I SA/SZ 135/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2006-12-19
NSApodatkoweŚredniawsa
VATpodatek od towarów i usługszacowanie przychodunierzetelność ksiągsprzedaż wózków dziecięcychmarżaremanentkontrola podatkowaOrdynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za grudzień 2002r., uznając rzetelność ksiąg podatkowych za naruszoną z powodu niewykazania sprzedaży części towarów.

Sprawa dotyczyła skargi R. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku VAT za grudzień 2002r. Organy podatkowe zakwestionowały rzetelność ksiąg podatkowych podatnika, wskazując na niewykazanie sprzedaży co najmniej czterech wózków dziecięcych oraz inne nieprawidłowości. Sąd uznał, że organy zasadnie zakwestionowały rzetelność księgi przychodów i rozchodów, a także prawidłowo oszacowały podstawę opodatkowania, uwzględniając udokumentowane zakupy i oświadczoną marżę, która została potwierdzona analizą remanentu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę R. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczącą określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za grudzień 2002 roku. Organy podatkowe zakwestionowały rzetelność ksiąg podatkowych podatnika, stwierdzając m.in. niewykazanie sprzedaży co najmniej czterech wózków dziecięcych na łączną kwotę [...]. Ustalono, że podatnik nie posiadał dowodów na sprzedaż tych wózków, a jego wyjaśnienia dotyczące sprzedaży ratalnej okazały się niewiarygodne, zwłaszcza że dane identyfikacyjne klientów podał dopiero w skardze do sądu. Sąd uznał, że organy podatkowe zasadnie zakwestionowały rzetelność księgi przychodów i rozchodów, ponieważ dane w niej zawarte nie pozwalały na określenie podstawy opodatkowania. W związku z tym, organ pierwszej instancji dokonał oszacowania przychodu, co zostało zaakceptowane przez organ odwoławczy i sąd. Metoda szacowania, oparta na udokumentowanych zakupach, remanentach oraz oświadczonej przez podatnika marży (potwierdzonej analizą remanentu), została uznana za prawidłową i zbliżoną do rzeczywistości. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem materialnym i przepisami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organy zasadnie zakwestionowały rzetelność ksiąg podatkowych.

Uzasadnienie

Ustalono, że podatnik nie wykazał sprzedaży co najmniej czterech wózków dziecięcych, a jego wyjaśnienia dotyczące sprzedaży ratalnej były niewiarygodne i niepoparte dowodami. Dane w księdze przychodów i rozchodów nie pozwalały na określenie podstawy opodatkowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 23 § 1 pkt 2 i 4

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 233 § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 21 § 1 i 3

Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 193 § 1 i 4

Ordynacja podatkowa

u.p.t.u.i p.a. art. 2 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u.i p.a. art. 10 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u.i p.a. art. 14 § ust. 3

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u.i p.a. art. 15 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u.i p.a. art. 26 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u.i p.a. art. 30 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u.i p.a. art. 31

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u.i p.a. art. 14 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

PPSA art. 106

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy podatkowe zasadnie zakwestionowały rzetelność ksiąg podatkowych z powodu niewykazania sprzedaży wózków dziecięcych. Oszacowanie podstawy opodatkowania przez organy było prawidłowe i zgodne z przepisami Ordynacji podatkowej. Wyjaśnienia podatnika i jego żony dotyczące sprzedaży ratalnej wózków dziecięcych były niewiarygodne i niepoparte dowodami.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie średniej marży 50% było zawyżone i nieadekwatne do stosowanej. Nieuznanie księgi podatkowej za dowód w postępowaniu było błędem. Organy nie wzięły pod uwagę wyjaśnień podatnika i jego żony odnośnie sprzedaży wózków dziecięcych na raty.

Godne uwagi sformułowania

trudno uznać za wiarygodne powyższe oświadczenia nie posiada żadnych dowodów na sprzedaż wózków na raty nie potrafi zidentyfikować osób, którym przekazywała w powyższy sposób wózki dziecięce nie można zarzucić organom zaniechania ustawowego obowiązku ustalenia prawdy obiektywnej nie sposób uznać za słuszny i usprawiedliwiony zarzut podatnika

Skład orzekający

Krystyna Zaremba

przewodniczący

Maria Dożynkiewicz

członek

Marzena Kowalewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dla prawidłowości szacowania przychodów przez organy podatkowe w przypadku nierzetelności ksiąg, zwłaszcza w kontekście niewykazanej sprzedaży towarów i braku dowodów na sprzedaż ratalną."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z handlem detalicznym i konkretnymi towarami (wózki dziecięce). Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących szacowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy podatkowe związane z rzetelnością ksiąg i szacowaniem przychodów, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego. Brak tu jednak elementów zaskoczenia czy przełomowej interpretacji.

Nierzetelne księgi i niewykazana sprzedaż wózków dziecięcych – jak sąd ocenił szacowanie przychodów przez fiskusa?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Sz 135/06 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2006-12-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-02-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Krystyna Zaremba /przewodniczący/
Maria Dożynkiewicz
Marzena Kowalewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 472/07 - Postanowienie NSA z 2007-05-23
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. 233 par. 1 pkt 1, art. 21 par. 1 i  par. 3, art. 23 par. 1 pkt 2 i  par. 4, art. 193 par. 1i par. 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Dz.U. 1993 nr 11 poz 50
art. 2 ust.1, art.10 ust.1, art.14 ust3, art.15 ust.1, art.26 ust 1, art.30 ust.1 art.31.
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Zaremba Sędziowie Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.) Protokolant Anna Kalisiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2006r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr ZPP [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2002r. o d d a l a skargę
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 21 § 1 i § 3, art. 23 § 1 pkt 2 i § 4, art. 193 § 1 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 2 ust. 1, art. 10 ust. 1, art. 14 ust. 3, art. 15 ust. 1, art. 26 ust. 1, art. 30 ust. 1, art. 31 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] nr [...], w przedmiocie określenia R.K. zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2002r. w wysokości [...] zł.
Na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego ustalono, że R. K. prowadził od[...] działalność gospodarczą w zakresie handlu detalicznego artykułami dla dzieci i niemowląt oraz artykułami dla kobiet w ciąży. W 2002r. działalność opodatkowana była podatkiem dochodowym w formie zasad ogólnych oraz zwolniona była od podatku od towarów i usług. Przychody osiągane ze sprzedaży nieudokumentowanej ewidencjonowane były w podatkowej księdze przychodów i rozchodów na podstawie prowadzonej ewidencji sprzedaży bezrachunkowej. Podatnik złożył oświadczenie z dnia [...] potwierdzające, że w 2002r. nie wystawił żadnych dokumentów dotyczących dokonywania sprzedaży.
Organ podatkowy pierwszej instancji na podstawie faktur dokumentujących dokonane w 2002r. zakupy towarów handlowych oraz sporządzone i wycenione przez podatnika remanenty - początkowy i końcowy oraz remanent wg stanu na dzień [...] - dokonał rozliczenia ilościowo-wartościowego towarów handlowych za okresy od stycznia do października oraz od listopada do grudnia 2002 roku. Rozliczenia dokonano w cenach jednostkowych zakupionych towarów handlowych, których ilość podlegającą sprzedaży określono:
- w okresie od stycznia do października poprzez zsumowanie ilości towaru zakupionego w tym okresie z ilością towaru ujętą w remanencie początkowym i pomniejszenie otrzymanej wartości o ilość towaru ujętą w remanencie wg stanu na dzień [...].
- w okresie listopad-grudzień poprzez zsumowanie ilości towaru zakupionego w tym okresie z ilością towaru ujętą w remanencie wg stanu na dzień [...]. i pomniejszenie otrzymanej wartości o ilość towaru ujętą w remanencie końcowym.
Po ustaleniu przez organ podatkowy ilości poszczególnych towarów oraz ich ceny zakupu dokonano zestawienia poszczególnych, tożsamych pod względem przedmiotowym i cenowym, towarów handlowych występujących w remanentach oraz fakturach zakupu (załącznik nr 5 i 6 do decyzji organu pierwszej instancji). Powyższe zestawienie pozwoliło ustalić, że niektóre towary występujące w remanencie końcowym występują w ilościach większych aniżeli wynika to z sumowania tych towarów widniejących w remanencie początkowym i w zakupach. Zatem oznacza to, że w kontrolowanej dokumentacji podatkowej brak jest dowodów (faktur) potwierdzających zakup towarów handlowych, których istnienie zostało stwierdzono w ww. sposób.
Podczas prowadzonej kontroli R. K. złożył w dniu [...] oraz [...] wyjaśnienia dotyczące prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Oświadczył m. in., że:
- nie było włamań do sklepu oraz zdarzeń powodujących zniszczenie towaru; miała miejsce kradzież towaru - sukienki na wartość ok. [...] zł, której nie udokumentowano; towary w 2002r. nie były ubezpieczone od kradzieży,
- sprzedaży dokonywał osobiście bądź też prowadziła ją żona K. K.,
- stosował przeciętną marżę w wysokości 50%, jej wysokość była uzależniona od atrakcyjności towaru,
- nie dokonywał zakupów towarów na paragony,
- nie zawierał umów na sprzedaż wózków na raty, nie posiada żadnych dowodów potwierdzających taki sposób sprzedaży,
- chustki dla dzieci spełniają często jednocześnie funkcje chustki i czapki, dlatego nie można jednoznacznie określić, do jakiej grupy należy je zaliczyć, czy do czapek czy też do chustek,
- nie potrafił wyjaśnić, dlaczego w rozliczeniu niektórych towarów występują ilości wskazujące, że na dany towar nie posiadał dowodów zakupu, jako jedną z przyczyn podał możliwość sprzedawania oddzielnie części składających się np. na dresy.
Na podstawie przedłożonych przez stronę faktur zakupu towarów handlowych, w których wyszczególniono rodzaj i wartość zakupionych towarów oraz danych dotyczących ustalonych w wyżej wymieniony sposób zakupów na potwierdzenie, których podatnik nie posiada żadnych dowodów, organ podatkowy ustalił ilość i wartość zakupów handlowych w 2002r.
Ustalona przez organ podatkowy wielkość zakupów w 2002r. wynosiła łącznie [...] sztuk o wartości w cenach zakupu brutto[...], podczas gdy podatnik zaewidencjonował w podatkowej księdze przychodów i rozchodów zakup towarów handlowych na kwotę [...] zł (po skorygowaniu o kwoty [...] zł i [...] zł, zakup ten stanowi kwotę [...] zł).
Biorąc pod uwagę ustalenia w zakresie zakupu towarów handlowych, dokonane spisy towarów handlowych, podatnik dokonał sprzedaży towarów handlowych wycenionych w cenach zakupu na wartość [...] zł. Zatem wielkość przychodów ze sprzedaży towarów w 2002r., ustalona na podstawie oświadczonej przez podatnika marży 50 %, winna wynosić co najmniej [...] zł (wartość towarów przeznaczonych do sprzedaży [...] zł + 50% marży).
W związku z nieprawidłowościami stwierdzonymi w trakcie kontroli podatkowej, tj. w przypadku sprzedaży - niewykazania sprzedaży co najmniej 4 wózków dziecięcych w cenie [...] zł na łączną kwotę [...] zł, organ pierwszej instancji dokonał oszacowania przychodu z tytułu sprzedaży towarów handlowych, przyjmując do szacunku średnią marżę oświadczoną przez stronę.
R. K. kontynuując działalność gospodarczą w 2002r. korzystał ze zwolnienia w podatku od towarów i usług na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Organ pierwszej instancji po oszacowaniu ustalił przychód ze sprzedaży uzyskany przez podatnika w wysokości co najmniej [...] zł, a zatem nadwyżka ponad [....] zł, stanowiąca kwotę [...] podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
W związku z tym, iż kwota sprzedaży w wysokości [...] zł została przez stronę przekroczona w miesiącu grudniu 2002r., organ pierwszej instancji naliczył podatek należny VAT za miesiąc grudzień 2002r. z uwzględnieniem art. 15 ust. 1, art. 30 ust. 1 i art. 31 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, tj. w oparciu o strukturę zakupów.
Mając powyższe na uwadze Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia [...] . nr [...] określił stronie zobowiązanie w podatku od towarów i usług za m-c grudzień 2002r. w wysokości [...] zł.
W złożonym odwołaniu R. K.:
- nie zgodził się z zastosowaniem średniej marży w wysokości 50% oświadczając, iż średnia marża handlowa wahała się w granicach 35% do 40%. Wskazał, że aby ustalić średnią roczną marżę handlową, należałoby przeprowadzić kilka kontroli remanentowych w danym roku;
- nie zgodził się z ustaleniami kontrolujących w sprawie sprzedaży wózków dziecięcych, tj. niezaewidencjonowania sprzedaży [...] wózków w cenie jednostkowej [...] zł uważając, że wyjaśnienia strony i jego żony nie były wzięte pod uwagę;
- tłumaczył się, że nie wiedział, iż należy ewidencjonować przychody "należne", a nie "otrzymane";
- wskazał, że nie uznanie księgi podatkowej jako dowodu w postępowaniu podatkowym jest błędem.
Dyrektor Izby Skarbowej nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji. Powołując się na art. 193 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa, stwierdził, że wykazane podczas prowadzonej kontroli i postępowania podatkowego nieprawidłowości spowodowały, iż uznano księgę przychodów i rozchodów za nierzetelną. Wobec ustalenia, że dane wynikające z ksiąg podatkowych nie pozwalają na określenie podstawy opodatkowania, organ pierwszej instancji, zgodnie z przepisem art. 23 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, dokonał oszacowania przychodu z tytułu sprzedaży towarów handlowych w oparciu o dowody zgromadzone w trakcie kontroli podatkowej i w postępowaniu podatkowym.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że oszacowanie podstawy opodatkowania jedną z metod zaprezentowanych w art. 23 § 3 Ordynacji podatkowej nie było możliwe, albowiem metody te nie mogłyby znaleźć w niniejszej sprawie zastosowania. § 4 cyt. wyżej artykułu dopuszcza możliwość zastosowania innego sposobu szacowania podstawy opodatkowania niż wymienione w § 3. Zaprezentowana metoda oszacowania obrotu, w ocenie organu podatkowego drugiej instancji, pozwoliła w przedmiotowej sprawie na określenie podstawy opodatkowania w sposób najbardziej zbliżony do rzeczywistości. Szacując sprzedaż za 2002r., na podstawie udokumentowanych zakupów dokonanych przez podatnika, uwzględniono złożone przez stronę remanenty sporządzone na dzień [...] oraz oświadczoną przez podatnika stosowaną w 2002r. średnią marżę.
Ustosunkowując się do podniesionych przez podatnika zarzutów przeciwko decyzji, organ odwoławczy stwierdził ponadto, że do ustalenia faktycznej sprzedaży organ podatkowy pierwszej instancji przyjął średnią marżę (50%) oświadczoną przez podatnika do protokołu z dnia [...] i [...] oraz potwierdzoną w piśmie z dnia [...] dotyczącym zastrzeżeń do protokołu kontroli, doręczonego stronie w dniu [...]. Jednocześnie po przeprowadzeniu przez organ pierwszej instancji analizy na podstawie remanentu wg stanu na dzień [...], zawierającego ceny sprzedaży i zakupu towarów handlowych, średnia marża wyniosła 49,16%, co zdaniem organu drugiej instancji jest potwierdzeniem wysokości marży oświadczonej przez stronę. W remanencie tym ujęty został również towar, który podatnik określił jako przeceniony, czyli o cenach niższych niż były pierwotnie stosowane, przy czym w dwóch pozycjach spisu (536 i 545) wymieniono towar o cenie sprzedaży równej cenie nabycia. Zatem zarzut, iż przyjęta przez organ podatkowy marża jest zawyżona i nie adekwatna do stosowanej jest bezpodstawny, ponieważ marża wyliczona przez organ pierwszej instancji, na podstawie remanentu z [...] sporządzonego przez podatnika, kształtowała się w wysokości około 50%, tj. 49,16%.
Odnośnie oświadczenia strony, iż nie zgadza się z ustaleniami organu podatkowego dotyczącymi sprzedaży wózków dziecięcych, organ podatkowy stwierdził, iż w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy ustalono, że według stanu na [...] w sklepie znajdowały się [...] wózki w cenach jednostkowych zakupu brutto [...] każdy. Z faktur zakupu towarów handlowych wynika, że w okresie do [...] podatnik zakupił [...] wózków w cenie zakupu [...] zł. W spisie z natury sporządzonym na dzień [...] podatnik wykazał, że ww. wózki były i są sprzedawane po cenie [...] zł. Mając, zatem powyższe na uwadze oraz fakt, że w remanencie na dzień [...] podatnik wykazał [...] wózków w cenie zakupu [...] zł należałoby oczekiwać, że w okresie od [...] stycznia do [...] podatnik powinien wykazać sprzedaż sześciu wózków [...]. Tymczasem w ewidencji sprzedaży podatnik do końca października 2002r. tylko w dwóch pozycjach ewidencji wykazał kwoty sprzedaży równe lub wyższe od wartości [...] tj. odpowiadające cenie sprzedaży wózków:
- poz. 19 z [...] [...] zł,
- poz. 14 z [...][...] zł.
W ewidencji tej nie umieszczono żadnych uwag dotyczących sprzedawanych towarów. Wykazane w ewidencji sprzedaży w okresie od stycznia do października pozostałe kwoty sprzedaży w poszczególnych dniach były niższe od [...] zł, zatem zasadnym jest twierdzenie, że wykazano sprzedaż tylko dwóch wózków (nabytych w cenie zakupu [...] zł). Nie została, więc wykazana sprzedaż co najmniej [...] wózków w cenie [...] zł na łączną wartość [...] zł.
Podatnik, do protokołu z dnia [...] oświadczył, że nie posiada żadnych dowodów na sprzedaż wózków na raty. Sprzedaży na raty dokonywała jego żona. Stwierdził, iż nie posiada żadnych dowodów potwierdzających sprzedaż w tym systemie. Klienci, którym dokonano takiej sprzedaży byli znani wyłącznie żonie. Organ pierwszej instancji w toku prowadzonego postępowania podatkowego w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych R. i K. K.za 2002 rok wezwał K. K. do wskazania osób, którym według oświadczenia podatnika miała sprzedać wózki w systemie sprzedaży ratalnej. K. K. w oświadczeniu przedłożonym do Urzędu Skarbowego zeznała jednak, że nie potrafi zidentyfikować osób, którym przekazywała w powyższy sposób wózki dziecięce w 2002 roku, ponieważ po zakończonej i uregulowanej transakcji swoje notatki niszczyła.
Organ odwoławczy zauważył, że trudno uznać za wiarygodne powyższe oświadczenia, bowiem sprzedaż ratalna choćby dla bezpieczeństwa sprzedającego winna być udokumentowana dowodem np. umową sprzedaży ratalnej. Zatem zarzut podatnika, iż wyjaśnienia jego i żony odnośnie sprzedaży wózków na raty nie zostały wzięte pod uwagę, jest niezasadny. Organ podatkowy, zażądał bowiem od strony, aby fakt ten uprawdopodobniła, chociażby przez wskazanie osób, które skorzystały z zakupu wózków na raty. Strona jednak tego nie dokonała, w związku z tym organ podatkowy nie miał podstaw, aby przyjąć oświadczenie podatnika, nie poparte żadnym dowodem, że taka forma sprzedaży była stosowana.
Organ odwoławczy nie dopatrzył się również uchybień w prowadzonym przez organ pierwszej instancji postępowaniu i uznał, że materiał dowodowy zebrano prawidłowo. Organ podatkowy pierwszej instancji, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 122 Ordynacji podatkowej, w toku postępowania podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Bezspornym jest także, zdaniem organu odwoławczego, że podatnik miał zapewnioną możliwość czynnego udziału w postępowaniu.
W skardze na powyższą decyzję podatnik postawił zarzuty, dotyczące uznania marży remanentowej jako średniej marży rocznej oraz nieuznania wpisanego przychodu sprzedaży czterech wózków dziecięcych i szacowania przychodu. Wymienione zarzuty zostały podniesione przez skarżącego wcześniej w złożonym odwołaniu, z jednym wyjątkiem, tj. na etapie złożonej skargi strona podaje dane identyfikacyjne i adresowe dwóch osób, które zakupiły wózki dziecięce na raty.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do podniesionych przez skarżącego zarzutów dotyczących sprzedaży wózków dziecięcych, organ odwoławczy wskazał, że dopiero w skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podatnik podał dane identyfikacyjne i adresowe dwóch osób, które rzekomo miały kupić wózki na raty, natomiast w toku postępowania podatkowego, pomimo wezwania podatnika do wskazania osób, którym sprzedano przedmiotowe wózki, strona nie uczyniła tego, tym samym organy podatkowe nie miały podstaw, aby przyjąć oświadczenie podatnika, że sprzedaż wózków miała miejsce.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji ostatecznej, dokonana według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, prowadzi do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W rozpatrywanej sprawie organy podatkowe, zakwestionowały rzetelność ksiąg podatkowych R. K. po ustaleniu, że podatnik nie wykazał sprzedaży co najmniej czterech wózków dziecięcych na łączną kwotę [...] zł. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że według stanu na [...] w sklepie znajdowały się dwa wózki w cenach jednostkowych zakupu brutto [...] każdy. Z faktur zakupu towarów handlowych wynika, że w okresie do [...] podatnik zakupił jedenaście wózków w cenie zakupu [...] zł. W spisie z natury sporządzonym na dzień [...] podatnik wykazał, że ww. wózki były i są sprzedawane po cenie [...] zł. Mając zatem powyższe na uwadze oraz fakt, że w remanencie na dzień [...] podatnik wykazał siedem wózków w cenie zakupu [...] zł zgodzić się trzeba ze stanowiskiem organów podatkowych, że należałoby oczekiwać, iż w okresie od 1 stycznia do [...] podatnik powinien wykazać sprzedaż sześciu wózków [...].Tymczasem w ewidencji sprzedaży podatnik do końca października 2002r. tylko w dwóch pozycjach ewidencji wykazał kwoty sprzedaży równe lub wyższe od wartości [...] zł, tj. odpowiadające cenie sprzedaży wózków: poz. 19 [...], [...] zł oraz poz. 14 [...] ,[...] zł. W ewidencji tej nie umieszczono żadnych uwag dotyczących sprzedawanych towarów. Wykazane w ewidencji sprzedaży w okresie od stycznia do października pozostałe kwoty sprzedaży w poszczególnych dniach były niższe od [...] zł, zatem zasadnym jest twierdzenie, że wykazano sprzedaż tylko dwóch wózków (nabytych w cenie zakupu [...] zł. Nie została. więc,wykazana sprzedaż co najmniej [...] wózków w cenie [...] zł na łączną wartość [...] zł. W świetle powyższych ustaleń dokonanych przez organy podatkowe w toku postępowania należy, zatem uznać, że zarówno organ pierwszej, jak i drugiej instancji zasadnie zakwestionowały rzetelność księgi przychodów i rozchodów podatnika.
Nie sposób uznać za słuszny i usprawiedliwiony zarzut podatnika podniesiony w skardze w odniesieniu do kwestii sprzedaży wózków dziecięcych także z tego powodu, iż jak to wynika z protokołu z dnia [...] podatnik oświadczył, że nie posiada żadnych dowodów na sprzedaż wózków na raty, której dokonywała żona podatnika. Biorąc, zatem pod uwagę fakt, iż organ pierwszej instancji w toku prowadzonego postępowania podatkowego wezwał żonę podatnika do wskazania osób, którym według oświadczenia podatnika miała sprzedać wózki w systemie sprzedaży ratalnej, ta zaś w oświadczeniu przedłożonym do Urzędu Skarbowego zeznała, że nie potrafi zidentyfikować osób, którym przekazywała w powyższy sposób wózki dziecięce w 2002 roku, ponieważ po zakończonej i uregulowanej transakcji swoje notatki niszczyła, należy zgodzić się ze stanowiskiem organów podatkowych, że trudno uznać za wiarygodne powyższe oświadczenia. Zatem zarzut podatnika, iż wyjaśnienia jego i żony odnośnie sprzedaży wózków na raty nie zostały wzięte pod uwagę, należy uznać za niezasadny.
Informacje zawarte w skardze, a dotyczące danych identyfikacyjnych i adresowych dwóch osób, które miały kupić przedmiotowe wózki na raty, skoro podatnik w toku postępowania podatkowego nie udowodnił ani nawet nie uprawdopodobnił faktu dokonania przedmiotowej sprzedaży, nie mogą być wzięte przez Sąd pod uwagę przy kontroli legalności rozstrzygnięć organów. W tym miejscu należy podkreślić, że zgodnie z art. 106 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzeka na podstawie "akt sprawy" organu administracji publicznej, którego działanie lub zaniechanie zostało zaskarżone do Sądu. Oznacza to, że podstawą orzekania przez sąd jest cały materiał faktyczny i dowodowy sprawy zgromadzony przez organy administracji publicznej w postępowaniu w obu instancjach. W postępowaniu przed sądem administracyjnym dopuszczalne jest przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów, ale tylko w sytuacji, jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania sądowego. Postanowienie to należy rozumieć w ten sposób, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym i w konsekwencji dokonywanie przez ten Sąd ustaleń faktycznych jest dopuszczalne w zakresie uzasadnionym celami postępowania administracyjnego i powinno umożliwiać Sądowi dokonywanie ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że Sąd w istocie nie może dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją.
W orzecznictwie przyjęty został pogląd, że jeżeli zachodzi potrzeba dokonania ustaleń, które mają służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu, Sąd powinien uchylić zaskarżoną decyzję i wskazać organowi zakres postępowania dowodowego, które organ ten powinien uzupełnić (por. wyrok NSA z dnia 25 września 2000 r. sygn. akt FSA 1/00 nie publ.). Taka sytuacja jednak nie zachodzi w niniejszej sprawie, gdyż organy tak pierwszej jak i drugiej instancji podjęły się wyjaśnienia sprzedaży na raty, wzywając tak skarżącego jak jego żony do przedłożenia dokumentacji dotyczącej sprzedaży ratalnej, wskazania kontrahentów korzystających z takiej formy sprzedaży. Ustalenie tej kwestii mające znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, powinno i było dokonane przez organ w postępowaniu administracyjnym. W świetle powyższego nie można zarzucić organom zaniechania ustawowego obowiązku ustalenia prawdy obiektywnej.
W opinii składu orzekającego w sprawie na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut skarżącego dotyczący szacowania przychodu. Poza sporem pozostaje fakt, iż skarżący kontynuując działalność gospodarczą w 2002r. korzystał ze zwolnienia w podatku od towarów i usług na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) - stanowiącym, iż zwalnia się od podatku podatników, u których wartość sprzedaży towarów w rozumieniu art. 2 (tj. opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m.in. sprzedaż towarów) nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty wyrażonej w złotych, odpowiadającej kwocie [...], co, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001r. w sprawie określenia kwoty uprawniającej do zwolnienia z podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 137, poz. 1542) stanowi kwotę [...] zł. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że organ pierwszej instancji po oszacowaniu ustalił przychód ze sprzedaży uzyskany przez podatnika w wysokości co najmniej [...]zł, a zatem nadwyżka ponad [...] zł, stanowiąca kwotę [...] zł [...], zgodnie z art. 14 ust. 3 cyt. ustawy podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Należy uznać, że organy podatkowe zasadnie dokonały oszacowania podstawy opodatkowania wobec ustalenia, że prowadzona przez podatnika księga podatkowa okazała się być nierzetelna, zgodnie bowiem z art. 23 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej organ podatkowy określa podstawę opodatkowania w drodze oszacowania, jeżeli dane wynikające z ksiąg podatkowych nie pozwalają na określenie podstawy opodatkowania. Niewątpliwie, oszacowanie podstawy opodatkowania jedną z metod zaprezentowanych w art. 23 § 3 Ordynacji podatkowej nie było możliwe, albowiem metody te nie mogłyby znaleźć w niniejszej sprawie zastosowania. W związku z powyższym, należy stwierdzić, że zasadnym było zastosowanie innego sposobu oszacowania na podstawie § 4 cyt. artykułu, co pozwoliło określić podstawę opodatkowania w sposób najbardziej zbliżony do rzeczywistości. Szacując sprzedaż za 2002 r. na podstawie udokumentowanych zakupów dokonanych przez podatnika, uwzględniono bowiem złożone przez niego remanenty sporządzone na dzień [...] oraz oświadczoną do protokołu przez podatnika średnią marżę (50%) stosowaną w 2002 r. Wysokość marży, wskazana przez podatnika, została potwierdzona przez organ podatkowy w wyniku przeprowadzenia analizy na podstawie remanentu wg stanu na dzień [...], zawierającego ceny sprzedaży i zakupu towarów handlowych, i wyniosła ona 49,16%. W remanencie tym ujęty został również towar, który podatnik określił jako przeceniony, czyli o cenach niższych niż były pierwotnie stosowane, przy czym w dwóch pozycjach spisu (536 i 545) wymieniono towar o cenie sprzedaży równej cenie nabycia. W świetle powyższego zarzut, iż przyjęta przez organ podatkowy marża jest zawyżona i nie adekwatna do stosowanej jest należy uznać za bezpodstawny, ponieważ marża wyliczona przez organ pierwszej instancji, na podstawie remanentu z [...] sporządzonego przez podatnika, kształtowała się w wysokości około 50%, tj. 49,16%.
Nie znajdując, w tych warunkach, podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja ostateczna nie odpowiada przepisom prawa materialnego, jak również podstaw do stwierdzenia, iż wydana ona została z naruszeniem przepisów postępowania podatkowego w stopniu, co najmniej, mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzec należało o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI