I SA/Sz 40/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2006-05-25
NSAtransportoweŚredniawsa
transport drogowyopłata za przejazdkara pieniężnaosoba fizycznaprzedsiębiorcaniezarobkowy przewózdrogi krajowekontrola celna

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę K.Z. w sprawie nałożenia kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych, uznając, że przepisy ustawy o transporcie drogowym mają zastosowanie również do osób fizycznych niebędących przedsiębiorcami.

Sprawa dotyczyła skargi K.Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej nakładającą karę pieniężną za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych. K.Z. argumentował, że jako osoba fizyczna niebędąca przedsiębiorcą nie podlega tym przepisom, a dodatkowo uzyskał informację o braku obowiązku uiszczenia opłaty. Sąd uznał, że przepisy ustawy o transporcie drogowym stosuje się odpowiednio do podmiotów niebędących przedsiębiorcami, a brak dowodu uiszczenia opłaty uzasadnia nałożenie kary.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę K.Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego o nałożeniu na K.Z. kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych. K.Z. podnosił, że jako osoba fizyczna przewożąca własne rzeczy na niewielką odległość, nie jest przedsiębiorcą i nie miał wiedzy o obowiązku uiszczenia opłaty, a nawet uzyskał telefoniczną informację o braku takiego obowiązku. Sąd, analizując przepisy ustawy o transporcie drogowym, w tym art. 3 ust. 2, stwierdził, że przepisy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego stosuje się odpowiednio do podmiotów niebędących przedsiębiorcami. W związku z tym, K.Z. jako osoba fizyczna wykonująca przewóz drogowy użyczonym pojazdem po drodze krajowej, miał obowiązek posiadać dowód uiszczenia opłaty. Brak takiego dowodu, zgodnie z art. 87 ust. 2 i art. 92 ust. 1 ustawy, uzasadniał nałożenie kary pieniężnej. Sąd oddalił skargę jako niezasadną, wskazując, że wysokość kary jest ściśle określona przepisami i nie podlega miarkowaniu ze względu na sytuację finansową skarżącego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy te stosuje się odpowiednio do podmiotów niebędących przedsiębiorcami, wykonujących przewóz drogowy.

Uzasadnienie

Ustawa o transporcie drogowym w art. 3 ust. 2 stanowi, że przepisy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego stosuje się odpowiednio do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcą. Oznacza to, że obowiązki nałożone na przedsiębiorców ciąży odpowiednio na osobach fizycznych poruszających się po drogach krajowych pojazdami samochodowymi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.t.d. art. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 3 § ust. 2 pkt 3

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 87 § ust. 2

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92 § ust. 4

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 42 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.t.d. art. 42a

Ustawa o transporcie drogowym

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury § §4, §5

prd

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy ustawy o transporcie drogowym dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego stosuje się odpowiednio do podmiotów niebędących przedsiębiorcami. Osoba fizyczna wykonująca przewóz drogowy po drodze krajowej ma obowiązek uiścić opłatę za przejazd, chyba że należy do sektora finansów publicznych. Brak dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych obliguje do nałożenia kary pieniężnej. Wysokość kary pieniężnej jest ściśle określona przepisami i nie podlega miarkowaniu ze względu na sytuację finansową strony.

Odrzucone argumenty

Skarżący jako osoba fizyczna niebędąca przedsiębiorcą nie podlega przepisom ustawy o transporcie drogowym. Skarżący uzyskał informację od funkcjonariusza celnego o braku obowiązku uiszczenia opłaty. Sytuacja materialna skarżącego uniemożliwia poniesienie nałożonej kary.

Godne uwagi sformułowania

przepisy ustawy o transporcie drogowym dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego stosuje się odpowiednio do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcą kierowca pojazdu jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, między innymi dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych brak wykupienia opłaty, stosownie do odesłania zawartego w art. 92 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym

Skład orzekający

Kazimiera Sobocińska

przewodniczący

Marzena Kowalewska

sprawozdawca

Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o transporcie drogowym w kontekście osób fizycznych niebędących przedsiębiorcami oraz obowiązku uiszczania opłat za przejazd po drogach krajowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w dacie orzeczenia. Może być mniej aktualne w przypadku zmian legislacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, że przepisy dotyczące transportu drogowego mogą dotyczyć również osób fizycznych niebędących przedsiębiorcami, co może być zaskakujące dla wielu. Wyjaśnia również kwestię odpowiedzialności za brak opłat.

Czy jako osoba fizyczna musisz płacić za przejazd po drogach krajowych? Sąd wyjaśnia!

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Sz 40/06 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2006-05-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-01-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Kazimiera Sobocińska /przewodniczący/
Marzena Kowalewska /sprawozdawca/
Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka
Symbol z opisem
6309 Inne o symbolu podstawowym 630
Hasła tematyczne
Podatek od środków transportowych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 125 poz 1371
art. 1 , art. 3 ust 2, art 87 ust 2 , art.92 ust 4, art.42 ust 1.
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.) Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2006 r. sprawy ze skargi K.Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej o d d a l a skargę
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Celnej w S. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.), art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 06.09.2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 204 z 2004r., poz. 2088 ze zm.) w związku z §4, §5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150 z 2001r., poz.1684 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w S. nr [...] z dnia [...] r. nakładającą na K.Z. karę pieniężną w wysokości [...] zł za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych.
Decyzję oparto o ustalenia kontroli sprowadzające się do tego, że w dniu [...] r. na drodze krajowej Nr [...] na wysokości miejscowości D., funkcjonariusz celny dokonał kontroli samochodu ciężarowego marki [...] o nr rejestracyjnym [...] oraz przyczepy samochodowej POW 1800 o nr rejestracyjnym [...]. W toku kontroli kierowca pojazdu K.Z. nie przedstawił dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty za przejazd po drogach krajowych zgodnie z art. 42 ustawy z dnia 06.09.2001r. o transporcie drogowym.
W polu "nazwa przedsiębiorstwa" zostało wskazane: transport prywatny, w polu "imię i nazwisko właściciela pojazdu": S.M.. M.S. oświadczył, że K.Z. nie jest pracownikiem jego firmy, a jedynie użyczył mu samochód marki [...] o nr rejestracyjnym [...].
Naczelnik Urzędu Celnego w S. decyzją nr [...] z dnia [...] r. nałożył na M.S., prowadzącego działalność w ramach Firmy Handlowo-Usługowej A, karę pieniężną w wysokości [...] zł za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych.
Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Dyrektor Izby celnej w S. uchylił w całości decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w S. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w S. rozszerzył postępowanie wobec K.Z..
W trakcie postępowania K.Z. podniósł, że w dniu 14.06.2004r. dokonał przewozu swoich rzeczy pojazdem marki [...] o nr rejestracyjnym [...]. Pojazd ten został użyczony przez M.S..
Na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 06.09.2001r. o transporcie drogowym, Naczelnik Urzędu Celnego w Szczecinie decyzją nr [...] z dnia [...] r. nałożył na K.Z. karę pieniężną w wysokości [...] zł za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych wymaganej stosownie do art. 42 ust. 1 w związku z art. 42a oraz umorzył postępowanie wobec M.S., prowadzącego działalność w ramach Firmy Handlowo Usługowej A jako bezprzedmiotowe.
W odwołaniu od tej decyzji K.Z. wskazał, iż jako osoba pragnąca jedynie przewieźć swoje rzeczy na odcinku 15 km i nie mająca styczności z transportem drogowym, nie ma wiedzy, że jest zobowiązany do uiszczenia opłaty za przewóz po drogach krajowych.
Następnie wskazał, iż w Informacji Celnej Izby Celnej w S. funkcjonariusz celny poinformował go, że jako osoba fizyczna nie ma obowiązku wykupywania kart opłat, którą to informację dot. braku obowiązku uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych uzyskał drogą telefoniczną.
Dyrektor Izby Celnej w S. utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję wskazał, że w myśl art. 3 ust. 2 pkt. 3 ustawy o transporcie drogowym do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty nie będące przedsiębiorcami, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego.
Zatem w przypadku, gdy podmiot niebędący przedsiębiorcą (w tym i osoba fizyczna) będzie wykonywała przewóz drogowy pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony, będą miały odpowiednio zastosowanie przepisy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego, tj. przewozu na potrzeby własne.
Dalej organ podaje, że mając na uwadze, iż w przedmiotowej sprawie osoba fizyczna wykonywała przewóz rzeczy po drodze krajowej, to zastosować należy art. 42 ustawy - wynika to z art. 42a ustawy o transporcie drogowym. Osoba niebędąca przedsiębiorcą wykonująca przewóz rzeczy na własne potrzeby po drodze krajowej ma obowiązek uiścić z tego tytułu opłatę, chyba, że należy do sektora finansów publicznych a stosownie do art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, kierowca pojazdu jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, między innymi dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych. Jej brak obliguje do nałożenia kary przewidzianej przepisem art. 92 ustawy o transporcie drogowym.
Organ, zarzut strony, co do informacji pochodzącej od organu celnego o braku konieczności uiszczenia wymaganej opłaty wobec nie udowodnienia jej przez Stronę uznał za bezzasadny.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie K.Z. nie godząc się z rozstrzygnięciem Dyrektora Izby Celnej i Naczelnika Urzędu Celnego w S., podniósł, że z uwagi na obecną sytuację materialną nie jest w stanie uiścić nałożonej kary i wystosował pytanie dla kogo przewidziane są kary w wysokości [...] zł. Dodatkowo w piśmie z dnia 8 .05.2006 r. zarzucając decyzji naruszenie art. 42 ust.1 i art. 92 ust.1 ustawy o transporcie drogowym poprzez złą ich interpretację, ponieważ jego zdaniem przepisy wyraźnie wskazują podmiot na który nałożono obowiązek wnoszenia opłaty a jest nim przedsiębiorca a on nim nie jest, wniósł o uchylenie decyzji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w S. z argumentacją jak w rozstrzygnięciu wniósł o oddalenie skargi. Co do wysokości kary wskazał na pkt 1.4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym stosownie do przepisu art. 92 ust. 4 tej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Wobec bezspornego stanu faktycznego a sprowadzającego się do tego, że w wyniku kontroli ustalono, że K.Z. w dniu 14 czerwca 2004 r. poruszał się po drodze krajowej użyczonym, niezaładowanym samochodem marki [...] z przyczepą, bez uiszczenia stosownej opłaty za przejazd, spór między stronami sprowadza się w istocie do odpowiedzi na pytanie czy w tak ustalonym stanie faktycznym mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz.1371 ze zm.), w tym co do nałożenia kary pieniężnej.
Zgodnie z art. 1 ustawy o transporcie drogowym ustawa określa zasady podejmowania i wykonywania niezarobkowego krajowego przewozu drogowego. Zgodnie zaś z art. 4 pkt 3) tej ustawy określenie niezarobkowy przewóz drogowy oznacza - przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:
a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,
b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,
c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,
d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych,
przy czym stosownie do art. 3 ust. 2 przepisy ustawy o transporcie drogowym dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego stosuje się odpowiednio do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcą. Obowiązki zatem, które spoczywają na przedsiębiorcy wykonującego przewóz na własne potrzeby ciąży odpowiednio na każdym podmiocie niebędącym przedsiębiorcą a poruszającym się po drodze krajowej pojazdami samochodowymi lub zespołem pojazdów, z wyłączeniem tych pojazdów, które są przeznaczone konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą - w niezarobkowym przewozie drogowym osób, o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy, zespołem ratownictwa medycznego oraz w ramach usług transportu sanitarnego. Jakkolwiek ustawa o transporcie drogowym nie definiuje pojęcia samochodu ciężarowego, osobowego, dopuszczalnej masy całkowitej, zespołu pojazdów ale się nimi posługuje, a definiuje te pojęcia ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
(tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) w tym przez samochód osobowy rozumie się pojazd samochodowy przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą oraz ich bagażu; samochód ciężarowy - pojazd samochodowy przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu ładunków; określenie to obejmuje również samochód ciężarowo-osobowy przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu ładunków i osób w liczbie od 4 do 9 łącznie z kierowcą; zespół pojazdów - pojazdy złączone ze sobą w celu poruszania się po drodze jako całość; nie dotyczy to pojazdów złączonych w celu holowania; dopuszczalna masa całkowita - największą określoną właściwymi warunkami technicznymi masę pojazdu obciążonego osobami i ładunkiem, dopuszczonego do poruszania się po drodze. Takie też znaczenie należy nadawać użytym w ustawie o transporcie drogowym ww zwrotom.
Wobec powyższego subsumcji w tym zakresie dokonanych przez organy ustaleń faktycznych nie sposób zarzucić dowolności czy naruszenia powołanych przepisów. Skarżący nie jest podmiotem gospodarczym, wykonywał przewóz w rozumieniu powołanego przepisu art. 3 pkt 4 - przejazd po drodze krajowej (tj. w momencie kontroli przejazd bez załadunku), po drodze krajowej użyczonym samochodem, samochodem marki [...] z przyczepą, posiadał zatem również tytuł prawny do dysponowania pojazdem samochodowym.
Zasadnie organy przyjęły, że wobec tak ustalonego stanu faktycznego spełnione są przesłanki do stosowania w stosunku do K.Z. przepisów ustawy o transporcie drogowym, a zatem po stronie skarżącego ciążył też obowiązek uiszczenia stosownej opłaty, o której mowa w art. 42 ustawy o transporcie drogowym. Zasadnie również organy wykazały, że nie zachodzi przypadek o którym mowa w art. 42 a ustawy o transporcie drogowym, tj. wyłączenia obowiązku uiszczenia opłaty - skarżący co prawda nie jest przedsiębiorcą ale nie zalicza się do sektora finansów publicznych.
Podnoszona przez skarżącego okoliczność, że nie jest przedsiębiorcą nie ma znaczenia wobec dyspozycji art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym. Odpowiednie, w stosunku do podmiotów niebędących przedsiębiorcami, stosowanie przepisów ustawy oznacza, że stosownie do art. 87 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne skarżący jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych.
Uzasadnione jest zatem stanowisko organów, że konsekwencją naruszenia obowiązku, o którym mowa w art. 87 ustawy o transporcie drogowym, jest nałożenie kary pieniężnej stosownie do art. 92 tej ustawy.
Brak jest również, co zasadnie podnosi organ, po stronie tego organu możliwości miarkowania wysokości kary, wobec jednoznacznego brzmienia pkt 1.4.1 załącznika do ustawy określającego naruszenie obowiązku tj. braku wykupienia opłaty, stosownie do odesłania zawartego w art. 92 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym. Na wysokość kary nie mogą również wpływać podnoszone przez skarżącego okoliczności dotyczące jego sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie tak wysokiej zdaniem skarżącego kary.
Wynik postępowania sądowego nie dotyczy interesu prawnego M.S. wobec umorzenia w stosunku do jego osoby postępowania administracyjnego .
Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu.
/-/ M.Kowalewska /-/K.Sobocińska /-/N.Karczmarczyk-Gawęcka

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI