I SA/Sz 22/21

I SA/Sz 22/21 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2021-03-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Alicja Polańska /sprawozdawca/
Bolesław Stachura
Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
III FSK 4921/21 - Wyrok NSA z 2024-03-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1325
art. 240 par.1 pkt 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1170
art.5 ust. 1 pkt 2 lit.b
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Sędzia WSA Bolesław Stachura po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 marca 2021 r. sprawy ze skargi P. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2013 - 2016, po wznowieniu postępowania oddala skargę.
Uzasadnienie
Sygn. akt I SA/Sz [...]
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza S. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w sprawie uchylenia decyzji ostatecznych wydanych wobec P. C., po wznowieniu postępowania, oraz ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2013-2016.
Burmistrz S. ww. decyzją:
- uchylił decyzję ostateczną Burmistrza Miasta S. nr [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2013 na kwotę [...]zł oraz ją poprzedzającą decyzję nr ewid.[...] z dnia [...] stycznia 2013 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2013 na kwotę [...]zł,
- uchylił decyzję ostateczną Burmistrza Miasta S. nr [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2014 na kwotę [...]zł oraz ją poprzedzającą decyzję nr ewid.[...] z dnia [...] lutego
2014 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2014 na kwotę [...]zł,
- uchylił decyzję ostateczną Burmistrza Miasta S. nr [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2015 na kwotę [...]zł oraz ją poprzedzającą decyzję nr ewid.[...] z dnia [...] stycznia 2015 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2015 na kwotę [...]zł,
- uchylił decyzję ostateczną Burmistrza Miasta S. nr [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2016 na kwotę [...]zł oraz ją poprzedzające: decyzję nr ewid.[...] z dnia [...] września 2016 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2016 na kwotę [...]zł oraz decyzję nr ewid.[...] z dnia [...] lutego 2016 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2016 na kwotę [...]zł, jak też ustalił wymiar podatku od nieruchomości za: rok 2013 w wysokości [...] zł, rok 2014 w wysokości [...] zł, rok 2015 w wysokości [...] zł, rok 2016 w wysokości [...] zł.
Organ I instancji wskazał w uzasadnieniu decyzji, że ww. decyzjami ostatecznymi wydanymi na lata 2013 - 2016 ustalił podatnikowi wymiar podatku od nieruchomości za nieruchomości położone przy ulicy P. [...] oraz ulicy W. B. [...] w S.. Wymiar podatku od nieruchomości został dokonany na podstawie złożonych przez podatnika korekt informacji [...]
W dniu [...] lipca 2018 r. podatnik złożył pismo oznaczone jako "wniosek o zwrot nienależnie pobranych opłat z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2012 do stycznia 2017 r." We wniosku podatnik - na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia [...] sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.); dalej: "O.p." - wskazał, że nowymi okolicznościami do wznowienia postępowania są wyniki kontroli podatkowej przeprowadzonej [...] marca 2018 r. oraz [...] kwietnia 2018 r.
w zakresie prawidłowości ustalenia podstaw opodatkowania gruntów, budynków
i budowli położonych przy ul. P. w S.. Z protokołu kontroli z dnia [...] kwietnia 2018 r. wynika, że na posesji znajdują się następujące nieruchomości podlegające opodatkowaniu:
- budynek hotelu o powierzchni użytkowej [...] m2, budynek produkcyjny
o powierzchni użytkowej [...] m2, budynki garaży o powierzchni użytkowej
[...] m2, grunty pozostałe pod budynkiem hotelu i budynkiem produkcyjnym/ działka nr [...] o powierzchni [...],
- grunty pozostałe /pod budynkiem garaży/ działka nr [...] o powierzchni [...] m2.
Kontrola nie obejmowała lokalu mieszkalnego położonego przy ul. W. B. [...] w S., co do którego wymiar podatku od nieruchomości nie był kwestionowany przez podatnika.
Burmistrz Miasta S. dokonał wymiaru podatku od nieruchomości
w dniu [...] stycznia 2017 r. za lata 2013-2016, na podstawie złożonych przez podatnika korekt IN-1, w których podane powierzchnie budynków wynosiły:
1. budynek hotelu – [...] m 2,
2. budynek produkcyjny – [...] m 2,
3. budynki garaży – [...] m 2.
Biorąc pod uwagę fakt, że powierzchnie budynków wynikające z pomiarów dokonanych podczas kontroli były mniejsze, aniżeli wskazane przez podatnika, organ I instancji wydał postanowienie z dnia [...] lipca 2018 r. o wznowieniu postępowania w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2013 - 2016, na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. (rok 2012 oraz 2017 został rozpatrzony odrębnymi decyzjami).
W toku prowadzonego postępowania organ podatkowy wezwał podatnika do złożenia korekty informacji IN-1 lub złożenia niezbędnych wyjaśnień w zakresie opodatkowania gruntów i budynków posadowionych na działce numer nr [...] w obrębie [...] (za okres od 2013 r. do [...].08.2015 r.), oraz na działkach o numerach [...], [...] w obrębie [...] (za okres od [...].08.2015 r. do 2016 r.), zgodnie z ustaleniami kontroli, do których podatnik nie wniósł zastrzeżeń.
Podatnik pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r. złożył pisemne wyjaśnienia
w zakresie opodatkowania budynków i gruntów, nie przedkładając organowi podatkowemu korekt informacji IN-1 za lata 2013-2016. Następnie, korzystając
z prawa do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego, pismem z dnia [...] września 2018 r., podatnik złożył kolejne wyjaśnienia w zakresie opodatkowania budynków i gruntów, a ponadto korektę informacji [...] Do akt postępowania podatnik przedłożył także: pismo Dyrektora Departamentu Podatków Lokalnych i Katastru z dnia [...] kwietnia 2005 r. oraz decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., które to dokumenty, w ocenie podatnika, dowodzą błędów w opodatkowaniu przez organ podatkowy nieruchomości położonej w S. przy ul. P. . Ponadto podatnik podniósł, że nie wnosił podania w zakresie wznowienia postępowania w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2012 - 2016, natomiast złożył wniosek o zwrot nienależnie pobranych opłat z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2012 - 2017.
Wobec sprzeczności w kierowanych do organu podatkowego wyjaśnieniach organ wezwał podatnika do sprecyzowania zakresu żądania zawartego w podaniu z dnia [...] lipca 2018 r. W odpowiedzi podatnik podtrzymał żądanie w zakresie wznowienia postępowania.
W związku z podtrzymaniem pierwotnego żądania, organ podatkowy pismem z dnia [...] października 2018 r. ponownie wezwał podatnika do złożenia korekt informacji IN-1 w zakresie opodatkowania gruntów i budynków posadowionych na działce nr [...] w obrębie [...] (za okres od 2013 r. do [...].08.2015 r.) oraz działkach o numerach [...], [...] w obrębie [...] (za okres od [...].08.2015 r. do 2016 r.), zgodnie z ustaleniami kontroli, do których podatnik nie wniósł zastrzeżeń oraz stanem faktycznym i prawnym w zakresie klasyfikacji budynków w ewidencji gruntów budynków i lokali. W treści wezwania wyjaśniono podatnikowi, iż winien złożyć odrębne informacje za ww. okresy, uwzględniając zmiany zachodzące w przedmiotach opodatkowania, tj. w szczególności powierzchnie gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą, działalnością gospodarczą w zakresie turystyki oraz budynków i gruntów niezwiązanych z działalnością gospodarczą, uwzględniając zapisy wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Podkreślono także, iż powierzchnie użytkowe budynków winny być zgodnie z ustaleniami kontroli.
Dnia [...] listopada 2018 r. podatnik przedłożył korekty informacji [...] Dane zawarte w przedłożonych korektach informacji IN-1 dotyczące powierzchni budynków niewiele się różniły z pomiarami wynikającymi z kontroli co do powierzchni ogółem, tj. różnica o 0,45 m2 (wg podatnika - [...] m2, wg kontroli - [...] m2 ). Zgodne były także powierzchnie budynku garaży, natomiast wskazane powierzchnie w dwóch pozostałych budynkach różniły się. Nadto, deklarowane okresy prowadzonej działalności gospodarczej nie pokrywały się z deklarowanymi w poprzednich informacjach IN-1 w latach 2013-2016, które miały potwierdzenie w informacji ujawnionej w CEIDG. Podatnik zadeklarował w złożonych korektach IN-1, że od [...] stycznia 2007 r. posiadał budynek mieszkalny przy ul. P.
Jak wskazał organ I instancji, kwestia charakteru ww. budynku była wyjaśniana podatnikowi wielokrotnie w innym postępowaniu odwoławczym. Zmiana klasyfikacji budynku biurowego na budynek mieszkalny (hotel robotniczy) nastąpiła w lipcu 2016 r. i wywiera skutek dopiero z pierwszym dniem miesiąca następnego po miesiącu, w którym zmiana powstała. Natomiast podatnik w składanych korektach IN-1, budynek oznaczony w ewidencji gruntów i budynków do lipca 2016 r. jako budynek biurowy, przez wszystkie lata wykazywał jako budynek mieszkalny, pomimo że do lutego 2016 r. był zajęty na działalność gospodarczą z zakresu h. .
Wobec powyższych niezgodności, wezwaniem z dnia [...] listopada 2018 r. ponownie wezwano podatnika do przedłożenia korekt informacji [...]
Podatnik w piśmie z dnia [...] grudnia 2018 r. zanegował ustalenia kontroli podatkowej oraz podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko co do charakteru nieruchomości i sposobu jej opodatkowania.
Ostatecznie organ podatkowy decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] uchylił decyzję w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2014 - 2016 i ustalił wymiar zobowiązania podatkowego za ten okres na nowo. A także decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] odmówił uchylenia decyzji dot. zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2013 rok. Od tych decyzji podatnik wniósł odwołania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Ponadto organ ten, decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza Miasta S. nr [...]
Od decyzji organu odwoławczego podatnik wniósł skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.
Wyrokiem z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. akt I SA/Sz 530/19 uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...], jak i decyzję Burmistrza Miasta S. nr [...]
Wyrokiem z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. akt I SA/Sz 529/19 uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...], jak i decyzję Burmistrza Miasta S. nr [...]
Decyzje zostały uchylone z powodu błędów proceduralnych.
Następnie, organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję
z dnia [...] lipca 2020 r., którą uchylił swoje wcześniejsze decyzje ostateczne z dnia [...] stycznia 2017 r. i ustalił nowy wymiar podatku od nieruchomości za lata 2013-2016. Organ I instancji wskazał, że decyzja została wydana z uwzględnieniem zaleceń zawartych w uzasadnieniach ww. wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.
Organ I instancji jednocześnie przedstawił szczegółowe rachunkowe wyliczenie podatku od nieruchomości i wyjaśnił, że do wymiaru podatku przyjęto, iż:
- budynek hotelu o powierzchni użytkowej [...] m2 w okresie od stycznia 2013 r. do lutego 2016 r. był zajęty na działalność gospodarczą z zakresu h. , w związku z tym opodatkowany w stawkach dla gastronomii i turystyki; w związku z likwidacją tej działalności od marca 2016 r. do lipca 2016 r. został opodatkowany w stawkach jak dla budynków pozostałych, a od sierpnia 2016 r., w związku ze zmianą klasyfikacji budynku, w stawkach jak dla budynków mieszkalnych,
- budynek produkcyjny o powierzchni użytkowej [...] w okresie od stycznia 2013 r. do lutego 2016 r. był zajęty na działalność gospodarczą, w związku
z tym opodatkowany w stawkach jak dla działalności gospodarczej; od marca
2016 r., w związku z likwidacją działalności gospodarczej, został opodatkowany
w stawkach dla pozostałych budynków,
- budynki garaży o powierzchni użytkowej [...] w latach 2013-2016 opodatkowane zostały w stawkach jak dla pozostałych budynków,
- mieszkanie o powierzchni [...] m2, części wspólne w budynku mieszkalnym o powierzchni [...] m2 oraz grunty przynależne do mieszkania o powierzchni [...] m2, zostały opodatkowane zgodnie z IN-1 złożonymi przez podatnika i nie były kwestionowane.
Organ I instancji dodał, że wyliczenia powierzchni gruntu związanego
z prowadzeniem działalności gospodarczej dokonano na podstawie notatki służbowej pracowników Wydziału Nadzoru, z której wynika że budynek hotelu posiada [...] m2 powierzchni zabudowy, a przed nim nie ma parkingów, chodników ani innych powierzchni służących działalności.
Nie zgadzając się z powyższą decyzją, podatnik wniósł odwołanie, zarzucając organowi I instancji naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego, jak i postępowania, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości.
Organ odwoławczy wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] października 2020 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ wskazał, że - na podstawie art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami - uwzględniając wytyczne sądu, organ I instancji prawidłowo orzekł w decyzji, po uchyleniu wszystkich decyzji wymiarowych wydanych do tej pory a dotyczących lat 2013-2016, wymiar podatku w nieruchomości za lata 2013-2016 wobec podatnika, na podstawie danych z przeprowadzonej kontroli, który to wymiar podatku jest korzystniejszy dla podatnika.
Według organu odwoławczego, podatnik nadal konsekwentnie domaga się ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2013-2016 za budynek hotelu robotniczego jak za budynek mieszkalny, podczas gdy organ I instancji ustalił dla tego budynku o powierzchni użytkowej [...] m2 wymiar podatku, w okresie od stycznia 2013 r. do lutego 2016 r., w stawce jak dla budynków zajętych na działalność gospodarczą, gdyż był on zajęty na działalność gospodarczą z zakresu h. oraz opodatkowany w stawkach dla gastronomii i turystyki. W związku z likwidacją tej działalności, od marca 2016 r. do lipca 2016 r., został opodatkowany w stawkach dla budynków pozostałych, a dopiero od sierpnia 2016 r., w związku ze zmianą klasyfikacji budynku, w stawkach jak dla budynków mieszkalnych.
Organ odwoławczy wskazał także, że obecnie - na podstawie decyzji Starosty [...], która stała się ostateczna z dniem [...] lipca 2016 r., budynek w ewidencji gruntów i budynków oznaczony jest jako budynek mieszkalny (klasa wg PKOB - budynki zbiorowego zamieszkania; główna funkcja-hotel robotniczy), zaś grunt posiada oznaczenie jako grunt pozostały, chociaż do tej daty budynek hotelu robotniczego był sklasyfikowany jako budynek biurowy.
Dalej, organ - powołując brzmienie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2109 r. poz. 725) - wskazał, iż wbrew twierdzeniom podatnika stanowisko o mocy wiążącej zapisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków dla wymiaru podatku od nieruchomości pozostaje w zgodzie
z najnowszym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego; w orzecznictwie tego sądu przyjęto, że organy mogą odstąpić od danych z ewidencji gruntów wówczas, gdy - na podstawie art. 194 § 3 O.p. - dojdą do wniosku, że dane z nich wynikające są zdezaktualizowane a dokumenty, które są obligatoryjną podstawą wpisu do ewidencji gruntów, zostały pominięte.
W ocenie organu, organ podatkowy I instancji prawidłowo kwalifikował w okresie do lipca 2016 r. budynek hotelu robotniczego jako budynek biurowy niemieszkalny, zgodnie z zapisami ewidencji gruntów i budynków (do daty zmiany przeznaczenia budynku w ewidencji gruntów i budynku), gdyż zapisy w ewidencji gruntów i budynków, przy ustalaniu podatku od nieruchomości, należy czytać łącznie z przepisami ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm.); dalej: "u.p.o.l.". W związku z faktem, że w przedmiotowym budynku, zakwalifikowanym jako budynek niemieszkalny, prowadzona była przez podatnika do lutego 2016 r. działalność gospodarcza, wyłączona jest możliwość zastosowania do niego stawki podatku od nieruchomości jak dla budynków mieszkalnych; należało zastosować stawkę podatku od nieruchomości na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l., gdyż w budynku niemieszkalnym prowadzona była działalność gospodarcza, zaś w okresie od marca do lipca 2016 r. jak za budynki pozostałe.
Organ odwoławczy zauważył także, że w ww. budynku - już po zmianie kwalifikacji budynku hotelu robotniczego z biurowego na mieszkalny - wznowiono prowadzenie działalności gospodarczej (obecnie wykonuje ją matka podatnika), co powoduje, że nadal jest on zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej i opodatkowany stawką podatku od nieruchomości na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l.
W skardze do sądu na ww. decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zobowiązanie organu odwoławczego do wydania decyzji w określonym terminie, wskazując sposób załatwienia sprawy przy przyjęciu, iż w okresie styczeń 2013 r. - lipiec 2016 r., sporny budynek należy traktować jako budynek mieszkalny. Nadto, skarżący wniósł o zasądzenia kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów:
1. prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 5 u.p.o.l. wskutek przyjęcia, że budynek hotelu robotniczego w okresie styczeń 2013 r. - luty 2016 r. powinien zostać opodatkowany w stawkach jak za budynki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą związaną z turystyką i gastronomią, a w okresie marzec-lipiec 2016 r. wg stawek dla budynków pozostałych, podczas gdy z uwagi na faktyczne wykorzystanie tego budynku, powinien on zostać zakwalifikowany jako budynek mieszkalny i opodatkowany wg stawek właściwych dla budynków mieszkalnych;
2. art. 2 w związku z art. 64 ust.1 i ust. 2 oraz art. 84 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP poprzez niezastosowanie art. 1 a ust.2 a pkt. 1 u.p.o.l.;
3. art. 45 w związku z art. 178 Konstytucji RP poprzez niezastosowanie stosownych ustaw i wyroków Trybunału Konstytucyjnego orzekających o zgodności lub nie rozmaitych stanowisk z Konstytucją RP;
4. prawa materialnego przez brak zastosowania przepisu § 2 ust. 1 pkt. 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB), w szczególności pkt III. załącznika do tego rozporządzenia - Podział Obiektów Budowlanych na Grupy, które przesądzają, iż budynki hoteli robotniczych zalicza się do Budynków Zbiorowego Zamieszkania, czyli do budynków mieszkalnych.
Z ostrożności procesowej, gdyby sąd nie uznał powyższych zarzutów za zasadne, zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie nw. przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy:
1. art. 233 § 1 O.p. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji, dotkniętej szeregiem wad, podczas gdy organ odwoławczy powinien - na podstawie art. 233 § 1 pkt. 2 lit a O.p. - uchylić decyzję organu I Instancji w całości i orzec co do istoty sprawy, względnie - na podstawie art. 233 § 2 O.p. - uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, wskazując, iż przy ponownym rozpatrzeniu sprawy powinien ustalić faktyczny sposób korzystania przez skarżącego z budynku hotelu w okresie styczeń 2013 r. - lipiec 2016 r.;
2. naruszenie art. 120 i art. 187 § 1 O.p. poprzez niewyjaśnienie statusu budynku hotelu, w szczególności brak precyzyjnych ustaleń zmierzających do wyjaśnienia, czy budynek ten w okresie styczeń 2013 r. - lipiec 2016 r. był budynkiem biurowym, budynkiem związanym z turystyką i gastronomią, budynkiem
o innym przeznaczeniu, czy też budynkiem mieszkalnym wobec jego faktycznego wykorzystywania jako hotelu robotniczego;
3. naruszenie art. 123 O.p. poprzez odmówienie stronie dostępu do zebranych dowodów i materiałów, a w konsekwencji - uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, materiałów oraz zgłoszonych żądań;
4. naruszenie art. 122, art. 180 § 1 i § 2 O.p. poprzez ich niezastosowanie, tj. brak dopuszczenia jako dowodów dokumentów, co do których skarżący w toku postępowania deklarował wolę ich przedłożenia, co przełożyło się na brak dokonania ustaleń co do faktycznego sposobu korzystania z budynku hotelu i bezpośrednio wpłynęło na przyjęcie nieprawidłowej stawki podatkowej;
5. naruszenie art. 215 § 1. O.p. poprzez niesprostowanie, na żądanie strony, błędów rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek wynikłych, z wyłącznej winy urzędników przeprowadzających kontrolę obiektu.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie.
Pismem z dnia [...] marca 2021 r. skarżący rozwinął argumentację zawartą
w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r.
o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W będącej przedmiotem kontroli sądowej sprawie Przewodniczący Wydziału I zarządzeniem z dnia [...] lutego 2021 r. skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
W rozpoznawanej sprawie istota sporu wiąże się z rozstrzygnięciem kwestii, jaką stawką powinien zostać opodatkowany stanowiący własność skarżącego budynek hotelu robotniczego.
W ocenie skarżącego, sporny budynek powinien za lata 2013-2016 zostać opodatkowany według stawek właściwych dla budynków mieszkalnych, uwzględniając faktyczne wykorzystanie tego budynku, gdyż - według niego - od lipca 2016 r. budynek ten był już uwzględniony w ewidencji gruntów i budynków jako budynek mieszkalny, natomiast "sytuacja kolizyjna" zachodzi przed lipcem 2016 r., bowiem budynek w ewidencji gruntów i budynków nie był uwidoczniony jako budynek mieszkalny, chociaż taki charakter miał sposób jego wykorzystania od momentu remontu, a zatem od 2007 r., i od tego momentu powinna być stosowana stawka jak za budynki mieszkalne.
Organy podatkowe budynek w okresie od stycznia 2013 r. do lutego 2016 r. opodatkowały stawką jak dla budynków zajętych na działalność gospodarczą, gdyż - w ich ocenie - był on zajęty na działalność z zakresu hotelarstwa (opodatkowany w stawkach dla gastronomii i turystyki). Następnie, w związku z likwidacją tej działalności, od marca 2016 r. do lipca 2016 r. budynek został opodatkowany w stawkach dla budynków pozostałych, a następnie od stycznia 2016 r., w związku ze zmianą klasyfikacji budynku, w stawkach jak dla budynków mieszkalnych. Organy podatkowe powołały się na art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, wskazując na moc wiążącą zapisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków.
Na wstępie należy wskazać, że zaskarżona decyzja wydana została w trybie wznowienia postępowania, które jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. Instytucja ta należy do nadzwyczajnych trybów wzruszania decyzji ostatecznych, a przesłanki wznowienia postępowania zostały wskazane w sposób wyczerpujący w art. 240 O.p.
Stosownie do art. 240 § 1 pkt 5 O.p., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. W razie dopuszczalności wznowienia postępowania, zgodnie z art. 243 § 1 O.p., organ podatkowy wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania. Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 243 § 2 O.p.). Natomiast, zgodnie z art. 245 § 1 pkt 1 O.p., organ podatkowy po przeprowadzeniu postępowania wydaje decyzję, w której uchyla w całości lub w części decyzję dotychczasową, jeżeli stwierdzi istnienie przesłanek określonych w art. 240 § 1 O.p., i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy lub umarza postępowania w sprawie.
W rozpatrywanej sprawie postępowanie podatkowe w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 2013-2016 wznowione zostało na podstawie przesłanki zawartej w art. 240 § 1 pkt 5 O.p., tj. z tej przyczyny, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi który wydał decyzję, gdyż powierzchnie budynków wynikające z pomiarów dokonanych podczas kontroli były mniejsze, aniżeli wskazane przez skarżącego w informacji IN-1 i jej korektach. W następstwie przeprowadzonego postępowania wznowieniowego, organ podatkowy, decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r., uchylił decyzję w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2014 - 2016 i ustalił wymiar podatku za ten okres na nowo, a nadto decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. odmówił uchylenia decyzji dot. zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2013 r. Od tych decyzji skarżący wniósł odwołania, zaś organ odwoławczy utrzymał je w mocy.
Obecnie zaskarżona decyzja została wydana w następstwie wykonania zaleceń zamieszczonych w prawomocnych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. akt I SA/Sz 530/19 oraz sygn. akt I SA/Sz 529/19, którymi uchylono zaskarżone decyzje organu odwoławczego oraz poprzedzające je decyzje organu I instancji.
Przepis art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.); dalej: "p.p.s.a.", stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
W wyroku o sygn. akt I SA/Sz 530/19 sąd wskazał, że organ I instancji uchylając własne decyzje ostateczne z dnia [...] stycznia 2017 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2014 i 2015 oraz z dnia [...] września 2016 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2016 jak też ustalając wymiar podatku za te lata w nowej wysokość nie zauważył, że decyzje te były poprzedzone innymi decyzjami ostatecznymi za te lata. Uchylenie powyższych decyzji spowodowało, że w obrocie prawnym pozostały ("odżyły") decyzje ostateczne poprzedzające uchylone decyzje, którymi ustalono skarżącemu podatek od nieruchomości. Działanie organów były zatem nieprawidłowe. Ustalenie nowego wymiaru podatku od nieruchomości skarżącemu wymagało zatem uchylenia przez organ I instancji, oprócz decyzji [...] stycznia 2017 r. i z dnia [...] września 2016 r., także poprzedzających je decyzji z dnia: [...] lutego 2014 r., [...] stycznia 2015 r. i [...] lutego 2016 r. Na tym etapie postępowania, sąd uznał za niecelowe ustosunkowanie się do zarzutów skargi.
Z kolei w wyroku o sygn. akt I SA/Sz 529/19 sąd orzekł, że skoro w ocenie organu I instancji zaistniały przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. do wznowienia postępowania i wniosek o wznowienie postępowania został złożony przez skarżącego przed upływem terminu z art. 68 § 2 O.p., to organ powinien przystąpić na podstawie zebranego materiału do ustalenia wysokości tego zobowiązania. Dalsze postępowanie organu I instancji uzależnione jest od wyniku tego postępowania. Organ podatkowy zobowiązany jest do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej w całości lub w części, jeżeli nie stwierdzi zaistnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 O.p. Jeżeli natomiast stwierdzi zaistnienie przesłanek określonych w art. 240 § 1 O.p, lecz w wyniku uchylenia mogłaby zostać wydana wyłącznie decyzja rozstrzygająca istotę sprawy tak jak decyzja dotychczasowa, to organ podatkowy zobowiązany jest do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej w całości lub w części. Jeżeli zaś miałaby być wydana przez organ decyzja, w której przedmiotowe zobowiązanie byłoby wyższe od dotychczas ustalonego w decyzji ostatecznej, to z uwagi na upływ terminu z art. 68 O.p., organ zobowiązany byłby również do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej w całości lub w części. Jeżeli natomiast miałaby być wydana przez organ decyzja obniżająca wysokość podatku ukształtowanego w decyzji ostatecznej, to organ podatkowy zobowiązany byłby do uchylenia tej decyzji i dokonania prawidłowego ustalenia wysokości tego zobowiązania.
Nadto sąd dodał, że przyjęcie przez organ podatkowy rozwiązania z art. 245 § 1 pkt 1 O.p. pociągnęłoby za sobą nie tylko uchylenie decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r., lecz również decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r., która "odżyłaby" na skutek uchylenia decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r.
Zatem, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ podatkowy miał obowiązek uwzględnić powyższe wskazania.
Według składu orzekającego w sprawie, organ odwoławczy wydał zaskarżoną decyzję z uwzględnieniem zaleceń zawartych w ww. wyrokach.
Wskazać należy, że podatnikami podatku od nieruchomości, zgodnie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3. W sprawie nie jest sporne, że skarżący był właścicielem spornego budynku, a zatem był podatnikiem podatku od nieruchomości. Podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości, zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 u.p.o.l., stanowi powierzchnia gruntów oraz powierzchnia budynków lub ich części. Wysokość stawek podatku od nieruchomości określa uchwałą rada gminy, z tym, że stawki te nie mogą być wyższe niż wskazane w art. 5 ust. 1 u.p.o.l. Ustawodawca uzależnił wysokość stawek podatku od nieruchomości od sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania. Najwyższą stawką objęto nieruchomości związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W sprawie nie jest sporne, że zmiana klasyfikacji budynku biurowego na budynek mieszkalny (hotel robotniczy) nastąpiła w lipcu 2016 r. i wywiera skutek dopiero z pierwszym dniem miesiąca następnego po miesiącu, w którym zmiana powstała (art. 6 ust. 3 u.p.o.l.). Do tej daty budynek hotelu robotniczego był sklasyfikowany jako budynek biurowy (niemieszkalny).
Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne
i kartograficzne (Dz. U. z 2019 r. poz. 725), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Jednakże zapisy w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu podatku od nieruchomości należy czytać łącznie z przepisami u.p.o.l.
Sąd podziela stanowisko organu, że w związku z faktem, że budynek biurowy (niemieszkalny), w okresie od stycznia 2013 r. do lutego 2016 r. był zajęty na działalność gospodarczą z zakresu hotelarstwa, co znajduje potwierdzenie
w informacji ujawnionej w CEIDG, należało zastosować stawkę podatku od nieruchomości na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. Dla zastosowania ww. stawki liczy się sam jak fakt wykorzystywania tej nieruchomości na cele działalności gospodarczej, bowiem nawet, gdy podatnik udostępnia budynek mieszkalny przedsiębiorcy na cele działalności gospodarczej nieodpłatnie, zastosowanie ma stawka ustalona na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l.
Sąd zauważa, że również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 lipca 2020 r. sygn. akt II FSK 1089/20 przesądził, że sporny budynek skarżącego należy uznać za związany z działalnością gospodarczą i opodatkować podwyższoną stawką. W tym wyroku sąd wyjaśnił także sposób rozumienia użytego w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b u.p.o.l. zwrotu legislacyjnego: "zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej". Określeniem tym posługuje się również ustawodawca w art. 2 ust. 2 u.p.o.l., odnosząc to pojęcie do gruntów "zajętych" na prowadzenie działalności gospodarczej. I tak, przez budynki (grunty) "zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej" należy rozumieć faktyczne wykonywanie konkretnych czynności, działań w budynku (gruncie), powodujących dokonanie zamierzonych celów lub osiągnięcie konkretnego rezultatu, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej (por. np. wyrok NSA z dnia 28 października 2019 r. sygn. akt II FSK 1652/19). Oznacza to, że chodzi tu o zajęcie na prowadzenie działalności gospodarczej, do której odwołuje się ustawodawca w przepisie art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l., a więc działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, a wcześniej, w ustawie z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Faktyczne prowadzenie tak rozumianej działalności gospodarczej na nieruchomości stanowi okoliczność obiektywną i aktywność ta nie musi wiązać się z posiadaniem przez właściciela nieruchomości statusu przedsiębiorcy. W konsekwencji, fakt oddania nieruchomości przez właściciela (użytkownika wieczystego gruntu), niebędącego podmiotem wyszczególnionym w art. 3 ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. (np. jednostką samorządu terytorialnego albo Skarbem Państwa) w posiadanie zależne innej osobie, nie przydaje tej osobie statusu podatnika podatku od nieruchomości. Pozostaje nim nadal właściciel nieruchomości, a kryterium decydującym o wysokości stawki podatku od nieruchomości jest okoliczność zajęcia budynku na prowadzenie działalności gospodarczej.
W świetle powyższych ocen, wyrażonych przez Naczelny Sąd Administracyjny, nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że budynek zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej (hotel robotniczy) powinien być opodatkowany podatkiem od nieruchomości według stawki określonej w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit a u.p.o.l., jak dla budynków mieszkalnych, czyli niższej od zastosowanej w sprawie.
Za nieuprawniony uznać należy także uznać stanowisko skarżącego, że budynki hoteli robotniczych zalicza się do budynków zbiorowego zamieszkania, czyli mieszkalnych. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 27 kwietnia 2009 r. sygn. akt II FPS 1/09 odniósł się co do możliwości uznania budynków zbiorowego zamieszkania (konkretnie budynków koszarowych) za budynki mieszkalne w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a u.p.o.l. i uznał te budynki za budynki pozostałe, a nie mieszkalne.
Wobec tego, zarzuty skargi w zakresie naruszenia przepisów prawa materialnego, w tym przepisy rangi konstytucyjnej, należało ocenić jako nieuprawnione.
Wbrew argumentacji skargi, brak jest również podstaw, aby za zasadne uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W przypadku zaistnienia naruszenia tego rodzaju przepisów sąd może uchylić decyzję jedynie w przypadku, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.), jednak sytuacja taka nie wystąpiła w sprawie.
W ocenie sądu, organy nie naruszyły również ustawowych, naczelnych reguł prowadzenia postępowania, gdyż prawidłowo zgromadziły materiał dowodowy, pozwalający na wydanie rozstrzygnięcia. Organy podjęły wszelkie niezbędne czynności mające na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Materiał dowodowy był zupełny. Nie została również naruszona zasada czynnego udziału strony w postępowaniu zagwarantowana w art. 123 O.p. Skarżącemu zapewniono prawo do wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, o czym świadczą postanowienia organu I instancji z [...] oraz [...] czerwca 2020 r. wyznaczające skarżącemu 7-dniowy termin do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego.
Także, wbrew zarzutom skargi, wymiary powierzchni budynków ustalone podczas ich kontroli nie mogły zostać sprostowane na podstawie art. 215 § 1 O.p., gdyż przepis ten odnosi się do instytucji sprostowania decyzji, a nie protokołu kontroli. Ewentualne wadliwości pomiarów ujęte w protokole kontroli mogą być podważanie w toku postępowania podatkowego. Jednak skarżący takich wadliwości nie wykazał, zaś powierzchnia kotłowni nie mogła zostać zaliczona do powierzchni mieszkalnej, skoro sam budynek hotelu robotniczego został zakwalifikowany jako związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, a kotłownia przynależy do tego budynku.
Mając na względzie powyższe okoliczności, sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - skargę oddalił.
Przywołane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.