobowiązanie r.ś.k. jest realizowane przez rolniczkę przez okres 5 lat od dnia [...] marca 2015 r. i obejmuje zobowiązane wariant 4.7 do powierzchni [...] ha.
Rolniczka złożyła odwołanie, w którym wskazała, że organ I instancji powołał się o dowody powstałe po wydaniu decyzji z [...] maja 2016 r., wobec czego, w jej opinii, nie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania administracyjnego.
Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego ARiMR wydał w dniu [...] marca 2021 r. decyzję nr [...], w której utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny w sprawie i wskazał, że podstawą wznowienia postępowania w sprawie był art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., gdyż ujawniły się nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Okolicznością tą był, według organu, niebudzący wątpliwości fakt, ustalony w roku kontroli na miejscu, przeprowadzonej w marcu 2018 r., oraz potwierdzony dodatkowo w toku postępowania toczonego po wznowieniu, że rolniczka nie posiadała planu działalności rolnośrodowiskowej i dokumentacji przyrodniczej. Okoliczność ta istniała w dacie wydania uchylanej decyzji, nie była ówcześnie znana organowi I instancji i ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Podstawą wznowienia postępowania nie było ujawnienie się nowych dowodów. Organ odwoławczy podał, że w toku postępowania już po jego wznowieniu możliwe jest pozyskiwanie nowych dowodów, które będą miały znaczenie dla sprawy, o ile wskazują na zaistnienie bądź niezaistnienie przesłanki wznowieniowej, istniejącej w dacie wydania decyzji. Organ odwoławczy wskazał, że przesłanka wznowienia nie budzi wątpliwości. W okresie kontroli na miejscu w marcu 2018 r. rolniczka nie miała planu działalności rolnośrodowiskowej, ani ekspertyzy przyrodniczej. Z korespondencji toczonej przez organ I instancji z T.S. - doradcą rolnośrodowiskowym, który miał dla rolniczki przygotować ten plan, wynikało, że dokument ten nie został nigdy ukończony, albowiem strona nigdy nie dostarczyła niezbędnej do tego celu dokumentacji przyrodniczej. Skoro plan działalności rolnośrodowiskowej, odpowiadający wymogom określonym w rozporządzeniu r.ś.k. nigdy nie został ukończony przez doradcę rolnośrodowiskowego, to logiczny był wniosek, że plan ten nie istniał także w roku 2015. Organ odwoławczy podał, że zgodnie z wyjaśnieniami T.S., fundamentalnym powodem, dla którego plan działalności rolnośrodowiskowej dla rolniczki nie został przez niego ukończony, był fakt, iż nie przedłożyła mu ona - czy to osobiście, czy poprzez pełnomocnika w osobie swojego ojca – M.S. kompletnej ekspertyzy przyrodniczej. Z powyższego wynikał, według organu, logiczny wniosek, że nawet jeśli została sporządzona dokumentacja przyrodnicza, to jeszcze w roku 2015 uległa ona zagubieniu lub zniszczeniu. Gdyby rolniczka dokumentacją taką dysponowała, niewątpliwie przedłożyłaby ją T.S., by miał on materiały niezbędne do ukończenia pracy nad planem działalności rolnośrodowiskowej. Zdaniem organu odwoławczego, w okresie procedowania wniosku rolniczki o przyznanie płatności r.ś.k. na rok 2015 nie dysponowała ona ani planem działalności rolnośrodowiskowej, ani dokumentacją (ekspertyzą) przyrodniczą, co zataiła przed organem I instancji. O okoliczności tej organ I instancji nie mógł więc wiedzieć w dacie wydawania decyzji z dnia [...] maja 2016 r., tym bardziej, że przepisy rozporządzenia r.ś.k. obowiązujące dla wniosków na rok 2015 nie przewidywały konieczności przedkładania tych dokumentów w całości lub fragmentach - organowi prowadzącemu postępowanie. Obowiązek taki został wprowadzony dopiero dla postępowań w sprawach wniosków na rok 2016. Siłą rzeczy organ I instancji, w dacie orzekania, nie miał możliwości ustalenia, czy strona niezbędną dokumentację posiadała. Nie mając podstaw do powzięcia odmiennego przekonania, organ I instancji przyjął, że rolniczka spełnia wszelkie wymogi w tym zakresie, tym bardziej, że druk wniosku o przyznanie płatności zawierał na ostatniej stronie stosowne oświadczenie, podpisywane przez rolnika, pod rygorem odpowiedzialności karnej.
Odnośnie wariantu 4.7, organ odwoławczy podał, że powierzchnia deklarowana i powierzchnia stwierdzona wyniosła [...] ha. Organ odwoławczy przedstawił wyliczenie płatności. Organ odwoławczy podał, że rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, jakkolwiek wniosek o przyznanie płatności r.ś.k. na 2015 r. był chronologicznie najwcześniejszy, było wydane jako drugie, po decyzji w sprawie wniosku na rok 2017, wydanej przez organ I instancji w dniu [...] czerwca 2020 r. (decyzja nr [...]). Organ odwoławczy wskazał, że jest to kwestia istotna, albowiem płatności r.ś.k. mają charakter wieloletni i wiążą się z realizacją 5 - letniego zobowiązania. Opisana powyżej nieprawidłowość została ustalona w toku postępowania w sprawie przyznania płatności na rok 2017. Racjonale, według organu odwoławczego, było zatem przyjęcie w ślad za organem I instancji, że w przypadku postępowania w sprawie wniosku na rok 2017 mamy do czynienie z pierwszym stwierdzeniem zaistnienia opisanej nieprawidłowości. Bo jakkolwiek sama nieprawidłowość istniała wcześniej, to stwierdzona została dopiero w toku obsługi wniosku na rok 2017. W ocenie organu odwoławczego, miało to istotne znaczenie, albowiem regulacja § 33 ust. 12 rozporządzenia r.ś.k., w jego brzmieniu właściwym dla okresu, w którym złożony został wniosek strony o przyznanie płatności r.ś.k. na rok 2015 - nakazuje, aby w przypadku powtarzalnego występowania danej nieprawidłowości w kolejnych postępowaniach stosować dodatkowe, progresywnie rosnące z roku na rok, pomniejszenie płatności.
Z uwagi na fakt, iż w niniejszym przypadku doszło do ponownego stwierdzenia tego samego uchybienia (braku planu działalności rolnośrodowiskowej) po raz pierwszy, zatem dodatkowe pomniejszenie wyniosło zgodnie z § 33 ust. 12 pkt 1 rozporządzenia r.ś.k. - 10% kwoty, którą rolnik lub zarządca otrzymałby, gdyby to uchybienie nie wystąpiło.
Odnośnie wariantu 4.11 organ odwoławczy podał, że zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia r.ś.k., warunkiem przyznania płatności w pakietach 4 i 5 (za wyjątkiem wariantu 4.7) jest posiadanie przez rolnika lub zarządcę dokumentacji przyrodniczej.
Organ odwoławczy wskazał, że w toku kontroli na miejscu, przeprowadzonej
w marca 2018 r. stwierdzono, że rolniczka nie posiada dokumentacji przyrodniczej. Nadto z wyjaśnień T.S. wynikało, że nie sporządził on planu działalności rolnośrodowiskowej na rzecz strony, albowiem (ani w 2015 r., kiedy plan miał być sporządzony, ani przez kolejne lata) nie otrzymał od niej kompletnej dokumentacji przyrodniczej. Zatem w okresie obsługi wniosku na rok 2015 rolniczka nie posiadała rzeczonej ekspertyzy przyrodniczej. Organ odwoławczy podał, że nie neguje tego, że dokumentacja ta mogła być sporządzona, natomiast z powyższych okoliczności wypływał jednoznaczny wniosek, że nawet jeśli została opracowana, to została utracona jeszcze w 2015 r., zaś przywołany przepis nakazuje, aby rolnik stale posiadał dokumentację przyrodniczą. Chwilowe posiadanie ww. dokumentacji nie spełnia warunku, określnego przez prawodawcę krajowego. Zgodnie z wiedzą organu odwoławczego, w każdym czasie możliwe jest odpłatne odtworzenie utraconej dokumentacji tego rodzaju. Jest to tylko kwestia woli nawiązania kontaktu
z ekspertem przyrodniczym i opłacenia jego pracy z tym związanej.
Wobec nieposiadania przez rolniczkę stosownej dokumentacji zasadna była odmowa przyznania jej płatności r.ś.k. z tytułu wariantu 4.11.
Odnośnie refundacji kosztów transakcyjnych organ odwoławczy podał, że zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia r.ś.k z uwagi na fakt, iż rolniczka w 2015 r. nie posiadła stosownej dokumentacji zasadna była odmowa przyznania jej tej płatności.
Rolniczka złożyła skargę na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wniosła o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Zarzuciła organowi naruszenie:
1. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., przez nie podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, nierozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz dokonanie oceny dowodów
w sposób całkowicie dowolny i sprzeczny z zasadami doświadczenia życiowego;
2. art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., przez jego niewłaściwe zastosowanie i wznowienie
postępowania oraz uchylenie decyzji z dnia [...] maja 2016 r. pomimo braku zaistnienia ku temu przesłanek.
W ocenie skarżącej, organ, argumentując istnienie podstaw do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji ostatecznej, wskazuje na dowody, które powstały po wydaniu tej decyzji.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] czerwca 2021 r., wydanego na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia ustawy z dnia 2 marca
2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), sprawę skierowano do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie 3 sędziów. Strony poinformowano o możliwości złożenia dodatkowych wyjaśnień na piśmie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał, co następuje:
Spór w sprawie dotyczy prawidłowości wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiocie przyznania płatności r.ś.k. za rok 2015.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.
Na podstawie art. 146 § 1 K.p.a., uchylenie decyzji z przyczyn określonych
w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a-145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat.
Na mocy art. 151 § 1 K.p.a., organ administracji publicznej, o którym mowa
w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której:
1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, albo
2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
Jak wynikało z akt, organ I instancji wydał w dniu [...] maja 2016 r. decyzję
o przyznaniu skarżącej płatności r.ś.k. w wariantach 4.7 i 4.11 oraz refundację kosztów transakcyjnych i doręczył ją skarżącej w dniu [...] maja 2016 r. Postanowienie o wznowieniu postępowania administracyjnego zostało wydane przez organ I instancji w dniu [...] lipca 2020 r. (doręczone [...] lipca 2020 r.).
Podstawą wznowienia postępowania administracyjnego był art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., ujawnienie się nowych okoliczności istniejące w dniu wydania decyzji, lecz nieznanych organowi I instancji, tj. nieposiadaniu przez skarżącą planu działalności rolnośrodowiskowej. Organ odwoławczy wskazał, że okoliczność ta ujawniła się dopiero w trakcie rozpoznawania wniosku skarżącej za rok 2017, zaznaczono to
w protokole kontroli na miejscu w marcu 2018. Powyższa okoliczność nie była znana organowi w dacie wydania decyzji z dnia [...] maja 2016 r. Ujawnienie się tej okoliczności i postępowanie przed organem I instancji szczegółowo opisano w decyzji w zakresie płatności za rok 2017, będącej przedmiotem kontroli WSA w Szczecinie w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 411/21.
Sąd podzielił stanowisko organu, że ww. okoliczność spełniała przesłanki
z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., tj. była nowa i istniała w dniu wydania decyzji z dnia [...] maja 2016 r., lecz nie była wówczas znana organowi. Była to też istotna okoliczność, gdyż przepisy rozporządzenia r.ś.k. zobowiązywały rolnika do posiadania planu rolnośrodowiskowego, zaś organ ustalił, że skarżąca takiego planu w 2015 r. nie posiadała. Brak tego planu wpływał na wysokości płatności r.ś.k. w zgłoszonych przez skarżącą wariantach.
Fakt, że organ ustalił ww. okoliczność na podstawie oświadczenia pisemnego z [...] grudnia 2019 r. doradcy środowiskowego T.S. nie powoduje, że ujawnił się nowy dowód w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., jak błędnie twierdzi skarżąca.
Zdaniem Sądu, prawidłowo zatem organ I instancji wznowił postępowanie administracyjne i uchylił decyzję z [...] maja 2016 r. oraz dokonał ponownego rozpoznania wniosku skarżącej w przedmiocie płatności r.ś.k. za rok 2015.
Sąd podzielił stanowisko organów, że skarżąca w 2015 r. nie posiadała planu rolnośrodowiskowego.
Odnośnie płatności r.ś.k. w wariancie 4.11, Sąd uznał, że oświadczenie doradcy rolnośrodowiskowego, iż nie sporządził on planu rolnośrodowiskowego na rzecz skarżącej, a jedynie podjął się tego zadania, lecz go nigdy nie ukończył i wydał w 2017 r. tylko 1 i 3 stronę planu M.S. (pełnomocnikowi rolniczki), stanowiło potwierdzenie okoliczności na tle pozostałego materiału dowodowego, że skarżąca
w 2015 r. nie dysponowała takim planem. T.S. podał, że M.S. udostępnił mu czasowo jedynie ortofotomapę gospodarstwa (M.S. odebrał mapę od doradcy po sporządzeniu przez niego wniosku o płatność za 2015 r.), sporządzoną przez eksperta przyrodniczego B. R. (dalej "B.R."), lecz nie przedstawił mu ekspertyz ornitologicznych, wobec czego nie mógł on ukończyć planu. Ze swojej strony skarżąca nie przedstawiła dowodów na posiadanie planu rolnośrodowiskowego pochodzącego od innego doradcy. Podnoszone przez skarżącą okoliczności związane z utratą ww. dokumentacji na skutek jej kradzieży w 2017 r., mogły w ocenie Sądu dotyczyć wyłącznie dokumentacji przyrodniczej sporządzonej przez B.R. w 2015 r., gdyż jak wynikało z oświadczenia B.R. z [...] września 2019 r. taka dokumentacja została przez niego sporządzona i wydana M.S., jako pełnomocnikowi skarżącej, choć M.S. nie zapłacił B.R. za wykonaną pracę. Powyższe zostało ustalone przez Sąd w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 411/21 na podstawie oświadczeń T.S. i B.R.
Sąd uznał, że organy wywiodły zbyt daleko idący wniosek z zebranego materiału dowodowego, że nieokazanie dokumentacji przyrodniczej, sporządzonej przez B.R., doradcy rolnośrodowiskowemu T.S. było wynikiem utraty jej przez skarżącą jeszcze w 2015 r., gdyż inaczej rolniczka przedłożyłaby ją T.S. w celu ukończenia planu rolnośrodowiskowego, a zatem skarżąca nie dysponowała dokumentacją przyrodniczą w trakcie rozpatrywanie jej wniosku za rok 2015 przez organ I instancji.
Podkreślić należy, że dokumentacja przyrodnicza stanowi obligatoryjny załącznik do planu rolnośrodowiskowego, co wynika wprost z załącznika nr 3 część 2 pkt 3 (dokumentacja przyrodnicza jest częścią planu rolnośrodowiskowego). Zatem posiadanie przez skarżącą dokumentacji przyrodniczej w 2015 r. nie oznaczało jeszcze, że posiadała ona kompletny plan rolnośrodowiskowy.
Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia r.ś.k., płatność r.ś.k. przyznaje się rolnikowi lub zarządcy, o których mowa w art. 28 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 487, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1305/2013", jeżeli:
1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków
o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";
2) realizuje 5 - letnie zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne, o którym mowa w art. 28 ust. 3 rozporządzenia nr 1305/2013 lub art. 7 ust. 2 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 807/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i wprowadzającego przepisy przejściowe (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014, str. 1), w ramach określonego pakietu albo jego wariantu, zwane dalej "zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym";
3) spełnia warunki przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.
Stosownie do § 3 ust. 1 rozporządzenia r.ś.k., zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne jest realizowane w ramach:
1) jednego wariantu albo
2) jednego pakietu - w przypadku gdy pakiet nie obejmuje wariantu.
Na podstawie § 3 ust. 2 rozporządzenia r.ś.k., rolnik lub zarządca, o których mowa w art. 28 ust. 2 rozporządzenia nr 1305/2013, może realizować jednocześnie więcej niż jedno zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne, jeżeli takie zobowiązania zostały podjęte w tym samym roku lub w roku następnym.
W § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia r.ś.k., wymieniono w pakiecie 4 - Cenne siedliska i zagrożone gatunki ptaków na obszarach Natura 2000, następujące warianty:
a) wariant 4.1. Zmiennowilgotne łąki trzęślicowe,
b) wariant 4.2. Zalewowe łąki selernicowe i słonorośla,
c) wariant 4.3. Murawy,
d) wariant 4.4. Półnaturalne łąki wilgotne,
e) wariant 4.5. Półnaturalne łąki świeże,
f) wariant 4.6.1. Torfowiska - wymogi obowiązkowe,
g) wariant 4.6.2. Torfowiska - wymogi obowiązkowe i uzupełniające,
h) wariant 4.7. Ekstensywne użytkowanie na obszarach specjalnej ochrony ptaków (OSO),
i) wariant 4.8. Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: rycyka, kszyka, krwawodzioba lub czajki,
j) wariant 4.9. Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: wodniczki,
k) wariant 4.10. Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: dubelta lub kulika wielkiego,
l) wariant 4.11. Ochrona siedlisk lęgowych ptaków: derkacza.
Powyższe oznacza, że w niniejszej sprawie skarżąca zobowiązała się do realizacji z dwóch zobowiązań r.ś.k., jednego w wariancie 4.7 i drugiego w wariancie 4.11.
Podkreślić należy, że ustawodawca w rozporządzeniu r.ś.k. rozróżnia warunki jakie musi spełnić rolnik, od wymogów jakie również musi spełnić rolnik, aby otrzymać płatność r.ś.k. Z naruszeniem warunków lub wymogów przez rolnika
w trakcie realizacji zobowiązania r.ś.k. ustawodawca wiąże inne skutki.
Przykładowymi warunkami dla zobowiązania r.ś.k. są: osoba starająca się
o płatności spełniać przesłanki § 2 ust. 1 rozporządzenia r.ś.k. (tj. być rolnikiem, posiadać numer ewidencyjny); złożyć odpowiedni wniosek o płatność wraz
z załącznikami w przewidzianym przez przepisy czasie; posiadać plan rolnośrodowiskowy; prowadzić rejestr działalności rolnośrodowiskowej (§ 4 ust. 2 rozporządzenia r.ś.k.).
Wymogi dla zobowiązania r.ś.k. w różnych pakietach i wariantach zawiera, m.in. załącznik nr do rozporządzenia r.ś.k.; plan rolnośrodowiskowy i dokumentacja przyrodnicza (§ 4 ust. 3 rozporządzenia r.ś.k.)
Stosownie do § 4 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia r.ś.k., rolnik realizujący zobowiązanie r.ś.k. posiada plan działalności rolnośrodowiskowej, który sporządza się przed upływem 25 dni od dnia, w którym upływa termin składania wniosków
o przyznanie płatności bezpośredniej w rozumieniu przepisów o płatnościach
w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, przy udziale odpowiednio doradcy rolnośrodowiskowego lub eksperta przyrodniczego, na formularzu udostępnionym przez ARiMR.
Na podstawie § 4 ust. 3 rozporządzenia r.ś.k., rolnik realizujący zobowiązanie r.ś.k. przestrzegają również wymogów określonych przez:
1) doradcę rolnośrodowiskowego w planie działalności rolnośrodowiskowej -
w przypadku:
a) pakietu wymienionego w ust. 1 pkt 3,
b) wariantu 4.7,
2) eksperta przyrodniczego w dokumentacji przyrodniczej stanowiącej szczegółową charakterystykę danego siedliska przyrodniczego lub siedliska lęgowego ptaków, sporządzoną przez eksperta przyrodniczego, w roku poprzedzającym rok rozpoczęcia lub w roku rozpoczęcia realizacji zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego w ramach danego wariantu, zgodnie z metodyką sporządzania takiej dokumentacji udostępnioną przez ARiMR, na formularzu udostępnionym przez ARiMR, zwaną dalej "dokumentacją przyrodniczą" - w przypadku pakietu wymienionego w ust. 1 pkt 4 i 5, z wyłączeniem wariantu 4.7.
- chyba że te wymogi są sprzeczne z wymogami określonymi w rozporządzeniu.
Na mocy § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia r.ś.k., płatność r.ś.k. w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4 - jest przyznawana, jeżeli rolnik lub zarządca posiada dokumentację przyrodniczą.
Zdaniem Sądu, nie oznacza to jednak, że samo posiadanie dokumentacji przyrodniczej przez skarżącą uprawniałoby ją do otrzymania płatności r.ś.k.
w wariancie 4.11 w pełnej wysokości, gdyż jak wyżej podano dokumentacja ta jest obligatoryjną częścią planu rolnośrodowiskowego, którego strona nie posiadała. Przepis § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia r.ś.k. należy odnieść zatem do pozostałych przepisów rozporządzenia r.ś.k.
Zauważyć należy, że skarżącej nie zarzucono, że nie spełniła wymogów przyznania r.ś.k. w ramach danego wariantu załącznik nr 2 – wymogi dla poszczególnych pakietów do rozporządzenia r.ś.k.
Wskazać należy, że zgodnie z § 33 ust. 9 rozporządzenia r.ś.k., jeżeli rolnik nie posiada planu działalności rolnośrodowiskowej, płatność r.ś.k. przysługuje temu rolnikowi w wysokości zmniejszonej o 40%.
W ocenie Sądu zatem, organ nieprawidłowo odmówił w całości przyznania skarżącej płatności r.ś.k. w wariancie 4.11 z uwagi na to, że nie posiadała dokumentacji przyrodniczej na podstawie § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia r.ś.k,
w sytuacji, gdy nie wykazał w sposób przekonujący, iż strona utraciła ww. dokumentację już 2015 r. Organ odwoławczy wysnuł taki wniosek na podstawie, tego, że skarżącą nie udostępniła dokumentacji przyrodniczej w 2015 r. doradcy środowiskowemu. Jak wynikało z ustaleń organów, zaakceptowanych przez Sąd w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 441/21, B.R. w 2015 r. wydał pełnomocnikowi skarżącej dokumentację przyrodniczą. Pełnomocnik skarżącej zgłosił na policji kradzież, m.in. tej dokumentacji w 2017 r., zatem skarżąca w 2015 r. mogła posiadać ekspertyzę przyrodniczą, sporządzoną przez B.R. Okoliczność, że przy rozpoznawaniu wniosku skarżącej za 2015 r. obecnie po wznowieniu postępowania, skarżąca taką dokumentacją przyrodniczą nie dysponuje nie może pogorszyć jej sytuacji i wpłynąć na odmowę przyznania jej płatności r.ś.k.
w wariancie 4.11.
Tym samym wobec niepodważania przez organy faktu posiadania przez skarżącą dokumentacji przyrodniczej, która stanowiła część planu rolnośrodowiskowego, uprawniony był wniosek, że skarżącą mimo wszystko nie posiadała planu rolnośrodowiskowego, a zatem płatność r.ś.k. dla wariantu 4.11 winna być jej pomniejszona o 40 % zgodnie z § 33 ust. 9 rozporządzenia r.ś.k.
Odnośnie odmowy przyznania kwoty przeznaczonej na refundację kosztów transakcyjnych, Sąd podzielił stanowisko organów.
Zgodnie § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia r.ś.k., rolnikowi może zostać przyznana kwota przeznaczona na refundację kosztów transakcyjnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit.e rozporządzenia nr 1305/2013, zwanych dalej "kosztami transakcyjnymi", poniesionych z tytułu sporządzenia dokumentacji przyrodniczej dla siedlisk przyrodniczych lub siedlisk lęgowych ptaków położonych na trwałych użytkach zielonych lub obszarach przyrodniczych, zadeklarowanych we wniosku
o przyznanie pierwszej płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej, objętych obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi pkt 23 lit.b rozporządzenia nr 640/2014 - w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4
i 5, z wyłączeniem wariantu 4.7, jeżeli są spełnione warunki przyznania płatności r.ś.k. w ramach danego pakietu lub wariantu.
Zdaniem Sądu, skarżąca naruszyła warunki przyznania płatności r.ś.k.
w wariancie 4.11 z uwagi na brak planu działalności rolniczej, który zalicza się do warunków zobowiązania r.ś.k. w ramach tego wariantu.
Odnośnie przyznania płatności r.ś.k. w ramach wariantu 4.7, Sąd zgodził się
z organami, że płatność ta winna być pomniejszona o 40% zgodnie z § 33 ust. 9 rozporządzenia r.ś.k., gdyż skarżąca nie posiadała planu rolnośrodowiskowego.
Jednakże Sąd nie podzielił stanowiska organów o możliwości dodatkowego pomniejszenia tej płatności o 10 % na podstawie § 33 ust. 12 pkt 1 rozporządzenia r.ś.k.
Zgodnie z § 33 ust. 12 rozporządzenia r.ś.k., jeżeli w kolejnym roku realizacji zobowiązania zostanie ponownie stwierdzone to samo uchybienie, o którym mowa
w ust. 1-3, płatność r.ś.k. jest zmniejszana dodatkowo o kwotę stanowiącą:
1) 10% kwoty, którą rolnik lub zarządca otrzymałby, gdyby to uchybienie nie wystąpiło - w przypadku ponownego stwierdzenia tego samego uchybienia po raz pierwszy;
2) 20% kwoty, którą rolnik lub zarządca otrzymałby, gdyby to uchybienie nie wystąpiło - w przypadku ponownego stwierdzenia tego samego uchybienia po raz drugi;
3) 30% kwoty, którą rolnik lub zarządca otrzymałby, gdyby to uchybienie nie wystąpiło - w przypadku ponownego stwierdzenia tego samego uchybienia po raz trzeci.
Jak wynikało z akt, organ I instancji zastosował ww. przepis, gdyż uznał, że pierwszym rokiem wystąpienia uchybienia - brak planu rolnośrodowiskowego był rok 2017. Według organu, zostało to ujawnione w marcu 2018 r. trakcie kontroli gospodarstwa rolniczki w ramach postępowania z wniosku strony o płatność na rok 2017, co oznaczało że skarżąca nie miała tego planu również w latach poprzednich. Mimo, że rok 2015 był chronologicznie wcześniejszy niż rok 2017 to z uwagi na fakt, że organ wydał najpierw w dniu [...] czerwca 2020 r. decyzję odnośnie płatności za 2017 r., gdzie podniósł ww. uchybienie, to w niniejszej sprawie należało zastosować § 33 ust. 12 pkt 1 rozporządzenia r.ś.k. (ponowne stwierdzenia tego samego uchybienia po raz pierwszy). Stanowisko organu I instancji zaakceptował organ odwoławczy.
Zdaniem Sądu, z powyższym nie można się zgodzić, gdyż § 33 ust. 12 rozporządzenia r.ś.k. odnosi się do kolejnego roku realizacji zobowiązania, gdy zostanie ponownie stwierdzone to samo uchybienie. Należy bowiem wskazać, że rok 2015 był pierwszym rokiem realizacji zobowiązania r.ś.k., czyli nie był to kolejny rok realizacji zobowiązania.
Odnośnie ustalenia obszaru gruntów objętych zobowiązaniem r.ś.k., Sąd nie znalazł podstaw do jego zakwestionowania.
Odnośnie zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., Sąd uznał je za niezasadne. Organy w prawidłowy sposób zebrały materiał dowodowy i poddały go ocenie.
Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy PROW 2014-2020, w postępowaniu w sprawie
o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie:
1) stoi na straży praworządności;
2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;
3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;
4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji administracyjnej, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.
Na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy PROW 2014-2020, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie
z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.
Ustawodawca w postępowaniach dotyczących pomocy finansowej udzielanej
w związku z prowadzoną działalnością rolniczą uczynił wyjątek od tzw. zasady prawdy materialnej wyrażonej w art. 7 K.p.a., a rozwijanej w dalszych przepisach m.in. art. 77 K.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej, w toku postępowania podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W przypadku pomocy finansowej z tytułu wsparcia bezpośredniego obowiązek ten został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przy czym, chodzi tu przede wszystkim o dowody wskazane we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę. Organy administracji publicznej nie mają zaś obowiązku działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, tak jak tego wymaga art. 7 K.p.a. (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 czerwca 2020 r.
o sygn. akt I SA/Sz 959/19, dostępny na www.nsa.gov.pl w zakładce orzecznictwo).
Wobec wskazanych powyżej przepisów, skarżąca nie przedstawiając dokumentów na poparcie swoich twierdzeń o posiadaniu stosownej dokumentacji nie wykazała, że spełniła przesłanki do otrzymania wnioskowanych płatności w pełnej wysokości.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a, art. 135 oraz art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Przy ponownym rozpoznaniu organ ustali należne skarżącej płatności r.ś.k.
w wariantach 4.7 i 4.11, uwzględniając wskazania Sądu zawarte powyżej.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art.205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r.
w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 265). Na rzecz skarżącej zasądzono od organu odwoławczego kwotę [...]zł tytułem kosztów postępowania sądowego, w tym [...] zł tytułem wpisu, [...] zł tytułem wynagrodzenia
i [...] zł tytułem opłaty skarbowej od złożonego dokumentu pełnomocnictwa.