I SA/Sz 309/22

I SA/Sz 309/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-09-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Anna Sokołowska /przewodniczący/
Bolesław Stachura
Joanna Wojciechowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1427
art. 15, art. 33 par. 1, 2 i 4, art. 34 par 1 i 2, art. 156 par. 1, art. 157 par. 1, art. 166b
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Dz.U. 2019 poz 900
art. 33 par. 1-4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 119 pkt 3, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Bolesław Stachura Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu [...] września 2022 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu zabezpieczającym oddala skargę.
Uzasadnienie
Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. w wyniku przeprowadzenia czynności kontrolnych, decyzją nr [...] z dnia 29.03.2021 r. określił E. M. (dalej "spółka") przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, za:
- październik 2019 r. w kwocie [...]zł oraz odsetki za zwłokę w kwocie
[...] zł należne od tego zobowiązania na dzień wydania decyzji;
- listopad 2019 r. w kwocie [...]zł oraz odsetki za zwłokę w kwocie [...]zł należne od tego zobowiązania na dzień wydania decyzji;
- grudzień 2019 r. w kwocie [...]zł oraz odsetki za zwłokę w kwocie [...]zł należne od tego zobowiązania na dzień wydania decyzji.
W związku z wydaniem decyzji zabezpieczającej, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. w dniu 27.04.2021 r., jako wierzyciel wystawił zarządzenie zabezpieczenia o numerze [...] (dalej "zarządzenie zabezpieczenia"), które przekazał do organu egzekucyjnego, tj. do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś., celem przeprowadzenia postępowania zabezpieczającego.
W dniu 28.09.2021 r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ś. wpłynęło pismo spółki z 22.09.2021 r., zawierające zarzuty w sprawie postępowania zabezpieczającego prowadzonego na podstawie zarządzenia zabezpieczenia.
Pismem z 18.10.2021 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ś. wezwał spółkę do sprecyzowania żądania zawartego piśmie z 22.09.2021 r. czy są to zarzuty, czy też wniosek o uchylenie zabezpieczenia. Dodatkowo organ egzekucyjny poinformował spółkę, że w przypadku braku odpowiedzi na wezwanie zakwalifikuje Państwa pismo jako wniosek o uchylenie zabezpieczenia. W odpowiedzi na wezwanie, spółka podała że złożyła zarzut w postępowaniu zabezpieczającym. Jako podstawę prawną zarzutu wskazała art. 33 § 2 pkt 6 lit.c ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm., dalej "u.p.e.a."), tj. brak wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny, niż odroczenie terminu wykonania obowiązku lub rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ś. postanowieniem z dnia 8.11.2021 r. zawiesił postępowanie zabezpieczające z uwagi na wniesiony zarzut. Następnie pismem z [...].11.2021 r. przekazał zarzut do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S., celem jego rozpatrzenia.
Pismem z 21.12.2021 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. wezwał spółkę do złożenia wyjaśnień co do istoty i zakresu wniesionych zarzutów.
W treści wezwania wierzyciel poinformował spółkę, że w przypadku braku odpowiedzi w powyższym zakresie, wierzyciel rozpozna zarzuty jako wniesione na podstawie
art. 33 § 2 pkt 6 lit.c u.p.e.a. W odpowiedzi na wezwanie organu, pismem
z 30.12.2021 r. spóła podała, że podstawą wszelkich podniesionych zarzutów pismem z dnia 22 września 2021 r., jest art. 33 § 2 lit.c u.p.e.a. W piśmie z 13.01.2022 r. spółka doprecyzowała, że podstawą złożenia zarzutów jest art. 33 § 2 pkt 6 lit.c u.p.e.a.
Według spółki doszło do naruszenia art. 157 § 1 w związku z art. 156 § 1 u.p.e.a., gdyż zarządzenie zabezpieczenia nie zawiera wszystkich elementów określonych w art. 156 § 1 u.p.e.a., tj.:
- wskazania imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela oraz
- opisu okoliczności świadczących o wystąpieniu możliwości utrudnienia bądź udaremnienia egzekucji.
Spółka wniosła o uchylenie dokonanego zabezpieczenia oraz wstrzymania prowadzonego postępowania do czasu rozpatrzenia zarzutów.
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S., postanowieniem
z 27.01.2022 r.nr [...] oddalił zarzut braku wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny, niż odroczenie terminu wykonania obowiązku lub rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej.
Wierzyciel podał, że podstawa sporządzenia zarządzenia zabezpieczenia była decyzja Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. z dnia 29.03.2021 r. Decyzja ta posiadała rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja zabezpieczająca ma charakter tymczasowy i nie zastępuje decyzji wymiarowej. Podstawą zarzutu z art. 33 § 2 pkt 6 lit.c u.p.e.a. musi być zamierzone wykonanie obowiązku, a zajęcie zabezpieczające nie zmierza do wykonania obowiązku, lecz jedynie zabezpiecza jego realizację w przyszłości. Zarządzenie zabezpieczenia winno zawierać elementy wskazane w art. 156 § 1 u.p.e.a., zaś organ egzekucyjny przed nadaniem klauzuli
o przyjęciu zarządzenia zabezpieczenia bada prawidłowość tego zarządzenia. Wierzyciel podał, że zarządzenie zabezpieczenia posiadało wszystkie niezbędne elementy. Wierzyciel wskazał, że zarządzenie zabezpieczenia w zakresie okresu zobowiązania, przybliżonej kwoty zobowiązania i odsetek za zwłokę nie odzwierciedlały zapisów decyzji Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. z dnia 29.03.2021 r. W związku z tym wierzyciel wystąpił do organu egzekucyjnego
o zakończenie postępowania zabezpieczającego. Wierzyciel podał, że kwestia prawidłowości wystawienia zarządzenia zabezpieczenia nie może być przedmiotem zarzutu.
Spółka złożyła zażalenie na ww. postanowienie.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wydał w dniu 15.03.2022 r. postanowienie nr [...], w którym utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji z 27.01.2022 r.
Organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny w sprawie i wyjaśnił zasady rządzące postępowaniem zabezpieczającym. Podstawą sporządzenia zarządzenia zabezpieczenia w rozpoznawanej sprawie była decyzja zabezpieczająca wydana zgodnie z przepisami art. 33 o.p. Decyzja zabezpieczająca nie jest decyzją wymiarową ani jej nie zastępuje. Podstawą zarzutu z art. 33 § 2 pkt 6 lit.c u.p.e.a. musi być zamierzenie wykonania ukształtowanego prawnie obowiązku, a zajęcie zabezpieczające, dokonane przez organ egzekucyjny, nie zamierza do wykonania obowiązku, ale jedynie zabezpiecza jego realizację w przyszłości. Organ odwoławczy wskazał, że ewentualne braki w zarządzeniu zabezpieczenia nie można uznać za utrudnienie i lub udaremnienie egzekucji. Zarzuty jako środek zaskarżenia stanowią zamknięty katalog okoliczności, które służą zobowiązanemu do ochrony jego praw w postępowaniu egzekucyjnym. Z tych względów podnoszony przez spółkę zarzutu braku wymagalności obowiązku oparty na wadliwości formalnej treści zarządzenia zabezpieczenia oraz braku przesłanek do zastosowania zabezpieczenia, nie może stanowić podstawy do rozpoznania przytoczonego zarzutu. Ocena bowiem tej okoliczności w oparciu o rzeczywisty stan faktyczny sprawy, bez względu na stwierdzenie prawdziwości czy też obalenie tych twierdzeń, nie będzie prowadzić do konkluzji związanej z istotą samego zarzutu. Powinnością organu jest w tym wypadku zbadać czy zaistniały okoliczności wstrzymujące wykonalność samego zobowiązania, takie jak udzielenie rat, odroczenia terminu płatności, czy też wstrzymanie wykonalności przez organ podatkowy lub sąd administracyjny. W badanej sprawie zobowiązanie nie powstało, dlatego też okoliczności takie nie mogły wpływać na ocenę zarzutu. W ocenie organu, przywołana argumentacja w żadnej mierze nie wpływała na niezbędny w tym wypadku zakres oceny dowodowej. Przywołane okoliczności nie mogą być zatem przedmiotem samych zarzutów w postępowaniu zabezpieczającym. Ustawodawca w art. 33 u.p.e.a. ściśle określił katalog zarzutów możliwych do zastosowania przez zobowiązanego w toku egzekucji, który ma charakter zamknięty. Podniesione okoliczności nie mieszczą się w instytucji zarzutów, zatem jako takie nie mogą być rozpatrywane w tym postępowaniu. Okoliczność, że zarządzenie zabezpieczenia zawierało błędy nie ma wpływu na rozpoznanie sprawy. W tym zakresie organ I instancji wystąpił do organu egzekucyjnego o zakończenie postępowania zabezpieczającego. Organ odwoławczy wskazał, że w zażaleniu spółka podniosła dodatkowy zarzut z art. 33 § 2 pkt 2 lit.a u.p.e.a.tj. określenie zabezpieczonego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego
z orzeczenia. Organ odwoławczy podał, że istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy. Tym samym zażalenie spółki mogło być rozpatrzone wyłącznie w granicach badania przez organ I instancji, czyli
w zakresie art. 33§ 2 pkt 6 lit.c u.p.e.a., tj. braku wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b, tj. odroczenia terminu wykonania obowiązku (lit. a), rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej (lit. b). Organ odwoławczy wskazał, że gdy intencją spółki było złożenie zarzutów z art. 33 § 2 pkt 2 lit.a u.p.e.a powinna ona złożyć ten zarzut w odrębnym piśmie do wierzyciela za pośrednictwem organu egzekucyjnego.
Spółka złożyła skargę na ww. postanowienie i wniosła o uchylenie postanowień wydanych w obu instancjach oraz o uchylenie zarządzenia zabezpieczenia.
Zarzuciła organowi naruszenie:
1. art. 33 pkt 6 lit.c w zw. żart. 166b i art. 156 u.p.e.a., poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, iż treść zarządzenia zabezpieczenia nie musi spełniać wymogów określonych, w art. 156 § 1 u.p.e.a. co doprowadziło do błędnego zastosowania wymienionych norm prawnych polegających na bezzasadnym nieuwzględnieniu zgłoszonych zarzutów, odnoszących się do:
- nieokreślenia powodów wskazujących na możliwość czy też utrudnienia wyegzekwowania przyszłego zobowiązania,
- niedopuszczalności zabezpieczenia w trybie administracyjnym wobec nie podpisania zarządzenia zabezpieczenia przez osobę uprawnioną do działania w imieniu wierzyciela,
- nieokreślenia obawy, dotyczącej, iż brak zabezpieczenia mógłby utrudniać lub udaremnić egzekucję;
2. art. 33 pkt 6 lit.c w zw. z 166b w zw. art. 157 § 1 u.p.e.a., poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na niewłaściwej ocenie (przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. ) faktu przystąpienia organu egzekucyjnego do zabezpieczenia, w sytuacji w której zarządzenie zabezpieczenia nie zawierało treści określonej w art. 156 § 1 u.p.e.a. (tj. imienia i nazwiska wraz z podaniem stanowiska służbowego, a w szczególności podpisu osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela), gdy tymczasem art. 33 pkt 6 lit.c w literalny sposób wskazuje, iż podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest ,,brak wymagalności obowiązku
w przypadku wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b", a co za tym idzie jeżeli w art. 157 § 1 jest mowa o obowiązku, który jest realizowany zabezpieczenia
i ustawa także wprost w sposób literalny wskazuje, że jeżeli za pomocą zarządzenia "zarządzenie zabezpieczenia nie zawiera treści określonej w art. 156 § 1, organ egzekucyjny nie przystępuje do zabezpieczenia", to organ nie miał prawa przystąpić do zabezpieczenia należności podatkowych, a sam obowiązek z ustawy (EgzAdmU) był niewymagalny wobec jego niepowstania, a to wszystko, z uwagi na ustawowy zakaz podjęcia określonej czynności przez organ egzekucyjny, przy czym warto wskazać, że jeżeli art. 166b stanowi, iż "w postępowaniu zabezpieczającym stosuje się odpowiednio przepisy działu I, to odpowiednie zastosowanie art. 33 pkt 6 lit.c
(z działu I) pozwala uznać, iż dłużnik za pomocą zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może podnieść, że ustawa zabrania organowi egzekucyjnemu przystąpienia do zabezpieczenia, w związku z brakiem wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny (art. 33 pkt 6 lit. c - tj. brakiem obowiązku poddania się dłużnika pod przymusowa egzekucję zabezpieczającą na jego majątku). Z uwagi na fakt wystąpienia ustawowego zakazu przystąpienia do prowadzenia zabezpieczenia, określonego konkretnie w art. 157 § 1 u.p.e.a., przeciwne zaś uznanie prowadziłoby do absurdu, w którym dłużnik nie mógłby podnieść skutecznego zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji, w sytuacji w której organ administracji działa wbrew restrykcjom i poza ustawą, wykraczając tym samym poza zasadę legalizmu (art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP), czym rażąco narusza prawo stanowione;
3. art. 156 § 1 pkt 6 u.p.e.a., poprzez jego niezastosowanie i pominięcie, iż zarządzenie zabezpieczenia w pkt D.5 (oznaczenie i wniosek wierzyciela) nie zawierało imienia i nazwiska, a także stanowiska służbowego wraz z podpisem osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela, gdy tymczasem art. 156 § 1 pkt 6 wymaga, aby zarządzenie zabezpieczenia stosowane w zabezpieczeniu należności pieniężnych miało wskazane: imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela, co w dalszej kolejności rzutowało na bezprawne działanie organu egzekucyjnego, który wbrew ustawie przystąpił do zabezpieczenia, naruszając bezpośrednio art. 157 § 1 u.p.e.a. - zarzut powyżej;
4. art. 7 Konstytucji RP, poprzez działanie wbrew prawu oraz poza jego granicami polegające na błędnym przyjęciu, że sporządzone przez organ egzekucyjny zarządzenie zabezpieczenia numer [...] zawierało wszystkie elementy określone przepisami prawa, co następnie pozwoliło temuż organowi egzekucyjnemu do przystąpienia do zabezpieczenia, gdy tymczasem organy administracji publicznej mają obowiązek działać na podstawie i w granicach prawa, co oznacza, że jeżeli organ nie posiada podstawy prawnej (materialnej czy też procesowej), to nie może opierać ustaleń prawnych i faktycznych wbrew obowiązkowi zawartemu w ustawie (nie może wykraczać poza granice prawa), a tym samym Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. i Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w S. powinni przy rozstrzyganiu zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej zważyć na treść art. 157 § 1 u.p.e.a. "zarządzenie zabezpieczenia nie zawiera treści określonej w art. 156 § 1, organ egzekucyjny nie przystępuje do zabezpieczenia", a w dalszej kolejności wymagane było, aby te organy owe zarzuty
w sprawie prowadzenia egzekucji uwzględniły;
5. art. 7 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, dokonanie bezkrytycznego uznania, że organ I instancji prawidłowo i wszechstronnie zebrał i ocenił cały materiał dowodowy
w sprawie, a w konsekwencji bezzasadne przyjęcie, że ,,na etapie postępowania zabezpieczającego, będące postępowaniem pomocniczym do postępowania egzekucyjnego, nie podlegają rozpatrzeniu zarzuty dotyczące sposobu powstania
i wymagalności obowiązku", gdy tymczasem prawidłowa ocena materiału dowodowego winna prowadzić do wniosków zgoła odmiennych, bowiem rozważanie to nie jest prawidłowe, co do wzajemnego stosunku przepisów o podjęciu się zabezpieczenia należności podatkowej, albowiem przepisy działu IV (postępowanie zabezpieczające) ustawy (EgzAdmU), w tym art. 157 § 1, regulują w omawianym zakresie tryb wydawania orzeczeń tymczasowo chroniących interes wierzyciela,
a więc zastępujących okresowo decyzje określające lub ustalające zobowiązanie podatkowe, w tym zakresie organ nie działa na podstawie decyzji, a li tylko na podstawie zarządzenia zabezpieczenia, które służy jako akt administracji, pozwalający skutecznie i w granicach prawa dokonać zabezpieczenia - jeżeli tenże akt zawiera braki formalne (tu nawet brak wskazania osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela) to czyni obowiązek w postaci zabezpieczenia należności jako niewymagalny, ponieważ nieodpowiednia forma aktu administracji (tj. zarządzenie zabezpieczenia) nie wykreowała stanu prawnego, który mógłby pozwolić organowi egzekucyjnemu przystąpić do realizacji zabezpieczenia, a to wszystko w związku
z niepowstaniem obowiązku w postaci poddania się dłużnika pod egzekucję zabezpieczającą na jego majątku wobec tego, że ustawa zabroniła organowi przystąpić do zabezpieczenia na podstawie zarządzenia, które miało braki formalne.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z dnia 30 sierpnia 2022 r. organ odwoławczy podał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ś. postanowieniem z dnia 4.04.2022 r. umorzył postępowanie zabezpieczające.
Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej "p.p.s.a").
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał, co następuje:
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że postępowanie zabezpieczające należy odróżnić od postępowania podatkowego wymiarowego.
Zgodnie z art. 33 § 1 o.p., zobowiązanie podatkowe przed terminem płatności może być zabezpieczone na majątku podatnika, a w przypadku osób pozostających
w związku małżeńskim także na majątku wspólnym, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję. W przypadku zabezpieczenia na majątku wspólnym małżonków przepis art. 29 § 2 stosuje się odpowiednio.
Zabezpieczenia w okolicznościach wymienionych w § 1 można dokonać również - zgodnie z § 2 - w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej, przed wydaniem decyzji:
1) ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego;
2) określającej wysokość zobowiązania podatkowego;
3) określającej wysokość zwrotu podatku.
Stosownie do treści § 3, w przypadku, o którym mowa w § 2 pkt 2, zabezpieczeniu, z zastrzeżeniem art. 54 § 1 pkt 1, podlega również kwota odsetek za zwłokę należnych od zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu.
W takim przypadku, o czym stanowi art. 33 § 4 o.p., organ podatkowy na podstawie posiadanych danych co do wysokości podstawy opodatkowania określa
w decyzji o zabezpieczeniu:
1) przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego, jeżeli zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji, o której mowa w § 2 pkt 1;
2) przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego oraz kwotę odsetek za zwłokę należnych od tego zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu, jeżeli zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji, o której mowa w § 2 pkt 2.
W niniejszej sprawie decyzja zabezpieczająca została wydana w dniu
29.03.2021 r. przez Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. i była ona podstawą do wystawienia zarządzenia zabezpieczenia. Istotą postępowania zabezpieczającego unormowanego w przepisach o.p. jest zabezpieczenie przyszłych interesów wierzyciela podatkowego. Rozpoznanie sprawy podatkowej następuje w postępowaniu wymiarowym. Określenie przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego nie charakteru definitywnego stanowiska organu podatkowego, zaś podatnik zachowuje prawo do czynnego udziału we właściwym postępowaniu podatkowym. Ostateczna wysokość zobowiązania podatkowego jest określana w decyzji wymiarowej po zakończeniu postępowania podatkowego.
Zgodnie z art. 15 u.p.e.a, zabezpieczenie może być dokonane również przed ustaleniem albo określeniem kwoty należności pieniężnej lub obowiązku o charakterze niepieniężnym, jeżeli brak zabezpieczenia mógłby utrudnić lub udaremnić skuteczne przeprowadzenie egzekucji, a przepisy odrębne zezwalają na takie zabezpieczenie.
Tym odrębnym przepisem, o którym mowa w art. 15 u.p.e.a. jest art. 33 o.p.
Należy odróżnić też pozycję wierzyciela od organu egzekucyjnego w niniejszej sprawie.
W niniejszej sprawie wierzycielem jest Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S., zaś organem egzekucyjnym jest Naczelnik Urzędu Skarbowego
w Ś..
W niniejszej sprawie wierzyciel wystawił zarządzenie zabezpieczenia, zaś samego zabezpieczenia dokonał organ egzekucyjny na podstawie wystawionego przez wierzyciela zarządzenia zabezpieczenia.
Środkiem zaskarżenia zarządzenia zabezpieczenia jest zarzut w sprawie zabezpieczenia (art. 156 § 1 pkt 8 u.p.e.a.). Do zarzutu na zarządzenie zabezpieczenia stosuje się odpowiednio art. 33 u.p.e.a. z mocy art. 166b u.p.e.a. Podstawy zarzutu na zarządzenie zabezpieczenia są zmodyfikowane w porównaniu z zarzutami na postępowanie egzekucyjne. Odesłanie do odpowiedniego stosowania art. 33 u.p.e.a. oznacza, że nie jest możliwe zgłoszenie zarzutu braku upomnienia zobowiązanego lub braku wymagalności obowiązku, w sytuacji gdy zabezpieczenie zostało ustanowione na podstawie przepisów szczególnych, dopuszczających zabezpieczenie obowiązku przed jego ustaleniem.
Jeżeli zarządzenie zabezpieczenia zostało wydane na podstawie decyzji
o zabezpieczeniu, a tak było w niniejszej sprawie, to nie ma potrzeby wskazywania
w zarządzeniu zabezpieczenia okoliczności świadczących o wystąpieniu możliwości utrudnienia bądź udaremnienia egzekucji. Okoliczności takie zostały wskazane
w decyzji o zabezpieczeniu, dlatego kwestionowanie ich w ramach zarzutów na zarządzenie zabezpieczenia jest niedopuszczalne. Niewskazanie tych okoliczności
w zarządzeniu zabezpieczenia w tego rodzaju sytuacji nie jest uchybieniem dającym podstawę do stwierdzenia, że zarządzenie zabezpieczenia nie zawiera wszystkich wymaganych elementów.
Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu.
Na podstawie art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest:
1) nieistnienie obowiązku;
2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:
a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,
b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1,
c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;
3) błąd co do zobowiązanego;
4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;
5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;
6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:
a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,
b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,
c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Podstawą zarzutu mogą być wyłącznie okoliczności wymienione w ustawie, tj. w art. 33 § 2 u.p.e.a.
Zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie (art. 33 § 4 u.p.e.a.).
Na mocy art. 34 § 1 i 2 u.p.e.a, organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut, który w tym zakresie wydaje stosowne postanowienie.
W niniejszej sprawie spółka złożyła zarzut z art. 33 § 2 pkt 6 lit.c u.p.e.a., tj. braku wymagalności obowiązku z powodu wystąpienia innej przyczyny niż odroczenie terminu wykonania obowiązku oraz rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej. Według spółki, tą inną przyczyną był brak w zarządzeniu zabezpieczenia imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela, a także bark opisu okoliczności świadczących o wystąpieniu możliwości utrudnienia bądź udaremnienia egzekucji.
Przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku
i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Wymagalne byłoby zobowiązanie podatkowe, które zostałoby określone w decyzji wymiarowej wobec spółki. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca. W niniejszej sprawie w stosunku do skarżącej wydano decyzję o określeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego oraz o jej zabezpieczeniu. Taka decyzja nie zastępuje decyzji wymiarowej, o czym już mowa była wyżej.
Zarzut braku wymagalności obowiązku z innej przyczyny niż odroczenie terminu wykonania obowiązku lub rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, może zaistnieć w przypadku:
- wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej,
- przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ostatecznej,
- uchylenia postanowienia nadającego rygor natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji wymiarowej,
- otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego,
- ogłoszenia upadłości.
W niniejszej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła. Okoliczności podnoszone przez skarżącą nie mieszczą się w ramach zarzutu z art. 33 § 2 pkt 6 lit.c u.p.e.a., słusznie zatem wierzyciel oddalił zarzut spółki.
Podkreślić należy, że w zakresie wad lub błędów dotyczących treści zarządzenia zabezpieczenia właściwy do ich oceny jest organ egzekucyjny. Zgodnie z art. 157 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny nie przystępuje do zabezpieczenia w przypadku gdy zarządzenie zabezpieczenia nie zawiera treści określonej w art. 156 § 1 u.p.e.a.
w drodze postanowienia na które przysługuje wierzycielowi zażalenie. Podniesiona w tym zakresie argumentacja strony, nie może stanowić okoliczności uzasadniających wywołany zarzut. Ewentualnym środkiem prawnym, adekwatnym do wskazanego naruszenia mogłaby być skarga na czynność na podstawie art. 54 u.p.e.a., która jest odrębnym środkiem procesowym w ramach postępowania egzekucyjnego.
Ponadto jak wynikało z pisma organu odwoławczego z dnia 30 sierpnia 2022 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ś. postanowieniem z dnia 4.04.2022 r. umorzył postępowanie zabezpieczające właśnie z powodu błędów w zarządzeniu zabezpieczenia.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a, oddalił skargę.