I SA/Sz 250/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2022-08-10
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek akcyzowyCRPArejestracjagminabudynki użyteczności publicznejwynajemdziałalność gospodarczainterpretacja podatkowazwolnienie podatkowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację indywidualną Dyrektora KIS, uznając, że wynajem świetlic wiejskich przez gminę na cele inne niż użyteczności publicznej nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej, co wyklucza obowiązek rejestracji w CRPA.

Gmina złożyła wniosek o interpretację podatkową, pytając czy zakup gazu ziemnego na cele opałowe do budynków użyteczności publicznej wymaga rejestracji w CRPA. Gmina argumentowała, że nie prowadzi działalności gospodarczej w tym zakresie. Dyrektor KIS uznał stanowisko gminy za nieprawidłowe, wskazując na wynajem świetlic wiejskich jako działalność gospodarczą. WSA w Szczecinie uchylił interpretację, stwierdzając, że sporadyczny wynajem świetlic wiejskich, gdzie uzyskane środki przeznaczane są na ich utrzymanie, nie spełnia kryteriów działalności gospodarczej w rozumieniu Ordynacji podatkowej, co oznacza brak obowiązku rejestracji w CRPA.

Sprawa dotyczyła wniosku Gminy P. o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej w zakresie podatku akcyzowego, a konkretnie obowiązku rejestracji w Centralnym Rejestrze Podmiotów Akcyzowych (CRPA) w związku z zakupem gazu ziemnego na cele opałowe do budynków użyteczności publicznej. Gmina argumentowała, że ogrzewanie budynków jest zadaniem własnym gminy, a wynajem świetlic wiejskich, gdzie uzyskane środki są przeznaczane na ich utrzymanie i odbywa się sporadycznie, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał jednak stanowisko Gminy za nieprawidłowe, wskazując, że wynajem świetlic wiejskich na imprezy okolicznościowe kwalifikuje Gminę jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą, co skutkuje obowiązkiem rejestracji w CRPA. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd podkreślił, że definicja działalności gospodarczej na gruncie przepisów Ordynacji podatkowej wymaga zarobkowego charakteru działalności, a sporadyczny wynajem świetlic wiejskich, gdzie uzyskane środki pokrywają koszty utrzymania, nie spełnia kryterium ciągłości ani nastawienia na zysk. W związku z tym Sąd uznał, że Gmina nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie wynajmu świetlic, co wyklucza obowiązek rejestracji w CRPA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sporadyczny wynajem świetlic wiejskich, gdzie uzyskane środki pokrywają koszty utrzymania, nie spełnia kryteriów działalności gospodarczej w rozumieniu Ordynacji podatkowej, co wyklucza obowiązek rejestracji w CRPA.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe dla definicji działalności gospodarczej na gruncie Ordynacji podatkowej jest jej zarobkowy charakter i ciągłość. Sporadyczny wynajem świetlic przez gminę, gdzie przychody pokrywają koszty utrzymania, nie jest nastawiony na zysk i nie jest prowadzony w sposób ciągły, dlatego nie stanowi działalności gospodarczej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

u.p.a. art. 16 § ust. 1 pkt 1 lit.b

Ustawa o podatku akcyzowym

Podmiot prowadzący działalność gospodarczą zamierzający wykonywać czynności z wykorzystaniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, jest obowiązany do złożenia zgłoszenia rejestracyjnego w zakresie akcyzy przed dniem wykonania pierwszej takiej czynności.

u.p.a. art. 31b § ust. 2 pkt 2

Ustawa o podatku akcyzowym

Zwalnia się od akcyzy czynności podlegające opodatkowaniu, których przedmiotem jest wyrób gazowy o kodzie CN 2711 21 00 przeznaczony do celów opałowych przez organy administracji publicznej.

o.p. art. 3 § pkt 9

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Definicja działalności gospodarczej obejmuje każdą działalność zarobkową w rozumieniu przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców, w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każdą inną działalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub osoby wykonującej taką działalność - do przedsiębiorców.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną.

u.s.g. art. 7 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Do zadań własnych gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

u.g.k. art. 1 § ust. 1 i 2

Ustawa o gospodarce komunalnej

Gospodarka komunalna obejmuje w szczególności zadania o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wynajem świetlic wiejskich przez gminę, gdzie uzyskane środki przeznaczane są na ich utrzymanie i odbywa się sporadycznie, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej. Gmina nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie wynajmu świetlic, co wyklucza obowiązek rejestracji w CRPA.

Odrzucone argumenty

Dyrektor KIS uznał, że wynajem świetlic wiejskich przez gminę na imprezy okolicznościowe kwalifikuje Gminę jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą, co skutkuje obowiązkiem rejestracji w CRPA.

Godne uwagi sformułowania

sporadyczny wynajem świetlic wiejskich na różne okoliczności nie spełnia warunku ciągłości. działalność zarobkowa oznacza, że celem jej podjęcia jest osiągnięcie zysku, a zysk z kolei należy definiować jako nadwyżkę przychodów nad stratami, choć poniesienie straty nie oznacza, że działalność nie ma charakteru zarobkowego, gdyż o istnieniu tego elementu nie decyduje faktyczne osiągnięcie zysku, lecz zamiar jego osiągnięcia.

Skład orzekający

Anna Sokołowska

przewodniczący

Joanna Wojciechowska

sprawozdawca

Marzena Kowalewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia działalności gospodarczej na gruncie przepisów Ordynacji podatkowej w kontekście zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego oraz obowiązków rejestracyjnych w podatku akcyzowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji gminy i wynajmu świetlic wiejskich; definicja działalności gospodarczej może być różnie interpretowana w zależności od kontekstu innych ustaw podatkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji pojęcia 'działalność gospodarcza' w kontekście zadań samorządu i obowiązków podatkowych, co jest istotne dla wielu gmin i podmiotów samorządowych.

Gmina nie musi rejestrować się w CRPA przy sporadycznym wynajmie świetlic wiejskich.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Sz 250/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-08-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-04-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Anna Sokołowska /przewodniczący/
Joanna Wojciechowska /sprawozdawca/
Marzena Kowalewska
Symbol z opisem
6111 Podatek akcyzowy
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Sygn. powiązane
I FSK 1653/22 - Wyrok NSA z 2025-11-18
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną intepretację indywidualną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 722
art. 16 ust. 1 pkt 1 lit.b art. 31b ust.2 pkt 2
Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi G. P. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie zastosowania przepisów prawa podatkowego I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz G. P. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Gmina P. ("Gmina", "skarżąca") złożyła w dniu 2 sierpnia 2021 r. do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej ("organ") wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej w przedmiocie podatku akcyzowego.
We wniosku Gmina podała, że jest czynnym zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług (VAT). Od dnia 1 stycznia 2017 r. Gmina składa deklarację VAT-7 i rozlicza podatek od towarów i usług wraz ze wszystkimi jednostkami organizacyjnymi zgodnie z ustawą z dnia 5 września 2016 r. o szczegółowych zasadach rozliczeń podatku od towarów i usług oraz dokonywania zwrotu środków publicznych przeznaczonych na realizację projektów finansowych z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej lub Państw Członkowskich Europejskiego porozumienia o Wolnym Handlu przez jednostki samorządu terytorialnego (Dz. U.
z 2016 r. poz. 1454). Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym na własną odpowiedzialność w myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2020 roku poz. 713 ze zm., dalej "u.s.g."). Zgodnie z art. 6 ust. 1 u.s.g. do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Do zadań własnych gminy należą, m.in. sprawy z zakresu ładu przestrzennego, oświaty gospodarki nieruchomości, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej, sprawy
z zakresu kultury, w tym bibliotek gminnych, bezpieczeństwa i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami.
W latach 2002-2003 Gmina przeprowadziła inwestycje polegającą na gazyfikacji 21 miejscowości wchodzących w skład jej granic administracyjnych. Na przestrzeni lat gmina sukcesywnie dokonywała zmiany tradycyjnego systemu grzewczego na gazowy. Podłączone do sieci gazowniczej zostały wszystkie budynki mieszkalne oraz użyteczności publicznej, tj.: świetlice wiejskie - 17, przedszkola publiczne - 3, szkoły podstawowe, dla których Gmina jest organem prowadzącym - 4, instytucje kultury (biblioteki) - 1, strażnice Ochotniczych Straży Pożarnych - 3.
Gaz z sieci o kodzie CN 2711 21 00 wykorzystywany jest do celów opałowych oraz przygotowywania posiłków. Na fakturach wystawianych przez sprzedawcę P. Sp. z o.o. w W., pobierane są opłaty:
1. zużycie paliwa gazowego,
2. opłata handlowa,
3. dystrybucja stała,
4. dystrybucja zmienna,
5. podatek VAT w stawce 23%.
Brak naliczenia opłaty z tytułu podatku akcyzowego.
Świetlice wiejskie wykorzystywane są przez mieszkańców, m.in. na wydarzenia kulturalne, spotkania integracyjne, uroczystości rodzinne, w pozostałych placówkach prowadzona jest działalność zgodna z zadaniami własnymi gminy wymienionymi w art. 7 u.s.g. Świetlica wiejska miejscowości B. oddana została w użyczenie na podstawie umowy użyczenia Nr [...] z dnia 26 sierpnia 2017 r. Spółdzielni Socjalnej "B." ("Spółdzielnia"). Zgodnie z umową Spółdzielnia ponosi 90% kosztów utrzymania świetlicy natomiast gmina 10%.
Opłaty za wynajem: przyjęcia urodzinowe, chrzciny, komunie, imprezy rodzinne, zabawy spotkania wyborcze stawka netto za wynajem [...] zł, stypa - [...] zł netto, organizacja wesel - [...] zł, wynajem godzinowy na prezentacje, pokazy, szkolenia - [...] zł stawki netto, stawki za wynajem na imprezy komercyjne - [...] zł netto, ryczałt za ogrzewanie - [...] zł netto, ryczałt za wodę ścieki - [...] zł, energia elektryczna - [...] zł netto, wszystkie wpłaty z tytułu wynajmu świetlic przeznaczone są na ich utrzymanie. W 2020 r. koszt utrzymania świetlic wyniósł - [...] zł. natomiast wpływy z opłat za korzystanie ze świetlic [...] zł. Spółdzielnia pobiera pożytki
z tytułu odpłatnego udostępniania świetlicy w wysokości wynikającej z Zarządzenia
Nr [...] Burmistrza P. z dnia 1 lipca 2020 r. w sprawie stawek za wynajem świetlic wiejskich na terenie Gminy.
Spółdzielnia została powołana na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych (Dz.U. Nr 94, poz. 65 ze zm.), ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (Dz.U. z 2003 r., nr 188, poz. 1848 ze zm.). Celem działalności Spółdzielni jest:
1. reintegracja społeczna, rozumiana jako odbudowanie i podtrzymywanie
u członków Spółdzielni umiejętności uczestniczenia wżyciu społeczności lokalnej oraz pełnienia ról społecznych w miejscu pracy, oraz pełnienia ról społecznych w miejscu pracy, zamieszkania lub pobytu,
2. reintegracja zawodowa, rozumiana jako odbudowanie i podtrzymywanie
u członków Spółdzielni zdolności do samodzielnego świadczenia pracy na rynku pracy, które nie są wykonywane w ramach prowadzonej przez Spółdzielnię działalności gospodarczej,
3. Spółdzielnia realizuje cele, o których mowa w ust. 1, poprzez prowadzenie wspólnego przedsiębiorstwa, w oparciu o osobistą pracę członków.
Spółdzielnia może prowadzić działalność społeczną i oświatowo-kulturalną na rzecz swoich członków oraz ich środowiska lokalnego, a także działalność społecznie użyteczną w sferze zadań publicznych określonych w ustawie z dnia 24 kwietnia
2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz.U. z 2010 r., Nr 234, poz. 1536 ze zm.).
Gmina zadała pytanie: czy zakup przez Gminę gazu ziemnego o kodzie akcyzowym CN 2711 21 00 na cele opałowe do budynków użyteczności publicznej wymaga rejestracji w bazie CRPA (Centralny Rejestr Podmiotów Akcyzowych)?
Zdaniem Gminy, zakup ww. gazu ziemnego na cele opałowe do budynków użyteczności publicznej nie wymaga rejestracji w CRPA. Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 1 lit.b ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 722 ze zm., dalej "u.p.a."), zgłoszenia rejestracyjnego jest obowiązany dokonać podmiot prowadzący działalność gospodarczą zamierzający wykonywać czynności
z wykorzystaniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie - przed dniem wykonania pierwszej czynności z wykorzystaniem tych wyrobów. Gmina korzysta przy zakupie gazu ziemnego o kodzie akcyzowym CN 27 11 21 00 na cele opałowe ze zwolnienia, o którym mowa w art. 31b ust. 2 pkt 2 u.p.a. W ocenie Gminy, nie spełnia ona drugiej z przesłanek wystąpienia obowiązku rejestracji w bazie CRPA, jakim jest prowadzenie działalności gospodarczej związanej ze zużywanymi wyrobami akcyzowymi. Ogrzewanie budynków użyteczności publicznej jest wykonywaniem zadań publicznych. Potwierdzeniem stanowiska Gminy jest uzasadnienie projektu do ustawy z dnia 10 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy
o podatku akcyzowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 72).
Organ w piśmie z dnia 5 stycznia 2022 r. wezwał Gminę do uzupełnienia wniosku i Gmina w piśmie z 12 stycznia 2022 r. udzieliła odpowiedzi na następujące pytania:
1) Czy Gmina przed zmianą przepisów (przed 1 lutego 2021 r.) złożyła zgłoszenie rejestracyjne w zakresie podatku akcyzowego i jednocześnie otrzymała potwierdzenie jego przyjęcia?
- Nie, ponieważ zgodnie z art. 31b ust. 2 pkt 2 u.p.a. Gmina korzysta ze zwolnienia przy zakupie gazu ziemnego o kodzie akcyzowym CN 2711 21 00.
2) Czy stroną umowy na dostawę gazu jest wyłącznie Gmina? Jakiej treści zapisy występują w umowie zawartej z "P. ", to znaczy czy Gmina jako finalny nabywca gazowy wskazała zwolnienie wyłącznie z art. 31b ust. 2 pkt 2 u.p.a.
i czy zwolnienie to dotyczy wszystkich punktu poboru gazu?
- Tak, stroną umów na dostawę paliwa gazowego jest tylko Gmina i zwolnienie dotyczy wszystkich punktów poboru gazu.
Organ wydał w dniu 8 lutego 2022 r. interpretację indywidualną nr 0111-KDIB3-3.4013,187.2021.5.PJ, w której uznał stanowisko Gminy za nieprawidłowe.
Organ przytoczył treść art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1 pkt 1 i 1b, art. 9c ust. 1 pkt 2, art. 2 ust. 1 pkt 19a, art. 13 ust. 1, art. 16 ust. 1, art. 2 ust. 1 pkt 5a, art. 31b ust. 2, art. 31b ust. 5 u.p.a. w brzmieniu od 1 lutego 2021 r. oraz art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, dalej "o.p.") i wskazał, że czynnością opodatkowaną jest sprzedaż wyrobów gazowych finalnemu nabywcy gazowemu - Gminie. Tym samym podatnikiem z tytułu tej czynności jest - stosownie do art. 13 ust. 1 u.p.a. - sprzedawca P. Sp. z o.o. w W..
Organ podał, że odpowiadając na pytanie czy stroną umowy na dostawę gazu jest wyłącznie Gmina i jakiej treści zapisy występują w umowie zawartej z "P. ", to znaczy czy Gmina jako finalny nabywca gazowy wskazała zwolnienie wyłącznie z art. 31b ust. 2 pkt 2 u.p.a. i czy zwolnienie to dotyczy wszystkich punktu poboru gazu, Gmina odpowiedziała, że stroną umów na dostawę paliwa gazowego jest tylko Gmina i zwolnienie dotyczy wszystkich punktów poboru gazu.
W ocenie organu, w niniejszej sprawie występują wyroby akcyzowe objęte zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, zatem na podstawie ww. przepisów poszczególne podmioty, w tym także gminy, mają w podobnych przypadkach obowiązek składania zgłoszeń rejestracyjnych w zakresie akcyzy, o ile prowadzą działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów o.p. W analizowanym przypadku Gmina prowadzi taką działalność - wynajmuje swoje budynki, np. świetlice wiejskie, na imprezy okolicznościowe. Okoliczność ta ma wpływ na traktowanie Gminy jako podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Z tego też względu,
w analizowanym przypadku Gmina ma obowiązek rejestracji w CRPA. Obowiązek rejestracji Gminy w bazie CRPA należy rozpatrywać w świetle art. 16 ust. 1 pkt 1 lit.b u.p.a., w myśl którego podmiot prowadzący działalność gospodarczą zamierzający wykonywać czynności z wykorzystaniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, zobowiązany jest do złożenia zgłoszenia rejestracyjnego w zakresie akcyzy przed dniem wykonania pierwszej takiej czynności.
Organ podkreślił, że 1 lutego 2021 r. weszły w życie nowe regulacje prawne
w zakresie dotyczącym rejestracji podmiotów w podatku akcyzowym oraz CRPA. Zgodnie z nowym systemem elektronicznej rejestracji w podatku akcyzowym podmiot zobowiązany ma obowiązek wskazania w zgłoszeniu rejestracyjnym przyznanego dla celów podatkowych numeru NIP. Niemożliwa jest natomiast rejestracja w CRPA kilku podmiotów posługujących się tym samym numerem NIP. Organ zaznaczył, że Gmina, bez względu na fakt czy zarejestruje się w CRPA, czy też nie zarejestruje się w tym rejestrze, wykonuje czynności z wykorzystaniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie. Wypełnienie przez Gminę przedmiotowego obowiązku rejestracyjnego w żadnej mierze nie wpływa na korzystanie przez Gminę ze zwolnienia (zastosowanie zwolnienia nie jest przedmiotem wniosku). Wobec powyższego Gmina, korzystając ze zwolnienia o którym mowa w art. 31b ust. 2 pkt 2 u.p.a. jest podmiotem, o którym mowa w art. 16 ust. 1 pkt 1 lit.b u.p.a. i będzie zobowiązana do dokonania z tego tytułu zgłoszenia rejestracyjnego do CRPA.
Gmina złożyła skargę na ww. interpretację do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wniosła o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Zarzuciła organowi naruszenie:
1. art. 16 ust. 1 pkt 1 lit.b w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 22 lit.a u.p.a., przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że prowadzący działalność gospodarczą podmiot zużywający na własne cele opałowe wyroby akcyzowe objęte zwolnieniem ze względu na ich przeznaczenie, jest podmiotem wykonującym czynności z wykorzystaniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem ze względu na ich przeznaczenie, co skutkuje obowiązkiem rejestracji takiego podmiotu w CRPA;
2. art. 13 w zw. z art. 31b ust. 2 pkt 2 u.p.a., przez przyjęcie, że Gmina jest potencjalnym podatnikiem korzystającym ze zwolnienia od podatku akcyzowego ze względu na przeznaczenie nabywanego paliwa gazowego;
3. art. 14c § 2 o.p., przez uchybienie obowiązkowi zawarcia w interpretacji indywidualnej wyczerpującego uzasadnienia prawnego, które uzasadniałoby negatywną ocenę stanowiska skarżącej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, ustosunkowując się do zarzutów skargi.
Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał, co następuje:
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem
art. 57a.
Przepisy u.p.a. wskazano na dzień wydania zaskarżonej interpretacji, tj. 8 luty 2022 r.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.p.a., ustawa określa opodatkowanie podatkiem akcyzowym, zwanym dalej "akcyzą", wyrobów akcyzowych oraz samochodów osobowych, organizację obrotu wyrobami akcyzowymi, a także oznaczanie znakami akcyzy.
W myśl art. 2 ust. 1 u.p.a.:
1) wyroby akcyzowe - to wyroby energetyczne, energia elektryczna, napoje alkoholowe, wyroby tytoniowe, susz tytoniowy, płyn do papierosów elektronicznych oraz wyroby nowatorskie, określone w załączniku nr 1 do ustawy;
1b) wyroby gazowe – to wyroby energetyczne o kodach CN 2705 00 00, 2711 1100, 2711 21 00, 2711 29 00 i pozostałe paliwa opałowe, o których mowa w art. 89 ust. 1 pkt 15 lit.b, z wyłączeniem wyrobów energetycznych o kodzie CN 290110 00.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 19a u.p.a., finalny nabywca gazowy - to podmiot, który:
a) nabywa na terytorium kraju, importuje lub nabywa wewnątrzwspólnotowo wyroby gazowe, lub
b) posiada uzyskane w sposób inny niż w drodze nabycia wyroby gazowe
- niebędący pośredniczącym podmiotem gazowym.
Na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 22 u.p.a.:
a) podmiot zużywający – to podmiot mający miejsce zamieszkania, siedzibę lub miejsce prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, który wyroby akcyzowe objęte zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie zużywa na cele uprawniające do zwolnienia.
Na mocy art. 2 ust. 1 pkt 22a u.p.a., zużywający podmiot gospodarczy – to podmiot mający miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium kraju lub przedsiębiorcę zagranicznego posiadającego oddział z siedzibą na terytorium kraju, utworzony na warunkach i zasadach określonych w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2021 r. poz. 994, 1641 i 2140), którzy dokonali zgłoszenia rejestracyjnego zgodnie z art. 16 i zużywają na terytorium kraju w ramach prowadzonej działalności gospodarczej wyroby akcyzowe wymienione w załączniku nr 2 do ustawy, opodatkowane zerową stawką akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, do celów uprawniających do zastosowania tej stawki akcyzy.
Na podstawie art. 13 ust. 1 u.p.a., podatnikiem akcyzy jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, która dokonuje czynności podlegających opodatkowaniu akcyzą lub wobec której zaistniał stan faktyczny podlegający opodatkowaniu akcyzą (...)., w tym na mocy pkt 13 – będący finalnym nabywcą gazowym - w przypadku, o którym mowa w art. 9c ust. 1 pkt 5 u.p.a.
Przedmiot opodatkowania akcyzą wymieniony jest w art. 8 u.p.a. i jest nim m.in.:
- produkcja wyrobów akcyzowych (art. 8 ust.1 pkt 1 u.p.a.);
- użycie wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie albo określoną stawką akcyzy związaną z ich przeznaczeniem, jeżeli ich użycie:
a) było niezgodne z przeznaczeniem uprawniającym do zwolnienia od akcyzy albo zastosowania tej stawki akcyzy lub
b) nastąpiło bez zachowania warunków uprawniających do zwolnienia od akcyzy albo zastosowania tej stawki akcyzy (art. 8 ust. 2 pkt 1 u.p.a.);
- dostarczenie wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, jeżeli odbyło się ono bez zachowania warunków uprawniających do zastosowania zwolnienia od akcyzy (art. 8 ust. 2 pkt 2 u.p.a.).
Zgodnie z art. 9c ust. 1 u.p.a., w przypadku wyrobów gazowych przedmiotem opodatkowania akcyzą jest:
1) nabycie wewnątrzwspólnotowe wyrobów gazowych przez finalnego nabywcę gazowego;
2) sprzedaż wyrobów gazowych finalnemu nabywcy gazowemu;
3) import wyrobów gazowych przez finalnego nabywcę gazowego;
4) użycie wyrobów gazowych przez pośredniczący podmiot gazowy;
5) użycie wyrobów gazowych przez finalnego nabywcę gazowego:
a) uzyskanych w sposób inny niż w drodze nabycia,
b) jeżeli nie można ustalić podmiotu, który dokonał sprzedaży tych wyrobów finalnemu nabywcy gazowemu, a w wyniku kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej albo postępowania podatkowego nie ustalono, że akcyza została zapłacona w należnej wysokości,
c) nabytych w ramach zwolnienia, o którym mowa w art. 31b ust. 1-4, do innych celów niż zwolnione na podstawie tych przepisów, przy czym za takie użycie uważa się również naruszenie warunku, o którym mowa w art. 31b ust. 5-7 lub 9, a także sprzedaż, eksport lub dostawę wewnątrzwspólnotową wyrobów gazowych przez finalnego nabywcę gazowego zamiast użycia ich do celów, o których mowa w art. 31b ust. 1-4.
Stosownie do art. 9c ust.2 u.p.a., za sprzedaż finalnemu nabywcy gazowemu wyrobów gazowych uznaje się czynności, o których mowa w art. 9a ust. 2 pkt 1-8, tj.:
1) sprzedaż, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 i 2320 oraz z 2021 r. poz. 1509 i 2459);
2) zamianę, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny;
3) wydanie w zamian za wierzytelności;
4) wydanie w miejsce świadczenia pieniężnego;
5) darowiznę, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny;
6) wydanie w zamian za dokonanie określonej czynności;
7) przekazanie lub wykorzystanie na potrzeby reprezentacji albo reklamy;
8) przekazanie przez podatnika na potrzeby osobiste podatnika, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, a także zatrudnionych przez niego pracowników oraz byłych pracowników.
Jeżeli w stosunku do wyrobów gazowych powstał obowiązek podatkowy
w związku z wykonaniem jednej z czynności, o której mowa w ust. 1, to nie powstaje obowiązek podatkowy na podstawie innej czynności podlegającej opodatkowaniu akcyzą, jeżeli kwota akcyzy została określona lub zadeklarowana w należnej wysokości (art. 9c ust. 3 u.p.a.).
W przypadku sprzedaży wyrobów gazowych sprzedawca jest obowiązany ustalić, czy sprzedaje te wyroby pośredniczącemu podmiotowi gazowemu czy finalnemu nabywcy gazowemu (art. 9c ust. 4 u.p.a.).
Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 5a u.p.a., Centralny Rejestr Podmiotów Akcyzowych to rejestr podmiotów, o których mowa w art. 16 ust. 1 i 1a.
Na mocy art. 16 ust. 1 u.p.a., zgłoszenia rejestracyjnego jest obowiązany dokonać:
1) podmiot prowadzący działalność gospodarczą zamierzający:
a) wykonywać czynności podlegające opodatkowaniu akcyzą - przed dniem wykonania pierwszej takiej czynności,
b) wykonywać czynności z wykorzystaniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie - przed dniem wykonania pierwszej czynności z wykorzystaniem tych wyrobów,
c) wykonywać czynności z wykorzystaniem wyrobów akcyzowych wymienionych w załączniku nr 2 do ustawy opodatkowanych zerową stawką akcyzy ze względu na ich przeznaczenie - przed dniem wykonania pierwszej czynności z wykorzystaniem tych wyrobów,
d) dokonywać nabycia wewnątrzwspólnotowego alkoholu etylowego całkowicie skażonego środkiem skażającym dopuszczonym we wszystkich państwach członkowskich Unii Europejskiej lub dodatkowymi środkami skażającymi dopuszczonymi przez państwo członkowskie Unii Europejskiej, w którym skażenie następuje, na podstawie rozporządzenia Komisji (WE) nr 3199/93 z dnia 22 listopada 1993 r. w sprawie wzajemnego uznawania procedur całkowitego skażenia alkoholu etylowego do celów zwolnienia z podatku akcyzowego - przed dniem dokonania pierwszego nabycia wewnątrzwspólnotowego tego alkoholu;
2) podmiot zużywający nieprowadzący działalności gospodarczej, niebędący osobą fizyczną, zamierzający zużywać wyroby akcyzowe, o których mowa w art. 32 ust. 1 pkt 1-3 - przed dniem pierwszego nabycia tych wyrobów;
3) podmiot, który w ramach prowadzonej działalności gospodarczej prowadzi miejsce niszczenia wyrobów akcyzowych spełniające warunki niszczenia wyrobów na podstawie przepisów odrębnych, do którego są wysyłane poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy wyroby akcyzowe objęte zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, w przypadku, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 1a - przed dniem wykonania pierwszej czynności w ramach niszczenia wyrobów akcyzowych;
4) podmiot, który zamierza prowadzić działalność gospodarczą jako:
a) pośredniczący podmiot węglowy,
b) pośredniczący podmiot gazowy
- przed dniem rozpoczęcia tej działalności;
5) podmiot, który został wyznaczony jako podmiot reprezentujący, o którym mowa w:
a) art. 13 ust. 5 - przed dniem dokonania pierwszego nabycia wewnątrzwspólnotowego przez odpowiednio nabywcę końcowego lub finalnego nabywcę gazowego,
b) art. 13 ust. 5a - przed dniem rozpoczęcia działalności jako podmiot reprezentujący.
Zgłoszenia rejestracyjnego może dokonać osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, zużywająca wyroby akcyzowe objęte zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, określone w art. 32 ust. 1 pkt 3 (art. 16 ust. 1a u.p.a.).
Na podstawie art. 16 ust. 2 u.p.a., w przypadku podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą zgłoszenie rejestracyjne zawiera dane dotyczące tego podmiotu oraz prowadzonej przez niego działalności, obejmujące w szczególności:
1) imię i nazwisko lub nazwę podmiotu;
2) adres zamieszkania lub siedziby;
3) adres miejsca prowadzenia działalności;
4) numer identyfikacji podatkowej (NIP) albo inny numer identyfikacyjny używany w państwie jego zamieszkania lub siedziby;
5) określenie rodzaju wyrobów akcyzowych lub określenie samochodów osobowych będących przedmiotem prowadzonej działalności gospodarczej, lub określenie rodzaju wyrobów akcyzowych wykorzystywanych przy jej prowadzeniu;
6) wskazanie właściwego dla tego podmiotu naczelnika urzędu skarbowego
w zakresie akcyzy;
7) w przypadku podmiotu zagranicznego posiadającego oddział z siedzibą na terytorium kraju - również dane jego oddziału na terytorium kraju, w tym nazwę oddziału z siedzibą na terytorium kraju, w ramach którego podmiot zagraniczny prowadzi działalność gospodarczą na terytorium kraju, oraz adres jego siedziby;
8) w przypadku podmiotu zagranicznego reprezentowanego przez podmiot reprezentujący, o którym mowa w art. 13 ust. 5 lub 5a - również dane podmiotu zagranicznego, o których mowa w pkt 1 i 2.
Na mocy art. 16 ust. 2a u.p.a., w przypadku podmiotu zużywającego nieprowadzącego działalności gospodarczej lub prowadzącego działalność gospodarczą i nieposiadającego numeru identyfikacji podatkowej (NIP) zgłoszenie rejestracyjne zawiera dane dotyczące tego podmiotu i zużywanych przez niego wyrobów akcyzowych, obejmujące w szczególności:
1) imię i nazwisko lub nazwę podmiotu;
2) adres zamieszkania, siedziby lub miejsca pobytu;
3) numer identyfikacji podatkowej (NIP) albo inny numer identyfikacyjny używany w państwie zamieszkania lub siedziby, albo numer PESEL, a jeżeli numer PESEL nie został nadany - nazwę i numer dokumentu stwierdzającego tożsamość osoby fizycznej, a w przypadku podmiotu zużywającego prowadzącego działalność gospodarczą i nieposiadającego numeru identyfikacji podatkowej (NIP) - numer PESEL;
4) określenie rodzaju zużywanych przez ten podmiot wyrobów akcyzowych zwolnionych od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie;
5) wskazanie właściwego dla tego podmiotu naczelnika urzędu skarbowego
w zakresie akcyzy.
Stosownie do art. 31b ust. 2 u.p.a., zwalnia się od akcyzy czynności podlegające opodatkowaniu, których przedmiotem są wyroby gazowe o kodach CN 2705 00 00, 2711 11 00, 2711 21 00 i 2711 29 00 przeznaczone do celów opałowych przez:
1) gospodarstwa domowe;
2) organy administracji publicznej;
3) jednostki Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej;
4) podmioty systemu oświaty, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 14 grudnia
2016 r. - Prawo oświatowe;
5) żłobki i kluby dziecięce, o których mowa w ustawie z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3;
6) podmioty lecznicze, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 15 kwietnia
2011 r. o działalności leczniczej;
7) jednostki organizacyjne pomocy społecznej, o których mowa w art. 6 pkt 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej;
8) organizacje, o których mowa w art. 3 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r.
o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
Na podstawie art. 31b ust. 5 u.p.a., w przypadku sprzedaży wyrobów gazowych w ramach zwolnień, o których mowa w ust. 1, ust. 2 pkt 2-8, ust. 3 pkt 2 i 3 oraz ust. 4, podmiotom, które użyją tych wyrobów do celów określonych w tych przepisach, warunkiem zwolnienia jest określenie w umowie zawartej między sprzedawcą
a nabywcą, że wyroby te będą użyte do tych celów.
Bezsporne w sprawie było, że Gmina jest nabywcą finalnym wyrobów gazowych (art. 2 ust. 1 pkt 19a u.p.a.) oraz iż zwolnienie od akcyzy dotyczy czynności podlegających opodatkowaniu, których przedmiotem jest wyrób gazowy o kodzie CN 2711 21 00 przeznaczony do celów opałowych na podstawie art. 31b ust. 2 pkt 2 u.p.a., a także, że fakt rejestracji podmiotu w CRPA nie jest warunkiem zwolnienia z akcyzy, określonego w art. art. 31b ust. 2 u.p.a.
Spór w sprawie dotyczy obowiązku rejestracji Gminy w CRPA, co wiąże się
z kwestią czy na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 1 lit.b u.p.a. Gmina jest podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą.
W złożonym wniosku Gmina stanęła na stanowisku, że nie ma ona obowiązku rejestracji w CRPA na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 1 lit.b u.p.a., gdyż nie prowadzi działalności gospodarczej związanej ze zużywanymi wyrobami akcyzowymi. Ogrzewanie budynków użyteczności publicznej należy bowiem do jej zadań własnych na podstawie art. 7 ust. 1 u.s.g.
W ocenie organu, Gmina jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą, gdyż wynajmuje swoje budynki – świetlice wiejskie na imprezy okolicznościowe
i zamierzający wykonywać czynności z wykorzystaniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie zobowiązana jest złożyć zgłoszenie rejestracyjne w zakresie akcyzy przed dniem wykonania pierwszej takiej czynności (art. 16 ust.1 pkt 1 lit.b u.p.a.).
Podkreślić należy, że organ jest związany treścią wniosku o wydanie interpretacji, co oznacza, iż organ wydaje interpretację, bazując wyłącznie na takim opisie stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego, jakie przedstawi zainteresowany (art. 14c § 1 w zw. z art.14b § 3 o.p.).
Zgodnie z art. 6 u.p.a., w sprawach wynikających z przepisów o akcyzie stosuje się przepisy ustawy Ordynacja podatkowa, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej.
W ocenie Sądu, wobec braku definicji działalności gospodarczej w przepisach u.p.a. należy odwołać się przez art. 6 u.p.a. do art. 3 pkt 9 o.p., w którym przez działalności gospodarczą - rozumie się przez to każdą działalność zarobkową
w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2021 r. poz. 162), w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każdą inną działalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub osoby wykonującej taką działalność - do przedsiębiorców.
Definicja działalności gospodarczej zawarta w art. 3 pkt 9 o.p. jest bardzo szeroka, obejmująca swym zakresem zarówno definicję z art. 3 ustawy Prawo Przedsiębiorców, tj. zorganizowaną działalność zarobkową, wykonywaną we własnym imieniu i w sposób ciągły, jak i wszelkie inne przypadki działalności zarobkowej, niezależnie od ich ustawowego przyporządkowania do kategorii działalności gospodarczej. Takie ujęcie oznacza, że należy stosować tę definicję w tych obszarach ustaw podatkowych, w których ustawodawca nie wprowadził innej definicji. Kluczowe znaczenie w definicji z art. 3 pkt 9 o.p. ma zarobkowy charakter danej działalności, który przesądza, czy określony rodzaj działalności stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów o.p. (por. Prawo przedsiębiorców. Komentarz pod red. A. Pietrzak, Warszawa 2019, wydawnictwo WKP do art. 3). Jako przykład odrębnej definicji działalności gospodarczej na gruncie przepisów podatkowych od przepisów o.p. można wymienić definicję działalności gospodarczej zawartą w art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług. W rozumieniu tego przepisu działalnością gospodarczą jest wszelka działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, a w szczególności czynności polegające na wykorzystaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Podkreślić należy, że ustawodawca nie akcentuje zarobkowego charakteru czynności, gdyż ma to związek z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, gdzie wskazano, że podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Oczywiście na tle przepisów ustawy o podatku od towarów i usług istnieją działalności, które nie uznaje się za działalność gospodarczą (np. art. 15 ust.3). Wskazać należy również, że na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej (do których niewątpliwie zalicza się Gmina) oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnych. Z drugiej strony należy pamiętać, że dochody Gminy na podstawie art. 6 pkt 6 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o dochodach od osób prawnych (Dz. U.
z 2021 r. poz. 1800 ze zm.) korzystają ze zwolnienia podatkowego od podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie dochodów określonych w przepisach ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, do których zalicza się dochody z majątku gminy (art. 4 ust.1 pkt 4 z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego- Dz. U. z 2021 r. poz. 1672 ze zm.).
Reasumując, wobec braku definicji działalności gospodarczej w przepisach u.p.a. należy odwołać się do definicji tej działalności na gruncie przepisów o.p. i nie należy w niniejszej sprawie stosować konstrukcji prawnych wynikających z innych podatków, zwłaszcza podatku od towarów i usług.
Jednakże w świetle podanego we wniosku stanu faktycznego należy odpowiedzieć na pytanie czy Gmina prowadzi działalność gospodarczą.
Zgodnie z art. 2 pkt 1 i 2 u.s.g., Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Gmina posiada osobowość prawną.
Gmina wykonuje zdania własne określone w art. 7 u.s.g. oraz zadania zlecone
z zakresu administracji rządowej (art. 8 u.s.g.). Powyższe nie wyklucza prowadzenia przez Gminę działalności gospodarczej (choć w ograniczonym zakresie), na co wskazuje art. 9 u.s.g. Zadaniami użyteczności publicznej w rozumieniu przepisów u.s.g. są zadania własne gminy, określone w art. 7 ust. 1 u.s.g., których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych (art. 9 ust. 4 u.s.g.). Formy prowadzenia gospodarki gminnej, w tym wykonywania przez gminę zadań o charakterze użyteczności publicznej określa ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz.U. z 2021 r. poz. 679 ze zm., dalej "u.g.k."). Gmina oraz inna gminna osoba prawna może prowadzić działalność gospodarczą wykraczającą poza zadania o charakterze użyteczności publicznej wyłącznie w przypadkach określonych
w przepisach u.g.k. (art. 9 ust. 2 u.s.g.).
Ustawa o gospodarce komunalnej określa zasady i formy gospodarki komunalnej jednostek samorządu terytorialnego, polegające na wykonywaniu przez te jednostki zadań własnych, w celu zaspokojenia zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej.
Gospodarka komunalna obejmuje w szczególności zadania o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych (art. 1 ust. 1 i 2 u.g.k.). Przepis art. 3 u.g.k. przewiduje możliwość powierzenia wykonywania zadań samorządowych podmiotom zewnętrznym. Jednostka samorządu terytorialnego, poprzez przypisanie jej określonego zadania przez ustawodawcę, staje się zobowiązana do jego wykonania. Obowiązek ten jest jednocześnie podstawą do działania administracji, podjęcia konkretnej aktywności. Wykonanie obowiązku nałożonego przez ustawodawcę nie musi się zawsze wiązać z bezpośrednim działaniem jednostki samorządu terytorialnego, która realizuje zadanie we własnym zakresie. Do bezpośredniego działania samorządu nawiązuje art. 2 u.g.k. Drugą możliwością jest przekazanie wykonania zadania innemu podmiotowi, co normuje art. 3 u.g.k. Przekazanie wykonania zadania innemu podmiotowi na podstawie art. 3 u.g.k. nie łączy się ze zwolnieniem jednostki samorządu terytorialnego z obowiązku zapewnienia realizacji zadania. Obowiązek ten, jako umocowany w prawie publicznym, nie może być przekazany w drodze umowy jednostkom z sektora prywatnego ani innym jednostkom publicznym. Samo jego wykonanie może być jednak powierzone podmiotowi zewnętrznemu, który nie staje się przez to podmiotem samorządowym. Należy zatem odróżnić publicznoprawny obowiązek zapewnienia realizacji zadania, który ciąży na określonej jednostce samorządu terytorialnego, od prywatnoprawnego jego wykonywania na podstawie umowy (por. Ustawa
o gospodarce komunalnej. Komentarz. C. Banasiński i inni, Warszawa 2017, wydawnictwo Wolters Kluwer, do art. 3)
Z przedstawionego stanu faktycznego nie wynikało, czy Spółdzielnia Socjalna "B." (KRS [...], dalej "Spółdzielnia") została utworzona przez Gminę, ani czy ze Spółdzielnią została zawarta umowa powierzająca wykonanie zdań na podstawie art. 3 u.s.g. Gmina podała, że Spółdzielnia została utworzona w oparciu
o ustawie spółdzielniach socjalnych i może prowadzić działalność społecznie użyteczną w sferze zadań publicznych określonych w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Z powyższego należy wyciągnąć wniosek, że Spółdzielnia jest odrębną osobą prawną od Gminy (art. 1 ust. 2 w zw. z art. 6 ustawy o spółdzielniach socjalnych w zw. z art. 11 ustawy Prawo spółdzielcze), której na podstawie umowy użyczenia udostępniono świetlicę w B.. Przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy (art. 710 K.c.) Biorący do używania ponosi zwykłe koszty utrzymania rzeczy użyczonej. Jeżeli poczynił inne wydatki lub nakłady na rzecz, stosuje się odpowiednio przepisy
o prowadzeniu cudzych spraw bez zlecenia (art. 713 K.c). Jak wynikało z wniosku, Spółdzielnia ponosi 90% kosztów utrzymania świetlicy i pobiera opłaty za wynajem ww. świetlicy. Pozostaje to bez wpływu na uznanie, że zawarta ww. umowa użyczenia jest umowa bezpłatną. Jednakże nie można przyjąć, że Spółdzielnia wykonuje zadania z zakresu użyteczności publicznej powierzone jej przez Gminę w rozumieniu art. 3 u.g.k. Spółdzielnia, jako podmiot odrębny od Gminy, swoją działalność opiera
o przepisy ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, nie zaś
o przepisy u.s.g. i u.g.k. Świetlica w B. stanowi majątek Gminy i jest budynkiem, który można zaliczyć do budynków użyteczności publicznej, lecz Gmina nie realizuje w nim zadań z zakresu zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej
w rozumieniu art. 7 u.s.g. Nie można jednak przyjąć, że budynek ten służy prowadzeniu działalności gospodarczej przez Gminę. Gmina nie pobiera żadnych kwot z tytułu jego wynajmu przez Spółdzielnię innym osobom. Gmina przekazała ww. budynek Spółdzielni w użyczenie.
Bezspornie za prowadzenie działalności gospodarczej przez Gminę nie można uznać prowadzenie przedszkoli publicznych (3), szkół podstawowych (4), instytucji kultury (1) i strażnicy Ochotniczych Straży Pożarnych (3).
Jak wynikało z wniosku, Gmina, oprócz świetlicy w B. posiada jeszcze 16 świetlic wiejskich i umożliwia ich wynajem na zasadach, wynikających z zarządzenia nr [...] Burmistrza P..
Kluczowym zagadnieniem jest więc czy wynajem świetlic wiejskich jest działalnością gospodarczą Gminy w rozumieniu art. 3 pkt 9 o.p. Działalność gospodarcza winna co do zasady winna być zorganizowana, wykonywana we
w własnym imieniu i w sposób ciągły. W ocenie Sądu, sporadyczny wynajem świetlic wiejskich na różne okoliczności nie spełnia warunku ciągłości.
Jak wyżej wskazano na tle art. 3 pkt 9 o.p. decydujące znaczenie ma charakter zarobkowy danej działalności.
Jak wskazał L. Etel w Komentarzu do Ordynacja podatkowej (Tom I, Zobowiązania podatkowe, Warszawa WKP 2022 do art. 3), w literaturze wskazuje się, że zarobkowy charakter działalności gospodarczej oznacza, że celem jej podjęcia jest osiągnięcie zysku, a zysk z kolei należy definiować jako nadwyżkę przychodów nad stratami, choć poniesienie straty nie oznacza, że działalność nie ma charakteru zarobkowego, gdyż o istnieniu tego elementu nie decyduje faktyczne osiągnięcie zysku, lecz zamiar jego osiągnięcia. W orzecznictwie również podkreśla się, że działalność jest zarobkowa, jeżeli jest prowadzona w celu osiągnięcia dochodu rozumianego jako nadwyżka przychodów nad poniesionymi kosztami, a także że działalność pozbawiona tego aspektu jest działalnością charytatywną, społeczną, kulturalną i inną (określaną mianem non profit) W wyroku NSA z dnia 26 września 2008 r. o sygn. II FSK 789/07 wskazano, że "w literaturze rozróżnia się pojęcie zysku od zarobku, wskazując, iż wyłącznie z tym drugim mamy do czynienia w przypadku działalności non for profit, która wprawdzie jest zarobkowa, to jednak dochód z niej osiągnięty w całości jest przeznaczany na pokrycie kosztów oraz/lub realizację celów statutowych podmiotu działalność tę wykonującego (por. K. Kohutek [w:] M. Brożyna, M. Chudzik, K. Kohutek, J. Molis, S. Szuster, Komentarz do art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, stan prawny 1.05.2005 r., LEX i powołana tam literatura). Działalność taką mogą wykonywać np. fundacje lub stowarzyszenia. W stosunkach zewnętrznych wspomniana działalność w zasadzie niczym nie będzie odbiegać od działalności innych podmiotów prowadzących ją w celu osiągnięcia zysku (a nie "tylko" zarobku). Wskazane rozróżnienie na pojęcie zysku i zarobku ma zatem znaczenie jedynie w stosunkach "wewnętrznych" danego podmiotu, jako że przesądza o celach przeznaczenia wypracowanego dochodu (zarobku)".
Podkreślić należy raz jeszcze, że ocena prawna opiera się o wskazany przez Gminę stan faktyczny.
W ocenie Sądu, z uwagi na to, że głównym zadaniem Gminy jest zaspokajanie potrzeb wspólnoty samorządowej, zaś wynajem świetlic wiejskich ma charakter incydentalny, gdyż w istocie służą one społeczności lokalne, zaś uzyskane z tego tytułu środki pieniężne są przeznaczane w całości na pokrycie kosztów utrzymania tych budynków nie można przyjąć, że wynajem świetlic stanowi działalność gospodarczą Gminy o charakterze zarobkowym. Okoliczność, że za wynajem świetlic Gmina pobiera określone kwoty nie ma znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy, gdyż działalność ta nie jest nastawiona na zysk i nie jest prowadzona w sposób ciągły, lecz sporadycznie. Wynajem świetlicy, np. na stypy, czy wesela nie można przyrównać do prowadzenia działalności gospodarczej jako lokalu gastronomicznego. Jest to też
w istocie odpowiedź na potrzeby lokalnych mieszkańców. Podkreślić należy bowiem, że nawet w zakresie zadań własnych - realizacji usług komunalnych o charakterze użyteczności publicznej, za które Gmina może pobierać stosowne opłaty oraz pobierać opłaty za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej na podstawie art. 4 pkt 2 u.g.k.
W ocenie Sądu, w zakresie wskazanym we wniosku Gmina nie prowadzi działalności gospodarczej i w związku z wykorzystywaniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie (do celów opałowych) nie ma obowiązku rejestracji w CRPA.
Na marginesie można dodać, że ustawodawca rozszerzył katalog podmiotów zobowiązanych do rejestracji CRPA o podmioty, które nie prowadzą działalności gospodarczej, lecz dotyczy to podmiotów zużywających wyroby akcyzowe, o których mowa w art. 32 ust. 1 pkt 1-3 u.p.a. (art. 16 ust. 1 pkt 2 u.p.a.).Taka sytuacja nie wystąpiła w niniejszej sprawie.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ zobowiązany jest uwzględnić interpretację przepisów wskazaną powyżej.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a, uchylił zaskarżoną interpretację.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. §14 ust. 1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).
Na rzecz skarżącej zasądzono od organu kwotę [...]zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym [...] zł – wpisu sądowego, [...] zł - wynagrodzenia pełnomocnika.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI