I SA/Sz 226/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatników, potwierdzając prawidłowość ustalenia ulgi podatkowej na budowę budynku wielorodzinnego z lokalami na wynajem w oparciu o udział we współwłasności gruntu, a nie budynku.
Sprawa dotyczyła sporu o sposób obliczenia ulgi podatkowej z tytułu budowy budynku wielorodzinnego z lokalami na wynajem. Podatnicy chcieli odliczyć wydatki proporcjonalnie do udziału w budynku, podczas gdy organ podatkowy i sąd uznali, że należy stosować udział we współwłasności gruntu. Sąd uzasadnił, że przepisy ustawy o PIT nakazują stosowanie cywilnoprawnego kryterium udziału we współwłasności gruntu jako podstawy do obliczenia ulgi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę D. i K. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 rok. Głównym przedmiotem sporu było ustalenie prawidłowej kwoty ulgi podatkowej z tytułu budowy budynku wielorodzinnego z lokalami na wynajem. Podatnicy argumentowali, że odliczenie powinno być proporcjonalne do ich udziału we współwłasności samego budynku, powołując się na orzecznictwo NSA. Organy podatkowe oraz sąd administracyjny stanęli na stanowisku, że podstawą do obliczenia ulgi jest udział we współwłasności gruntu, na którym budynek jest wznoszony, zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sąd podkreślił, że przepisy podatkowe nie definiują autonomicznie pojęcia współwłasności i nakazują stosowanie cywilistycznego kryterium udziału we współwłasności gruntu. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną, uznając sposób obliczenia ulgi przez organy podatkowe za zgodny z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Odliczenie powinno być proporcjonalne do udziału we współwłasności gruntu.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nakazują stosowanie cywilnoprawnego kryterium udziału we współwłasności gruntu jako podstawy do obliczenia ulgi, a nie udziału we współwłasności budynku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
u.p.d.o.f. art. 26 § ust. 1 pkt 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wydatki na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z lokalami na wynajem oraz na zakup działki pod budowę podlegają odliczeniu od dochodu, a w przypadku współwłasności, kwota odliczeń ustala się proporcjonalnie do udziału we współwłasności gruntu.
u.p.d.o.f. art. 26 § ust. 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Ogólna kwota odliczeń od dochodu z tytułu budowy budynku wielorodzinnego stanowiącego współwłasność ustala się proporcjonalnie do udziału we współwłasności.
Pomocnicze
k.c. art. 47
Kodeks cywilny
Definicja części składowej rzeczy.
k.c. art. 48
Kodeks cywilny
Budynki i urządzenia trwale związane z gruntem są jego częściami składowymi.
o.p. art. 21 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 52 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 207
Ordynacja podatkowa
Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 7 § ust. 13
Regulacja dotycząca kontynuacji inwestycji rozpoczętej przed określonym terminem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podstawą do obliczenia ulgi podatkowej z tytułu budowy budynku wielorodzinnego z lokalami na wynajem jest udział we współwłasności gruntu, a nie udział we współwłasności budynku.
Odrzucone argumenty
Ulga podatkowa powinna być obliczana proporcjonalnie do udziału we współwłasności budynku, a nie gruntu. Naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Naruszenie postanowień Konstytucji RP i orzeczeń NSA.
Godne uwagi sformułowania
pojęcie współwłasności należy odnieść do współwłasności nieruchomości gruntowej ustawowym kryterium obliczenia ulgi podatkowej każdego podatnika w wypadku budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego stanowiącego współwłasność jest udział we współwłasności należy poprzestać na jednolitym, cywilistycznym kryterium udziału we współwłasności
Skład orzekający
Marian Jaździński
przewodniczący
Marzena Kowalewska
sprawozdawca
Kazimierz Maczewski
członek
Maria Dożynkiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ulgi podatkowej z tytułu budowy budynków wielorodzinnych z lokalami na wynajem, w szczególności kwestia ustalania proporcji odliczeń w przypadku współwłasności gruntu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2001 roku i specyficznego stanu faktycznego. Może być mniej bezpośrednio stosowalne po zmianach przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej ulgi podatkowej związanej z inwestycjami w nieruchomości, co jest interesujące dla prawników i inwestorów. Interpretacja przepisów dotyczących współwłasności jest kluczowa.
“Budowa mieszkań na wynajem: czy ulga zależy od udziału w gruncie, czy w budynku?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Sz 226/04 - Wyrok WSA w Szczecinie Data orzeczenia 2005-02-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-04-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie Sędziowie Kazimierz Maczewski Maria Dożynkiewicz Marian Jaździński /przewodniczący/ Marzena Kowalewska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób fizycznych Sygn. powiązane II FSK 533/05 - Wyrok NSA z 2006-03-24 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 14 poz 176 art.26 ust1 pkt 8 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Marian Jaździński Sędziowie: Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.) Protokolant Joanna Zienkowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2005 r. sprawy ze skargi D. i K. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001r. o d d a l a skargę Uzasadnienie Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] decyzją z dnia [...] [...] na podstawie art. 21 § 1, art. 52 § 1 i art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, pooz. 926 ze zm./ oraz art. 3, art. 6 ust. 2, art.9 ust.1, art. 10 ust.1 pkt 1, art. 26 ust.1 pkt 2 lit.b, art. 27 b ust.1 pkt 2 i art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 16 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. Nr 90, poz. 416 z 1993r. ze zm.) określił D. A. i K. A. zobowiązanie w podatku dochodowym za rok 2001 w kwocie [...] zł. Podatnicy zaniżyli wysokość składki na ubezpieczenie zdrowotne (PIT-40A płatnika), ponadto w zeznaniu podatkowym nie uwzględnili danych z informacji PIT-11 złożonej przez płatnika "U. " S.A. z tytułu pracy świadczonej przez D. A., w której wykazano przychód w kwocie [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, dochód ze stosunku pracy – [...] zł, zaliczkę na podatek dochodowy pobraną przez płatnika w wysokości [...] zł, składkę na ubezpieczenie społeczne w kwocie [...] oraz składkę na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości [...] zł. Organ podatkowy nie zgodził się również z wykazanym przez podatników odliczeniem w kwocie [...] zł z tytułu poniesionych wydatków na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z lokalami na wynajem. Według organu, podatnicy błędnie obliczyli wskazaną kwotę, którą wyliczyli jako iloczyn limitu odliczenia przysługującego w 2001 roku w kwocie [...] zł oraz ilości mieszkań na wynajem w liczbie[...] i udziału we współwłasności budynku wynoszącego [...] W ocenie organu natomiast odliczenie powinno wynosić [...] zł i wynikać z iloczynu limitu odliczenia przysługującego w 2001 roku w kwocie [...] zł oraz ilości mieszkań na wynajem w liczbie [...] i udziału we współwłasności działki gruntu wynoszącego [,...] Uzasadniając wyliczenie organ wskazał, że podatnicy korzystają z odliczenia w 2001 roku w ramach kontynuacji inwestycji rozpoczętej w 2000 roku, na podstawie art. 7 ust. 13 ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw wskazującego, że podatnikom, którzy przed [...] ponieśli wydatki i nabyli prawo do odliczeń, a po [...] r. dokonali dalszych wydatków, przysługuje prawo do odliczania wydatków do dnia [...] r. W przypadku budowy budynku wielorodzinnego, stanowiącego współwłasność, kwotę odliczeń przysługującą każdemu ze współwłaścicieli w ogólnej kwocie odliczeń, ustala się proporcjonalnie do udziału we współwłasności. Opierając się na art. 48 Kodeksu cywilnego, według którego do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane oraz w myśl art. 47 § 1 tego kodeksu, zgodnie z którym część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych, pojęcie współwłasności należy odnieść do współwłasności nieruchomości gruntowej, gdyż na etapie budowy budynku mieszkalnego z przeznaczeniem co najmniej pięciu lokali pod wynajem przez współwłaścicieli bez znaczenia jest jakie mają oni plany w przedmiocie "podzielenia się" ilością wybudowanych przez nich mieszkań. Budynek bowiem wzniesiony jest na gruncie objętym współwłasnością i nie stanowi odrębnej własności, co oznacza, że ułamkowo określona współwłasność do gruntu odnosi się też do budynku, który jest częścią składową gruntu. D.i K. A., nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu podatkowego złożyli do Dyrektora Izby Skarbowej odwołanie z wnioskiem o uchylenie zaskarżonej decyzji lub jej przekazanie do ponownego rozpatrzenia, zarzucając brak podstawy do kwestionowania odliczenia z tytułu prawa do odliczenia przez podatników wydatków poniesionych na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z lokalami na wynajem w wysokości wykazanej w zeznaniu. Odwołujący wskazują na naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, a w szczególności art. 26 ust. 1 pkt 8 oraz art. 26 ust. 2 i ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Uzasadnienie podatnicy opierają na rozstrzygnięciach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 26 maja 2003 r. sygn. FPS 4/03 oraz z dnia 5 kwietnia 2002 r. sygn. akt III SA 2935/00. Podatnicy wskazują, że w uchwale składu 7 sędziów z 26 maja 2003 r. sąd wyraźnie stwierdził, iż w przypadku budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego, z przeznaczeniem co najmniej pięciu lokali na wynajem, każdy ze współwłaścicieli uczestniczących w budowie uzyskuje prawo do odliczenia odpowiedniej części kwoty, określonej w art. 26 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, którą to część ustala się proporcjonalnie do udziału we współwłasności budynku. Podają dalej, że w uzasadnieniu sąd wskazał, iż w przypadku gdy nieruchomość gruntowa jest przedmiotem użytkowania wieczystego to zarówno współużytkownicy wieczyści jak i współwłaściciele budynku mają prawo do stosownych odliczeń. W ocenie odwołujących, taka interpretacja przepisów cytowanej ustawy powinna być stosowana także do współwłaścicieli nieruchomości gruntowej budynku mieszkalnego, co oznacza iż mają prawo zarówno do odliczenia z tytułu współwłasności w nieruchomości gruntowej jak i z tytułu współwłasności w budynku mieszkalnym. Do takiej wykładni, zdaniem podatników, przychylił się też sąd w wyroku z [...] ., wskazując, że błędne jest ustalenie organów podatkowych, iż pojęcie udziału we współwłasności dla celów ulgi przysługującej z tytułu budowy mieszkań na wynajem nie powinno być interpretowane na podstawie kodeksu cywilnego. Odwołujący uważają także, że za istotny należy uznać w przedmiotowej sprawie również fakt, iż wszystkie lokale mieszkalne, znajdujące się w budynku będącym przedmiotem współwłasności podatników, są przeznaczone na wynajem, a każdy ze współwłaścicieli poniósł imienne wydatki na konkretnie wskazany lokal mieszkalny będący jego własnością, a stanowiący współwłasność w obrębie całej nieruchomości. Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...][...] uchylił decyzję organu pierwszej instancji w całości i określił zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. w kwocie [...] zł. Kwestią sporną w przedmiotowej sprawie zdaniem organu jest sposób obliczenia ulgi podatkowej wynikającej z przepisu art. 26 ust. 2 i ust.8 a w jego następstwie wysokość przysługującego małżeństwu K. i D. A. odliczenia z tytułu poniesienia przez podatników wydatków na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z lokalami na wynajem przy ul.[...] . W ocenie organu odwoławczego za właściwy uznać należy sposób obliczenia ulgi wskazany przez organ pierwszej instancji, a odnoszący się do udziału we współwłasności działki gruntu. Zgodnie z aktem notarialnym z dnia [...] r. Rep. A numer [...] udział Państwa A. w niezabudowanej działce Nr [...] wynosi[...] . W świetle powyższego zastosowany w zaskarżonej decyzji przez Urząd Skarbowy w Świnoujściu przelicznik w wysokości [...] jest poprawny. Jednakże organ odwoławczy odmiennie ocenia, zarówno od organu podatkowego pierwszej instancji jak i odwołujących się, stanowisko dotyczące sposobu wyliczenia limitu odliczeń w zakresie ilości mieszkań powstających na gruncie, w którym podatnicy posiadają udziały. W ocenie organu rozpatrującego spór, na działce gruntu Nr[...] , której współwłaścicielami są Państwo A., ujawnionej w księdze wieczystej nr [...] o powierzchni [...] położonej w S przy ul. [...] obręb ewidencji gruntów [...] –[...] , zgodnie z aktem notarialnym z dnia [...] r. Repertorium A numer [...] mają powstać [...] budynki po [...] mieszkań każdy, co stanowi [...] lokali, sposób wyliczenia limitu powinien zatem obejmować tę liczbę mieszkań i odpowiadać wzorowi: iloczyn limitu odliczenia przysługującego w [...] zł oraz ilość mieszkań na wynajem [...] i udział we współwłasności działki gruntu – [...] co stanowi [...] zł. Tym samym, w związku z wydatkowaniem przez podatników w 2001 roku kwoty 40.603,69 zł oraz w 2000 roku kwoty [...] zł, łącznie w latach [...] kwoty [...] zł, odwołujący nabyli prawo do ulgi w zeznaniu rocznym za [...] rok i skorzystania z odliczenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z lokalami mieszkalnymi na wynajem w wysokości [...] zł, stanowiącej różnicę pomiędzy przysługującym limitem do odliczenia – [...] zł a poniesionymi i odliczonymi w 2000 roku wydatkami –[...] zł. Dalej organ podaje, że ocena organu odwoławczego, co do przedstawionego przez odwołujących orzecznictwa sądowego nie potwierdza wyciągniętych przez podatników wniosków. Cytowana bowiem uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2003 r. sygn. FPS 4/03 nie rozstrzyga kwestii będącej przedmiotem w rozpatrywanej sprawie. Stan faktyczny przedstawiony w uchwale dotyczy odmiennego od rozpatrywanego stanu faktycznego, albowiem przedmiotem rozważań Sądu był problem współużytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej a nie jej współwłasności, której to różnicy nie dostrzegli odwołujący, a została ona wyraźnie wyartykułowana w treści uzasadnienia podjętej uchwały wskazując, iż w przypadku istnienia wspólnego prawa własności do gruntu należałoby uwzględnić udział we współwłasności nieruchomości obejmującej grunt i jego części składowe. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K. A. i D. A. wnieśli o uchylenie decyzji Izby Skarbowej w całości jako wydanej z błędem prawa materialnego a tym samym niewłaściwe rozstrzygnięcie w sprawie, poprzez określenie zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie [...] zł ewentualnie o stwierdzenie nieważności decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa i obciążenie kosztami procesu w tym zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Przedmiotowej decyzji zarzucili : -obrazę prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 26 Ordynacji Podatkowej w brzmieniu sprzed [...] r. –przez chybione przyjęcie jako podstawy wyliczenia limitu ulgi w mieszkaniach na wynajem udziału w nieruchomości gruntowej zamiast udziału w gruncie i udziału w budynku jako wydatki odrębne w ramach jednej ulgi zgodnie z art. 26 ust.1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, -rażące naruszenie prawa poprzez naruszenie postanowień Konstytucji Rzeczpospolitej Polski, orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego tym samym pozbawienie podatnika należnej ulgi ustalonej przez Państwo w ustawie i zgodnej z Konstytucją, wskazanie, że Izba Skarbowa nie jest do ustalania stanu faktycznego sprawy poprzez dopuszczenie wszystkich dowodów, -nie uwzględnienie rzeczywistego stanu faktycznego, poprzez pominięcie, że skarżący ponosili pełne koszty budowanych 12 lokali na wynajem w budynku nr [...] przy ul. [...] w [...] na podstawie rzeczywistego stanu budowy i wystawianych faktur, tym bardziej, że na przedmiotowej nieruchomości było budowane budynki z [...] lokalami. Zdaniem strony w związku z treścią art. 26 ust.1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy odrębnie obliczać wydatki z tytułu budowy oraz z tytułu zakupu działki a ulgę ustalać w ramach jednej łącznej kwoty odliczeń proporcjonalnie do udziału we współwłasności budynku.– tak wyrok III S.A. 2935/00 z 05.04.2002 r. S.A./Gd 633/01 z 28.11.2001r., S.A./Gd959/00 z 08.10.2001 r., S.A./Bk 1317/00 z 28.09.2001 r., oraz inne powołane w postępowaniu I i II instancji, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z 07.06.1999 r. OTK 5/1999 i Konstytucji RP, uchwała NSA FPS 4/03 z 26.05.2003 r. Zasadnie zatem zdaniem podatnika wyliczyli oni ulgę przyjmując udział we współwłasności budynku wynoszący [...] Ustawa o podatku dochodowym określa wyraźnie, że sprawa dotyczy budynku wielorodzinnego a budynki wielorodzinne określone są przepisami szczególnymi tzn. ustawą o własności lokali – tym samym zastosowanie ma udział współwłaściciela w budynku a nie w działce. Na poparcie swojego stanowiska skarżący powołali pismo Ministra Finansów z 20.12.1999 PB5/MD MC-01441/98. Dodatkowo na rozprawie skarżący złożył wyrok III S.A. 83/01 z 16.07.2002 r. i wniósł o jego uwzględnienie przy rozstrzyganiu sprawy. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Szczecinie wniósł o jej oddalenie, odnosząc się do poszczególnych zarzutów skargi z uzasadnieniem jak w rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji prowadzona na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ wykazała, że skarga nie jest zasadna. Stosownie do przepisu art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy z 16.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 1993 r., Nr 90, poz. 416 ze zm.), w jej brzmieniu obowiązującym w 2001 r. dla rozliczenia ulgi z tytułu budowy budynku wielorodzinnego z lokalami mieszkalnymi na wynajem, podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym stanowi dochód ustalony w sposób w przepisie tym wskazany po odliczeniu od niego m.in. kwot wydatków poniesionych w roku podatkowym na budowę własnego lub stanowiącego współwłasność budynku mieszkalnego wielorodzinnego, z przeznaczeniem znajdujących się w nim co najmniej pięciu lokali mieszkalnych na wynajem, oraz wydatków na zakup działki pod budowę tego budynku. Za lokale przeznaczone na wynajem nie uważa się lokali mieszkalnych wynajętych osobom, które w stosunku do właściciela lub chociażby do jednego ze współwłaścicieli zaliczone są do pierwszej grupy podatkowej w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn, a więc małżonkowi, zstępnym, wstępnym, pasierbowi, zięciowi, synowej, rodzeństwu, ojczymowi, macosze i teściom. W myśl art. 26 ust. 3 omawianej ustawy, ogólna kwota odliczeń od dochodu z tytułu wymienionych wyżej wydatków nie może w okresie jej obowiązywania przekroczyć kwoty ustalanej w sposób w przepisie tym wskazany, gdy zaś podstawę odliczeń stanowi budowa budynku wielorodzinnego stanowiącego współwłasność, to stosownie do przepisu art. 26 ust. 3 tej ustawy kwotę odliczeń przysługującą każdemu ze współwłaścicieli w ogólnej kwocie odliczeń, o jakiej mowa w ust. 2 art. 26, ustala się proporcjonalnie do udziału we współwłasności, a w razie braku dowodu określającego wysokość udziałów współwłaścicieli przyjmuje się, że udziały we współwłasności są równe. Podatnicy korzystają z odliczenia w 2001 roku w ramach kontynuacji inwestycji rozpoczętej w 2000 roku, na podstawie art. 7 ust. 13 ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw wskazującego, że podatnikom, którzy przed [...] . ponieśli wydatki i nabyli prawo do odliczeń, a po [...] r. dokonali dalszych wydatków, przysługuje prawo do odliczania wydatków do dnia [...] r. Z przedstawionej regulacji wynika, że wydatki poniesione na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z lokalami przeznaczonymi na wynajem podlegają, odliczeniu od dochodu jeżeli spełnione zostały łącznie następujące przesłanki: 1) wydatki poniesiono w danym roku podatkowym na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego oraz na zakup działki pod budowę tego budynku, 2) budynek mieszkalny stanowił własność lub współwłasność podatnika, a więc wznoszony był na gruncie stanowiącym jego własność lub współwłasność albo będącym w jego wieczystym użytkowaniu lub współużytkowaniu, 3) w budowanym budynku co najmniej pięć lokali mieszkalnych przeznaczono na wynajem. Wynika z tejże regulacji również, iż odliczeniu od dochodu podlegają jedynie wydatki przez podatnika w ciągu danego roku podatkowego rzeczywiście poniesione oraz że maksymalna ogólna kwota odliczeń z tego tytułu w okresie obowiązywania ustawy nie może przekroczyć kwoty obliczonej w sposób określony w ust. 2 art. 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a więc z uwzględnieniem liczby lokali mieszkalnych przeznaczonych we wznoszonym budynku pod wynajem. Dla ustalenia tego ogólnego limitu odliczeń bez znaczenia natomiast pozostaje to, czy wydatki na budowę takiego budynku ponoszone są przez jedynego właściciela nieruchomości gruntowej, czy też wydatki te ponoszą wspólnie jej współwłaściciele, w tym drugim bowiem przypadku ogólna kwota odliczeń, jaka przysługuje wszystkim współwłaścicielom nieruchomości gruntowej podlega podziałowi między te osoby proporcjonalnie do udziału każdej z nich we współwłasności gruntu. Ustawowym kryterium obliczenia ulgi podatkowej każdego podatnika w wypadku budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego stanowiącego współwłasność jest udział we współwłasności. Wniosek taki wynika wprost z wyrażenia użytego w art. 26 ust. 3 omawianej ustawy: "kwotę odliczeń przysługującą każdemu ze współwłaścicieli w ogólnej kwocie odliczeń (...) ustala się proporcjonalnie do udziału we współwłasności". Dyrektywa zawarta w tym przepisie zatem nakazuje sięgnąć do cywilnoprawnej instytucji współwłasności, jako że ani w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, ani w systemie prawa podatkowego nie sformułowano autonomicznego pojęcia współwłasności na potrzeby stosunków podatkowoprawnych. Według art. 47 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.)wszystko to, co nie może być od rzeczy odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego, jest częścią składową tej rzeczy, która nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych. Jak to wynika z kolei z art. 48 Kodeksu cywilnego, do części składowych gruntu należą, z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, w szczególności budynki i inne urządzenia trwałe z gruntem związane. Zastrzeżony od powyższej zasady wyjątek przewiduje przepis art. 235 Kodeksu cywilnego, z którą to jednak sytuacją nie mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Jak to już wyżej podkreślono, prawo do odliczenia poniesionych w roku podatkowym wydatków na budowę budynku wielorodzinnego z mieszkaniami na wynajem przysługuje w określonych proporcjach wszystkim współwłaścicielom nieruchomości gruntowej, na których wznoszony jest ten budynek. Proporcje te nie zależą od wielkości zaangażowania poszczególnych współwłaścicieli w ponoszenie wydatków na budowę w ogólności. Skoro zatem jest w rozpatrywanej sprawie okolicznością niewątpliwą, że skarżący podatnicy są właścicielami nieruchomości gruntowej, na której wznoszony jest dający podstawę do ulgi podatkowej budynek, w części odpowiadającej [...] całości, to w świetle przytoczonej regulacji w takiej też tylko części uprawnieni są oni do uczestniczenia w ogólnej kwocie odliczeń z tytułu budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego z [...] mieszkaniami w jednym a[...] w czterech budynkach na wynajem i to niezależnie od tego, jaki jest ich udział w ogólnych wydatkach poniesionych na jego wybudowanie. Ograniczenie zatem przez organy podatkowe przypadającej skarżącym podatnikom ulgi podatkowej do kwoty stanowiącej iloczyn wielkości ich udziału w nieruchomości gruntowej [...] oraz wysokości ogólnej ulgi przypadającej wszystkim właścicielem z tytułu budowy mieszkań na wynajem, uznane być musi za odpowiadające przepisom prawa materialnego. Interpretowane unormowania ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie stwarzają możliwości sięgnięcia po inne kryteria niż udział we współwłasności wszystkich współwłaścicieli, a tym samym nie pozwalają obliczać omawianej ulgi według odmiennej od wynikającej ze stosunku współwłasności konfiguracji współwłaścicieli, w szczególności przez odwoływanie się wyłącznie do udziałów współwłaścicieli budujących lokale na wynajem czy też do "udziału współwłaściciela lokalu mieszkalnego na wynajem w ogólnej powierzchni lokali mieszkalnych przeznaczonych na wynajem". Należy poprzestać na jednolitym, cywilistycznym kryterium udziału we współwłasności, tym bardziej że do tak rozumianego udziału nawiązują unormowania zawarte w art. 26 ust. 7 oraz ust. 10 analizowanej ustawy. Wynikające z art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uprawnienie podatnika do odliczenia od dochodu wydatków poniesionych w roku podatkowym na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z co najmniej pięcioma mieszkaniami na wynajem rozciąga się też, z wyraźnej woli ustawodawcy, na uprawnienie do odliczenia od dochodu wydatku poniesionego na zakup działki pod budowę tego budynku co uwzględniły organy w przedmiotowej sprawie przy odliczeniu z tytułu przedmiotowego wydatku w ramach ulgi w 2000 r. Wobec wniosku skarżącego o uwzględnienie przy rozstrzyganiu Jego sprawy wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2002 r. sygn. akt III S.A. 83/01, zauważyć należy, że zgodnie z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd" – związanie to oznacza, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu. Orzeczenie na które powołuje się Skarżący nie jest rozstrzygnięciem wydanym w Jego sprawie tj. nie dotyczy D. A. i K. A. i decyzji określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. – tylko w takim przypadku Sąd rozpoznający niniejszą skargę Podatników byłby związany oceną prawną. Nie znajdując, w tych warunkach, podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja ostateczna wydana została z takim naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, orzec należało na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI